Öz
Amaç: Bu araştırmanın amacı, menopoz dönemindeki kadınların “menopoz” kavramına yönelik algılarını metaforlar aracılığıyla ortaya koymaktır.
Gereç ve Yöntem: Araştırma nitel araştırma türlerinden fenomenolojik desende yürütülmüştür. Araştırmaya 93 kadın dahil edilmiştir. Araştırma verileri 76 katılımcı üzerinden analiz edilmiştir. Verilerin analizinde SPSS 26 paket programı, Maxqda Analytics Pro 2020 kullanılmıştır.
Bulgular: Katılımcılar menopoz kavramına ilişkin toplam 47 farklı metafor üretmişlerdir. En sık tekrar eden metaforlar sırasıyla erkek, güneş, kuş, alev topu, yaz, bomba ve meyvesiz ağaç’dır. Araştırmada menopozu fizyolojik etkileri, menopozun psikolojik etkileri ve menopozun çok boyutlu etkileri olmak üzere 3 tema ve 10 kategori belirlenmiştir. Menopozun fizyolojik etkileri için en sık sıcak basması süreci ve doğurganlığın sonlanması süreci; menopozun psikolojik etkileri için ambivalan duygulanım süresi, zorlu ve stresli bir süreç; menopozun çok boyutlu etkileri için değişim süreci öne çıkmaktadır.
Sonuç: Kadınların menopoz algısı fizyolojik, psikolojik ve çok boyutlu etkiler üzerinden açıklanmaktadır. Kadınların menapoza ilişkin algılarını iyileştirmek için, sağlık profesyonellerinin bütüncül bir bakım yaklaşımı ile danışmanlık vermeleri önerilmektedir.
Etik Beyan
Araştırma için, Tokat Gaziosmanpaşa Üniversitesi Tıp Fakültesi Klinik Araştırmalar Etik Kurulu’ndan 15.02.2024 tarih ve 83116987-062 sayılı karar ile etik kurul onayı alınmıştır. Katılıcılardan yazılı ve sözlü onamları alınarak, araştırmanın her aşamasında Helsinki Deklarasyonu İlkelerine uyulmuştur. Tüm çalışma sürecinde Consolidated Criteria for Reporting Qualitative Research (COREQ) rehberinden yararlanılmıştır.
Destekleyen Kurum
Çalışmanın bir finansmanı bulunmamaktadır.
Teşekkür
Çalışmaya katılan tüm kadınlara teşekkür ederiz.
Kaynakça
- 1. Kurt G, Arslan, H. Kadınların menopoz döneminde yaşadıkları sağlık sorunları ve baş etme yöntemleri. Cukurova Tıp Derg. 2020;45(3):910-920. doi:10.17826/cumj.694473
- 2. Aksu SP, Erenel AŞ. Menopozal dönem semptomlari ve hemşi̇reli̇k bakımı Gazi Sağlık Bilimleri Derg. 2023;8(1):1-10. doi:10.52881/gsbdergi.984642
- 3. Polat F, Karasu F. Menopoz dönemindeki kadınların gözüyle menopoz: nitel bir araştırma örneği. TJFMPC. 2021;15(4):809-817. doi:10.21763/tjfmpc.902774
- 4. Ikeanyi EM, Ikobho EH. Age at menopause and the correlates of natural menopause among urban and rural women in the Southern Nigeria. Int J Reprod Contracept Obstet Gynecol. 2021;10(4):1267-1271. doi:10.18203/2320-1770.ijrcog20211098
- 5. Schoenaker DA, Jackson CA, Rowlands JV, Mishra GD. Socioeconomic position, lifestyle factors and age at natural menopause: a systematic review and meta-analyses of studies across six continents. Int J Epidemiol. 2014;43(5):1542–1562. doi:10.1093/ije/dyu094
- 6. World Health Organization, Menopause, 2022. [Internet] .2024. [Erişim Tarihi 24 Ağustos 2024]. Erişim Adresi: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/menopause.
- 7. Çıtak AM. Bir kadınlık deneyimi olarak menopoz. Senex: Yaşlılık Çalışmaları Derg. 2021;4(4):71-75.
- 8. Hanson VF, Pitre S, Kumardhas V. Menopause is a natural stage: prevalence and experience of menopause symptoms among university faculty members in Rakmhsu and India. Int J Health Sci. 2022;3187-3197. doi:10.53730/ijhs.v6nS3.6326
- 9. Uludağ A, Güngör ANÇ, Gencer M, Şahin EM, Coşar E. Another period of women’s life: menopause and its impact on quality of life. Turkiye Aile Hekimliği Derg. 2014;18(1):25-30. doi:10.2399/tahd.14.38415
- 10. Gönenç İ, Koç G. Menopoz dönemine yönelik uygulanan eğitim programının kadınların menopoza yönelik tutumlarına etkisi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Derg. 2019;10(1):29-33. doi:10.22312/sdusbed.472704
- 11. Jamali S, Javadpour S, Mosalanejad L, Parnian R. Attitudes about sexual activity among postmenopausal women in different ethnic groups: a cross-sectional study in Jahrom, Iran. J Reprod İnfertil. 2016;17(1):47-55.
