Örgütsel bağlılık, sinizm, yabancılaşma ve ormancılık örgütleri

Öz

Ormancılık örgüt yapısı, yöneticileri, mevzuat ve buna bağlı olarak da ormancılık uygulamaları sıklıkla değişmektedir. Söz konusu değişikliklerin örgütler ve çalışanları üzerinde olumlu ve olumsuz birçok etkisi bulunmaktadır. Bu makalede son yıllarda ormancılık kamuoyunu meşgul eden bazı hususların örgütsel bağlılık, çalışanların çalıştığı örgüte yönelik geliştirdiği negatif tutum olan sinizm ve buna bağlı olarak çalışanların çalıştığı kurumun değerlerinden ve toplumdan uzaklaşması durumu olan yabancılaşma olguları üzerine etkileri ele alınmıştır. Çalışma kapsamında 530 orman mühendisi ile anket çalışması yapılmıştır. Araştırma bulgularına göre, mevcut örgüt yapısı ile ilgili sorunlar, yeterli istihdamın yapılmaması, atama ve yükseltmelerde liyakate önem verilmemesi, rotasyonun adil bir şekilde uygulanmaması, işletmelerde iş yükünün fazla olması, zaman yönetimi bakımından yaşanan sorunlar, maaş ve sosyal imkânların yetersizliği orman mühendislerinin mesleki aidiyetlerini ve örgütsel bağlılıklarını olumsuz yönde etkilemektedir. Bu ise örgütler için son derece zararlı olan sinizm ve yabancılaşma gibi olguların ortaya çıkmasına neden olabilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Yabancılaşma
• Sinizm
• Ormancılık örgütleri
• Örgütsel bağlılık
• Ormancılık örgütleri

Organizational commitment, cynicism, alienation and forestry organizations

Öz

Structure of forestry organizations, managers, legislation and accordingly forestry practices change frequently. The previously mentioned aspects carry many negative and positive effects on organizations and workers. This article focuses on the effects of certain factors occupying public opinion on forestry on the facts of organizational commitment, cynicism is the negative attitude workers develop towards the organization they work in and alienation is becoming distanced from corporate values and society due to cynicism. Questionnaires were filled out with 530 forest engineers under the scope of this study. According to the research findings, problems relating to current organizational structures, inadequate employment, disregarding qualifications during assignments and promotions, unfair rotation practices, excessive workload in workplaces, problems relating to time management, insufficient pay and social opportunities affect the sense of belonging and organizational commitment of forest engineers negatively. This, in turn, leads to cynicism and alienation in companies which is extremely dangerous for companies.

Anahtar Kelimeler

• Organizational commitment
• Alienation
• Cynicism
• Forestry organizations

Kaynakça

1. Aiken, M., Hage, J., 1966. Organizational alienation: A comparative analysis. American Sociological Review, 31(4): 497–507.
2. Alkan, H., 2014. Ormancılık kamuoyunun rotasyon uygulaması ve mühendis kadrolarına ilk defa yapılacak atamalarda kullanılan sınav sisteminin değiştirilmesine yönelik görüşleri. Orman Mühendisliği Dergisi, ISSN 1301-3572, 51(7-8-9): 34-38.
3. Alkan, H., Türker, U., 2016. Örgütsel stres ve yönetimi: orman işletmeleri örneği. Turkish Journal of Forestry, 17(2): 107- 117.
4. Alkan, H., 2017. Ormancılıkta Mevcut Yönetim Anlayışına Yönelik İrdelemeler, IV. Ulusal Ormancılık Kongresi, Bildiriler Kitabı, I. Cilt, 15-16 Kasım 2017, Antalya, s.353-365.
5. Atmış, E., Batuhan, Ş., 2009. Türkiye’de hükümetlerin ormancılık politika ve uygulamaları üzerine eleştirel bir değerlendirme. Orman ve Av, 85: 33-42.
6. Banai, M., Reisel, W.D., Probst, T.M., 2004. A managerial and personal control model: Perceptions of work alienation and organizational commitment in Hungary. Journal of International Management, 10: 375-392.
7. Bateman, T. S., Sakano, T., Fujıta, M., 1992. Roger, me, and my attitude: film propaganda and cynicism toward corporate leadership. The Journal of Applied Psychology, 77(5): 768-771.
8. Brandes, P., Castro, S.L., James, M.S.L., Martınez, A.D., Matherly, T.A., Ferrıs, G.R., Hochwarter, W.A., 2008. The interactive effects of job insecurity and organizational cynicism on work effort following a layoff. Journal of Leadership & Organizational Studies, 14(3): 233-247.

