Araştırma Makalesi

Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri

Cilt: 26 Sayı: 4 29 Aralık 2025
PDF İndir
EN TR

Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri

Öz

Bu araştırma, Antalya ili sınırları içinde yer alan Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahası’nda fotokapan yöntemiyle kaydedilen bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenlerini analiz etmektedir. Ocak 2023–Mart 2024 döneminde 15 ay süresince toplanan fotokapan verileri, ORIANA 4.0 yazılımı kullanılarak çembersel istatistiksel yöntemlerle değerlendirilmiştir. Alageyik (Dama dama), yaban domuzu (Sus scrofa), yaban tavşanı (Lepus europaeus), tilki (Vulpes vulpes), porsuk (Meles meles) ve karakulak (Caracal caracal) türlerinin zamansal ve mevsimsel aktivite desenlerinde anlamlı farklılıklar tespit edilmiştir. Bulgular, türlerin davranış düzenlerinin av-avcı etkileşimi, beslenme alışkanlıkları, sıcaklık, ay fazı ve insan etkinliği gibi çevresel faktörlerden etkilendiğini ortaya koymuştur. Karakulak, porsuk ve yaban domuzu belirgin biçimde gececil; alageyik ise alacakaranlık (crepuscular) aktivite eğilimi göstermiştir. Araştırma, türler arası zamansal niş bölüşümünün ekosistem dengesinin sürdürülmesinde temel bir rol oynadığını vurgulamaktadır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

TÜBİTAK, Tarım ve Orman Bakanlığı Doğa Koruma ve Milli Parklar 6. Bölge Müdürlüğü

Proje Numarası

TÜBİTAK 214O248

Teşekkür

Arazi çalışmalarında emekleri bulunan Doç. Dr. Halil Süel, Dr. Öğretim Üyesi Ahmet Koca, Orman Müh. Kürşat Bal, Orm. Yük. Müh. Yunus Kısaarslan, Orm. Yük. Müh. Hasan Uysal, Orm. Yük. Müh. Abdülkadir Eryılmaz, Mehmet Ali Çelik ve ayrıca araştırmaya nakdi destek sağlayan TÜBİTAK 214O048 Nolu projeye ve ayni destek sağlayan DKMP 6. Bölge Müdürlüğü’ne teşekkür ederim.

Kaynakça

  1. Batschelet, E., 1981. Circular statistics in biology. Academic Press.
  2. Carter, N.H., Linnell, J.D.C., 2016. Co-adaptation is key to coexisting with large carnivores. Trends in Ecology & Evolution, 31(8): 575–578. https://doi.org/10.1016/j.tree.2016.05.006
  3. Evcin, Ö., Akkuzu, E., Küçük, Ö., Ugış, A., Gencal, B., Ünal, S., Karadeniz, M., 2016. Determining Some Mammal Species by Camera-Trap Method: Case Study in Kastamonu Azdavay Kartdağı Wildlife Reserve Area International Forestry Symposium 07-10 December, Kastamonu, Türkiye. Proceedings Book pp. 9-15.
  4. Evcin, Ö., Küçük, Ö., Akkuzu, E. Ugış, A., 2013. Using Photographs for Observing Roe Deer, International Caucasian Forestry Symposium, Full Text, Kastamonu, Türkiye, Proceedings Book p, 668-672.
  5. Frey, S., Volpe, J.P., Heim, N., Fisher, J.T., Burton, C., Stewart, F. E. C., 2023. Standardizing activity pattern analyses for wildlife research and management. Ecological Solutions and Evidence, 4(1): e122. https://doi.org/10.1002/2688-8319.122
  6. Gaynor, K.M., Hojnowski, C.E., Carter, N.H., Brashares, J.S., 2018. The influence of human disturbance on wildlife nocturnality. Science, 360(6394): 1232–1235.
  7. Kovach, W.L., 2011. Oriana – Circular statistics for Windows (Version 4.0). Kovach Computing Services. Pentraeth, Wales, UK.
  8. Leidy, R. S., Jorge, C. R., Elena, B. R., Jordi, B. F., 2015. Comparative study of trophic behaviour and herd structure in wild and feral goats living in a Mediterranean island: Management implications. Applied Animal Behaviour Science, 165: 81–87.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Ormancılık (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

29 Aralık 2025

Gönderilme Tarihi

5 Kasım 2025

Kabul Tarihi

19 Aralık 2025

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 26 Sayı: 4

Kaynak Göster

APA
Zenbilci, M., & Ünal, Y. (2025). Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri. Turkish Journal of Forestry, 26(4), 595-601. https://doi.org/10.18182/tjf.1817993
AMA
1.Zenbilci M, Ünal Y. Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri. Turkish Journal of Forestry. 2025;26(4):595-601. doi:10.18182/tjf.1817993
Chicago
Zenbilci, Mevlüt, ve Yasin Ünal. 2025. “Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri”. Turkish Journal of Forestry 26 (4): 595-601. https://doi.org/10.18182/tjf.1817993.
EndNote
Zenbilci M, Ünal Y (01 Aralık 2025) Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri. Turkish Journal of Forestry 26 4 595–601.
IEEE
[1]M. Zenbilci ve Y. Ünal, “Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri”, Turkish Journal of Forestry, c. 26, sy 4, ss. 595–601, Ara. 2025, doi: 10.18182/tjf.1817993.
ISNAD
Zenbilci, Mevlüt - Ünal, Yasin. “Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri”. Turkish Journal of Forestry 26/4 (01 Aralık 2025): 595-601. https://doi.org/10.18182/tjf.1817993.
JAMA
1.Zenbilci M, Ünal Y. Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri. Turkish Journal of Forestry. 2025;26:595–601.
MLA
Zenbilci, Mevlüt, ve Yasin Ünal. “Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri”. Turkish Journal of Forestry, c. 26, sy 4, Aralık 2025, ss. 595-01, doi:10.18182/tjf.1817993.
Vancouver
1.Mevlüt Zenbilci, Yasin Ünal. Düzlerçamı Yaban Hayatı Geliştirme Sahasında yayılış gösteren bazı memeli türlerin günlük ve aylık aktivite desenleri. Turkish Journal of Forestry. 01 Aralık 2025;26(4):595-601. doi:10.18182/tjf.1817993