- 12. Mehaseb SH, Omran AAH, Gafer HA. Assessing the effect of menopausal symptoms on women’s quality of life. Egypt J Health Care. 2018;9(2):75-86. doi:10.21608/ejhc.2018.10684
- 13. Tümer A, Kartal A. Kadınların menopoza ilişkin tutumları ile menopozal yakınmaları arasındaki ilişki. Pamukkale Med J. 2018;11(3):337-346. doi:10.31362/patd.451911
- 14. Erbaş N, Demirel G. Klimakterik dönemdeki kadınların menopoza ilişkin yakınmalarının ve menopozal tutumlarının cinsel yaşam kalitesi üzerine etkisinin değerlendirilmesi. Acıbadem Üniversitesi Sağlık Bilimleri Derg. 2017;(4):220-225.
- 15. Fışkın G, Hotun Şahin N, Güler Kaya İ. Menopozal dönemdeki kadınların bu yaşam dönemine ilişkin bakış açılarının kalitatif analizi. JAREN. 2017;3(3):122-128. doi:10.5222/jaren.2017.122
- 16. Temel M, Dilek F, Tosun Z. Yaşlı perspektifinden yaşlılık algısı: bir metafor çalışması. Sağlık Bilimleri Derg. 2023;32(2):261-268. doi:10.34108/eujhs.1177141
- 17. Demirtaş FA, Fırat BÖ, Ertop H, Oskay Ü. Menopoz dönemindeki kadınlarda eş desteğinin menopozal yakınmalara etkisi: Nitel bir çalışma. Etkili Hemşirelik Derg. 2024;17(3):337-350. doi:10.46483/jnef.1516043
- 18. Hernández LP. Metaphorical conceptualization of the big M. Culture, Language And Representation. 2024;34:59-82. doi:10.6035/CLR.7743
- 19. Vargas-Sierra C. Framing menopause from negative emotional language: A study of metaphors in medical discourse. Culture, Language And Representation. 2024;34:15-36. doi:10.6035/clr.7890
- 20. Apak E, Yılkan, İ. Investigating the perceptions of university students about the sexuality in the elderly through metaphor analysis. Turkish Journal of Social Work Research. 2020;4(3):64-72
- 21. Akbaş, F. Coğrafya lisans mezunlarının kültürel miras kavramına yönelik algılarının metafor analizi yöntemiyle değerlendirilmesi. Anasay. 2020;4(12):89-112.
- 22. Baltacı A. Nitel araştırma süreci: Nitel bir araştırma nasıl yapılır? Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Derg. 2019;5(2):368-388. doi:10.31592/aeusbed.598299
- 23. Güloğlu MF. Nitel desenli göç araştırmalarında yöntem sorunları. Ortadoğu ve Göç. 2021;11(2):292-331. doi:10.31834/ortadoguvegoc.1015073
- 24. Creswell JW.Qualitative inquiry & resaerch design: Choosing Among Five Approaches (Third edition). New York: Sage. 2013;15-85
- 25. Başkale H. Nitel araştırmalarda geçerlik, güvenirlik ve örneklem büyüklüğünün belirlenmesi. DEUHFED. 2016;9(1):23-28.
- 26. Timmana VG, Mattapalli G, Gujju E, Boddu, P. Understanding menopause-postmenopausal complications, management and quality of life. Int J Pharmaceutics Drug Analysis. 2021;9(2):109-125. doi:10.47957/ijpda.v9i2.473
- 27. Troisi G, Margherita G, Caffieri A. Migrant women and gender-based violence: Focus group with operators. J Prev Interv Community. 2021;50:286-301. doi:10.1080/10852352.2021.1918829
- 28. Yadav M. Health and well-being in older women: A universal issue. Older Women And Well-Being: A Global Perspective. 2021;71-94. [Internet] .2024. [Erişim Tarihi 22 Ağustos 2024]. Erişim Adresi: https://link.springer.com/chapter/10.1007/978-981-16-4605-8_5.
- 29. Tekindal MA, Attepe Özden S, Tekindal M, Gedik TE, Erim F, Ege A. Nitel araştırmaların rapor edilmesi: COREQ kontrol listesinin türkçe uyarlaması. Avrupa Bilim ve Teknoloji Derg. 2022;(35):522-529. doi:10.31590/ejosat.976957
- 30. Alanka, D. Nitel bir araştırma yöntemi olarak içerik analizi: Teorik bir çerçeve. Kronotop İletişim Dergisi. 2024;1(1), 64-84.
- 31. Ekici M, Yeşibursa CC. Artırılmış gerçekliğin sosyal bilgiler dersinde kullanımı hakkında ortaokul öğrencilerinin görüşleri. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Derg. 2021;9(2):289-302. doi:10.18506/anemon.676477
- 32. Miles MB. Huberman AM. Qualitative data analysis: An expanded sourcebook. California: Sage. 1994;26-88
- 33. Amini E. Menopausal time. In menopause in Iranian muslim women: Gendered and sexual experiences of menopausal women Cham: Springer International Publishing. 2023;163-213. doi:10.1007/978-3-031-44713-6_5
- 34. De Salis I, Owen-Smith A, Donovan JL, Lawlor DA. Experiencing menopause in the UK: The interrelated narratives of normality, distress, and transformation. J Women & Aging. 2018;30(6):520-540. doi:10.1080/08952841.2018.1396783
- 35. Yazdkhasti M, Negarandeh R, Behboodi-Moghadam Z. Threat of the feminine identity: The emerging structure in exploring the process of women's empowerment for menopause management: A grounded theory study. Int J Med Research Health Sci. 2016;5(11): 509-520.
