The Effect of Nitrogen Fertilizer Types and Doses on Cob Yield and Some Quality Characteristics in Sweet Corn (Zea mays saccharata Sturt.)

Öz

The effects of nitrogen fertilizer varieties [Nitropower 33, urea and UTEC] and doses (15, 20 and 25 kg da-1) on yield and quality characteristics of sugar corn were determined. The study was established according to the split-plot experimental design in chance blocks. Fertilizers were placed in the main plots and doses were placed in the sub-plots. In the study, it was determined that the effects of fertilizer types on fresh cob yield (with and without cobs), crude ash content, total soluble sugar content and the effects of doses on crude protein content, crude ash content and total soluble sugar content were statistically significant. According to the results obtained, the highest yields of fresh cobs with and without cobs were determined in the slow-release fertilizer variety (UTEC) and 20 kg da-1 fertilizer application. Total soluble sugars, crude protein and crude ash content also increased with increasing nitrogen dose. As a result, it was determined that the application of slow release fertilizer (UTEC) had a positive effect on quality (such as crude protein and total soluble sugar content) as well as yield increase in Vega F1 sweet corn variety. As a result, it was determined that the application of slow release fertilizer (UTEC) had a positive effect on quality (such as crude protein and total soluble sugar content) as well as yield increase in Vega F1 sweet corn variety.

Anahtar Kelimeler

• Nitrogen
• Quality
• Sweet corn
• Yield
• Slow release fertilizer

Tatlı Mısırda (Zea mays saccharata Sturt.) Azotlu Gübre Çeşit ve Dozlarının Koçan Verimi ve Bazı Kalite Özellikleri Üzerine Etkisi

Öz

Araştırmada azotlu gübre çeşitleri [Nitropower 33, üre ve UTEC] ve dozlarının (15, 20 ve 25 kg da-1) şeker mısırında verim ve kalite özelliklerine etkisi belirlenmiştir. Çalışma şans bloklarında bölünmüş parseller deneme planına göre kurulmuştur. Ana parsellere gübreler, alt parsellere ise dozlar yerleştirilmiştir. Çalışmada, gübre çeşitlerinin taze koçan verimine (kavuzlu ve kavuzsuz), ham kül oranına, toplam çözülebilir şeker miktarına; dozların ise ham protein oranına, ham kül oranına ve toplam çözülebilir şeker miktarına etkisi istatistiksel olarak önemli olduğu belirlenmiştir. Elde dilen sonuçlara göre, en yüksek kavuzlu ve kavuzsuz taze koçan verimi, yavaş salınımlı gübre çeşidinde (UTEC) ve 20 kg da-1 gübre uygulamasında tespit edilmiştir. Azot dozunun artmasıyla özellikle toplam çözülebilir şeker miktarı, ham protein ve ham kül oranı da artmıştır. Sonuç olarak, Vega F1 tatlı mısır çeşidinde yavaş salınımlı gübre uygulamasının (UTEC) verim artışı yanında, kalite (ham protein ve toplam çözülebilir şeker miktarı gibi) üzerinde de olumlu etki yaptığı belirlenmiştir. Sonuç olarak, Vega F1 tatlı mısır çeşidinde yavaş salınımlı gübre uygulamasının (UTEC) verim artışı yanında, kalite (ham protein ve toplam çözülebilir şeker miktarı gibi) üzerinde de olumlu etki yaptığı belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Azot
• Kalite
• Şeker mısır
• Verim
• Yavaş salınımlı gübre

