COVİD-19 KÜRESEL SALGINI DÖNEMİNDE HAK VE ÖZGÜRLÜKLERİN KISITLANMASI: AVRUPA BİRLİĞİ ÖRNEĞİ

Öz

2019 yılının son günlerinde Çin’de ortaya çıkıp tüm dünyaya hızlı şekilde yayılan Covid-19 salgını ekonomi, sağlık, tarım, politika ve güvenlik gibi alanlar başta olmak üzere pek çok küresel ve bölgesel sorunu da beraberinde getirmiştir. Hala etkisini yitirmemiş olan bu küresel salgın sonrası dünya düzeninde önemli değişiklikler olacağına kesin gözüyle bakılmaktadır. Bu kapsamda Covid-19 sonrası tartışmaların yanı sıra, Covid-19 döneminde önemli alanlarda yaşanan kısıtlamalar da önem arz etmektedir. Önemli bir uluslararası yapılanma olan Avrupa Birliği (AB) de salgından çeşitli politika alanlarında etkilenmiştir. Bu çalışmada AB’nin Covid-19 küresel salgın döneminde hak ve özgürlükler alanında verdiği sınav değerlendirilmiştir. AB'nin en önemli alanlarından biri sayılan ve kurucu antlaşmanın 2. maddesinde yer alan insan hakları konusunda çok iyi bir sınav verdiğini söylemek mümkün değildir. Çalışmada ayrıca, AB’nin bir süredir çözüm bulmaya çalıştığı müllteci sorunu, ekonomik kriz, aşırı sağın yükselişi ve BREXİT sonrası gelişen siyasi meselelerin Covid-19 salgını ile birlikte ne aşamaya geldiği tartışılacaktır. Çalışmada ayrıca söz konusu küresel salgının tüm dünya genelinde siyasi, ekonomik ve sağlık başta olmak üzere birçok alanı derinden etkileyeceği ve dünya düzeninin Covid-19 sonrası eski haline dönemeyeceğini savunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Avrupa Birliği
• Hak ve Özgürlükler
• Küresel Salgın
• Covid-19

LIMITATION OF RIGHTS AND FREEDOMS DURING THE COVID-19 GLOBAL EPIDEMIC: THE CASE OF THE EUROPEAN UNION

Öz

The Covid-19 epidemic, which emerged in China in the last days of 2019 and spread rapidly all over the world, brought many global and regional problems, especially in areas such as economy, health, agriculture, policy and security. It is considered that there will be significant changes in the world order after this ongoing global epidemic. In this context, besides the discussions after Covid-19, restrictions in important areas during the Covid-19 period are also important. The European Union (EU), which is a supranational organization, has also been affected by the epidemic in various policy areas. In this study, the exam given by the EU in the field of rights and freedoms during the Covid-19 global epidemic is evaluated. It is not possible to say that it has given a very good test on human rights, which is considered one of the most important areas of the EU and included in the 2nd article of the founding treaty. Furthermore, the study discusses how the other crises of the EU like the refugee problem, which the economic crisis, the rise of the far right and the political issues that developed after BREXIT affected from Covid-19 epidemic. The study also argues that the global epidemic in question will deeply affect many areas, especially political, economic and health, throughout the world, and the world order will not be able to return to its former state after Covid-19.