- 36. Harun M, Salema U, Chowdhury A, Haque MI, Kafi M, Shahajahan M, Sharmin S. Knowledge and attitudes associated with menopause among women aged 45 to 60 years: a pilot study among rural and urban women in Bangladesh. Menopause. 2020;27(6):648-657. doi:10.1097/GME.0000000000001525.
- 37. Tariq B, Phillips S, Biswakarma R, Talaulikar V, Harper JC. Women’s knowledge and attitudes to the menopause: a comparison of women over 40 who were in the perimenopause, post menopause and those not in the peri or post menopause. BMC Women’s Health. 2023;23(460):2-16. doi:10.1186/s12905-023-02424-x
- 38. O´Reilly K, McDermid F, McInnes S, Peters K. An exploration of women’s knowledge and experience of perimenopause and menopause: An integrative literature review. J Clin Nurs. 2023;32(15):4528-4540. doi:10.1111/jocn.16568
- 39. Wong KW. Futures of ageing in Singapore. J Futures Stud. 2013;17(3):81-102.
- 40. Zeserson JM. Chi no michi as metaphor: Conversations with Japanese women about menopause. Anthropol Med. 2001;8(3):177-199. doi:10.1080/13648470120101363 .
- 41. Pikiao K, Mcclunie-Trust P, Ātiawa, K. A meta ethnography of the cultural constructs of menopause in indigenous women and the context of Aotearoa/New Zealand. Health Care Women Int. 2021;43(10): 1197-1217. doi:10.1080/07399332.2021.1923717.
- 42. Goodman A. Menopause and society: the association of educational level, social status, and financial status with positive versus negative perceptions about menopause. Menopause. 2020;27(6):630-631. doi:10.1097/GME.0000000000001563.
- 43. Ilankoon I, Samarasinghe K, Elgán C. Menopause is a natural stage of aging: a qualitative study. BMC Women's Health. 2020; 21(47):1-9. doi:10.1186/s12905-020-01164-6 .
- 44. Ilper L. Menopause futures. J Futures Stud. 2025;30:1. [Internet] .2025. [Erişim Tarihi 20 Ekim 2025]. Erişim Adresi: https://jfsdigital.org/2025-2/vol-30-no-1-september-2025/menopause-futures/
Öz
Objective: The aim of this study is to reveal the perceptions of menopausal women towards the concept of “menopause” through metaphors.
Material and Methods: The research was conducted in phenomenological design, one of the qualitative research types. In this study 93 women were included. Research data were analyzed over 76 participants. SPSS 26 package program, Maxqda Analytics Pro 2020 were used to analyze the data. Participants produced a total of 47 different metaphors related to the concept of menopause.
Results: Participants produced a total of 47 different metaphors related to the concept of menopause. The most frequently repeated metaphors were man, sun, bird, fireball, summer, bomb, and fruitless tree, respectively.In the study, 3 themes and 10 categories were determined, namely physiological effects of menopause, psychological effects of menopause, and multidimensional effects of menopause. The most common physiological effects of menopause were hot flashes and the process of termination of fertility; the ambivalent affective period, a difficult and stressful process, for the psychological effects of menopause; and the process of change for the multidimensional effects of menopause.
Conclusion: Women's perception of menopause is explained through physiological, psychological and multidimensional effects. In order to improve women's perceptions of menopause, it is recommended that health professionals provide counseling with a holistic care approach.
Kaynakça
- 1. Kurt G, Arslan, H. Kadınların menopoz döneminde yaşadıkları sağlık sorunları ve baş etme yöntemleri. Cukurova Tıp Derg. 2020;45(3):910-920. doi:10.17826/cumj.694473
- 2. Aksu SP, Erenel AŞ. Menopozal dönem semptomlari ve hemşi̇reli̇k bakımı Gazi Sağlık Bilimleri Derg. 2023;8(1):1-10. doi:10.52881/gsbdergi.984642
- 3. Polat F, Karasu F. Menopoz dönemindeki kadınların gözüyle menopoz: nitel bir araştırma örneği. TJFMPC. 2021;15(4):809-817. doi:10.21763/tjfmpc.902774
- 4. Ikeanyi EM, Ikobho EH. Age at menopause and the correlates of natural menopause among urban and rural women in the Southern Nigeria. Int J Reprod Contracept Obstet Gynecol. 2021;10(4):1267-1271. doi:10.18203/2320-1770.ijrcog20211098
- 5. Schoenaker DA, Jackson CA, Rowlands JV, Mishra GD. Socioeconomic position, lifestyle factors and age at natural menopause: a systematic review and meta-analyses of studies across six continents. Int J Epidemiol. 2014;43(5):1542–1562. doi:10.1093/ije/dyu094
- 6. World Health Organization, Menopause, 2022. [Internet] .2024. [Erişim Tarihi 24 Ağustos 2024]. Erişim Adresi: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/menopause.
- 7. Çıtak AM. Bir kadınlık deneyimi olarak menopoz. Senex: Yaşlılık Çalışmaları Derg. 2021;4(4):71-75.
