EN
TR
Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri
Öz
Bu araştırma, Antalya ili sınırları içinde yer alan Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahası’nda fotokapan yöntemiyle kaydedilen bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenlerini analiz etmektedir. Ocak 2023–Mart 2024 döneminde 15 ay süresince toplanan fotokapan verileri, ORIANA 4.0 yazılımı kullanılarak çembersel istatistiksel yöntemlerle değerlendirilmiştir. Alageyik (Dama dama), yaban domuzu (Sus scrofa), yaban tavşanı (Lepus europaeus), tilki (Vulpes vulpes), porsuk (Meles meles) ve karakulak (Caracal caracal) türlerinin zamansal ve mevsimsel aktivite desenlerinde anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Bulgular, türlerin davranış düzenlerinin av-avcı etkileşimi, beslenme alışkanlıkları, sıcaklık, ay fazı ve insan etkinliği gibi çevresel faktörlerden etkilendiğini ortaya koymuştur. Karakulak, porsuk ve yaban domuzu belirgin biçimde gececil; alageyik ise alacakaranlık (crepuscular) aktivite eğilimi göstermiştir. Araştırma, türler arası zamansal niş bölüşümünün ekosistem dengesinin sürdürülmesinde temel bir rol oynadığını vurgulamaktadır.
Anahtar Kelimeler
Destekleyen Kurum
TÜBİTAK, Tarım ve Orman Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar 6. Bölge Müdürlüğü
Proje Numarası
TÜBİTAK 214O248
Teşekkür
Arazi çalışmalarında emekleri bulunan Doç. Dr. Halil Süel, Dr. Öğretim Üyesi Ahmet Koca, Orman Müh. Kürşat Bal, Orm. Yük. Müh. Yunus Kısaarslan, Orm. Yük. Müh. Hasan Uysal, Orm. Yük. Müh. Abdülkadir Eryılmaz, Mehmet Ali Çelik ve ayrıca araştırmaya nakdi destek sağlayan TÜBİTAK 214O048 Nolu projeye ve ayni destek sağlayan DKMP 6. Bölge Müdürlüğü’ne teşekkür ederim.
Kaynakça
- Batschelet, E., 1981. Circular statistics in biology. Academic Press.
- Carter, N.H., Linnell, J.D.C., 2016. Co-adaptation is key to coexisting with large carnivores. Trends in Ecology & Evolution, 31(8): 575–578. https://doi.org/10.1016/j.tree.2016.05.006
- Evcin, Ö., Akkuzu, E., Küçük, Ö., Ugış, A., Gencal, B., Ünal, S., Karadeniz, M., 2016. Determining Some Mammal Species by Camera-Trap Method: Case Study in Kastamonu Azdavay Kartdağı Wildlife Reserve Area International Forestry Symposium 07-10 December, Kastamonu, Türkiye. Proceedings Book pp. 9-15.
- Evcin, Ö., Küçük, Ö., Akkuzu, E. Ugış, A., 2013. Using Photographs for Observing Roe Deer, International Caucasian Forestry Symposium, Full Text, Kastamonu, Türkiye, Proceedings Book p, 668-672.
- Frey, S., Volpe, J.P., Heim, N., Fisher, J.T., Burton, C., Stewart, F. E. C., 2023. Standardizing activity pattern analyses for wildlife research and management. Ecological Solutions and Evidence, 4(1): e122. https://doi.org/10.1002/2688-8319.122
- Gaynor, K.M., Hojnowski, C.E., Carter, N.H., Brashares, J.S., 2018. The influence of human disturbance on wildlife nocturnality. Science, 360(6394): 1232–1235.
- Kovach, W.L., 2011. Oriana – Circular statistics for Windows (Version 4.0). Kovach Computing Services. Pentraeth, Wales, UK.
- Leidy, R. S., Jorge, C. R., Elena, B. R., Jordi, B. F., 2015. Comparative study of trophic behaviour and herd structure in wild and feral goats living in a Mediterranean island: Management implications. Applied Animal Behaviour Science, 165: 81–87.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
Ormancılık (Diğer)
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yayımlanma Tarihi
29 Aralık 2025
Gönderilme Tarihi
5 Kasım 2025
Kabul Tarihi
19 Aralık 2025
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2025 Cilt: 26 Sayı: 4
APA
Zenbilci, M., & Ünal, Y. (2025). Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri. Turkish Journal of Forestry, 26(4), 595-601. https://doi.org/10.18182/tjf.1817993
AMA
1.Zenbilci M, Ünal Y. Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri. Turkish Journal of Forestry. 2025;26(4):595-601. doi:10.18182/tjf.1817993
Chicago
Zenbilci, Mevlüt, ve Yasin Ünal. 2025. “Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri”. Turkish Journal of Forestry 26 (4): 595-601. https://doi.org/10.18182/tjf.1817993.
EndNote
Zenbilci M, Ünal Y (01 Aralık 2025) Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri. Turkish Journal of Forestry 26 4 595–601.
IEEE
[1]M. Zenbilci ve Y. Ünal, “Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri”, Turkish Journal of Forestry, c. 26, sy 4, ss. 595–601, Ara. 2025, doi: 10.18182/tjf.1817993.
ISNAD
Zenbilci, Mevlüt - Ünal, Yasin. “Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri”. Turkish Journal of Forestry 26/4 (01 Aralık 2025): 595-601. https://doi.org/10.18182/tjf.1817993.
JAMA
1.Zenbilci M, Ünal Y. Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri. Turkish Journal of Forestry. 2025;26:595–601.
MLA
Zenbilci, Mevlüt, ve Yasin Ünal. “Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri”. Turkish Journal of Forestry, c. 26, sy 4, Aralık 2025, ss. 595-01, doi:10.18182/tjf.1817993.
Vancouver
1.Mevlüt Zenbilci, Yasin Ünal. Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri. Turkish Journal of Forestry. 01 Aralık 2025;26(4):595-601. doi:10.18182/tjf.1817993