Birinci Basamak Sağlık Hizmetlerinde Epileptik Nöbet ve Non Epileptik Psikojen Nöbet Ayırıcı Tanısı

Öz

Epileptik nöbet (EN) ve non epileptik psikojen nöbet (NEPN), nöroloji pratiği içerisinde tanı karmaşasının en sık yaşandığı klinik durumlardan biridir. Yanlış tanı, uzun yıllar sürebilen yanlış tedavi rejimlerine, ilaç yan etkilerine, ek mali yüklere ve sosyal yaşamda olumsuz etkilere yol açmaktadır. EN ve NEPN ayırıcı tanısı, nöroloji kliniklerinin yanı sıra aile sağlığı merkezlerinde de sıkça karşılaşılan problemlerin başında gelmektedir. Hasta ve yakınlarından alınan dikkatli öykü, ayrıntılı nörolojik muayene doğru tanı ve tedaviye ulaşmada oldukça önemlidir. Bu derlemede, aile sağlığı merkezlerinde EN ve NEPN ayırıcı tanısında kullanılabilecek semptom ve bulguların güncel literatür bilgisi ışığında gözden geçirilmesi amaçlanmıştır.

Anahtar Kelimeler

• Epileptik nöbet, non epileptik psikojen nöbet, ayırıcı tanı, birinci basamak sağlık hizmetleri, aile sağlığı merkezi

Kaynakça

1. Bernal B, Altman N. Evidence-based medicine: Neuroi¬maging of seizures. Neuroimaging Clin N Am. 2003;13:211-24.
2. Engel J. Jr. ILAE Commission report. A proposed diagnostic scheme for people with epileptic seizures and epilepsy: Report of the ILAE task force on classification and terminology. Epilepsia 2001;42(7):796 -803.
3. Arıkanoğlu A. Epileptik nöbet ve psödonöbet ayırıcı tanısı. Klinik ve Deneysel Araştırmalar Dergisi 2011;2(3):330-34.
4. Bell GS, Sander JW. The epidemiology of epilepsy: the size of the problem. Seizure 2001;16:165-70.
5. Yeni SN. Epilepsi epidemiyolojisi. Turkiye Klinikleri J Neurol-Special Topics 2008;1(2):9-16.
6. Bittencourt PR, Adamolekum B, Bharucha N, et al. epilepsy in the tropics; Epidemiology, socioeconomic risk faktors and etiology. Epilpesia 1996;37:1121-27.
7. Çakıl D, İnanır S, Baykan H, Aygün H, Kozan R. Epilepsi ayırıcı tanısında psikojenik non-epileptik nöbetler. Göztepe Tıp Dergisi 2013;28(1):41-7.
8. Başoğlu M. Epileptik Nöbetlerde sınıflama. Epilepsiler. Akal Ofset İzmir 2001;2:38-40.

