Araştırma Makalesi

Klinik biyokimya laboratuvarlarında kullanılan panik değerleri kronik myeloproliferatif neoplazilerin tanısında kullanılan ölçütlere göre gözden geçirilmeli midir?

Cilt: 13 Sayı: 3 27 Eylül 2022
PDF İndir
EN TR

Klinik biyokimya laboratuvarlarında kullanılan panik değerleri kronik myeloproliferatif neoplazilerin tanısında kullanılan ölçütlere göre gözden geçirilmeli midir?

Öz

Amaç: Panik değerler, laboratuvar test sonuçlarının acil müdahale edilemediği takdirde hastanın hayati tehlikesi olabileceğini işaret eden sınır değerlerdir. Her tıbbi laboratuvar panik değerlerini her test ve durum için ilgili klinik ile beraber saptamalıdır ve bildirimlerini zamanında yaparak dokümante etmelidir. Polisitemia vera, esansiyel trombositemi, primer myelofibrozis ve kronik myelositer lösemi gibi malign hastalıkları içeren kronik myeloproliferatif neoplaziler (MPN) , hematopoietik dokunun, malign ve klonal bir hastalığıdır. Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) 2016 yılında hematopoetik ve lenfoid doku tümörlerinin sınıflamasında güncelleme yapmıştır. Bu çalışmadaki amaç laboratuvarımızdan yapılmış panik değer bildirimleri ile yeni DSÖ ölçütlerine göre belirlenmiş kronik MPN sınır değerlerinin üzerinde çıkan test sayılarını karşılaştırmaktır. Gereç ve Yöntemler: Çalışmada 15 yaş üzeri 58223 hastaya ait tam kan sayımı sonucu değerlendirmeye alınmıştır. Elde edilen hemoglobin, hematokrit, trombosit ve lökosit sayısı panik değer bildirim sayı veya yüzdeleri laboratuvarımızın panik değerlerine ve kronik MPN için DSÖ kriterlerine göre değerlendirilmiş ve karşılaştırılmıştır. Bulgular: Kemik iliği incelemesi yapılması için uyarıcı olması gereken hemoglobin düzeyleri için mevcut panik değer sınırlarının kullanılması halinde kadınlarda %1,13, erkeklerde %8,90; hematokrit düzeyleri için kadınlarda yaklaşık %9,59, erkeklerde %8,52 oranında hasta gözden kaçarak kronik MPN yönünden takibe alınamamaktadır. Kemik iliği incelemesi olmaksızın kronik MPN lehine uyarıcı kabul edilmesi gereken oranlar hemoglobin için kadınlarda %0,68, erkeklerde %1,74; hematokrit için kadınlarda %0,94, erkeklerde %0,38’dir. Trombosit sayısı için bu oran %2,20 iken, lökosit sayısı için %24,78’dir. Sonuçlar: Çalışmamızın sonuçları kronik MPN açısında uyarıcı olabilmesi için panik değerlerin 2016 DSÖ kılavuzundaki kronik MPN kriterlerine göre gözden geçirilerek yeniden düzenlenmesi gerekliliğini doğurmuştur.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Lundberg GD, When to panic over abnormal values. MLO Med Lab Obs. 1972;4:47–54.
  2. Clinical Laboratory Improvement Act (CLIA) 1988 USA, D5813.
  3. The Joint Commission National Patient Safety 2015, NPSG.02.03.01.
  4. https://medicine.yale.edu/labmed/sections/chemistry/ Yale School of Medicine, Critical Values.
  5. https://www.mayocliniclabs.com/it-mfiles/DLMP_Critical_Values__Critical_Results_List.pdf Mayo Clinic Laboratories, Critical Results List
  6. https://www.aruplab.com/testing/resources/values ARUP Laboratories, Critical Results List
  7. StatPearls [Internet]. Treasure Island (FL): StatPearls Publishing; 2020 Jan–. PMID: 30285359.
  8. Gökgöz Z, Özdemirkıran, F, Cömert M, Saydam G, Experience of 114 Patients with Chronic Myeloproliferative Neoplasm. Selçuk Tıp Dergisi, 2014; 30(4):169-171.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sağlık Kurumları Yönetimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

