AN EVALUATION ON THE EFFECTS OF THE COVID-19 PANDEMIC, A HEALTH CRISIS, ON MACROECONOMIC PERFORMANCE

Öz

The widespread, complex and multidimensional economic effects of the Covid-19 pandemic on a global scale and in our country are manifested. It does not seem possible to determine this effect on the economic plane with a mathematical-absolute certainty, at least at present time, in all its aspects and in all its quality. In addition, revealing the economic effects of the epidemics, of which we know similar in history, can be revealed with the end of the epidemic process. However, as of the moment we are in, it is possible to analyze the effects of the pandemic in terms of the world and Turkey, through macroeconomic indicators where macroeconomic performance can be monitored. The aim of the study is to examine the basic economic indicators such as growth, inflation and unemployment within the scope of the period from December 2019, the beginning of the Covid-19 pandemic, to the beginning of 2022, and to reveal the effects of the global economy and the Turkish economy due to the pandemic. In addition to the position of the Turkish economy in the world economy, solution proposals will also be included in the context of the ongoing economic, political and legal structural problems with the historical flow. The method of the study is descriptive method based on literature review. The findings obtained as a result of the research make clear the need for structural reform of the Turkish economy.

Anahtar Kelimeler

• Crisis
• Employment
• Unemployment
• Inflation
• Covid-19 Pandemic

BİR SAĞLIK KRİZİ OLAN COVİD-19 PANDEMİSİNİN MAKROEKONOMİK PERFORMANSA ETKİLERİ ÜZERİNE BİR DEĞERLENDİRME

Öz

Covid-19 pandemisinin küresel ölçekte ve Türkiye ekonomisi özelinde yaygın, karmaşık ve çok boyutlu ekonomik etkileri tezahür etmektedir. Ekonomik düzlemdeki bu etkiyi en azından içinde bulunduğumuz anda tüm vecheleri ve tüm niteliği ile matematiksel-mutlak bir kesinlikte tespit etmek mümkün gözükmemektedir. Ayrıca tarihte benzerlerini bildiğimiz salgınların iktisadi etkilerinin tümden ortaya konulması salgın sürecinin sonunun gelmesi ile mümkün olabilecektir. Ama içinde bulunduğumuz zamanda Dünya ve Türkiye boyutuyla pandeminin etkilerini, makroekonomik performansın izlenebildiği makroekonomik göstergeler üzerinden iktisadi analiz yapabilmek mümkündür. Çalışmanın amacı, Covid-19 pandemisinin başlangıcı olan 2019 yılı Aralık ayından 2022 yılı başına kadarki dönem kapsamında büyüme, enflasyon ve işsizlik gibi temel iktisadi göstergeler incelenerek Dünya ekonomisi ve Türkiye ekonomisinin pandemi dolayısıyla maruz kaldığı etkilerin ortaya konulmasıdır. Özellikle Türkiye ekonomisinin Dünya ekonomisi içindeki konumu yanında tarihsel akış ile süregelen iktisadi, siyasi ve hukuki nitelikteki yapısal sorunları bağlamında çözüm önerilerine de yer verilecektir. Çalışmanın yöntemi, literatür taramasına dayalı betimsel yöntemdir. Araştırma sonucunda elde edilen bulgular, Türkiye ekonomisinin yapısal reform gereğini belirginleştirmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Kriz
• İstihdam
• İşsizlik
• Enflasyon
• Covid-19 Pandemisi

