Araştırma Makalesi

Yeni Doğum Yapmış Kadınların (0-6 Ay Arası) Nutrisyonel Risk Değerlendirmesi ve Bebek Gelişimleri: Aile Sağlığı Merkezi Örneği

Cilt: 20 Sayı: 2 1 Haziran 2026
PDF İndir
EN TR

Yeni Doğum Yapmış Kadınların (0-6 Ay Arası) Nutrisyonel Risk Değerlendirmesi ve Bebek Gelişimleri: Aile Sağlığı Merkezi Örneği

Öz

Amaç: Bu çalışmanın amacı, doğum sonrası dönemdeki annelerin beslenme durumunu belirlemek ve bu durumun bebeklerin gelişim parametreleri üzerindeki etkilerini değerlendirmektir.

Yöntem: Bu prospektif, izlem temelli (longitudinal) gözlemsel çalışma, Şehit Er Enver Erdoğan Aile Sağlığı Merkezi’nde (ASM) 4 aile hekimliği birimine kayıtlı postpartum kadın ve bebekleri ile yürütülmüştür. ASM’de toplam 49 lohusa kayıtlı olup kriterleri sağlayan 45 ile  kişi tamamlanmıştır. Veri toplama sürecinde demografik özellikler, perinatal öykü, maternal beslenme durumu ve infant gelişim parametrelerini içeren "Veri Toplama Formu" ile "NRS-2002" testi kullanılmıştır. Her anne-bebek çifti için başlangıç (postpartum ilk hafta) ve ardından aylık periyotlarda olmak üzere toplam 6 takip planlanmıştır. Maternal nutrisyonel risk skorlarındaki değişimler ve infant büyüme parametreleri longitudinal olarak değerlendirilmiştir.

Bulgular: NRS-2002 ölçeği kullanılarak yapılan değerlendirmelerde, katılımcı annelerin %15'inde orta düzeyde, %4'ünde ise yüksek düzeyde nutrisyonel risk tespit edilmiştir. Maternal nutrisyonel durumun yaş (p<0,05), eğitim düzeyi (p<0,01), vücut kitle indeksi (VKİ) (p<0,001), parite (p<0,05) ve infant beslenme modelleri ile anlamlı düzeyde ilişkili olduğu saptanmıştır. Düşük nutrisyonel risk grubundaki annelerin bebeklerinde, boy uzunluğu (p<0,01), vücut ağırlığı (p<0,001) ve baş çevresi (p<0,05) ölçümlerinin yüksek risk grubuna kıyasla anlamlı ölçüde daha iyi seyir gösterdiği belirlenmiştir. Longitudinal veriler, özellikle postpartum ikinci aydan itibaren maternal beslenme durumu ile infant büyüme parametreleri arasında istatistiksel olarak anlamlı korelasyon göstermiştir (p<0,05).
Sonuç: Bu çalışma, postpartum dönemde annelerin nutrisyonel profilinin bebek gelişimi ile yakından ilişkili olduğunu göstermektedir. Elde edilen bulgular, ASM’de nutrisyonel tarama ve destek programlarının planlanması ve uygulanmasının anne ve bebek sağlığının korunmasına katkı sağlayabileceğini ortaya koymaktadır.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

No

Etik Beyan

Etik kurul onayımız mevcuttur.

Teşekkür

Değerlendirdiğiniz için teşekkür ederim.

Kaynakça

  1. 1. Cederholm T, Barazzoni R, Austin P, Ballmer P, Biolo G, Bischoff S, et al. ESPEN guidelines on definitions and terminology of clinical nutrition. Clin Nutr. 2017;36(1):49–64.
  2. 2. Şenoğlu N. Nutrisyon Kılavuzu. 1. baskı. İzmir: Tepecik Hastanesi; 2016. p.17–24.
  3. 3. Jouanne M, Oddoux S, Noël A, Voisin-Chiret AS. Nutrient requirements during pregnancy and lactation. Nutrients. 2021;13(2):692.
  4. 4. Yang M, Yue W, Han X, Hu C, Sun X, Luo J. Postpartum care indications and methodological quality: a systematic review of guidelines. J Public Health (Berl). 2022;30(9):2261–2275.
  5. 5. Kinshella MW, Moore SE, Elango R. The missing focus on women’s health in the first 1,000 days approach to nutrition. Public Health Nutr. 2021;24(6):1526–1530.
  6. 6. World Health Organization. Infant and young child feeding [Internet]. Geneva: World Health Organization; 2024 [cited 2024 Oct 12]. Available from: https://www.who.int/data/nutrition/nlis/info/infant-and-young-child-feeding
  7. 7. American Academy of Pediatrics. Policy statement: breastfeeding and the use of human milk. Pediatrics. 2022 Jul;150(1):e2022057988. doi:10.1542/peds.2022-057988.
  8. 8. World Health Organization. Infant and young child feeding [Internet]. Geneva: World Health Organization; 2023 [cited 2025 Oct 6]. Available from: https://www.who.int/news-room/fact-sheets/detail/infant-and-young-child-feeding