- 8. Hanson VF, Pitre S, Kumardhas V. Menopause is a natural stage: prevalence and experience of menopause symptoms among university faculty members in Rakmhsu and India. Int J Health Sci. 2022;3187-3197. doi:10.53730/ijhs.v6nS3.6326
- 9. Uludağ A, Güngör ANÇ, Gencer M, Şahin EM, Coşar E. Another period of women’s life: menopause and its impact on quality of life. Turkiye Aile Hekimliği Derg. 2014;18(1):25-30. doi:10.2399/tahd.14.38415
- 10. Gönenç İ, Koç G. Menopoz dönemine yönelik uygulanan eğitim programının kadınların menopoza yönelik tutumlarına etkisi. Süleyman Demirel Üniversitesi Sağlık Bilimleri Derg. 2019;10(1):29-33. doi:10.22312/sdusbed.472704
- 11. Jamali S, Javadpour S, Mosalanejad L, Parnian R. Attitudes about sexual activity among postmenopausal women in different ethnic groups: a cross-sectional study in Jahrom, Iran. J Reprod İnfertil. 2016;17(1):47-55.
- 12. Mehaseb SH, Omran AAH, Gafer HA. Assessing the effect of menopausal symptoms on women’s quality of life. Egypt J Health Care. 2018;9(2):75-86. doi:10.21608/ejhc.2018.10684
- 13. Tümer A, Kartal A. Kadınların menopoza ilişkin tutumları ile menopozal yakınmaları arasındaki ilişki. Pamukkale Med J. 2018;11(3):337-346. doi:10.31362/patd.451911
- 14. Erbaş N, Demirel G. Klimakterik dönemdeki kadınların menopoza ilişkin yakınmalarının ve menopozal tutumlarının cinsel yaşam kalitesi üzerine etkisinin değerlendirilmesi. Acıbadem Üniversitesi Sağlık Bilimleri Derg. 2017;(4):220-225.
- 15. Fışkın G, Hotun Şahin N, Güler Kaya İ. Menopozal dönemdeki kadınların bu yaşam dönemine ilişkin bakış açılarının kalitatif analizi. JAREN. 2017;3(3):122-128. doi:10.5222/jaren.2017.122
- 16. Temel M, Dilek F, Tosun Z. Yaşlı perspektifinden yaşlılık algısı: bir metafor çalışması. Sağlık Bilimleri Derg. 2023;32(2):261-268. doi:10.34108/eujhs.1177141
- 17. Demirtaş FA, Fırat BÖ, Ertop H, Oskay Ü. Menopoz dönemindeki kadınlarda eş desteğinin menopozal yakınmalara etkisi: Nitel bir çalışma. Etkili Hemşirelik Derg. 2024;17(3):337-350. doi:10.46483/jnef.1516043
- 18. Hernández LP. Metaphorical conceptualization of the big M. Culture, Language And Representation. 2024;34:59-82. doi:10.6035/CLR.7743
- 19. Vargas-Sierra C. Framing menopause from negative emotional language: A study of metaphors in medical discourse. Culture, Language And Representation. 2024;34:15-36. doi:10.6035/clr.7890
- 20. Apak E, Yılkan, İ. Investigating the perceptions of university students about the sexuality in the elderly through metaphor analysis. Turkish Journal of Social Work Research. 2020;4(3):64-72
- 21. Akbaş, F. Coğrafya lisans mezunlarının kültürel miras kavramına yönelik algılarının metafor analizi yöntemiyle değerlendirilmesi. Anasay. 2020;4(12):89-112.
- 22. Baltacı A. Nitel araştırma süreci: Nitel bir araştırma nasıl yapılır? Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Derg. 2019;5(2):368-388. doi:10.31592/aeusbed.598299
- 23. Güloğlu MF. Nitel desenli göç araştırmalarında yöntem sorunları. Ortadoğu ve Göç. 2021;11(2):292-331. doi:10.31834/ortadoguvegoc.1015073
- 24. Creswell JW.Qualitative inquiry & resaerch design: Choosing Among Five Approaches (Third edition). New York: Sage. 2013;15-85
- 25. Başkale H. Nitel araştırmalarda geçerlik, güvenirlik ve örneklem büyüklüğünün belirlenmesi. DEUHFED. 2016;9(1):23-28.
- 26. Timmana VG, Mattapalli G, Gujju E, Boddu, P. Understanding menopause-postmenopausal complications, management and quality of life. Int J Pharmaceutics Drug Analysis. 2021;9(2):109-125. doi:10.47957/ijpda.v9i2.473
- 27. Troisi G, Margherita G, Caffieri A. Migrant women and gender-based violence: Focus group with operators. J Prev Interv Community. 2021;50:286-301. doi:10.1080/10852352.2021.1918829
- 28. Yadav M. Health and well-being in older women: A universal issue. Older Women And Well-Being: A Global Perspective. 2021;71-94. [Internet] .2024. [Erişim Tarihi 22 Ağustos 2024]. Erişim Adresi: https://link.springer.com/chapter/10.1007/978-981-16-4605-8_5.
- 29. Tekindal MA, Attepe Özden S, Tekindal M, Gedik TE, Erim F, Ege A. Nitel araştırmaların rapor edilmesi: COREQ kontrol listesinin türkçe uyarlaması. Avrupa Bilim ve Teknoloji Derg. 2022;(35):522-529. doi:10.31590/ejosat.976957
- 30. Alanka, D. Nitel bir araştırma yöntemi olarak içerik analizi: Teorik bir çerçeve. Kronotop İletişim Dergisi. 2024;1(1), 64-84.