Kaynakça

1. Ahir, H., N. Bloom ve D. Furceri (2022). Why Global Uncertainty is Declining, https://voxeu.org/article/why-global-uncertainty-declining (18.05.2022).
2. Alp, E. A. (2021). “İstanbul’da Covid 19 Salgınının Ticari Faaliyetlerde Yarattığı Etkinin Saptanması Ve Çözüm Önerileri Sunulması-120K605”. Covid-19 ve Toplum Salgının Ekonomik, Sosyal ve Beşeri Etkileri Bulgular Sonuçlar ve Öneriler, https://tubitak.gov.tr/sites/default/files/20689/covid_19_ve_toplum_salginin_sosyal_beseri_ve_ekonomik_etkileri_sorunlar_ve_cozumler.pdf (01.07.2022).
3. Alvarez, J. ve P. Barrett (2022).Chart of The Week: Global Inflation Pressures Broadened On Food And Energy Price Gains, https://blogs.imf.org/2022/01/28/global-inflation-pressures-broadened-on-food-and-energy-price-gains/ (28.01.2022).
4. Atoyan, R. ve P. Conway (2006). “Evaluating the Impact of IMF Programs: A Comparison of Matching and Instrumental-Variable Estimators”. Review International Organisation, 1(2), 99-124.
5. Cinel, E. A. (2020). “Covid-19’un Küresel Makroekonomik Etkileri ve Beklentiler”. Politik Ekonomik Kuram, 4(1), 124-140.
6. Crosby, A. W. (2003). America’s Forgotten Pandemic: The Influenza of 1918. New York: Cambridge University Press.
7. Demir, O. ve A. Esen (2021). “Covid 19’un Maliyeti ve Türkiye Ekonomisinde Dönüşüm İhtiyacı”. Journal of Emerging Economies and Policy, 6(1), 88-105.
8. Donthu, N. ve A. Gustafsson (2020). “Effects of Covid-19 on Business and Research”. Journal of Business Research, 117, 284-289.

