Rozaseada Öznel Uyku Bozukluğu ve Obstrüktif Uyku Apnesi Riski: Bir Olgu-Kontrol Çalışması

Öz

Amaç: Rozaseanın sistemik birçok komorbiditeyle birlikte genel sağlığı etkileyen uyku bozukluklarıyla da ilişkili olabileceği düşünülmektedir. Bu çalışmada rozasea hastalarında uyku kalitesi ve obstrüktif uyku apnesi (OUA) riski değerlendirildi; ayrıca bu değişkenlerin dermatolojiye özgü yaşam kalitesi ile ilişkileri incelendi. Gereç ve Yöntem: Kesitsel olgu-kontrol tasarımındaki bu çalışmada, rozasea tanılı erişkinler (n=130) ve sağlıklı kontroller (n=114) Pittsburgh Uyku Kalitesi İndeksi (PUKİ), Berlin Anketi (BA) ve hastalar için Dermatoloji Yaşam Kalitesi İndeksi (DYKİ) ile değerlendirildi. İstatistiksel analizlerde non-parametrik testler, ki-kare testi, Spearman korelasyonu ve Backward LR ikili lojistik regresyon kullanıldı. Bulgular: Rozasea grubunda global PUKİ puanı kontrollerden daha yüksekti (ortalama 6,21±3,42’ye karşı 4,87±2,70; p=0,002) ve kötü uyku kalitesi oranı daha fazlaydı (PUKİ>5: %63,1’e karşı %46,5). BA ile tanımlanan yüksek OSA riski gruplar arasında anlamlı farklılık göstermedi (%30,8’e karşı %25,4; p=0,356). Hastalarda ortalama DYKİ 6,86±6,06 idi; kötü uyuyanlarda DYKİ daha yüksekti (7,69±6,23’e karşı 5,47±5,56; p=0,021). Çok değişkenli modellemede, daha yüksek BKİ ve daha yüksek PUKİ, rozasea ile bağımsız olarak ilişkiliydi (BKİ için aOR=1,078; p=0,006; PUKİ için OR=1,143; p=0,004). PUKİ ve BA puanları klinik alt tipe veya şiddete göre fark göstermedi. Sonuç: Bu çalışmada rozaseanın daha kötü öznel uyku kalitesiyle ilişkili olduğu ancak OSA riskinde artış olmadığı gösterildi. Rozasea hastalarında daha kötü uykunun daha yüksek dermatolojik yaşam kalitesi yükü ile bağlantılı olabileceği tespit edildi. Uyku sağlığı ve metabolik risk, rozasea yönetiminde değerlendirilebilecek alanlar olabilir; kısa uyku taramalarının eklenmesi, kilo ve risk faktörü optimizasyonu ile seçici OSA taraması bütüncül tedaviyi destekleyebilir.

Anahtar Kelimeler

• rozasea
• uyku kalitesi
• obstrüktif uyku apnesi

Subjective Sleep Impairment and Obstructive Sleep Apnea Risk in Rosacea: A Case-Control Study

Öz

Aim: Emerging evidence suggests that rosacea may be associated with sleep disorders, alongside multiple systemic comorbidities. We aimed to evaluate sleep quality and obstructive sleep apnea risk in rosacea and their relationships with dermatology-specific quality of life. Material and Methods: In this cross-sectional case-control study, adults with rosacea (n=130) and controls (n=114) completed the Pittsburgh Sleep Quality Index (PSQI), Berlin Questionnaire (BQ), and, for patients, the Dermatology Life Quality Index (DLQI). Analyses used non-parametric tests, chi-square, Spearman correlations, and backward logistic regression. Results: Rosacea participants had higher global PSQI scores than controls (mean 6.21±3.42 vs 4.87±2.70; p=0.002) and more often met the poor-sleep threshold (PSQI>5: 63.1% vs 46.5%). BQ-defined high OSA risk did not differ significantly (30.8% vs 25.4%; p=0.356). Among patients, mean DLQI was 6.86±6.06; poor sleepers reported greater impairment (7.69±6.23 vs 5.47±5.56; p=0.021). In multivariable modeling, higher BMI (adjusted OR 1.078; p=0.006) and higher PSQI (OR 1.143; p=0.004) independently predicted rosacea status. PSQI and BQ did not differ by clinical subtype or severity. Conclusion: In this study, rosacea was associated with poorer subjective sleep without a parallel increase in questionnaire-defined OSA risk versus controls. Within rosacea, worse sleep related to higher dermatologic quality-of-life burden. Sleep health and metabolic risk appear actionable in rosacea care; incorporating brief sleep assessment, weight optimization, and selective OSA screening may support holistic management.