- 31. Ekici M, Yeşibursa CC. Artırılmış gerçekliğin sosyal bilgiler dersinde kullanımı hakkında ortaokul öğrencilerinin görüşleri. Anemon Muş Alparslan Üniversitesi Sosyal Bilimler Derg. 2021;9(2):289-302. doi:10.18506/anemon.676477
- 32. Miles MB. Huberman AM. Qualitative data analysis: An expanded sourcebook. California: Sage. 1994;26-88
- 33. Amini E. Menopausal time. In menopause in Iranian muslim women: Gendered and sexual experiences of menopausal women Cham: Springer International Publishing. 2023;163-213. doi:10.1007/978-3-031-44713-6_5
- 34. De Salis I, Owen-Smith A, Donovan JL, Lawlor DA. Experiencing menopause in the UK: The interrelated narratives of normality, distress, and transformation. J Women & Aging. 2018;30(6):520-540. doi:10.1080/08952841.2018.1396783
- 35. Yazdkhasti M, Negarandeh R, Behboodi-Moghadam Z. Threat of the feminine identity: The emerging structure in exploring the process of women's empowerment for menopause management: A grounded theory study. Int J Med Research Health Sci. 2016;5(11): 509-520.
- 36. Harun M, Salema U, Chowdhury A, Haque MI, Kafi M, Shahajahan M, Sharmin S. Knowledge and attitudes associated with menopause among women aged 45 to 60 years: a pilot study among rural and urban women in Bangladesh. Menopause. 2020;27(6):648-657. doi:10.1097/GME.0000000000001525.
- 37. Tariq B, Phillips S, Biswakarma R, Talaulikar V, Harper JC. Women’s knowledge and attitudes to the menopause: a comparison of women over 40 who were in the perimenopause, post menopause and those not in the peri or post menopause. BMC Women’s Health. 2023;23(460):2-16. doi:10.1186/s12905-023-02424-x
- 38. O´Reilly K, McDermid F, McInnes S, Peters K. An exploration of women’s knowledge and experience of perimenopause and menopause: An integrative literature review. J Clin Nurs. 2023;32(15):4528-4540. doi:10.1111/jocn.16568
- 39. Wong KW. Futures of ageing in Singapore. J Futures Stud. 2013;17(3):81-102.
- 40. Zeserson JM. Chi no michi as metaphor: Conversations with Japanese women about menopause. Anthropol Med. 2001;8(3):177-199. doi:10.1080/13648470120101363 .
- 41. Pikiao K, Mcclunie-Trust P, Ātiawa, K. A meta ethnography of the cultural constructs of menopause in indigenous women and the context of Aotearoa/New Zealand. Health Care Women Int. 2021;43(10): 1197-1217. doi:10.1080/07399332.2021.1923717.
- 42. Goodman A. Menopause and society: the association of educational level, social status, and financial status with positive versus negative perceptions about menopause. Menopause. 2020;27(6):630-631. doi:10.1097/GME.0000000000001563.
- 43. Ilankoon I, Samarasinghe K, Elgán C. Menopause is a natural stage of aging: a qualitative study. BMC Women's Health. 2020; 21(47):1-9. doi:10.1186/s12905-020-01164-6 .
- 44. Ilper L. Menopause futures. J Futures Stud. 2025;30:1. [Internet] .2025. [Erişim Tarihi 20 Ekim 2025]. Erişim Adresi: https://jfsdigital.org/2025-2/vol-30-no-1-september-2025/menopause-futures/
Ayrıntılar
| Birincil Dil | Türkçe |
|---|---|
| Konular | Sağlığın Geliştirilmesi, Halk Sağlığı (Diğer), Aile Hekimliği |
| Bölüm | Araştırma Makalesi |
| Yazarlar | |
| Gönderilme Tarihi | 17 Ağustos 2025 |
| Kabul Tarihi | 12 Kasım 2025 |
| Erken Görünüm Tarihi | 25 Ocak 2026 |
| Yayımlanma Tarihi | 25 Ocak 2026 |
| Yayımlandığı Sayı | Yıl 2026 Sayı: Advanced Online Publication |
Amaç ve Kapsam
Derginin amacı, birinci basamağın geliştirilmesi için tıbbi karar alma, sağlık hizmeti sunumu, tıp eğitimi ve araştırma metodolojisi konularında yeni bilgiler sağlamaktır.
Derginin odağı, birinci basamak ortamında üretilmiş aile hekimlerinin ve birinci basamak ekibinin günlük çalışmalarını destekleyen, yeni kanıtlar sağlayan veya tartışan makaleler olsa da diğer disiplinlerden gelen ve birinci basamak sağlık hizmet sunumuna katkı sağlayan makaleler de memnuniyetle karşılanmaktadır.
TJFMPC orijinal araştırma makalelerini, davetli derleme makalelerini, olgu sunumlarını ve editöre mektupları Türkçe ve İngilizce dillerinde kabul etmektedir.
TJFMPC, çift kör hakem değerlendirme politikası uygular.
Yazım Kuralları
- Yazı stili: Yazılar, Microsoft Word programı ile hazırlanmalı, metin "Times New Roman" karakteri ile 10 puntoda ve tek satır aralıklı olarak yazılmalıdır. Satır numarası verilmelidir.
- Kelime sınırlaması: Hazırlanan yazıların, araştırma makaleleri için 3000, nitel çalışmalar için 4000, derleme yazıları için 4000, editöre mektup için 750, olgu sunumları için 2500 kelimeyi geçmemesi önerilir.