Anahtar Kelimeler

• Covid-19
• Global Epidemic
• Rights and Freedoms
• European Union

Kaynakça

1. AB’nin 2018 Gündemine Brexit Damga Vurdu https://perspektif.eu/2018/12/25/abnin-2018-gundemine-brexit-damga-vurdu/ (23 Ocak 2021)
2. Arslan, İ., ve Karagül, S. (2020), Küresel Bir Tehdit (COVID-19 Salgını) ve Değişime Yolculuk, Üsküdar Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, (10), 1-36, http://doi.org/10.32739/uskudarsbd.6.10.67
3. Avrupa Birliği Antlaşması, https://www.ab.gov.tr/files/pub/antlasmalar.pdf (17 Ocak 2021)
4. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Fransa’dan yapılan Covid-19 başvurusunu reddetti https://tr.euronews.com/2020/12/03/avrupa-insan-haklar-mahkemesi-fransa-dan-yap-lan-covid-19-basvurusunu-reddetti (20 Ocak 2021)
5. Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi https://www.echr.coe.int/documents/convention_tur.pdf (20 Ocak 2021)
6. Aydın M., Açıkmeşe S. Panorama Soruyor Avrupa Covid-19 Salgınından Nasıl Etkilendi? https://www.uikpanorama.com/blog/2020/04/26/panorama-soruyor-ii/ (5 Ocak 2021)
7. Bağbaşlıoğlu, A. (2020). Koronavirüs salgınının uluslararası örgütlerin meşruiyeti ve etkinliğine yönelik yansımaları: NATO örneği, Turkish Studies, 15(4), s. 95-108. https://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.43926
8. Borrell, J., The Post Coronavirus World is Already Here, European Council on Foreign Relations Policy Brief 20 Ocak 2021 tarihinde https://ecfr.eu/publication/the_post_coronavirus_world_is_already_here/ adresinden alındı.