27 Eylül 2022

Gönderilme Tarihi

17 Şubat 2021

Kabul Tarihi

4 Ağustos 2022

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2022 Cilt: 13 Sayı: 3

Kaynak Göster

APA
Ardıcoglu Akışın, Y., & Beyan, C. (2022). Klinik biyokimya laboratuvarlarında kullanılan panik değerleri kronik myeloproliferatif neoplazilerin tanısında kullanılan ölçütlere göre gözden geçirilmeli midir? Turkish Journal of Clinics and Laboratory, 13(3), 296-300. https://doi.org/10.18663/tjcl.882169
AMA
1.Ardıcoglu Akışın Y, Beyan C. Klinik biyokimya laboratuvarlarında kullanılan panik değerleri kronik myeloproliferatif neoplazilerin tanısında kullanılan ölçütlere göre gözden geçirilmeli midir? TJCL. 2022;13(3):296-300. doi:10.18663/tjcl.882169
Chicago
Ardıcoglu Akışın, Yasemın, ve Cengiz Beyan. 2022. “Klinik biyokimya laboratuvarlarında kullanılan panik değerleri kronik myeloproliferatif neoplazilerin tanısında kullanılan ölçütlere göre gözden geçirilmeli midir?”. Turkish Journal of Clinics and Laboratory 13 (3): 296-300. https://doi.org/10.18663/tjcl.882169.
EndNote
Ardıcoglu Akışın Y, Beyan C (01 Eylül 2022) Klinik biyokimya laboratuvarlarında kullanılan panik değerleri kronik myeloproliferatif neoplazilerin tanısında kullanılan ölçütlere göre gözden geçirilmeli midir? Turkish Journal of Clinics and Laboratory 13 3 296–300.
IEEE
[1]Y. Ardıcoglu Akışın ve C. Beyan, “Klinik biyokimya laboratuvarlarında kullanılan panik değerleri kronik myeloproliferatif neoplazilerin tanısında kullanılan ölçütlere göre gözden geçirilmeli midir?”, TJCL, c. 13, sy 3, ss. 296–300, Eyl. 2022, doi: 10.18663/tjcl.882169.
ISNAD
Ardıcoglu Akışın, Yasemın - Beyan, Cengiz. “Klinik biyokimya laboratuvarlarında kullanılan panik değerleri kronik myeloproliferatif neoplazilerin tanısında kullanılan ölçütlere göre gözden geçirilmeli midir?”. Turkish Journal of Clinics and Laboratory 13/3 (01 Eylül 2022): 296-300. https://doi.org/10.18663/tjcl.882169.
JAMA
1.Ardıcoglu Akışın Y, Beyan C. Klinik biyokimya laboratuvarlarında kullanılan panik değerleri kronik myeloproliferatif neoplazilerin tanısında kullanılan ölçütlere göre gözden geçirilmeli midir? TJCL. 2022;13:296–300.
MLA
Ardıcoglu Akışın, Yasemın, ve Cengiz Beyan. “Klinik biyokimya laboratuvarlarında kullanılan panik değerleri kronik myeloproliferatif neoplazilerin tanısında kullanılan ölçütlere göre gözden geçirilmeli midir?”. Turkish Journal of Clinics and Laboratory, c. 13, sy 3, Eylül 2022, ss. 296-00, doi:10.18663/tjcl.882169.
Vancouver
1.Yasemın Ardıcoglu Akışın, Cengiz Beyan. Klinik biyokimya laboratuvarlarında kullanılan panik değerleri kronik myeloproliferatif neoplazilerin tanısında kullanılan ölçütlere göre gözden geçirilmeli midir? TJCL. 01 Eylül 2022;13(3):296-300. doi:10.18663/tjcl.882169


e-ISSN: 2149-8296

The content of this site is intended for health care professionals. All the published articles are distributed under the terms of

Creative Commons Attribution Licence,

which permits unrestricted use, distribution, and reproduction in any medium, provided the original work is properly cited.