- Kısaltmalar, semboller ve birimler: Kısaltmalar ilk geçtiği yerde parantez içinde yazılmalı ve daha sonra metinde kısaltma olarak kullanılmalıdır. Cins ve tür adları Latince ve italik olarak belirtilmelidir. Tüm ölçümler Uluslararası Birimler Sistemine göre belirtilmelidir. (https://www.bipm.org/en/measurement-units)
- Tablolar ve şekiller: Tüm yazı tipleri için yediyi, editöre mektup için ikiyi geçmemesi önerilir. Tablo içermeyen bütün görünümler (fotoğraf, çizim, diyagram, grafik, harita vs.) şekil olarak adlandırılmalıdır. Her bir tablo ve şekil, metin içinde bulunması gereken yere yerleştirilmelidir ve metin içinde gönderme yapılmalıdır. Metin içindeki göndermeler parantez içinde ve ilgili görselin sayı numarası ile verilmelidir. Birden fazla görsele gönderme yapılacak ise ilgili numaralar tire ile ayrılarak belirtilmelidir (Örn. Tablo 1-2). Bütün tablo ve şekiller metin içinde ardışık olarak numaralandırılmalıdır. Kullanılan kısaltmalar şekil ve tablo altında açıklanmalıdır. Resimler/fotoğraflar renkli, ayrıntıları görülecek derecede kontrast ve net olmalıdır. Net baskı elde edilebilmesi için şekil, resim/fotoğraflar ayrı birer tif, .png, .jpg veya .gif dosyası olarak (en az 300 dpi çözünürlükte taranarak) dergiye ayrıca iletilmelidir.
- Başlık (Türkçe ve İngilizce): Başlık ana bulguyu özetlemeli. Tercihen çalışma popülasyonunu veya ortamını ve çalışma tasarımını belirtmelidir. Çalışma tasarımı (alt) başlıkta açıkça belirtilmelidir. Diğer makale türleri için, başlık makalenin ana mesajının özlü bir açıklaması olmalıdır.
- Özet (Türkçe ve İngilizce): Araştırma yazıları için giriş, yöntem, bulgular, sonuç şeklinde yapılandırılmış, diğer yazılar için bölümsüz olmalı, 250 kelimeyi aşmamalıdır.
- Anahtar kelimeler (Türkçe ve İngilizce): 2-5 adet arası olmalıdır. Türkçe anahtar kelimeler Türkiye Bilim Terimlerine (https://www.bilimterimleri.com/) ve İngilizce anahtar kelimeler Medical Subject Headings’e (https://meshb.nlm.nih.gov/search) uygun olarak verilmelidir.
- Yazı tipine göre alt başlıklar:
a. Araştırma yazıları: Giriş, yöntem, bulgular, tartışma, sonuç,
b. Olgu sunumları: Giriş, olgu, tartışma, sonuç,
c. Derleme, editöre mektup: Yazar(lar) tarafından belirlenen başlık ve alt başlıklar içerebilir. - Finansal Destek: Araştırmanın yürütülmesi için finansal destek belirtilmelidir. Hiçbir fon kaynağı yoksa, bu durum “Bu araştırma herhangi bir fonlama kuruluşu/sektöründen hibe almamıştır.” şeklinde bildirilmelidir.
- Etik Beyan: “Bu çalışma ……. Etik Kurulu (Tarih, sayı no) tarafından onaylanmıştır.”
- Çıkar Çatışması: Yazarların herhangi bir çıkar çatışması yoksa, "Yazarlar çıkar çatışması olmadığını beyan etmektedir." şeklinde yazılmalıdır.
- Teşekkür: Yazarlık kriterlerini karşılamayan ancak araştırmaya katkıda bulunanlara çalışmanın teşekkür bölümünde yer verilmelidir. Kişilere, hibelere, fonlara, projelere, vb. yapılan teşekkür kısa tutulmalı, isimler açık ve eksiksiz olarak yazılmalıdır.
- Ek Bilgi: Çalışma tıpta uzmanlık, yüksek lisans veya doktora tezinden üretilmişse veya bilimsel toplantılarda sunulmuşsa daha önceki kullanımına yönelik bilgiler aşağıdaki koşullara göre verilmelidir.
• Çalışma özet bildiri olarak yayınlanmış ise; bildiri başlığı, etkinliğin adı, tarihi ve yer bilgisi yazılmalıdır.
• Çalışma tezlerden üretilmiş ise; tezin adı, danışmanın adı, yapıldığı üniversite ve enstitü bilgileri ile birlikte tamamlanma tarihi ve yer bilgisi yazılmalıdır.
• Belirtilen koşullar dışında sunulmuş ve bir kısmı yayınlanmış çalışmalardan üretilmiş makaleler için etkinlik bilgileri ayırt edici şekilde yazılmalıdır. - Kaynaklar: Araştırma makaleleri için 30, derleme yazıları için 50, olgu sunumları için 20, editöre mektup için 10’dan fazla olmaması önerilir. Kaynaklar makalede geliş sırasına göre yazılmalı, metin içinde veya cümle sonunda üstsimge olarak noktalama işaretinden hemen sonra belirtilmelidir. Kaynakların doğruluğundan yazar(lar) sorumludur.
Kaynak stili olarak Amerikan Ulusal Tıp Kütüphanesi (National Library of Medicine, NLM) tarafından uyarlanmış olan bir ANSI standart stili kullanılmaktadır. Dergi isimleri NLM Catalog'daki şekilleriyle kısaltılmalıdır. (https://www.ncbi.nlm.nih.gov/nlmcatalog/journals)
Yaygın kullanılan kaynaklar için örnekler aşağıda sunulmuştur (noktalama işaretlerine özellikle dikkat edilmesi önemlidir). Diğer kaynak atıfta bulunma örnekleri için yazar(lar) https://www.nlm.nih.gov/bsd/uniform_requirements.html sitesine başvurabilir(ler).