9. Coşkun, Y., 2006. Çevre ve Orman Bakanı sayın Osman Pepe’ye açık mektup. Orman ve Av Dergisi, 3: 43-44.
10. Dean, JR, J.W., Brandes, P., Dharwadkar, R., 1998. Organizational cynicism. The Academy of Management Review, 2(23): 341-352.
11. Eisenberg, E., Monge, P.R., Miller, K.I., 1987. Involvement in communication networks as a predictor of organizational commitment. Human Communication Research, 10(2): 179-201.
12. Erdost, H.E., Karacaoğlu, K., Reyhanoğlu, M., 2007. Örgütsel Sinizm Kavramı ve İlgili Ölçeklerin Türkiye’deki Bir Firmada Test Edilmesi, 15. Ulusal Yönetim ve Organizasyon Kongresi, 25-27 Mayıs 2007, Sakarya, s.514-524.
13. Güller, B., Korkmaz, S., 2005. İş yaşamında bayan orman mühendisleri (performansları, sorunları, mesleki memnuniyetleri ve beklentileri). Türk Ormancılığında, Uluslararası Süreçte Acilen Eyleme Dönüştürülmesi Gereken Konular, Mevzuat ve Yapılanmaya Yansımaları Sempozyumu, 22-24 Aralık 2005, Antalya, s. 547-555.
14. Gümüş, C., 2014. Osmanlıdan günümüze ormancılık politikalarının ormancılık örgütlenmesi üzerine etkileri ve güncel sorunlar. II. Ulusal Akdeniz Orman ve Çevre Sempozyumu, 22-24 Ekim, 2014 Isparta, s. 477-489.
15. Helvacı, M.A., 2010. Örgütsel sinizm. In:Memduhoğlu, H. B. ve Yılmaz, K. (Ed.), Yönetimde yeni yaklaşımlar, Pegem Akademi, 1. Baskı, Ankara, pp.384-396.
16. Hirschfeld, R., Feild, H., 2000. Work centrality and work alienation: distinct aspects of a general commitment to work. Journal of Organizational Behavior, 21(7): 789-800.
17. Korkmaz, M., Baykal, G.D.Ö., 2018. Kadın orman mühendislerinde iş doyumunu etkileyen faktörler ile iş doyumu ve örgütsel bağlılık arasındaki ilişki. Turkish Journal of Forestry, 19(1): 83-90.
18. Manga, M., Bal, H., Algan, N., Kandır, E.D., 2015. Beşeri sermaye, fiziksel sermaye ve ekonomik büyüme ilişkisi: Brics ülkeleri ve Türkiye örneği. Ç.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 24(1): 45-60.
19. Namasivayam, K., Zhao, X., 2007. An investigation of the Mmoderating effects of organizational commitment on the relationships between work-family conflict and job satisfaction among hospitality employees in India. Tourism Management, 28:1212-1223.
20. OGM, 2015. OGM algı araştırması. https://www.ogm.gov.tr/Lists/Duyurular/Attachments/501/OGM%20ALGI%20ARA%C5%9ETIRMASI.pdf (Erişim: 14.09.2017)
21. OGM, 2016. Orman Genel Müdürlüğü Stratejik Planı (2017-2021). https://www.ogm.gov.tr/ekutuphane/StratejikPlan/Orman%20Genel%20M%C3%BCd%C3%BCrl%C3%BC%C4%9F%C3%BC%20Stratejik%20Plan%20(2017-2021).pdf (Erişim:14.09.2017).
22. OMO, 2018. Orman Mühendislerine Kadro Haberi, https://ormuh.org.tr/post/orman-muhendislerine-kadro-haberi (Erişim: 12.07.2018).
23. Örücü, E., Demir, B., 1999. Banka çalışanlarında iş stresi ve Muğla İli Örneği. Atatürk Üniversitesi İİBF Dergisi, 13(1): 59-73.
24. Özdamar, K., 1999. Paket Programlar ile İstatistiksel Veri Analizi (Çok Değişkenli Analizler), Kaan Kitabevi, ISNB: 975-6787-00-7, 975-6787-02-3, 2. Eskişehir.