Kaynakça

1. Akgün, İ., Karaman, R., & Şener, A. (2021). Şeker mısırında farklı organik materyal ve azot uygulamalarının koçan verimi ve bazı agronomik özellikler üzerine etkisi. Anadolu Tarım Bilimleri Dergisi, 36(3), 365-375.
2. Akgün, İ., & Siyah, C. (2015). Effects of Bio-fertilizer (Azotobacter, Mycorrhiza, Bacillus) and Different Nitrogen Levels on Fresh Ear Yield and Yield Components of Sweet Corn (Zea mays saccharata Sturt.). Proceeding of the 7th Congress on Plant Protection. November 24-28, Zlatibor, Serbia. 195-199.
3. Akhlaghi, K. (2008). Formulation and Manufacture of Suitable Sealants for Use in the Process of Producing Sulfur-coated Urea Fertilizer. The First Iran Petrochemical Conference.
4. Alp, R. (2000). Şeker Mısırda Azot ve Potasyumun Verim ve Verim Unsurlarına Etkileri. (Yüksek Lisans Tezi, Gaziosmanpaşa Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü)
5. Altıparmak, S. (2001). Şeker Mısırda Farklı Azot Dozlarının Verim ve Verim ve Verim Öğeleri Etkisi. (Yüksek Lisans Tezi, Ankara Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü)
6. Anonim (2023a). May Tohum, https://www.may.com.tr/urunler/c6e386c5-7be4-4ed9-87da-f711401676e0?subTabMenuId=f5be915d-43fe-4c42-b773-8a09ecfcb23d. (Son erişim tarihi: 07 Temmuz 2023)
7. Anonim (2023b). Gübretaş. https://www.gubretas.com.tr/ure-ve-amonyak-azotu-iceren-yeni-gubre-nitropower-33. (Son erişim tarihi: 10 Temmuz 2023).
8. Anonim (2023c), Gemlik Gübre, http://www.gemlikgubre.com.tr/Product-48-ure-46-n.html. (Son erişim tarihi: 10 Temmuz 2023).