Yazarların; randomize çalışmalar için CONSORT, gözlemsel çalışmalar için STROBE, tanısal/prognostik çalışmalar için STARD, sistematik derleme ve meta-analizler için PRISMA, deney hayvanları ile yapılan preklinik çalışmalar için ARRIVE, non-randomize davranışsal ve toplum sağlığı girişimsel çalışmaları için TREND ve olgu sunumları için CARE kılavuzlarına uymaları önerilir. Bu raporlama kılavuzlarına EQUATOR ağından (www.equator-network.org/home/) ve National Library of Medicine-NLM “Research Reporting Guidelines and Initiatives” başlıklı web sitesinden (www.nlm.nih.gov/services/research_report_guide.html) ulaşılabilir.
Kitaptan alıntı:
Online/e-Kitap bölümü: Dwyer J. Nutrient requirements and dietary assessment. In: Kasper DL, Fauci AS, Hauser SL, Longo DL, Jameson JL Loscalzo, eds. Harrison’s Principles of Internal Medicine. 19th ed. New York, NY: McGrawHill; 2015. http://accessmedicine.mhmedical.com/bookid=1130. Accessed August 23, 2017
Etik İlkeler ve Yayın Politikası
Etik İlkeler
Yazarların Etik Sorumlulukları
Editörlerin Etik Görev ve Sorumlulukları
Hakemlerin Etik Sorumlulukları
**Çift Kör Hakemlik Sisteminin İşleyişi:**
Bilgilendirilmiş Onam Politikası
YZ Kullanımıyla İlgili Verilmesi Gereken Bilgiler
Ücret Politikası
Dizinler
Atıf Dizinleri
Diğer Dizinler
Dergi Kurulları
Editör Kurulu
Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care Sahibi
Baş Editör
Baş Editör Yardımcıları
Dr. Özden Gökdemir, 2002 yılında Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden mezun oldu. 2016 yılında Aile Hekimliği Uzmanlığı eğitimini Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı'nda tamamladı.
Dokuz Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji Ana Bilim Dalı'nda Fizyoloji doktorasını 2016 yılında tamamladı.
2016-2018 yılları arasında zorunlu hizmet yükümlülüğünü Isparta'da bitiren Dr. Özden Gökdemir, 2018 yılından beri, İzmir Ekonomi Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde öğretim üyesi olarak görevini sürdürmektedir.
https://www.globalfamilydoctor.com/groups/WorkingParties/PlanetaryHealth.aspx
https://www.eulm.org/prof-ozden-gokdemir
Baş Editör Danışma Kurulu
Alan Editörleri
1998 yılında Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi’nden mezun oldu. 1999 – 2001 yılları arasında Malatya Akçadağ 75. Yıl Devlet Hastanesi’nde görev yaptı. Uzmanlık eğitimini 2001 – 2005 yılları arasında İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde yaptı. 2006 yılında Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı’nda Öğretim Görevlisi olarak çalışmaya başladı. 2013 yılında doçent oldu. İlgi alanları arasında hasta merkezli yaklaşım, sağlıkta davranış değişikliği sayılabilir.
Dr. Özden Gökdemir, 2002 yılında Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden mezun oldu. 2016 yılında Aile Hekimliği Uzmanlığı eğitimini Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı'nda tamamladı.
Dokuz Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji Ana Bilim Dalı'nda Fizyoloji doktorasını 2016 yılında tamamladı.
2016-2018 yılları arasında zorunlu hizmet yükümlülüğünü Isparta'da bitiren Dr. Özden Gökdemir, 2018 yılından beri, İzmir Ekonomi Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde öğretim üyesi olarak görevini sürdürmektedir.
https://www.globalfamilydoctor.com/groups/WorkingParties/PlanetaryHealth.aspx
https://www.eulm.org/prof-ozden-gokdemir
Dil Editörleri İngilizce Dili
1998 yılında Hacettepe Üniversitesi Tıp Fakültesi’nden mezun oldu. 1999 – 2001 yılları arasında Malatya Akçadağ 75. Yıl Devlet Hastanesi’nde görev yaptı. Uzmanlık eğitimini 2001 – 2005 yılları arasında İzmir Atatürk Eğitim ve Araştırma Hastanesi’nde yaptı. 2006 yılında Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Anabilim Dalı’nda Öğretim Görevlisi olarak çalışmaya başladı. 2013 yılında doçent oldu. İlgi alanları arasında hasta merkezli yaklaşım, sağlıkta davranış değişikliği sayılabilir.
1969 Adana doğumluyum. Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesinden mezun oldum. Uzmanlık eğitimini Adana Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesinde tamamladım. Başkent Üniversitesi Tıp fakültesi Aile Hekimliği AD'da öğretim üyesi olarak çalışmalarıma devam etmekteyim.
Dr. Özden Gökdemir, 2002 yılında Karadeniz Teknik Üniversitesi Tıp Fakültesi'nden mezun oldu. 2016 yılında Aile Hekimliği Uzmanlığı eğitimini Dokuz Eylül Üniversitesi Tıp Fakültesi Aile Hekimliği Ana Bilim Dalı'nda tamamladı.