9. Verotti A, Pavone P, Agostinelli S, Nanni G, Gobbi G. Psychogenic non-epileptic seizures: A diagnostic problem difficult to solve in clinical practice. Archives of Neuropsychiatry 2012;49:243-7.
10. Zincir SB, Yenel A, Semiz ÜB. Approach to patients with ‘psychogenic non-epileptic seizures’: A review düşünen adam. The Journal of Psychiatry and Neurological Sciences 2012;25:170-8.
11. Benbadis SR, Allen HW. An estimate of the preva¬lance of psychogenic non-epileptic seizures. Seizure 2000;9(4):280-1.
12. Benbadis SR, O’Neill E, Tatum WO, Heriaud L. Outcome of prolonged video-EEG monitoring at a typical referral epilepsy center. Epilepsia 2004;45(9):1150-3.
13. Martin R, Burneo JG, Prasad A, Powell T, Faught E, Knowlton R. Frequency of epilepsy in patients with psychogenic seizures monitored by video-EEG. Neurology 2003;61(12):1791-2.
14. Benbadis SR, Allen HW. An estimate of the prevalence of psychogenic non-epileptic seizures. Seizure 2000;9(4):280-1.
15. Martin R, Burneo JG, Prasad A, Powell T, Faught E, Knowlton R, et al. Frequency of epilepsy in patients with psychogenic seizures monitored by video-EEG. Neurology 2003;61(12):1791-2.
16. Bodde NM, Brooks JL, Baker GA, Boon PA, Hendriksen JG, Mulder OG, et al. Psychogenic non-epileptic seizures-definition, etiology, treatment and prognostic issues: a critical review. Seizure 2009;18(8):543-53.
17. Iriarte J, Parra J, Urrestarazu E, Kuyk J. Controversies in the diagnosis and management of psychogenic pseudoseizures. Epilepsy Behav 2003;4(3):354-9.
18. Benbadis SR, Agrawal V, Tatum WO. How many patients with psychogenic nonepileptic seizures also have epilepsy? Neurology 2001;57(5):915-7.
19. Benbadis SR, LaFrance WC Jr, Papandonatos GD. Interrater reliability of EEG-video monitoring. Neurology 2009;73:843–846.
20. Reuber M, Elger CE. Psychogenic nonepileptic seizures: review and update. Epilepsy Behav 2003;4:205–216.
21. Ioannis KA, Georgia D, Montouris B, Charitomeni PC, Marta SLD, Kimford J, et al. Patient and caregiver quality of life in psychogenic non-epileptic seizures compared to epileptic seizures. Seizure 2014;23:47–54.
22. Marc TS, Bruce K, Schefft JP, Hwa-Shain Y, Michael D. Privitera mood, personality, and health-related quality of life in epileptic and psychogenic seizure disorders. Epilepsia 2007;48(5):973-82.
23. Gilroy J. Epilepsy in Basic Neurology. Third Edition, Mc Graw-Hill Companies 2000;85-121.
24. Genç F, Yılmaz N, Biçer GY, Özen KH, Kurtuluş F, Yaman A, Temir ME. Psikojenik nonepileptik nöbetlerde indüksiyonun tanı ve prognoz üzerine etkileri. Epilepsi 2013;19(3):114-20.
25. Carson AJ, Ringbauer B, MacKenzie L, Warlow C, Sharpe M. Neurological disease, emotional disorder and disability: they are related. A study of 300 consecutive new referrals to a neurology outpatient department. J Neurol Neurosurg Psychiatry 2000;68:202-6.
26. Oto M, Conway P, McGonigal A, Russell AJ, Duncan R. Gender differences in psychogenic non-epileptic seizures. Seizure 2005;14,33-9.
27. Tütüncü R, Türkçapar MH. Pseudoepileptik nöbet tanısı alan konversiyon bozukluğu hastalarının bir yıllık izlem sonuçları. Klinik Psikiyatri 2003;6:76-9.
28. Bowman ES, Markand ON. Psychodynamics and psychi¬atric diagnoses of pseudoseizure subjects. Am J Psychiatry 1996;153:57-63.
29. Abubakr A, Kablinger A, Caldito G. Psychogenic seizures: clinical features and psychological analysis. Epilepsy Behav 2003;4(3):241-5.
30. Brodie MJ, Kwan P. Staged approach to epilepsy mana¬gement. Neurology 2002;58:2-8.
31. Lesser RP. Psychogenic seizures. Neurology 1996;46(12):1499-507.
32. Avbersek A, Sisodiya S. Does the primary literature provide support for clinical signs used to distinguish psychogenic nonepileptic seizures from epileptic seizures? J Neurol Neorosurg Psychiatry 2010;81(7):719-25.
33. Varlı K. Yalancı Epileptik Nöbetler. Klinik Psikiyatri 1999;2(2):101-4.
34. Chung SS, Gerber P, Kirlin KA. Ictal eye closure is a reliable indicator for psychogenic nonepileptic seizures. Neurology 2006;66:1730-1.