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Aile Hekimliği

Bölüm

Araştırma Makalesi

Erken Görünüm Tarihi

16 Mayıs 2026

Yayımlanma Tarihi

1 Haziran 2026

Gönderilme Tarihi

22 Ağustos 2025

Kabul Tarihi

30 Ocak 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 20 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Kuzey, C. G., & Ayraler, A. (2026). Yeni Doğum Yapmış Kadınların (0-6 Ay Arası) Nutrisyonel Risk Değerlendirmesi ve Bebek Gelişimleri: Aile Sağlığı Merkezi Örneği. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care, 20(2), 134-142. https://doi.org/10.21763/tjfmpc.1769542
AMA
1.Kuzey CG, Ayraler A. Yeni Doğum Yapmış Kadınların (0-6 Ay Arası) Nutrisyonel Risk Değerlendirmesi ve Bebek Gelişimleri: Aile Sağlığı Merkezi Örneği. TJFMPC. 2026;20(2):134-142. doi:10.21763/tjfmpc.1769542
Chicago
Kuzey, Cumhur Galip, ve Arzu Ayraler. 2026. “Yeni Doğum Yapmış Kadınların (0-6 Ay Arası) Nutrisyonel Risk Değerlendirmesi ve Bebek Gelişimleri: Aile Sağlığı Merkezi Örneği”. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care 20 (2): 134-42. https://doi.org/10.21763/tjfmpc.1769542.
EndNote
Kuzey CG, Ayraler A (01 Haziran 2026) Yeni Doğum Yapmış Kadınların (0-6 Ay Arası) Nutrisyonel Risk Değerlendirmesi ve Bebek Gelişimleri: Aile Sağlığı Merkezi Örneği. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care 20 2 134–142.
IEEE
[1]C. G. Kuzey ve A. Ayraler, “Yeni Doğum Yapmış Kadınların (0-6 Ay Arası) Nutrisyonel Risk Değerlendirmesi ve Bebek Gelişimleri: Aile Sağlığı Merkezi Örneği”, TJFMPC, c. 20, sy 2, ss. 134–142, Haz. 2026, doi: 10.21763/tjfmpc.1769542.
ISNAD
Kuzey, Cumhur Galip - Ayraler, Arzu. “Yeni Doğum Yapmış Kadınların (0-6 Ay Arası) Nutrisyonel Risk Değerlendirmesi ve Bebek Gelişimleri: Aile Sağlığı Merkezi Örneği”. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care 20/2 (01 Haziran 2026): 134-142. https://doi.org/10.21763/tjfmpc.1769542.
JAMA
1.Kuzey CG, Ayraler A. Yeni Doğum Yapmış Kadınların (0-6 Ay Arası) Nutrisyonel Risk Değerlendirmesi ve Bebek Gelişimleri: Aile Sağlığı Merkezi Örneği. TJFMPC. 2026;20:134–142.
MLA
Kuzey, Cumhur Galip, ve Arzu Ayraler. “Yeni Doğum Yapmış Kadınların (0-6 Ay Arası) Nutrisyonel Risk Değerlendirmesi ve Bebek Gelişimleri: Aile Sağlığı Merkezi Örneği”. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care, c. 20, sy 2, Haziran 2026, ss. 134-42, doi:10.21763/tjfmpc.1769542.
Vancouver
1.Cumhur Galip Kuzey, Arzu Ayraler. Yeni Doğum Yapmış Kadınların (0-6 Ay Arası) Nutrisyonel Risk Değerlendirmesi ve Bebek Gelişimleri: Aile Sağlığı Merkezi Örneği. TJFMPC. 01 Haziran 2026;20(2):134-42. doi:10.21763/tjfmpc.1769542

Sağlığın ve birinci basamak bakımın anlaşılmasına ve geliştirilmesine katkıda bulunacak yeni bilgilere sahip yazarların İngilizce veya Türkçe makaleleri memnuniyetle karşılanmaktadır.

Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care © 2024 by Aile Hekimliği Akademisi Derneği is licensed under CC BY-NC-ND 4.0