Kırgız Türkçesinde Ramazan ve Oruçla İlgili Dil ve Kültür Unsurları
Öz
Bu çalışma, Kırgız Türkçesinde Ramazan ayı ve oruç ibadeti etrafında şekillenen söz varlığı ile kültürel unsurları incelemektedir. Kırgızların İslamiyet öncesi inançları, İslamlaşma süreci ve Sovyet dönemi baskıları tarihsel bağlamda ele alınmış; Ramazan ve oruçla ilişkili terimler, deyimler, atasözleri ve kalıplaşmış ifadeler derlenerek tematik biçimde sınıflandırılmıştır. Ayrıca “caramazan” geleneği gibi halk kültürü ürünleri üzerinden İslami değerlerin nasıl yerel geleneklerle harmanlandığı analiz edilmiştir. Nitel yöntemle gerçekleştirilen çalışmada, sözlükler, ilmihaller ve halk edebiyatı kaynaklı veriler içerik analiziyle değerlendirilmiştir. Bulgular, Kırgız toplumunda Ramazan’ın yalnızca dinî bir dönem değil; aynı zamanda dilsel, kültürel ve toplumsal kimliğin taşıyıcısı olduğunu ortaya koymaktadır. Bu bağlamda Ramazan ve oruç, bireysel ibadetlerin ötesinde, toplumsal birlik, dayanışma ve kültürel devamlılığın simgesi olarak anlam kazanmaktadır
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Akmataliyev, A. Kırgız Tilinin Sözdügü. Bişkek: Avrasya Yayınları, 2010.
- Aksoy, Hasan. “İslam Öncesi Dönem Türklerde Tanrı Anlayışı”. International Journal of Social Sciences and Education Research 4/2 (2018), 275-288.
- Amber, Sadık. “Dini İnançlar Zaviyesinden Kırgızların Dünü-Bugünü ve Kırgız Gençlerinin İnançlara Karşı Olan Tutumları”. İnsan Ve Toplum Bilimleri Araştırmaları Dergisi 11/2 (2022), 1173-1197.
- Arık, Durmuş. “Kırgızlarda Kurban Fenomeni”. Ankara Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi XLVI/1 (2005), 157 - 175.
- Arıkoğlu, Ekrem vd. Kırgızca- Türkçe Sözlük, Ankara: TDK Yayınları, 2023.
- Arıkoğlu, Ekrem vd. Kırgızca-Türkçe Sözlük. Bişkek: Kırgızistan-Türkiye “Manas” Üniversitesi Yayınları, 2017.
- Cihan, Cihad. “XIX. ve XX. Yüzyılda Bazı Seyyahların Kırgızların Dinî Hayatlarına Dair Gözlem ve Değerlendirmeleri”. Uşak Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 8/2 (2015), 219 - 238.
- Cumakunova, Gülzura. Türkçe- Kırgızca Sözlük, Bişkek: Kırgızistan- Türkiye Manas Üniversitesi Yayını, 2005.
- Cusubaliev, A. Kırgızların İslamiyeti Kabulü. Ankara: Ankara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, 2007.
- Erdem, Mustafa. Misyonerlik Faaliyetleri ve Türkiye. Ankara: Türkiye Kamu Sen Yayınları, 2005.