Göller Yöresinde yalancı akasya, Anadolu karaçamı ve Toros sediri ağaç türleri için çap-boy modeli

Öz

Ağaç boyu, bonitet endeksi ve hacim belirlemede önemli bir meşcere parametresidir. Göğüs yüksekliği çapı ile ağaç boyu arasındaki ilişkiyi tanımlayan denklemler kullanılarak yalnız göğüs yüksekliğindeki çap ölçülerek ortalama ağaç boyu tahmin edilebilmektedir. Bu çalışma ile de Göller Yöresinde ağaçlandırma yolu ile getirilmiş Yalancı akasya (Robinia pseudoacacia L.), Anadolu karaçamı (Pinus nigra Arnold. subsp. pallasiana (Lamb.) Holmboe) ve Toros sediri (Cedrus libani A.Rich.) meşcereleri için göğüs yükseliği çapı ile ağaç boyu arasındaki ilişkinin tanımlanması amaçlanmıştır. Göller Yöresinde yapay olarak oluşturulmuş meşcerelerden elde edilen veriler kullanılarak söz konusu üç ağaç türü için oluşturulan çap-boy denklemi sunulmuştur. Monserud (1975)'ın denklemi göğüs yüksekliği çapına göre ağaç boyunu tanımlama da esnek bir model olduğu için kullanılmıştır. Denklemin katsayılarının belirlenmesinde doğrusal olmayan regresyon yöntemi uygulanmıştır. Sonuçlar Göller Yöresinde Yalancı akasya, Anadolu karaçamı ve Toros sediri ağaç türleri için bilinmeyen ağaç boyunu göğüs yüksekliği çapına göre belirlemede yeterli bulunmuştur. Söz konusu denklem, belirtilen ağaç türleri için orman envanterinde ağaç boyunu kolaylıkla belirlemede kullanılabilir olduğu belirlenmiştir. Keywords: Çap-boy denklemi, Allometrik denklem, Doğrusal olmayan model, Göller yöresi

Anahtar Kelimeler

• -

Height-diameter model for black locust, Anatolian black pine and Taurus cedar tree species in Lakes Region

Öz

The height of a tree is important for assessing tree volume and site index. Diameter of breast height-tree height releation equations are often used to predict the mean tree height for trees in case only diameter at breast height is measured. This study aim describes between the tree heights with diameter of breast height relationships for artificially grown black locust (Robinia pseudoacacia L.), Anatolian black pine (Pinus nigra Arnold. subsp. pallasiana (Lamb.) Holmboe) and Taurus cedar (Cedrus libani A.Rich.) in Lakes Region. It's presented a set of height-diameter equations for four tree species using data obtained from artificially grown stands in Lakes Region. Monserud's (1975) equation is used bacause of this equation is a flexible form that readily fits many height-diameter datasets. Nonlinear regression techniques were used to test the equation. The resulting equations provide a reasonable means of predicting unknown tree heights, given diameter of breast height, for Black locust, Anatolian black pine and Taurus cedar tree species in Isparta and Burdur Regions. This height-diameter equation can be used to avoid time-consuming task of measuring heights of all individual trees in inventory for this species. Keywords: Height-diameter equation, Allometric equation, Non-linear model, Lakes region