25. Özdönmez, M., Akesen, A., Ekizoğlu, A., 1998. Ormancılık Yönetim Bilgisi, İÜ. OF Yayınları, RYN No: 4157, FYNo: 457, ISBN: 975-404-535-6, İstanbul.
26. Porter, L.W., Steers, R.M., Mowday, R.T., Boulian, P.V., 1979. Organizational commitment, job satisfaction and turnover among psychiatric technicians. Journal of Applied Psychology, 59(5): 603-609.
27. Sarros, J.C., Tanewski, G. A., Winter R. P., Santora, J. C., Destent, I.L., 2002. Work alienation and organizational leadershiph. British Journal Of Manegement, 13: 285-304.
28. Seeman, M., 1967. On the personal consequences of alienation in work. American Sociological Review, 32(2): 273-285.
29. Sulu, S., Ceylan, A., Kaynak, R., 2010. Work alienation as a mediator of the relationship between organizational injustice and organizational commitment:Implications for healthcare professionals. International Journal of Business&Management, 5(8): 27-38.
30. Şafak, İ., 2008. Ege Bölgesi orman mühendislerinin profili. Orman Mühendisliği Dergisi, 45(10-11-12): 22-26.
31. Şimşek, M.Ş., Çelik, A., Akgemci, T., Fettahlıoğlu, T., 2006. Örgütlerde yabancılaşmanın yönetimi araştırması. Selçuk Üniversitesi SBE Dergisi, 15: 569-587.
32. TDK, 2017. Türk Dil Kurumu, http://www.tdk.gov.tr/ index.php?option=com_gts&arama=gts&guid=TDK.GTS.59ba6a71b77929.25303544 (Erişim:10. 09.2017).
33. Toksoy, D., Ayaz, H., Bayramoğlu, M.M., 2006. Ormancılık örgütü teknik personelinin durumu ve karşılaşılan bürokratik sorunlar. I. Ormancılıkta Sosyo-Ekonomik Sorunlar Kongresi, 26-28 Mayıs 2006, Çankırı, s.87-92. Toksoy, D., Bayramoğlu, M.M., 2012. Ormancılık örgütünde mobbing ve boyutları üzerine bir araştırma: Karadeniz Bölgesi Örneği. III. Ormancılıkta Sosyo-Ekonomik Sorunlar Kongresi, 18-20 Ekim 2012, İstanbul, s.1-10.
34. Toksoy, D., Bayramoğlu, M., Ayaz, H., 2012. Ormancılık örgütündeki orman mühendislerinin yönetsel ve örgütsel sorunları üzerine bir araştırma. KSÜ Doğa Bilimleri Dergisi, Özel Sayı: 180-184.
35. Toksoy, D., Bayramoğlu, M.M., 2015. Ormancılık örgütünde 2010’dan 2014’e mobbing: Karadeniz Bölgesi Örneği. IV. Ormancılıkta Sosyo-Ekonomik Sorunlar Kongresi, Bildiriler Kitabı, Trabzon, s.472-478.
36. Tuna, M., Yeşiltaş M., 2014. Etik iklim, işe yabancılaşma ve örgütsel özdeşleşmenin işten ayrılma niyeti üzerindeki etkisi: Otel işletmelerinde bir araştırma. Anatolia: Turizm Araştırmaları Dergisi, 25(1): 105 – 117.
37. Turan, M., Parsak, G., 2011. Yabancılaşma ve iş tatmini ilişkisi: Bir devlet üniversitesi idari personeli üzerine araştırma. Ç.Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 20(2): 1-20.
38. Türker, M.F., 2012. Ormancılık Yönetimi, Ormancılık ve Tabiatı Koruma Vakfı Yayını No:4, Trabzon.
39. Yıldız, K., Akgün, N., Yıldız, S., 2013. İşe yabancılaşma ile örgütsel sinizm arasındaki ilişki. Journal of Academic Social Science Studies, 6(6): 1253-1284.