BİR ÜNİVERSİTE HASTANESİNDE ÖĞRENCİLERİN AKILCI İLAÇ KULLANIM DURUMU

Öz

Amaç: Akılcı olmayan ilaç kullanımı dünyada olduğu gibi Türkiye'de de önemli bir halk sağlığı sorunudur. Çalışmanın amacı; öğrencilerin akılcı ilaç kullanımı konusunda bilgi ve tutumlarını değerlendirmektir. Yöntemler: Evreni, Bakırçay Üniversitesi 2019-2020 sınıfında öğrenim gören 1909 öğrenci oluşturmaktadır. Çalışma örneklemi 780 öğrenciyi içermektedir. Ankete katılan öğrenciler her bir fakülteden tabakalı tesadüfi örneklem yöntemi ile seçilmiştir. Araştırmada veri toplamak için "Akılcı İlaç Kullanım Formu" kullanılmıştır. Akılcı İlaç Kullanım Formu" sosyodemografik özellikler, özgeçmiş, madde kullanma tutum ve davranışlarını ve Akılcı İlaç Kullanım Ölçeğini içermektedir. Verilerin değerlendirilmesi SPSS 23.0 programı ile yapılmıştır. p<0.05 değeri istatistiksel anlamlılık düzeyi olarak kabul edilmiştir. Bulgular: Araştırmaya katılan öğrencilerin %74.4'ü kız, %42.3'ü erkektir. Yaş ortalaması 19.9’dur Araştırmaya katılan öğrencilerin %28,2’si hasta olduklarında doktora başvurmadan önce kendi kendine tedavi için ilaç kullanmakta, %57, 6’sı ise doktora danışmadan baş ağrısı için ilaç kullanmaktadır. %73, 6’sı çoğunlukla reçetesiz ağrı kesici kullanmaktadır. Literatürde belirtilen kesme noktasına (Akılcı İlaç Kullanım Ölçeği Puanı≥35) göre Akılcı İlaç Kullanımı bilen öğrenci sayısı 491'dir (%73, 3). Sonuç: Öğrencilerin Akılcı İlaç Kullanımı ile ilgili bilgi düzeylerinin ortalamanın üzerinde olduğu görülmüştür. Öğrencilerin akılcı ilaç kullanımı konusundaki farkındalığına rağmen, kampüslerde kurslar ve projeler düzenlenmeli, mediko üniteleri desteklenmelidir.

Anahtar Kelimeler

• akılcı İlaç Kullanımı
• Öğrenci
• İlaç

RATIONAL DRUG USE STATUS OF STUDENTS AT A UNIVERSITY HOSPITAL

Öz

Objective: Irrational drug use is a significant global and public health issue, including in Turkey Turk. This study aims to assess the knowledge and attitudes of students toward rational drug use . Methods: The study population comprised of 1909 students enrolled in Bakırçay University's 2019-2020 academic year. The sample size of the study was 780 students selected through stratified random sampling from each faculty. Data were collected using the "Rational Drug Use Form," which included demographic characteristics, background, drug use attitudes and behaviors, and the Rational Drug Use Scale. The data were analyzed using SPSS 23.0, and a p-value of <0.05 was considered statistically significant. Results: Of the students, 74.4% were female, and 42.3% were male, with a mean age of 19.9. Of the students, 28.2% self-medicated before consulting a doctor when sick, and 57.6% used medication for headaches without consulting a doctor. Additionally, 73.6% of them primarily used over-the-counter painkillers. Based on the Rational Drug Use Scale score of ≥35, which is considered the cut-off point in the literature, 491 students (73.3%) knew about rational drug use Conclusion: The students' knowledge of rational drug use was found to be above the average. However, campus courses and projects must be organized, and medical units should be supported, despite students' awareness of rational drug use

Anahtar Kelimeler

• Rational use of medicine
• Drug
• student

Kaynakça

1. 1. 1. Barutçu İA, Tengilimoğlu D, Naldöken Ü. Citizens rational use of drugs, evaluation of knowledge and attitude: the case of Ankara province metropol districts. Journal of Ankara Hacı Bayram Veli University Faculty of Economics and Administrative Sciences. 2017; 19(3):1062.
2. 2. 2. Pınar N. Pharmaceutical expenditures in our countr. Journal of Inonu University Medical Faculty. 2012; 19(1):59-65.
3. 3. Gürhan B. Evaluation of patients applying to a university hospital in terms of rational drug use principles, specialization thesis in medicine. T.C. Ankara University Faculty of Medicine. 2016;1-82.
4. 4. World Health Organization. The rational use of drugs: report of the conference of experts Nairobi, 1985;1-12. World Health Organization. 1987.
5. 5. World Health Organization (WHO). Effective public education. Promoting rational drug use. WHO programme on essential drugs and international network for the rational use of drugs, Nairobi. 1987;1-101.
6. 6. Republic of Turkey ministry of health Turkey medicines and medical devices agency, rational use of medicines https://www.titck.gov.tr/faaliyetalanlari/ilac/akilci-ilac-utilimi. Access Date: 27.06.2022.
7. 7. De Vries, T. P. G. M, Henning, R. H, Hogerzeil, Hans V, Fresle, D. A WAP on ED. Guide to good prescribing: a practical manual. WHO/DAP/94. World Health Organization. 1994;1-142.
8. 8. Hogerzeil H V. Promoting rational prescribing: an international perspective. British Journal of Clinical Pharmacology. 1995; 39: 1–6.

