Doppler HÜzmelenmesi Gösteren Çift Sistemlerde Fotometriden Dikine Hız Eldesi

Öz

Birbiri etrafında dolanan çift sistemler, yörünge eğiminin uygun olması durumunda, Doppler hüzmelenmesi(beaming) nedeniyle, çok düşük genlikte ışık değişimi gösterebilir. Bu küçük genlikler (ppm) ancak uzaytabanlı CoRoT ve Kepler gibi uyduların duyarlı fotometrik gözlemlerinden elde edilebilir. Bu değişim uygunşekilde modellendiğinde baş bileşenin dikine hız genliği fotometriden belirlenebilmektedir \citep[örneğin][]{2010ApJ...715...51V}.Bu türden hüzmelenme gösteren bir örten çift sistem olan HV Cnc’ninKepler ışık eğrisi bu etki dikkate alınarak modellenmiş ve baş bileşenin “fotometrik dikine hız” genliği(38.7+/-0.7 km/s) belirlenmiştir. Bu sonucun tayfsal dikine hız genliği (33.8+/-0.2 km/s) ile \citep{2003AJ....126.2954S}uyumlu çıkması, yöntemin başarısını göstermektedir.\\Ayrıca çift yıldızların verecekleri hüzmelenmenin, bileşen sıcaklıkları ve yörünge periyoduna göre değişimi de incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Kepler
• Doppler hüzmelenmesi
• fotometrik dikine hız

Kaynakça

1. Bloemen S., 2015, High-Precision Studies of Compact Variable Stars. Springer International Publishing, \mn@doi10.1007/978-3-319-10283-2
2. Copperwheat C.~M., Marsh T.~R., Dhillon V.~S., Littlefair S.~P., Hickman R., G\"ansicke B.~T., Southworth J., 2010, Monthly Notices of the Royal Astronomical Society, 402, 1824
3. Cox A.~N., 2000, Allen's astrophysical quantities
4. Duquennoy A., Mayor M., 1991, Astronomy and Astrophysics, 248, 485
5. Girard T.~M., Grundy W.~M., Lopez C.~E., van Altena W.~F., 1989, The Astronomical Journal, 98, 227
6. Gökay G., Özdemir S., 2018
7. Halbwachs J.~L., Mayor M., Udry S., Arenou F., 2003, Astronomy and Astrophysics, 397, 159
8. Hills J.~G., Dale T.~M., 1974, Astronomy and Astrophysics, 30, 135

9. Loeb A., Gaudi B.~S., 2003, The Astrophysical Journall, 588, L117
10. Mathieu R.~D., Latham D.~W., Griffin R.~F., Gunn J.~E., 1986, The Astronomical Journal, 92, 1100
11. Maxted P.~F.~L., Marsh T.~R., North R.~C., 2000, Monthly Notices of the Royal Astronomical Society, 317, L41
12. Mazeh T., Tamuz O., North P., 2006, Monthly Notices of the Royal Astronomical Society, 367, 1531
13. Morris S.~L., Naftilan S.~A., 1993, The Astrophysical Journal, 419, 344
14. Pr\v sa A., et~al., 2016, The Astrophysical Journals, 227, 29
15. Rybicki G.~B., Lightman A.~P., 1979, Radiative processes in astrophysics
16. Sanders W.~L., 1977, Astronomy and Astrophysicss, 27, 89
17. Sandquist E.~L., Shetrone M.~D., 2003, The Astronomical Journal, 126, 2954
18. Shakura N.~I., Postnov K.~A., 1987, Astronomy and Astrophysics, 183, L21
19. Zhao J.~L., Tian K.~P., Pan R.~S., He Y.~P., Shi H.~M., 1993, Astronomy and Astrophysicss, 100, 243
20. Zucker S., Mazeh T., 1994, The Astrophysical Journal, 420, 806
21. Zucker S., Mazeh T., Alexander T., 2007, The Astrophysical Journal, 670, 1326
22. van Kerkwijk M.~H., Rappaport S.~A., Breton R.~P., Justham S., Podsiadlowski P., Han Z., 2010, The Astrophysical Journal, 715, 51