24. ve 25. Güneş Leke Çevrimlerinin Maksimuma Çıkış Kollarında Güneş Aktivitesinin Karşılaştırılması

Öz

Güneş aktivitesindeki zamana bağlı değişimler uzay havasını belirlemektedir. Bu bağlamda Güneş çevrimi süresince aktivitenin şiddetini öngörmek, günlük yaşamımızı etkileyen çeşitli teknolojik ve çevresel faktörler açısından büyük önem taşımaktadır. Bulunduğumuz 25. çevrimin maksimum seviyesine ilişkin literatürde farklı tahminler yer almaktadır. Bu çalışmada, 24. ve 25. Güneş leke çevrimlerinin maksimuma çıkış kolundaki aktivite şiddetinin yanı sıra yarı küreler arasındaki şiddet farklılıkları ortaya konulmaya çalışılmıştır. Ayrıca, aynı dönemlerde jeomanyetik indekslerden Kp indeksinin şiddetli jeomanyetik fırtınaları temsil eden değerlerinin sıklığı hesaplanarak iki çevrim arasındaki farklar karşılaştırmalı olarak sunulmaktadır. Birçok araştırmacı tarafından 25. çevrimin Gleissberg çevriminin sonuncusu olması beklentisi ile düşük bir aktivite göstereceği tahmin ediliyordu. Ancak Ağustos 2024’e kadar olan gözlemler de çalışmamıza dahil edildiğinde bulunduğumuz çevrimde aktivitenin, gerek rölatif leke sayılarından gerekse jeomanyetik fırtınalar açısından bir önceki çevrime kıyasla daha fazla olduğu görülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Sun: activity
• sunspots
• solar–terrestrial relations

Comparison of Solar Activity in the Rise Phases of the Solar Cycle 24 and 25

Öz

Time-dependent variations in solar activity determine space weather. In this framework, predicting the intensity of solar activity during the solar cycle is of great importance for various technological and environmental factors that affect our daily lives. In the literature, different predictions are presented regarding the maximum level of the ongoing solar cycle 25. This study aims to reveal the intensity of solar activity during the rising phase of the solar cycles 24 and 25, as well as the intensity differences between the hemispheres. Additionally, the differences between the two cycles are comparatively presented by calculating the frequency of the Kp index values, which represent severe geomagnetic storms during the same periods. Many researchers have predicted that the solar cycle 25 would exhibit low activity, as it is expected to be the final cycle of the Gleissberg cycle. However, when observations up to August 2024 are included in this study, it is seen that the activity in the current cycle is higher than that of the previous cycle, both in terms of relative sunspot numbers and the frequency of geomagnetic storms.

Anahtar Kelimeler

• Sun: activity
• sunspots
• solar–terrestrial relations

Kaynakça

1. Asensio Ramos, A., Cheung, M. C. M., Chifu, I., Gafeira, R., 2023, LRSP, 20, 4.
2. Brajša R., Verbanac G., Bandić M., Hanslmeier, A., Skoki´c, I., Sudar, D., 2022, AN 343.
3. Bartels J., 1949, IATME Bulletin, 12b, 97.
4. Cao, J, Xu, T., Deng, L., Zhou, X., Li, S., Liu, Y., Wang, W., Zhou,W., 2024, ApJ, 969, 120.
5. Choudhuri, A. R., Chatterjee, P., Jiang, J., 2007, PhRvL 98 131103.
6. Hathaway, D. H., 2015, Living Rev. Sol. Phys. 12, 4.
7. Javaraiah, J., 2015, New Astronomy, Volume 34, 54-64.
8. Javaraiah, J., 2022, Solar Physics 297.

9. Petrovay, K., 2020, Living Rev. Sol. Phys., 17, 2.
10. Pishkalo, M.I., Vasiljeva, I.E., 2023, Kinematics and Physics of Celestial Bodies, 39,4, 225-238.
11. Upton, L., Hathaway, D. H., 2023, J. Geophys. Res. Space Physics, 128