POPÜLER KÜLTÜR UNSURU BLUE JEAN’IN MODA YAYILIM KURAMLARI BAĞLAMINDA İNCELENMESİ

Öz

Bu araştırma da popüler kültür öğesi olarak görülen Blue Jean ele alınmıştır. Sözcüklere karşılık gelen anlamların açıklanmasının ardından kültür kelimesi incelenmiş ve sırasıyla halk kültürü, kitle kültürü ve popüler kültürün ne anlama geldikleri, neleri ifade ettikleri üzerinde durulmuştur. 1920’li yıllarda kitle iletişim araçlarının da etkisiyle giderek yaygınlaşan popüler kültürün küreselleşmesine, farklı kişilerce farklı anlamlar yüklenen modanın en çok giyim kuşam olarak algılanmasına ve soyut bir ifade iken kültürün somut ifadesi olarak öne çıkan giysi unsuruna dikkat çekilmiştir. Popüler kültürün vazgeçilmezi “Blue Jean” lerin kısa tarihi de inceleme konusu edilen araştırmada, popüleritesinin sebebi moda yayılım kuramları bağlamında açıklanmaya çalışılmıştır. Beş ayrı başlık altında incelenen kuramlar sırasıyla “Tabana İnme veya Sınıf Farklılığı Kuramı”, “Kolektif Seçim Kuramı”, “Değişen Erojen Bölgeler Kuramı” ve “Kitle Pazarı Kuramı”, “Alt Kültür Etkisi veya Tavana Tırmanma Kuramı” dır. Araştırmada görsellerin konuyu daha iyi açıklayacağı düşüncesiyle görsellere yer verilmiş ve popüler kültür unsuru blue jeanin tarihi süreç içerisindeki gelişimi, moda yayılım kuramları ile incelenerek konuya açıklık getirilmeye çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Popüler Kültür
• Blue Jean
• Moda Yayılım Kuramları

EXAMINATION OF POPULAR CULTURAL ELEMENT BLUE JEAN IN THE CONTEXT OF FASHION EXPANSION THEORIES

Abstract

In this research, Blue Jean, which is seen as a popular culture item, is discussed. Following the explanation of the meanings corresponding to the words, the word culture was examined and the meanings and expressions of folk culture, mass culture and popular culture respectively were emphasized. Attention was drawn to the globalization of popular culture, which became increasingly widespread with the influence of mass media in the 1920s, the perception of fashion as a dressing, which has different meanings by different people, and the clothing element that stands out as an abstract expression of culture. The short history of the "Blue Jeans", which are indispensable for popular culture, is also examined in the study, and the reason for their popularity is tried to be explained in the context of fashion diffusion theories. The theories examined under five different headings are, respectively, "Bottoming Down or Class Difference Theory", "Collective Selection Theory", "Changing Erogenous Zones Theory" and "Mass Market Theory", "Subcultural Effect or Ceiling Climbing Theory". In the research, images were included with the idea that visuals would explain the subject better, and the development of the popular culture element blue jean in the historical process was examined with fashion diffusion theories and the subject was tried to be clarified.

Keywords

• Popular Culture
• Blue Jean
• Fashion Diffusion Theories

Kaynakça

1. KAYNAKÇA Akar, H. (2009). Popüler Kültür Ve Moda. Erciyes İletişim Dergisi, 1(1), 198-206.
2. Barbarosoğlu, F. (2019). Modernleşme Sürecinde Moda Ve Zihniyet. İz Yayıncılik, İstanbul
3. Büyüköztürk , Ş., Kılıç Çakmak , E., Akgün , Ö. E., Karadeniz, Ş., & Demirel , F. (2017). Bilimsel Araştırma Yöntemleri. Pegem Yayıncılık, Ankara
4. Coşkun, M. (2012). Popüler Kültür Ve Tüketim Toplumu. Batman Üniversitesi Yaşam Bilimleri Dergisi, 1(1), 837-850.
5. Crane, D. (2003). Moda ve Gündemleri Giyimde Sınıf,Cinsiyet ve Kimlik. (Ö. Çelik, Çev.) Ayrıntı Yayınları, İstanbul
6. Çakır, Ö. (2015). Profesyonel Yaşamda Kişisel İmaj. Yapı Kredi Yayınları, İstanbul
7. Ercivan, G., & Meydan, C. (2009). Modanın Dili. Dokuz Eylül Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Dergisi, 76-81.
8. Erdoğan, İ. (2004). Popüler Kültürün Ne Olduğu Üzerine. Bilim ve Aklin Aydınlığı Eğitim Dergisi(57), 1-18.