9. Eryüzlü H. (2020). “Covid-19 Ekonomik Etkileri ve Tedbirler: Türkiye’de “Helikopter Para” Uygulaması”. Ekonomi Maliye İşletme Dergisi, 3(1), 10-19.
10. Frankel, J., ve G. Saravelos (2010). “Are Leading Indicators of Financial Crises Useful for Assessing Country Vulnerability? Evidence from the 2008- 09 Global Crisis”. The National Bureau of Economic Research, 87 (2), 216-231.
11. Gür, N., M. Tatlıyer ve Ş. Dilek (2020). Ekonominin Koronavirüsle Mücadelesi. İstanbul: Turkuaz Haberleşme ve Yayıncılık.
12. Gürcün, D. ve N. Cömertler (2020). “Türkiye’nin 2008 Küresel Ekonomik Krizi ve Kovid-19 Kriziyle Mücadelesi”. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 8, 305-316.
13. Hale, T., N. Angrist, R. Goldszmidt, B. Kira, A. Petherick, T. Phillips, S. Webster, E. Cameron-Blake, L. Hallas, S. Majumdar ve H. Tatlow (2021). “A Global Panel Database Of Pandemic Policies (Oxford COVID-19 Government Response Tracker)”. Nature Human Behaviour, 5 (4), 529-538.
14. Hall, M. C., G. Prayag, P. Fieger ve D. Dyason (2020). “Beyond Panic Buying: Consumption Displacement and COVID-19”. Journal of Service Management, 33 (1), 113-128.
15. Haroon, O. ve S. A. R. Rizvi (2020). “Covid-19: Media Coverage and Financial Markets Behavior-A Sectoral Inquiry”. Journal of Behavioral and Experimental Finance, 27, 1-5.
16. http://tr.investing.com (2022). Oranlar ve Tahviller, https://tr.investing.com/rates-bonds/turkey-cds-5-year-usd-historical-data (24.05.2022).
17. ILO (2020). ILO Monitor: Covid-19 and the World of Work, https://www.ilo.org/wcmsp5/groups/public/@dgreports/@dcomm/documents/briefingnote/wcms_743146.pdf (05.07.2022).
18. ILO (2022). ILO Monitor: COVID-19 and the World of Work, https://reliefweb.int/report/world/ilo-monitor-covid-19-and-world-work-eighth-edition-enardeitpttrthvi (05.07.2022).
19. IMF (2022a). World Economic Outlook.Update: Rising Caseloads, A Disrupted Recovery, and Higher Inflation, https://www.imf.org/en/Publications/WEO/Issues/2022/01/25/world-economic-outlook-update-january-2022 (18.07.2022).
20. IMF (2021). World Economic Outlook Database October, https://www.imf.org/en/Publications/WEO/weo-database/2021/October (05.07.2022).
21. IMF (2022b). Global Inflation Pressures Broadened on Food and Energy Price Gains, https://blogs.imf.org/2022/01/28/global-inflation-pressures-broadened-on-food-and-energy-price-gains/ (05.07.2022).
22. İncekara, A. ve B. Mutlugün (2016). “Türkiye’de Neoliberal Ekonomi Politikaları Sürecinde Gelir Bölüşümü ve İktisadi Büyüme İlişkisinin Analizi”. International Conference on Eurasian Economies, 358-367.
23. Jonung, L. ve W. Roeger (2006). The Macroeconomic Effects of A Pandemic in Europe-A Model Based Assessment, Brussels: European Commission Directorate-General for Economic and Financial Affairs Publications, http://ec.europa.eu/economy_finance/publications/publication708_en.pdf.
24. Jorda, O., S. R. Singh ve A. M. Taylor (2020). “Longer-Run Economic Consequences of Pandemics”. Review of Economics and Statistics, 104 (1), 166-175.
25. Kara, E. (2020). “Covid-19 Pandemisi: İşgücü Üzerindeki Etkileri ve İstihdam Tedbirleri”. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi (ASEAD) Eurasian Journal of Researches in Social and Economics (EJRSE), 7(5), 269-282.
26. Karaoğlu, Ö. (2020). Salgınların İktisat Tarihi. Covid-19 Pandemisinin Ekonomik, Toplumsal ve Siyasal Etkileri, (Ed. Dilek Demirbaş, Veysel Bozkurt ve Sayım Yorğun), İstanbul: İstanbul Üniversitesi Yayınevi.
27. Laato, S., A. N. Islam, A. Farooq ve A. Dhir (2020). “Unusual Purchasing Behavior During the Early Stages of the COVID-19 Pandemic: the Stimulus-Organism-Response Approach”. Journal of Retailing and Consumer Services, 57, 1-12.
28. OECD (2022). Trade in goods and services, https://data.oecd.org/trade/trade-in-goods-and-services.htm (01.08.2022).
29. Oxford Covid-19 Government Response Tracer (2021). Blavatnik School of Government University of Oxford –Last updated. http: //ourworldindata.org/coronavirus (28.11.2021).
30. Özkoçak, V. ve F. Koç, T. “Gültekin (2020). Pandemilere Antropolojik Bakış: Koronavirüs (Covid-19) Örneği”. Electronic Turkish Studies, 15(2), 1183-1195.
