Editöre Mektup

Hasta-Hekim İlişkisine Kavramsal Yaklaşım

Cilt: 15 Sayı: 1 9 Mart 2021
PDF İndir
EN TR

Hasta-Hekim İlişkisine Kavramsal Yaklaşım

Öz

Hasta-hekim ilişkisinin niteliği, hastanın tedaviye gösterdiği uyumu ve görüşmeden memnuniyetini etkilemektedir. Szasz ve Hollender (1956) üç tür hasta-hekim ilişkisi tanımlamışlardır. Etkinlik-edilgenlik temeline dayanan ilişkide hekim hastanın onamından bağımsız olarak, geniş yetkilerle donanmıştır. Yol gösterme-iş birliği etme temeline dayanan ilişki hekimin komutlarını harfiyen uygulamaya hazır hasta ile hastanın karşısında mesleki deneyimini sunan hekim arasındaki ilişkiyi tanımlar. Karşılıklı katılım temeline dayanan ilişki hekimin, bireyin kendi sağlığına katkı sunması için profesyonel destek sağladığı hasta-hekim ilişkisidir. Hasta-hekim ilişkisi Emanuel EJ ve Emanuel LL (1992) tarafından dört bileşenli bir sınıflama ile modellenmiştir. Paternalistik modelde otoriter tutumu benimseyen hekim hastasının tercihlerini görmezden gelebilir. Bilgilendirici modelde durumla ilgili tüm bilgiler hastaya sunulur, hasta kendi seçimini yapar ve doktor seçilen tıbbi müdahaleyi uygular. Yorumlayıcı modelde hekim, hastanın beklentisini ortaya çıkarır, bunu yaparken hastanın değerlerini referans alır ve tedaviyi bu temelde şekillendirir. Hekim ve hasta arasında ortak karar vermeyi teşvik eden uzlaşmacı modelde hekim ve hasta, hastanın tedavi sürecinde ne tür seçenekleri tercih edebileceği ve nihai olarak izlenecek yol konusunda karşılıklı tartışırlar. Unutulmamalıdır ki, klinik görüşmede hangi ilişki türünün benimseneceği hastanın durumuna ve hastalığın özelliğine göre değişebilecektir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1) Ataç A. İletişim, tıp etiği ve tıp uygulamalarında yansıması. Hacettepe Tıp Dergisi 2009;40:89-95.
  2. 2) Foucault M. Hermenötiğin Kökeni: Kendilik Hakkında-Dartmouth Konferansları 1980. Çiltaş Solmaz Ş, çev.editörü. L'origine de L'herméneutique de soi. İstanbul: Ayrıntı Yayınları; 2017.p.19-20.
  3. 3) Szasz TS, Hollender MH. A contribution to the philosophy of medicine; the basic models of the doctor-patient relationship. AMA Arch Intern Med 1956;97(5):585-592.
  4. 4) Habiba MA. Examining consent within the patient-doctor relationship. J Med Ethics 2000;26(3):183-187.
  5. 5) Öngören B. Hekim-hasta ilişkisi ve sağlık hizmetlerinde iletişim 2. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi 2017;(10),57-69.
  6. 6) Epstein RM. The patient-physician relationship. In: Mengel MB, Holleman WL, Fields SA, editors. Fundamentals of Clinical Practice. Boston:Springer; 2002. p.403-429.
  7. 7) Oğuz NY. Klinik uygulamada hekim-hasta ilişkisi. Tıbbi Etik 1995;3(2-3):59-65.
  8. 8) Vertinsky IB, Thompson WA, Uyeno D. Measuring consumer desire for participation in clinical decision making. Health Serv Res 1974;9(2):121-134.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İç Hastalıkları

Bölüm

Editöre Mektup

Yayımlanma Tarihi

9 Mart 2021

Gönderilme Tarihi

7 Nisan 2020

Kabul Tarihi

6 Ocak 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 15 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Görgü, G., Tan, M. N., & Mevsim, V. (2021). Hasta-Hekim İlişkisine Kavramsal Yaklaşım. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care, 15(1), 14-18. https://doi.org/10.21763/tjfmpc.716051
AMA
1.Görgü G, Tan MN, Mevsim V. Hasta-Hekim İlişkisine Kavramsal Yaklaşım. TJFMPC. 2021;15(1):14-18. doi:10.21763/tjfmpc.716051
Chicago
Görgü, Genco, Makbule Neslişah Tan, ve Vildan Mevsim. 2021. “Hasta-Hekim İlişkisine Kavramsal Yaklaşım”. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care 15 (1): 14-18. https://doi.org/10.21763/tjfmpc.716051.
EndNote
Görgü G, Tan MN, Mevsim V (01 Mart 2021) Hasta-Hekim İlişkisine Kavramsal Yaklaşım. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care 15 1 14–18.
IEEE
[1]G. Görgü, M. N. Tan, ve V. Mevsim, “Hasta-Hekim İlişkisine Kavramsal Yaklaşım”, TJFMPC, c. 15, sy 1, ss. 14–18, Mar. 2021, doi: 10.21763/tjfmpc.716051.
ISNAD
Görgü, Genco - Tan, Makbule Neslişah - Mevsim, Vildan. “Hasta-Hekim İlişkisine Kavramsal Yaklaşım”. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care 15/1 (01 Mart 2021): 14-18. https://doi.org/10.21763/tjfmpc.716051.
JAMA
1.Görgü G, Tan MN, Mevsim V. Hasta-Hekim İlişkisine Kavramsal Yaklaşım. TJFMPC. 2021;15:14–18.
MLA
Görgü, Genco, vd. “Hasta-Hekim İlişkisine Kavramsal Yaklaşım”. Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care, c. 15, sy 1, Mart 2021, ss. 14-18, doi:10.21763/tjfmpc.716051.
Vancouver
1.Genco Görgü, Makbule Neslişah Tan, Vildan Mevsim. Hasta-Hekim İlişkisine Kavramsal Yaklaşım. TJFMPC. 01 Mart 2021;15(1):14-8. doi:10.21763/tjfmpc.716051

Cited By

Sağlığın ve birinci basamak bakımın anlaşılmasına ve geliştirilmesine katkıda bulunacak yeni bilgilere sahip yazarların İngilizce veya Türkçe makaleleri memnuniyetle karşılanmaktadır.

Turkish Journal of Family Medicine and Primary Care © 2024 by Aile Hekimliği Akademisi Derneği is licensed under CC BY-NC-ND 4.0