9. Anonim (2023d), Toros Gübre, https://www.toros.com.tr/documents/TARIMSAL/%C3 %9Cr %C3%BCnler/Bitki%20Besleme/Klasik%20G%C3%BCbre/Anlat%C4%B1m/U%CC%88re.pdf. (Son erişim tarihi: 12 Temmuz 2023).
10. Atakul, Ş. (2011). Diyarbakır Koşullarında Farklı Ekim Zamanlarının Beş Şeker Mısırı (Zea mays L. saccharata Sturt.) Çeşidinde Taze Koçan ve Tane Verimi ile Bazı Tarımsal Özelliklere Etkisi. (Yüksek Lisans Tezi, Çukurova Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü)
11. Azapoğlu, Ö. (2013). Şeker Mısırında (Zea mays saccharata Sturt.) Azot ve Fosforun Tokat-Kazova Koşullarında Bazı Verim ve Kalite Özelliklerine Etkileri (Yüksek Lisans Tezi, Gaziosmanpaşa Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü).
12. Bhatt, P. S. (2012). Response of sweet corn hybrid to varying plant densities and nitrogen levels. African Journal of Agricultural Research, 7(46), 6158- 6166.
13. Bolat, İ., & Kara, Ö. (2017). Plant nutrients: sources, functions, deficiencies and redundancy. Bartın Orman Fakültesi Dergisi, 19(1), 218-228.
14. Bremner, J. M. (1965). Total Nitrogen. In Methods of Soil Analysis: Part 2 Chemical and Microbiological Properties. (pp.1149-1178)
15. Burcu, Y., & Akgün, İ. (2018). Effects of plant density and different sowing dates on fresh ear yield and quality characters of sweet corn (Zea mays saccharata Sturt.) grown under Isparta conditions. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü Dergisi, 22(2), 679-684.
16. Can, M. (2014). Uşak Ekolojik Şartlarında Farklı Azot Dozlarının Şeker Mısırın (Zea mays saccarata Sturt.) Verim ve Kalite Özelliklerine Etkisi. (Yüksek Lisans Tezi, Süleyman Demirel Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü)
17. Can, M., & Akman, Z. (2014). Uşak ekolojik şartlarında farklı azot dozlarının şeker mısırın (Zea mays saccharata Sturt.) verim ve kalite özelliklerine etkisi. Süleyman Demirel Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 9(2), 93-101.
18. Cassman, K. G., Dobermann, A., & Walters, D. T. (2002). Agroecosystems, nitrogen-use efficiency, and nitrogen management. Journal of the Human Environment, 31(2), 132-140.
19. Çelebi, R., Çelen, A. E., Çelebi, Ş. Z., & Şahar, A.K. (2010). TTM-815 Mısır (Zea mays L.) çeşidinde azotlu gübre form ve dozlarının silaj verimine etkisi. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 47(1), 61-69
20. Çokkızgın, A., & Çölkesen, M. (2006). Kahramanmaraş koşullarında azotlu gübrenin makarnalık buğdayda (Triticum durum Desf.) verim ve verim unsurlarına etkisi. KSÜ Fen ve Mühendislik Dergisi, 9(1), 92-103.
21. Dong, Y. J., He, M. R., Wang, Z. L., Chen, W. F., Hou, J., Qiu, X. K., & Zhang, J. W. (2016). Effects of new coated release fertilizer on the growth of maize. Journal of Soil Science and Plant Nutrition, 16(3), 637-649.
22. Dubois, M., Gilles, K. A., Hamilton, J. K., Rebers, P. T., & Smith, F., (1956). Colorimetric method for determination of sugars and related substances. Analytical Chemistry, 28(3), 350-356.
23. Eşiyok, D., & Bozokalfa, M. K. (2005). Ekim ve dikim zamanlarının tatlı mısırda (Zea mays L. var. saccharata) verim ve koçanın bazı agronomik karakterleri üzerine etkisi. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 42(1), 35-46.
24. FAO (2023). The State of Food Security and Nutrition in Europe and Central Asia. Food and Agricultural Organization, Budapest.
25. Gençtan, T. (1998). Tarımsal Ekoloji. Tekirdağ, Trakya Üniversitesi Ziraat Fakültesi Tarla Bitkileri Bölümü Yayınları.
26. Geren, H. (2000). Ana ve İkinci Ürün Olarak Yetiştirilen Silajlık Mısır (Zea mays. L.) Çeşitlerinde Ekim Zamanlarının Hasıl Verimleri ile Silaja İlişkin Tarımsal Özelliklere Etkisi Üzerinde Araştırmalar. (Doktora Tezi, Ege Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü)
27. Hale, T. A., Hassell, R. L., Phillips, T., & Halpin, E. (2005). Taste panel perception of sweetness and sweetness acceptability compared to high pressure liquid chromatography analysis of sucrose and total sugars among three phenotypes (su, se, and sh2) at varying maturities of fresh sweet corn. Horttechnology, 15(2), 313-317.
28. Irshad, M., Eneji, A. E., Hussain, Z., & Ashraf, M. (2013). Chemical characterization of fresh and composted livestock manures. Journal of Soil Science and Plant Nutrition, 13(1), 115- 121.
29. İnceer, N. E. (2011). Mısır Bulgurunun Bazı Besinsel ve Teknolojik Özellikleri Üzerine Farklı Olum Devrelerinin ve Bazı Mısır Varyetelerinin Etkisi. (Yüksek Lisans Tezi, Selçuk Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü)
30. Kacar, B., & İnal, A. (2010). Bitki Analizleri (2. Baskı). Ankara, Nobel Yayınları.
31. Karagöz, Ş. M. (2018). Farklı Azotlu Gübre ve Dozlarının Silajlık Mısırın Verim ve Kalite Özelliklerine Etkisi. (Yüksek Lisans Tezi, Erciyes Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü)
