Araştırma Makalesi

Yunak Fay Zonu’nun Aktif Tektoniği ve Kinematik Analizi, Afyon Akşehir Grabeni / Active Tectonics and Kinematic Analysis of Yunak Fault Zone, Afyon Akşehir Graben

Cilt: 68 Sayı: 1 31 Ocak 2025
PDF İndir
EN TR

Yunak Fay Zonu’nun Aktif Tektoniği ve Kinematik Analizi, Afyon Akşehir Grabeni / Active Tectonics and Kinematic Analysis of Yunak Fault Zone, Afyon Akşehir Graben

Öz

Yunak Fay Zonu, Batı Anadolu’nun sismik olarak aktif çöküntü alanlarından birisi olan Afyon Akşehir Grabeni (AAG)’nin kuzeydoğu bölümünde yer almaktadır. Bölgede gerçekleştirilen saha ağırlıklı çalışmalar sırasında Yunak Fay Zonu içerisinde kalan 4 segment ilk defa 1/25.000 ölçekli olarak haritalanmış, Cebrail, Üçkuyu, İncirli ve Ayrıtepe Segmentleri olarak ilk defa adlandırılmış, geometrik, kinematik ve aktif tektonik özellikleri ilk defa analiz edilmiştir. Saha çalışmaları ile elde edilen bulgular, çalışma alanında uzunlukları 3 km ile 18 km arasında, genişlikleri 300 m ile 3 km arasında değişen, KKD-GGB, KD-GB ve DB uzanımlı ve 5,6 ile 6,7 moment büyüklüklerine kadar deprem üretme potansiyellerine sahip fayların varlığına işaret etmektedir. Gerçekleştirilen paleogerilme analizleri, bölgede yer alan fayların Miyosen-Erken Pliyosen'de etkili olan genel olarak K-G yönlü çekme gerilmesi ile ilişkili D-B yönlü sıkışma gerilmeleri etkisi altında saf doğrultu atımlı faylanma ile oluştuklarını, Pliyo-Kuvaterner döneminde etkili olan çekme gerilmesi tektonizması sırasında ise D-B, KG ve KD-GB arasında değişen çok yönlü genişlemeli (multi-directional extension) tektonik ortam içerisinde eğim/oblik atımlı normal fay şeklinde çalışarak reaktive olduklarını ortaya çıkarmıştır. Bu çalışmada ilk defa tanımlanan Akşehir Alt Grabeni, eğim atımlı Yunak ve Mevlütlü Fay Zonları ile kontrol edilmektedir ve Sultandağı Fayı’nın düşen bloğu üzerinde çapraz graben niteliği sunmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Afyon Kocatepe Üniversitesi Bilimsel Araştırma Projeleri Koordinasyon (AKÜ BAPK) Birimi 22.FEN.BİL.06 numaralı proje; Türkiye Bilimsel ve Teknolojik Araştırma Kurumu (TÜBİTAK) 121Y021 Numaralı proje

Proje Numarası

22.FEN.BİL.06

Kaynakça

  1. Açıkalın, S. (2005). Sedimentary evolution of the Karacasu cross-graben (Aydın, West Anatolia), [MSc]. Eskişehir Osmangazi University, Eskişehir, Turkey (in Turkish with English abstract).
  2. Açıkalın, S. & Ocakoğlu, F. (2006). Karacasu çapraz grabeni (Bati Anadolu) Pliyo-Kuvaterner çökellerinin sedimantolojisi. In 59th Turkish Geological Congress of Turkey, Abstracts (pp. 68-69). Ankara, Turkey.
  3. AFAD (2024). Başbakanlık Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) Deprem Dairesi, 2024. http://www.deprem.gov.tr/sarbis/Shared/Default.aspx, 2024
  4. Alçiçek, H. (2010). Stratigraphic correlation of the Neogene basins in southwestern Anatolia: regional palaeogeographical, palaeoclimatic and tectonic implications. Palaeogeography, Palaeoclimatology, Palaeoecology, 291(3-4), 297-318. https://doi.org/10.1016/j.palaeo.2010.03.002
  5. Alçiçek, M. C. (2015). Comment on “The Fethiye-Burdur Fault Zone: A component of upper plate extension of the subduction transform edge propagator fault linking Hellenic and Cyprus Arcs, Eastern Mediterranean. Tectonophysics 635, 80-99” by J. Hall, A.E. Aksu, İ. Elitez, C. Yaltırak, G. Çiftçi, Tectonophysics, 664, 1-4. https://doi.org/10.1016/j.tecto.2015.01.025
  6. Alçiçek, M. C., Kazancı, N. & Özkul, M. (2005). Multiple rifting pulses and sedimentation pattern in the Çameli Basin, southwestern Anatolia, Turkey. Sedimentary Geology, 173(1-4), 409-431. https://doi.org/10.1016/j.sedgeo.2003.12.012
  7. Altunel, E., Barka, A. & Akyüz, S. (1999). Palaeoseismicity of the Dinar fault, SW Turkey. Terra Nova, 11(6), 297-302.
  8. Akyüz, S., Uçarkuş, G., Şatır, D., Dikbaş, A. ve Kozacı, Ö. (2006). 3 Şubat 2002 Çay depreminde meydana gelen yüzey kırığı üzerinde palaeosismolojik araştırmalar. Yerbilimleri, 27(1), 41-52.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Genel Jeoloji, Yapısal Jeoloji ve Tektonik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