31. Retief, F. P. ve L. Cilliers (2006). “The Epidemic of Justinian (AD 542): a Prelude to the Middle Ages”. Acta Theologica, 26(2), 115-127.
32. Ritchie, A., E. Mathieu, L. R. Guirao, C. Appel, C. Giattino, E. O. Ospina, J. Hasell, B. Macdonald, D. Beltekian ve M. Roser (2020). Coronavirus Pandemic (COVID-19). https://ourworldindata.org/coronavirus (05.07.2022).
33. Shehzad, K., L. Xiaoxing ve H. Kazouz (2020). “COVID-19’s Disasters are Perilous Than Global Financial Crisis: A Rumor or Fact?”. Finance Research Letters, 36, 101669.
34. Sülkü, S., K. Coşar, ve Y. Tokatlıoğlu (2021). “COVID-19 Süreci: Türkiye Deneyimi”. Sosyoekonomi, 29 (49), 345-372.
35. Taşar, M. O. (2010). “Türkiye’nin Güçlü Ekonomiye Geçiş Programı ve Makro Ekonomik Etkilerinin Analizi”. Niğde Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi Dergisi, 3(1), 76-97.
36. Tatar, M. ve S. Ergün (2021). “Covid-19 Salgınının Türkiye İşgücü Piyasasına Yansımaları”. Avrasya Sosyal ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 8(4), 46-60.
37. Tayyar, A. E. (2019). “Neo-Fisher Etkisi ve Türkiye Uygulaması”. Uludağ Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20 (36), 307-339.
38. T.C. Hazine ve Maliye Bakanlığı (2022). Borç Göstergeleri Sunumu Nisan 2022. https://ms.hmb.gov.tr/uploads/2022/04/BORC-GOSTERGELERI_29.04.2022.pdf (29.05.2022).
39. T.C. Sağlık Bakanlığı (2020). https://covid19.saglik.gov.tr/TR-66494/pandemi.html (02.07.2022).
40. TCMB (2022a). elektronik veri dağıtım sistemi, https://evds2.tcmb.gov.tr/index.php?/evds/serieMarket/#collapse_2 (05.07.2022).
41. TCMB (2021b). Gösterge Niteliğindeki Merkez Bankası kurları, https://www.tcmb.gov.tr/kurlar/kurlar_tr.html (05.07.2022).
42. Turgut, P. (2021). 21. Yüzyıl’da Küresel Risk Toplumu: Covid-19 Örneği. Yüksek Lisans Tezi, İstanbul Gelişim Üniversitesi Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, İstanbul.
43. TÜİK (2022a). İşgücü İstatistikleri Ocak-Mart 2022, https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=%C4%B0%C5%9Fg%C3%BCc%C3%BC-%C4%B0statistikleri-I.-%C3%87eyrek:-Ocak---Mart,-2022-45648&dil=1 (25.05.2022).
44. TÜİK (2022b). Enflasyon ve Fiyat, https://data.tuik.gov.tr/Kategori/GetKategori?p=enflasyon-ve-fiyat-106&dil=1 (01.08.2022).
45. TÜİK (2021). İşgücü İstatistikleri Ekim 2021, https://data.tuik.gov.tr/Bulten/Index?p=Isgucu-Istatistikleri-Ekim-2021-37491, (25.05.2022).
46. WHO (2011). Comparative Analysis of National Pandemic İnfluenza Preparedness Plans, https://www.who.int/influenza/resources/documents/comparative_analysis_php_2011_en.pdf?ua=1 (05.07.2022).
47. World Bank (2021a). Turkey Economic Monitor, April 2021: Navigating the Waves, https://doi.org/10.1596/35497 (05.07.2022).
48. World Bank (2021b). Annual Report 2021: From Crisis to Green, Resilient, and İnclusive Recovery, https://documents1.worldbank.org/curated/en/120541633011500775/pdf/The-World-Bank-Annual-Report-2021-From-Crisis-to-Green-Resilient-and-Inclusive-Recovery.pdf (05.07.2022).
49. World Bank (2022a). Global Outlook, https://openknowledge.worldbank.org/bitstream/handle/10986/36519/9781464817601-ch01.pdf (05.07.2022). World Bank (2022b). DataBank, https://data.worldbank.org/country/turkey (01.07.2022). WEF [World Economic Forum] (2021). The Global Risks Report 2021, https://www.weforum.org/reports/the-global-risks-report-2021 (02.07.2022).
50. Yeldan, A. E., H. Tekgüç ve E. B. Ünsal (2021). “Covid-19 Salgının Türkiye Ekonomisi Üzerine Etkileri ve Politika Alternatiflerinin Makroekonomik Genel Denge Analizi-120k541”. Covid-19 Ve Toplum Salgının Ekonomik, Sosyal Ve Beşeri Etkileri Bulgular Sonuçlar ve Öneriler, https://tubitak.gov.tr/sites/default/files/20689/covid_19_ve_toplum_salginin_sosyal_beseri_ve_ekonomik_etkileri_sorunlar_ve_cozumler.pdf (01.07.2022).
51. Yıldırım, S. (2020). “Salgınların Sosyal-Psikolojik Görünümü: Covid-19 (Koronavirüs) Pandemi Örneği”. Turkish Studies, 15(4), 1331-1351.
52. Yıldırım, Y. (2021). “COVID-19’un İktisadi Yaşama, Siyasi Alana ve Topluma Etkileri: Kapsamlı Bir Değerlendirme”. Sosyoekonomi, 29(50), 277-297.