32. Karaman, R., Akgün, İ., & Türkay, C. (2021). Effect of Different Harvest Periods and Nitrogen Doses on the Yield and Quality Properties in Sweet Corn. III. Balkan Agriculture Congress. 29 August - 1 September, Edirne, 903-914
33. Keerthi, P., Prabhakara Reddy, G., & Sunitha, N. (2017). Effect of sowing date on growth and yield of sweet corn cultivars. International Journal of Current Microbiology and Applied Sciences, 6(4), 777-782.
34. Khaveh, M. T., Alahdadi, I., & Hoseinzadeh, B. E. (2015). Effect of slow-release nitrogen fertilizer on morphologic traits of corn (Zea mays L.). Journal of Biodiversity and Environmental Sciences, 6(2), 546-559.
35. Laksono, R. A., Saputro, N. W., & Syafi’i, M. (2018). Respon pertumbuhan dan hasil beberapa varietas jagung manis (Zea mays saccharata Sturt. L) akibat takaran bokashi pada sistem Pengelolaan Tanaman Terpadu (PTT) di kabupaten Karawang. Kultivasi, 17(1), 608-616.
36. Ledencan, T., Sudar, R., Simic, D., Zdunic, Z., & Brkic, A. (2008). Effects of the agroecological factors on sweet corn quality. Cereal Research Communications, 36, 1411-1414.
37. Oladejo, J., & Adetunji, M. (2012). Economic analysis of maize (Zea mays L.) production in Oyo state of Nigeria. Agricultural Science Research Journals, 2(2), 77-83.
38. Öktem, A. (2007). Effect of nitrogen on fresh ear yield, protein content and micronutrient concentration of sweet corn. Philippine Agricultural Scientist, 90(4), 289-294.
39. Öktem, A., Öktem, A. G., & Emeklier, H. Y. (2010). Effect of nitrogen on yield and some quality parameters of sweet corn. Communications in Soil Science and Plant Analysis, 41(7), 832-847.
40. Özata, E. (2013). Şeker Mısırda (Zea mays saccharata Sturt.) Ekim Sıklığı ve Azot Dozlarının Taze Koçan Verimi ile Verim Öğeleri Üzerine Etkisi. (Doktora Tezi, Ankara Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü)
41. Özerkişi, E. (2016) Tekirdağ Koşullarında Farklı Sıra Üzeri Mesafelerin Bazı Şeker Mısırı (Zea mays L. saccharata Sturt.) Çeşitlerinde Taze Koçan Verimi ve Kalite Özelliklerine Etkisi. (Yüksek lisans Tezi, Namık Kemal Üniversitesi, Fen Bilimleri Enstitüsü)
42. Presterl, T., Seitz, G., Landbck, M., Thiemt, E. M., & Geiger, H. H. (2003). Improving nitrogen-use efficiency in european maize. Crop Science, 43, 1259-1265.
43. Roeswitawati, D., Arman, M. D. P., & Sukorini, H. (2021). Utilization of peanut shell waste and bio-slurry as organic fertilizer for sweet corn (Zea mays L. saccharata). In IOP Conference Series: Earth and Environmental Science, 759(1), 012047.
44. Sade, B. (2002). Corn Agriculture. Konya Commodity Exchange Pub, (1).
45. Sevov, A. (2017). Quality parameters of sweet corn grain. Agricultural Sciences/Agrarni Nauki, 9(21), 65-70. Suk Soon, L., Lee, S. S., SangHee, Y., Yun, S.H., Seo, J.M., & JungMoon, S. S. (2004). Optimum harvest time for high quality seed production of sweet and super sweet corn hybrids. Korean Journal of Crop Science, 49(5), 373-380.
46. Szymanek, M. (2009). Influence of sweet corn harvest date on kernels quality. Research in Agricultural Engineering, 55(1), 10-17.
47. Taşdan, K. (2021). Corn Agriculture. Institute of Agricultural Economics and Policy Development, Corn Situation and Forecast; TEPGE Publishing 347: Ankara, Turkey.
48. Tracy, W. F. (2001). Sweet Corn in Speciality Corns. CRC Press, Boca Raton.
49. Tsai, C. Y., Huber, D. M., Glover, D. V., & Warren, H. L. (1984). Relationships of N deposition to grain yield and N response of three maize hybrids. Crop Science, 24, 277-281.
50. Tuncay, Ö., Bozokalfa, M. K., & Eşiyok, D. (2005). Ana ürün ve ikinci ürün olarak yetiştirilen bazı tatlı mısır çeşitlerinde koçanın agronomik ve teknolojik özelliklerinin belirlenmesi. Ege Üniversitesi Ziraat Fakültesi Dergisi, 16(2), 79-91.
51. Uslu, Ö. S. (1999). Farklı Azot Dozlarının Kahramanmaraş Şartlarında II. Ürün Olarak Yetiştirilen Mısır (Zea mays L.) Bitkisinde Büyüme ve Fizyoloji Özelliklere Etkisi. (Yüksek Lisans Tezi, KSÜ Fen Bilimler Enstitüsü)
52. Welbaum, G. E. (2015). Family Poaceae. In Vegetable production and practices. (pp. 248-266)
53. Wu, P., Dai, Q., & Tao, Q. (1993). Effect of fertilizer rates on the growth, yield, and kernel composition of sweet corn. Communications in Soil Science and Plant Analysis, 24(3-4), 237-253.
54. Yılmaz, M. F. (2005). Kahramanmaraş Koşullarında II. Ürün Mısır Bitkisinde Farklı Sıra Üzeri Mesafeler ve Azot Dozlarının Verim ve Verim Unsurları ile Tohum Kalitesine Etkisi. (Yüksek Lisans Tezi, Kahramanmaraş Sütçü İmam Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsü)
55. Yürürdurmaz, C., & Tansı, V. (2021). Kahramanmaraş koşullarında farklı gübre dozlarının değişik mısır çeşitlerine etkisinin saptanması. Manas Journal of Agriculture Veterinary and Life Sciences, 11, 57-66.