9. Brown, F. Z., Brechenmacher, S. & Carothers, T. (2020), How Will the Coronavirus Reshape Democracy and Governance Globally? https://carnegieendowment.org/2020/04/06/howwill-coronavirus-reshape-democracy-and-governance-globally-pub-81470 (23 Ocak 2021)
10. Budak, S. (2020). Krizler Avrupası ve Avrupa Birliği’nde Covid-19 Salgını Sonrası “Gelecek” Senaryolarına Bir Katkı, Euro Politika, http://www.europolitika.com/krizler-avrupasi-ve-avrupa-birliginde-covid-19-salgini-sonrasi-gelecek-senaryolarina-bir-katki/ (21.01.2021)
11. Covid-19: Avrupa’da koronavirüsten ilk ölüm Fransa’da oldu, https://www.bbc.com/turkce/haberler-dunya-51509570 a (17 Ocak 2021)
12. Coronavirus: Guidance to governments on respecting human rights, democracy and the rules of law, https://www.coe.int/en/web/portal/-/coronavirus-guidance-to-governments-on-respecting-human-rights-democracy-and-the-rule-of-law (26 Ocak 2021)
13. Coronavirus and the future of democracy in Europe https://www.chathamhouse.org/2020/03/coronavirus-and-future-democracy-europe?gclid=CjwKCAiA6aSABhApEiwA6Cbm_9utTRp128GjTkRm7uyXAW9ulF6TR2m340iMvJBGHWkaXTXjvkBXmhoCd5MQAvD_BwE (21 Ocak 2021)
14. Court of Justice of the European Union, Press Release No 40/20, Lüksemburg, 2 Nisan 2020, https://curia.europa.eu/jcms/upload/docs/application/pdf/2020-04/cp200040en.pdf (25.01.2021)
15. Dempsey, J. (2020). Europe’s Missing Coronavirus Exit Strategy. Carnegie Europe. https://carnegieeurope.eu/strategiceurope/81549 (23.01.2021)
16. Guérot , U. ve Hunklinger, M. (2020) . European Democracy After COVİD-19, Democratic Theory, 7(2), 160-165. doi: 10.3167/dt.2020.070219. Joviˇci´c, S. (2021). COVID-19 restrictions on human rights in the light of the case-law of the European Court of Human Rights, ERA Forum, 21, 545-560, https://doi.org/10.1007/s12027-020-00630-w
17. Jones A., Sergejeff K., Sherriff A., Teevan C. ve Veron P., (2020). Challange of scaling up the European Union’s global response to Covid-19 https://euagenda.eu/upload/publications/the-challenge-of-scaling-up-the-european-union-s-global-response-to-covid-19.pdf (24.01.2021)
18. Karaca, R. (2020). Koronavirüs İnsan Haklarına da Bulaşıyor, https://www.dw.com/tr/koronavir%C3%BCs-insan-haklar%C4%B1na-da-bula%C5%9F%C4%B1yor/a-53127730 (17 Ocak 2021)
19. Kliem, F. (2020), Realism and the Coronavirus Crisis, E-International Relations. https://www.e-ir.info/2020/04/11/opinion-realism-and-thecoronavirus-crisis/ (13 Ocak 2021)
20. Koronavirüs Salgını Schengen’i tehlikeye atıyor, https://www.aa.com.tr/tr/dunya/koronavirus-salgini-schengeni-tehlikeye-atiyor/1766546 (17 Ocak 2021)
21. Köksoy, F. (2020). Avrupa Birliği’ni sarsan deprem: İnsani güvenlik bağlamında Covid-19. Turkish Studies, 15(6), s. 663-682. https://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.44913 Monnet, Jean (1978), Memoirs, New York: Double Day & Company) (Çev.: Richard Mayne).
22. Polonya’da Kürtaj Yasasına Erteleme Kararı, https://www.cnnturk.com/dunya/polonyada-kurtaj-yasasina-erteleme-karari?page=6 (27 Ocak 2021)
23. Popescu, N. (2020), How the coronavirus threatens a geopolitical Europe.+European Council on Foreign Relations https://www.ecfr.eu/article/commentary_how_the_coronavirus_threatens_a_geopolitical_europe (23 Ocak 2021)
24. Roloff, R. (2020). Covid-19 and No One’s World, Connections QJ, 19(2), 25-36 https://doi.org/10.11610/Connections.19.2.02
25. Sabuncu, O., (2018) Avrupa Birliği’nin “Orbán Çıkmazı”: Otoriteryanizmle Nasıl Mücadele Edilecek? http://www.europolitika.com/avrupa-birliginin-orban-cikmazi-otoriteryanizmle-nasil-mucadele-edilecek/ (23 Ocak 2021)
26. Sadık, G., (2020) Covid-19 Sonrası Küresel Sistem: Eski Sorunlar Yeni Trendler, tarihinde T.C. Dışişleri Bakanlığı Stratejik Araştırmalar Merkezi Yayınları Ankara http://sam.gov.tr/pdf/sam-yayinlari/sam-covid-kitap.pdf (20 Ocak 2021)
27. Raffaella M., Wolff, G., “As coronavirus spreads, can the EU afford to close its borders?,” Economics in the Time of COVID-19, Editörler: Richard Baldwin ve Beatrice Weder di Mauro, CEPR Press, 87-91.
28. Rankin, J. (2020), Coronavirus could be final straw for EU, European experts warn. The Guardian https://www.theguardian.com/world/2020/apr/01/coronavirus-could-befinal-straw-for-eu-european-experts-warn (23 Ocak 2021)
29. Üstün, Ç. (2020) Covid-19 ile katlanan hayal kırıklığı: Avrupa Birliği Örneği, Dış Politikada Kadınlar (DPK) Notları http://wfp14.org/wp-content/uploads/2020/04/DPK-NOTLARI-%C3%87i%C4%9Fdem-%C3%9Cst%C3%BCn15Nisan_vson.pdf (25 Ocak 2021)
30. Valiyeva, K. (2020). Covid-19 ile Ulus Devleti Yeniden Düşünmek İstanbul Ticaret Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi Covid-19 Sosyal Bilimler Özel Sayısı Yıl:19 (37) Bahar (Özel Ek), 390-403.
31. Yenal, S. (2020). COVID-19 salgınının uluslararası güvenlik açısından değerlendirilmesi. Turkish Studies, 15(4), s. 1315-1329. https://dx.doi.org/10.7827/TurkishStudies.43645
32. World coronavirus cases https://www.worldometers.info/coronavirus/ (23 Ocak 2021)
33. Yüksek Temsilci tarafından İnsan Hakları Günü münasebetiyle AB adına yapılan açıklama, 10 Aralık 2020 https://www.avrupa.info.tr/tr/eeas-news/yuksek-temsilci-tarafindan-insan-haklari-gunu-munasebetiyle-ab-adina-yapilan-aciklama-10 (24 Ocak 2021)