9. Ertürk, N. (2011, 05). Moda Kavramı, Moda Kuramları Ve Güncel Moda Eğilimi Çalışmaları. Süleyman Demirel Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Hakemli Dergisi, 1-32.
10. Evecen, A. (2015, 12). Baudrillard'dan Modern Toplumlara Özgü Bir Moda Kavramı Çözümlemesi. Sobider Sosyal Bilimler Dergisi(5), 216-226.
11. Güllüoğlu, Ö. (2012). Bir Kitle İletişim Aracı Olarak Televizyonun Popüler Kültür Ürünlerini Benimsemesinde Ve Yayma İşlevi Üzerine Bir Değerlendirme. Global Media Journal Turkish Edition, 2(4), 64-86.
12. GÜNGÖR, N. (1999). Popüler Kültür ve İktidar, Derleyen: Nazife Güngör, Vadi Yayınları, Ankara
13. İnnap, H. S. (2012). Renk ve rengin moda üzerine etkisi. Haliç Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul.
14. Kasapoğlu Akyol, P. (2010). Küreselleşen Moda Bağlamında Blucin Kültürü Üzerine Bir Araştırma. Milli Folklor , 22(86), 186-196.
15. Kawamura, Y. (2016). Moda-loji. (Ş. Özüdoğru, Çev.) Ayrıntı Yayınları, İstanbul
16. Kaya, R. (2006). Tüketicilerin jean kullanımı üzerine bir araştırma.Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Konya
17. Oğuz, T. (2013). Geçlik Kültürünün Yeniden Üretilmesi Sürecinde Popüler Gençlik Ve Müzik Dergilerinin Dönemsel Perspektiften İncelenmesi: Hey Ve Blue Jean Dergileri Örneği. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Eskişehir.
18. Öz, C., Kaya, R., & Begiç, N. (2018). Sınıfsız Bir Giysi Olarak Denim. Hars Akademi Uluslararası Hakemli Kültür-Sanat- Mimarlık Dergisi(1), 16-24.
19. Pektaş, H. (2011). Moda Ve Küreselleşme. İfas (Ulusal Güzel Sanatlar Sempozyumu).: Selçuk Üniversitesi, Konya
20. Resim 1. https://www.levistrauss.com/2014/08/04/lsco-logo-named-5th-oldest-in-the-world/ Erişim Tarihi: 24.12.2020
21. Resim 2. https://www.sihirlifasulyeler.com/ilgincler/kot-pantolonun-tarihcesi, Erişim Tarihi : 29.03.2020
22. Resim 3. https://livetobloom.com/denim-ronesansi, Erişim Tarihi:31.03.2020
23. Resim 4. West Side Story, https://www.empireonline.com/movies/features/west-side-story-everything-you-need-to-know-about-steven-spielberg-blockbuster-musical/, Erişim Tarihi: 09.03.2020
24. Resim 5. https://www.posta.com.tr/jean-tarihi-modanin-zamansiz-parcasi-dunyayi-nasil-fethetti-haber-fotograf-1275543-8, Erişim Tarihi: 31.03.2020
25. Resim 6. https://www.posta.com.tr/jean-tarihi-modanin-zamansiz-parcasi-dunyayi-nasil-fethetti-haber-fotograf-1275543-39, Erişim Tarihi: 31.03.2020
26. Resim 7. https://fotogaleri.haberler.com/muhtesem-kot-kimdir/, Erişim Tarihi: 04.02.2020
27. Resim 8. https://www.posta.com.tr/jean-tarihi-modanin-zamansiz-parcasi-dunyayi-nasil-fethetti-haber-fotograf-1275543-11, Erişim Tarihi: 04.02.2020
28. Resim 9. https://www.hepsiburada.com/ara?q=kot+mini+etek, Erişim Tarihi: 04.02.2020
29. Resim 10. https://purplebybanu.com/antrasit-sirt-detay-jean-elbise_ELB1010, Erişim Tarihi: 04.02.2020
30. Resim 11. https://justseventeen.tumblr.com/post/147289879746/july-1979-these-straight-leg-jeans-from-levis, Erişim Tarihi: 26.12.2020
31. Resim 12. https://www.altyazi.org/film/asi-genclik-2/, Erişim Tarihi: 26.12.2020
32. Resim 13. https://denimblog.com/how-to/celebrity-icons-wearing-denim-throughout-history/, Erişim Tarihi: 26.12.2020
33. Resim 14. https://www.posta.com.tr/jean-tarihi-modanin-zamansiz-parcasi-dunyayi-nasil-fethetti-haber-fotograf-1275543-16, Erişim Tarihi:26.12.2020
34. Tağaç, M. (2006). Kot pantolon üretimi ve kalitesi üzerine değerlendirmeler. Pamukkale Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü, Denizli.
35. TDK. (2020). https://sozluk.gov.tr/, Erişim Tarihi:26.12.2020
36. Yılmaz, A. S., & Çetin, B. N. (2007). Küreselleşmenin işsizlik üzerine etkileri. E-Jourmal Of New World Sciences Academy, 3(1), 16-27.