Dokuz Eylül Üniversitesi Sağlık Bilimleri Enstitüsü / Fizyoloji Ana Bilim Dalı'nda Fizyoloji doktorasını 2016 yılında tamamladı.
2016-2018 yılları arasında zorunlu hizmet yükümlülüğünü Isparta'da bitiren Dr. Özden Gökdemir, 2018 yılından beri, İzmir Ekonomi Üniversitesi Tıp Fakültesi'nde öğretim üyesi olarak görevini sürdürmektedir.
https://www.globalfamilydoctor.com/groups/WorkingParties/PlanetaryHealth.aspx
https://www.eulm.org/prof-ozden-gokdemir
Dil Editörleri Türkçe Dili
1969 Adana doğumluyum. Çukurova Üniversitesi Tıp Fakültesinden mezun oldum. Uzmanlık eğitimini Adana Numune Eğitim ve Araştırma Hastanesinde tamamladım. Başkent Üniversitesi Tıp fakültesi Aile Hekimliği AD'da öğretim üyesi olarak çalışmalarıma devam etmekteyim.
1994 yılında Ege Üniversitesi İletişim Fakültesi Radyo Televizyon Sinema Bölümünden mezun oldu. 1998 yılında aynı üniversitenin Sosyal Bilimler Enstitüsü Gazetecilik Ana Bilim Dalından yüksek lisans derecesi aldı. 2000 yılında Erciyes Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Sinema TV Bölümünde öğretim görevlisi olarak göreve başladı. 2017 yılında Erciyes Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Gazetecilik Anabilim dalında doktorasını tamamladı. Aynı yıl Çukurova Üniversitesi İletişim Fakültesi Gazetecilik Bölümüne yardımcı doçent olarak atandı. 2021 yılında Doçent Unvanı aldı. Halen Çukurova Üniversitesi İletişim Fakültesi Gazetecilik Bölümünde doçent olarak görev yapmaktadır
International Editors
Professor Sir Lewis D Ritchie OBE FRSE MD James Mackenzie Professor of General Practice University of Aberdeen
see in addition: https://www.abdn.ac.uk/people/l.d.ritchie
Please note my additional interests; Family Medicine/Primary Care, Public Health, Vaccination.
Please not that I am not familiar with either the written or spoken Turkish language
Preferred affiliation: Department of Family Medicine, Faculty of Medical and Health Sciences, Tel Aviv University, Tel Aviv, Israel
Short Bio – Prof. Shlomo Vinker MD MHA,
• An active family physician in an urban clinic.
• Full Professor in Family Medicine, associate Dean, and former Chair of the Department of Family Medicine at the Faculty of Medical and Health Sciences, Tel Aviv University, Tel Aviv.
• Published about 300 papers in peer-reviewed medical journals most of them are cited in PubMed.
• WONCA EUROPE Executive Board - Member at large(2016-2019), President Elect(2019-2021), President(2021-)
• EGPRN - Executive board member (2015-2022), and educational committee chair (2018-2022).
• IAFP (Israeli Association of Family Physicians) – Chairman (2009-2018), treasurer (2018-2024). As chairman I led a change in the residency program, shifting most of the residency time outside the hospital wards to family medicine and ambulatory setting. Under my leadership, IAFP founded a plan for research grants for family doctors, which gave along the years hundreds of thousands of dollars. I launched an open Wiki website with high-quality medical information, now having around 6,900 articles, and millions of annual entries.
• Leumit Health Services - Chief Medical Officer (2015-) of a nationwide healthcare organization serving about 730,000 members.
• Established a research institute in Leumit in 2018 to enhance research capacity in family medicine and primary care. We published more than 30 COVID-19-related publications. One of them “Low plasma 25(OH) vitamin D level is associated with increased risk of COVID-19 infection: an Israeli population-based study” has been cited 558 times since its publication.
İstatistik Editörleri
Eğitim Bilgileri
• 1999 - 2006Doktora
Çukurova Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Biyoistatistik, Türkiye
• 1994 - 1997Yüksek Lisans
Çukurova Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Biyoistatistik, Türkiye
• 1988 - 1992Lisans
Çukurova Üniversitesi, Fen Edebiyat Fakültesi, Biyoloji, Türkiye
Yaptığı Tezler
• 2006Doktora
KLİNİK DENEMELERDE, ÇEŞİTLİ VEKİL DEĞİŞKENLERİN GERÇEK SONLANIM DEĞİŞKENLERİ YERİNE KULLANILABİLME ÖZELLİKLERİNİN YENİ GELİŞTİRİLMİŞ KRİTERLERE GÖRE ARAŞTIRILMASI
Çukurova Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Biyoistatistik Anabilim Dalı
• 1997Yüksek Lisans
SAHA ARAŞTIRMALARINDA ?DİSCRETE MULTİVARİATE? YÖNTEMLERİN UYGULANABİLİRLİĞİ ARAŞTIRMASI
Çukurova Üniversitesi, Tıp Fakültesi, Biyoistatistik
Yabancı Diller
• C1 İleriİngilizce
• C1 İleriAlmanca
Grafik Editörleri
Sağlığın ve birinci basamak bakımın anlaşılmasına ve geliştirilmesine katkıda bulunacak yeni bilgilere sahip yazarların İngilizce veya Türkçe makaleleri memnuniyetle karşılanmaktadır.
Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care © 2024 by Aile Hekimliği Akademisi Derneği is licensed under CC BY-NC-ND 4.0