9. 9. Jatinder S. International network for rational use of drugs. Indian Journal of Pharmacology. 2003; 35(2):125-126.
10. 10. Pharmaceutical industry employers union basic indicators. Turkish pharmaceutical market http://www.ieis.org.tr/ieis/tr/indicators/33/turkiye-ilac-pazari). Accessed on: 20.06.2022.
11. 11. Krähenbühl-Melcher A, Schlienger R, Lampert M, Haschke M, Drewe J, Krähenbühl S. Drug-related problems in hospitals: a review of the recent literature,.Drug Safety. 2007; 30:379-407.
12. 12. 1Saygili M, Ozer O. Evaluation of physicians knowledge, attitudes and behaviors towards rational drug use. Hacettepe Journal of Health Administration. 2015; 18(1):35-46.
13. 13. Açıksöz, S, Kurt, G. ve Seyfi, M. (2020). “Hemşirelik Öğrencilerinin Reçetesiz İlaç Kullanma Durumları”. Koç Üniversitesi Hemşirelikte Eğitim ve Araştırma Dergisi, 17 (1), 17-23. doi:10.5222/HEAD.2020.017
14. 14. Kurt, O, Oğuzöncül, A. F, Deveci, S. E. ve Pirinçci, E. (2020). “Bir Sosyal Bilimler Meslek Yüksekokulu Öğrencilerinin Akılcı İlaç Kullanımı Konusunda Bilgi ve Davranışlarının Değerlendirilmesi”. ESTÜDAM Halk Sağlığı Dergisi, 5 (1), 62-72.
15. 15. Karaman, A, Ayoğlu, T, Aydoğan, MN. ve Kuğu, E. (2019). “Hemşirelik Öğrencilerinin Akılcı İlaç Kullanma Durumları”. Florence Nightingale Journal of Nursing, 27 (2), 143-156.
16. 16. World Health Organization. (2002). “WHO Policy Perspectives on Medicines. Promoting Rational Use of Medicines: Core Components”. Geneva, Sep. Erişim adresi: https://apps.who.int/iris/bitstream/handle/10665/67438/WHO_EDM_2002.3.pdf?sequence=1&isAllowed=y (Erişim tarihi: 19.02.2022).
17. 17. Demirtaş Z, Dağtekin G, Sağlan R, Alaiye M, Önsüz MF, Işıklı B, et al. Rational drug use scale was developed by Demirtaş et al. ESTUDAM Journal of Public Health. 2018;3(3):37-46.
18. 18. Pınar N, Determination of rational drug use habits of Mustafa Kemal university medical faculty students. Mustafa Kemal University Medical Journal. 2017; 8(29): 34-40.
19. 19. Karakurt, P, Hacıhasanoğlu, R, Yıldırım, A. and Sağlam. R. drug use in university students, TAF Prev Med Bull. 2010; 9 (5): 505-512.
20. 20. Deniz S, A research on the determination of attitudes and behaviors regarding rational drug use. Hacettepe journal of health administration, 2019; 22(3): 619-632.
21. 21. Kuyifatih, A. Yenimahalleli Y,Günaltay M. M. rational drug use: an application at Ankara university faculty of health sciences. Fiscaoeconomy. 2022; 6 (1): 251-277.
22. 22. Kukula O. Evaluation of knowledge and behaviors of students in faculty of medicine towards rational drug use. Turk J Clin Lab. 2019; 11: 294-300.
23. 23. Kuyifatih, A. Yenimahalleli Y, Günaltay M. M. Rational drug use: an application at Ankara university faculty of health sciences. Fiscaoeconomy. 2021; 2 (3):156-162.
24. 24. Kurt, O, Oğuzöncül, A. F, Deveci, S. E., and Pirinçci, E. (2020). Assessment of knowledge and behavior of students of a vocational school of social sciences on rational drug use. ESTUDAM Journal of Public Health.2020; 5 (1): 62-72.
25. 25. Gökalp O, Mollaoğlu, H. Improper drug use. Journal of Süleyman Demirel University Faculty of Medicine. 2003;10 (2): 17-20.
26. 26. Akkaya A, Koçaşlı S. Determination of the level of rational drug use knowledge of students at the faculty of health sciences of a university. Gümüşhane University Journal of Health Sciences. 2022; 11 (1): 246-256.