Anahtar Kelimeler

• Çap-boy denklemi, Allometrik denklem, Doğrusal olmayan model, Göller yöresi

Kaynakça

1. Arabatzis, A.A., Burkhart, H.E., 1992. An evaluation of sampling methods and model forms for estimating height-diameter relationships in loblolly pine plantations, Forest Science 38:192-198
2. Carus, S., 1998. Aynıyaşlı Doğu Kayını (Fagus orientalis Lipsky.) Ormanlarında Artım ve Büyüme. İÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, Doktora Tezi (Yayınlanmamış), 359 s., İstanbul.
3. Colbert, K.C., Larsen, D.R., Lootens, J.R., 2002. Height-diameter equations for thirteen midwestern bottomland hardwood species. NJAF, 19(4):171-176.
4. Çatal, Y., 2009. Batı Akdeniz Bölgesi Kızılçam (Pinus brutia Ten.) Meşcerelerinde Artım ve Büyüme. SDÜ Fen Bilimleri Enstitüsü Basılmamış DoktoraTezi, Isparta.
5. Dolph, L.D., Mori, S.R., Oliver, W. W., 1995. Height-diameter relationships for conifer species on the Blacks Mountain experimental forest, US Pacific Southwest Research Station, Research note PSW-RN-418
6. Ek, A.R., Birdsall, E.T., Spear, R.J., 1984. A simple model for estimating total and merchantable heights. USDA For. Serv., Res. Note NC-309. 5 p.
7. Eler, Ü., 2003. Dendrometri. Süleyman Demirel Üniversitesi Yayını, No. 30, Isparta.
8. Evcimen, B.S., 1963. Türkiye Sedir Ormanlarının Ekonomik Önemi, Hasılat ve Amenajman Esasları. Orman Genel Müdürlüğü Yayınları No: 355/16, Ankara.

9. Garcia, O., 1974. Height-diameter equations for Pinus radiata. Instituto Forestal, Chile, Nota Tecnica No.19
10. Huang, S., Titus, S.J., Wiens, D.P., 1992. Comparison of nonlinear height-diameter functions for major Alberta tree species. Canadian Journal of Forest Research 22: 1297-1304
11. Kalıpsız, A., 1984. Dendrometri. İ.Ü. Orman Fakültesi Yayın No:3793/426, 407 s., İstanbul.
12. Knowe, S.A., 1994. Effect of competition control treatments on height-age and height-diameter relationships in young Douglas-fir plantations. Forest Ecology and Management 67:101-111
13. Larsen, D.R., 1994. Adaptable stand dynamics model integrating site- specific growth for innovative silvicultural prescriptions. Forest Ecology and Management, 69:245-257.
14. Larsen, D.R., Hann, D.W., 1987. Height-diameter equations for seventeen tree species in southwest Oregon. Oregon State University, Forestry Research Laboratory, Research paper 49
15. Lootens, J.R., Larsen, D.R., Shifley, S.R., 2007. Height-Diameter Equations for 12 Upland Species in The Missouri Ozark Highlands. North.J.Appl.For., 24(2):149-152.
16. Mısır, N., 2003. Karaçam Ağaçlandırmalarına İlişkin Büyüme Modelleri. KTÜ Fen Bilimleri Enstitüsü, Basılmış Doktora Tezi, 208 s., Trabzon.
17. Mısır, N., 2010. Generalized height-diameter models for Populus tremula L. stands. African Journal of Biotechnology, 9(28):4348-4355,
18. Monsured, R., 1975. Methodology for simulating Wisconsin northern hardwood stand dynamics. Ph.D. Diss.Univ. of Wisconsin, Madison. 156 p.
19. Parresol, B.R., 1992. Baldcypress height-diameter equations and their prediction confidence interval. Canadian Journal of Forest Research, 22:1429-1434.
20. Ritchie, M.W., Hann, D.W., 1986. Development of a tree height growth model for Douglas-fir. Forest Ecology and Management, 15:135-145.
21. Ryan, T.P., 1997. Modern Regression Methods. John Wiley and Sons, 424s. New York, USA.
22. Temesgen, H., Hann, D.W., Monleon, V.J., 2007. Regional Height- Diameter Equations for Major Tree Species of Southwest Oregon. West.Appl.For.22(3):213-219.
23. Wang, C.H., Hann, D.W., 1988. Height-diameter equations for sixteen tree species in the central western Willamette valley of Oregon. Oregon State University, Forestry Research Laboratory, Research paper 51
24. Woollons, R.C., 2003. Examination of mean top height definitions and height estimation equations for Pinus radiata in New Zealand. New Zealand Journal of Forestry 48(3):15-18
25. Wykoff, W.R., Crookston, C.L., Stage, A.R., 1982. User’s guide to the Stand Prognosis Model. USDA For. Serv. Gen. Tech. Rep. INT-133, 122 p.