Anahtar Kelimeler

• rosacea
• sleep quality
• obstructive sleep apnea

Kaynakça

1. Schaller M, Almeida L, Bewley A, Cribier B, Del Rosso J, Dlova N, et al. Recommendations for rosacea diagnosis, classification and management: update from the global rosacea consensus 2019 panel. Br J Dermatol. 2020; 182: 1269-76.
2. Two AM, Wu W, Gallo RL, Hata TR. Rosacea: part i. introduction, categorization, histology, pathogenesis, and risk factors. J Am Acad Dermatol. 2015; 72: 749–58.
3. Gether L, Overgaard L, Egeberg A, Thyssen J. Incidence and prevalence of rosacea: a systematic review and meta-analysis. Br J Dermatol. 2018; 179: 282–9.
4. Wang Z, Xie H, Gong Y, Ouyang Y, Deng F, Tang Y, Li J. Relationship between rosacea and sleep. J Dermatol. 2020; 47: 592–600.
5. Wollina U. Is rosacea a systemic disease? Clin Dermatol. 2019; 37: 629–35.
6. Lange T, Luebber F, Grasshoff H, Besedovsky L. The contribution of sleep to the neuroendocrine regulation of rhythms in human leukocyte traffic. Semin Immunopathol. 2022; 44: 239–54.
7. Garbarino S, Lanteri P, Bragazzi NL, Magnavita N, Scoditti E. Role of sleep deprivation in immune-related disease risk and outcomes. Commun Biol. 2021; 4: 1304.
8. Keramidas ME, Botonis PG. Short-term sleep deprivation and human thermoregulatory function during thermal challenges. Exp Physiol. 2021; 106: 1139–48.

9. Das A, Gupta R, Huda F, Kumar N, Krishnan V, Basu S. Effect of sleep quality on wound healing among patients undergoing emergency laparotomy: an observational study. J Clin Sleep Med. 2025; 21: 503–12.
10. Senaratna CV, Perret JL, Lodge CJ, Lowe AJ, Campbell BE, Matheson MC, et al. Prevalence of obstructive sleep apnea in the general population: A systematic review. Sleep Med Rev. 2017; 34: 70–81.
11. Xerfan EMS, Andersen ML, Facina AS, Tufik S, Tomimori J. Rosacea, poor sleep quality, and obstructive sleep apnea: A commentary on potential interconnected features. J Cosmet Dermatol. 2022; 21: 4234–6.
12. Wilkin J, Dahl M, Detmar M, Drake L, Feinstein A, Odom R, Powell F. Standard classification of rosacea: Report of the National Rosacea Society Expert Committee on the Classification and Staging of Rosacea. J Am Acad Dermatol. 2002; 46: 584–7.
13. Buysse DJ, Reynolds CF, Monk TH, Berman SR, Kupfer DJ. The Pittsburgh Sleep Quality Index: a new instrument for psychiatric practice and research. Psychiatry Res. 1989; 28: 193–213.
14. Ağargün M, Kara H, Anlar O. Pittsburgh uyku kalitesi indeksinin geçerliği ve güvenilirliği. Turk Psikiyatri Derg. 1996; 7: 107–15.
15. Abrishami A, Khajehdehi A, Chung F. A systematic review of screening questionnaires for obstructive sleep apnea. Can J Anaesth. 2010; 57: 423–38.
16. Ulaşlı SS, Gunay E, Koyuncu T, Akar O, Halıcı B, Ulu S, et al. Predictive value of Belin Questionnaire and Epworth Sleepiness Scale for obstructive sleep apnea in a sleep clinic population. Clin Respir J. 2014; 8: 292–6.
17. Hongbo Y, Thomas CL, Harrison MA, Salek MS, Finlay AY. Translating the science of quality of life into practice: What do dermatology life quality index scores mean? J Invest Dermatol. 2005; 125: 659–64.
18. Oztürkcan S, Ermertcan AT, Eser E, Sahin MT. Cross validation of the Turkish version of dermatology life quality index. Int J Dermatol. 2006; 45: 1300–7.
19. Yang Z, Zhao W, Hu M, Wu P, Zhang X, Wang T, et al. Quality of life, sleep and anxiety status among patients with rosacea in the Yunnan plateau region: A 2-year retrospective study. Skin Res Technol. 2024; 30 e13616.
20. Passeron T, Zouboulis CC, Tan J, Andersen ML, Katta R, Lyu X, et al. Adult skin acute stress responses to short-term environmental and internal aggression from exposome factors. J Eur Acad Dermatol Venereol. 2021; 35: 1963–75.
21. Elkin PL, Mullin S, Sakilay S. Rosacea Patients Are at Higher Risk for Obstructive Sleep Apnea: Automated Retrospective Research. Stud Health Technol Inform. 2020; 270:1 381–2.