15 Ocak 2025

Yayımlanma Tarihi

31 Ocak 2025

Gönderilme Tarihi

24 Mayıs 2024

Kabul Tarihi

31 Aralık 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 68 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Özcan, D. M., & Özkaymak, Ç. (2025). Yunak Fay Zonu’nun Aktif Tektoniği ve Kinematik Analizi, Afyon Akşehir Grabeni / Active Tectonics and Kinematic Analysis of Yunak Fault Zone, Afyon Akşehir Graben. Türkiye Jeoloji Bülteni, 68(1), 1-32. https://doi.org/10.25288/tjb.1489331
AMA
1.Özcan DM, Özkaymak Ç. Yunak Fay Zonu’nun Aktif Tektoniği ve Kinematik Analizi, Afyon Akşehir Grabeni / Active Tectonics and Kinematic Analysis of Yunak Fault Zone, Afyon Akşehir Graben. Türkiye Jeol. Bült. 2025;68(1):1-32. doi:10.25288/tjb.1489331
Chicago
Özcan, Doğukan Mert, ve Çağlar Özkaymak. 2025. “Yunak Fay Zonu’nun Aktif Tektoniği ve Kinematik Analizi, Afyon Akşehir Grabeni / Active Tectonics and Kinematic Analysis of Yunak Fault Zone, Afyon Akşehir Graben”. Türkiye Jeoloji Bülteni 68 (1): 1-32. https://doi.org/10.25288/tjb.1489331.
EndNote
Özcan DM, Özkaymak Ç (01 Ocak 2025) Yunak Fay Zonu’nun Aktif Tektoniği ve Kinematik Analizi, Afyon Akşehir Grabeni / Active Tectonics and Kinematic Analysis of Yunak Fault Zone, Afyon Akşehir Graben. Türkiye Jeoloji Bülteni 68 1 1–32.
IEEE
[1]D. M. Özcan ve Ç. Özkaymak, “Yunak Fay Zonu’nun Aktif Tektoniği ve Kinematik Analizi, Afyon Akşehir Grabeni / Active Tectonics and Kinematic Analysis of Yunak Fault Zone, Afyon Akşehir Graben”, Türkiye Jeol. Bült., c. 68, sy 1, ss. 1–32, Oca. 2025, doi: 10.25288/tjb.1489331.
ISNAD
Özcan, Doğukan Mert - Özkaymak, Çağlar. “Yunak Fay Zonu’nun Aktif Tektoniği ve Kinematik Analizi, Afyon Akşehir Grabeni / Active Tectonics and Kinematic Analysis of Yunak Fault Zone, Afyon Akşehir Graben”. Türkiye Jeoloji Bülteni 68/1 (01 Ocak 2025): 1-32. https://doi.org/10.25288/tjb.1489331.
JAMA
1.Özcan DM, Özkaymak Ç. Yunak Fay Zonu’nun Aktif Tektoniği ve Kinematik Analizi, Afyon Akşehir Grabeni / Active Tectonics and Kinematic Analysis of Yunak Fault Zone, Afyon Akşehir Graben. Türkiye Jeol. Bült. 2025;68:1–32.
MLA
Özcan, Doğukan Mert, ve Çağlar Özkaymak. “Yunak Fay Zonu’nun Aktif Tektoniği ve Kinematik Analizi, Afyon Akşehir Grabeni / Active Tectonics and Kinematic Analysis of Yunak Fault Zone, Afyon Akşehir Graben”. Türkiye Jeoloji Bülteni, c. 68, sy 1, Ocak 2025, ss. 1-32, doi:10.25288/tjb.1489331.
Vancouver
1.Doğukan Mert Özcan, Çağlar Özkaymak. Yunak Fay Zonu’nun Aktif Tektoniği ve Kinematik Analizi, Afyon Akşehir Grabeni / Active Tectonics and Kinematic Analysis of Yunak Fault Zone, Afyon Akşehir Graben. Türkiye Jeol. Bült. 01 Ocak 2025;68(1):1-32. doi:10.25288/tjb.1489331

Cited By

Yazım Kuralları / Instructions for Authors /https://dergipark.org.tr/tr/pub/tjb/writing-rules / https://dergipark.org.tr/en/pub/tjb/writing-rules 

Etik lkeler ve Yayın Politikası / Ethical Principles and  Publication Policy  /  https://dergipark.org.tr/tr/pub/tjb/policy    / https://dergipark.org.tr/en/pub/tjb/policy