Araştırma Makalesi

Farklı Besin ve Uçucu Yağların Bombus terrestris’in Yönelimine Etkisi

Cilt: 2 Sayı: 1 25 Haziran 2020
PDF İndir
EN TR

Farklı Besin ve Uçucu Yağların Bombus terrestris’in Yönelimine Etkisi

Öz

Yeryüzünde yetiştirilen bitkisel ürünlerin büyük bir bölümünün gelişmesi için tozlayıcı canlılara gereksinim duyulmaktadır. Tozlayıcılar arasında arılar en önemli grubu oluşturmaktadır. Bunlar içinde de gerek ticari olarak yetiştirilmesi gerekse doğada var olması nedeniyle bombus arıları dikkati çekmektedir. Söz konusu bombus arıları içinde Bombus terrestris günümüzde kitlesel ölçekte yıl boyu üretilmekte, ülkemiz de dahil olmak birçok ülkede ticari bir tozlaşma etmeni olarak yaygın şekilde kullanılmaktadır. B. terrestris başta domates olmak üzere serada yetiştirilen birçok ürünün tozlaşmasında yaygın olarak kullanılmaktadır. Arıların farklı besin ve kokulara değişik tepkiler verme özelliklerinden yararlanılarak onları istediğimiz yere yönlendirmek mümkün olabilir. Bu çalışmada B. terrestris’in farklı besin ve uçucu yağlara gösterdiği tepki ölçülmüştür. Bu amaçla B. terrestris’in besin olarak bal, polen, polen+bal ile uçucu yağlardan lavanta, biberiye, çam terebentin, zencefil, okaliptüs ve kekiğe yönelimi denenmiştir. Sonuç olarak, yapılan çalışmada B. terrestris’in besine yönelme yüzdeleri bal, polen, polen+bal için sırasıyla %16.20, %31.53 ve %15.34 olmuştur. Arıların %36.93 oranında en fazla kontrole yöneldiği saptanmıştır. B. terrestris’in uçucu yağlara yönelme yüzdeleri lavanta, biberiye, çam terebentin, ticari yağ, zencefil, okaliptüs ve kekik için sırasıyla %9.22, %5.27, %20.54, %11.72, %23.44, %9.75 ve %9.68 olmuştur. Kontrole yönelim ise %10.38 olarak saptanmıştır. Arıların ele alınan uçucu yağlardan en fazla zencefili tercih ettiği belirlenmiştir.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Süleyman Demirel Üniversitesi, Araştırma Projeleri Yönetim Birimi Başkanlığı

Proje Numarası

4700-YL1-16

Kaynakça

  1. Arpaia, S., De Cristofaro, A., Guerrieri, E., Bossi, B., Cellini, F., Di Leo, G. M., Germinara, G.S., Iodice, L., Maffei, M.E., Petrozza, A., Sasso, R. ve Vitagliano, S. (2011). Foraging activity of bumblebees (Bombus terrestris L.) on Bt-expressing eggplants. Arthropod-Plant Interactions, DOI 10.1007/s11829-011-9144-5
  2. Aslan, İ., Özbek, H., Çalmaşur, Ö. ve Şahin, F. (2004). Toxicity of Essential Oil Vapours to Two Greenhouse Pests, Tetranychus urticae Koch and Bemisia tabaci Genn. Industrial Crops and Products, 19(2), 167-173.
  3. Ceuppens, B., Ameye, M., Langenhoeve, H., Roldán-Ruiz, I., Smagghe, G., 2015. Characterization of Volatiles in Strawberry Varieties ‘Elsanta’and ‘Sonata’ and Their Effect on Bumble Bee Flower Visiting. Arthropod-Plant Interactions, 9, 281–287.
  4. Grodnitzky, J. A. ve Coats, J. R. (2002). QSAR evaluation of monoterpenoids' insecticidal activity. J Agric Food Chem. 50(16), 4576-80.
  5. Gürel, F. (2011). Sera Koşullarının Bombus terrestris L. Kolonilerinin Tozlaşma Performansına Etkileri. Batı Akdeniz Tarımsal Araştırma Enstitüsü Derim Dergisi, 28(1), 47-55.
  6. Gürel, F. ve Gösterit, A. (2007). Bombus terrestris L. (Hymenoptera: Apidae) Arısının Yıl Boyu Kitlesel Üretiminde Uygulanan Teknikler ve Karşılaşılan Sorunlar. V. Ulusal Bilim Kongresi, Yüzüncü Yıl Üniversitesi Ziraat Fakültesi, 5–8 Eylül Van, s: 1–10.
  7. Kunze, J. ve Gumbert, A. (2001). The Combined Effect of Color and Odor on Flower Choice Behavior of Bumble Bees in Flower Mimicry Systems. Behav Ecol, 12(4), 447–456.
  8. Mansour, F., Ravid, U. ve Putievsky, E. (1986). Studies on the Effects of Essential Oils Isolated from 14 Species of Labiatae on the Carmine Spider Mite Tetranychus cinnabarinus. Phytoparasitica, 14, 137-142.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Mühendislik

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

25 Haziran 2020

Gönderilme Tarihi

17 Aralık 2019

Kabul Tarihi

13 Haziran 2020

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2020 Cilt: 2 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Ulu Türümen, Y., & Karaca, İ. (2020). Farklı Besin ve Uçucu Yağların Bombus terrestris’in Yönelimine Etkisi. Turkish Journal of Science and Engineering, 2(1), 6-11. https://izlik.org/JA57KC93PU
AMA
1.Ulu Türümen Y, Karaca İ. Farklı Besin ve Uçucu Yağların Bombus terrestris’in Yönelimine Etkisi. TJSE. 2020;2(1):6-11. https://izlik.org/JA57KC93PU
Chicago
Ulu Türümen, Yağmur, ve İsmail Karaca. 2020. “Farklı Besin ve Uçucu Yağların Bombus terrestris’in Yönelimine Etkisi”. Turkish Journal of Science and Engineering 2 (1): 6-11. https://izlik.org/JA57KC93PU.
EndNote
Ulu Türümen Y, Karaca İ (01 Haziran 2020) Farklı Besin ve Uçucu Yağların Bombus terrestris’in Yönelimine Etkisi. Turkish Journal of Science and Engineering 2 1 6–11.
IEEE
[1]Y. Ulu Türümen ve İ. Karaca, “Farklı Besin ve Uçucu Yağların Bombus terrestris’in Yönelimine Etkisi”, TJSE, c. 2, sy 1, ss. 6–11, Haz. 2020, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA57KC93PU
ISNAD
Ulu Türümen, Yağmur - Karaca, İsmail. “Farklı Besin ve Uçucu Yağların Bombus terrestris’in Yönelimine Etkisi”. Turkish Journal of Science and Engineering 2/1 (01 Haziran 2020): 6-11. https://izlik.org/JA57KC93PU.
JAMA
1.Ulu Türümen Y, Karaca İ. Farklı Besin ve Uçucu Yağların Bombus terrestris’in Yönelimine Etkisi. TJSE. 2020;2:6–11.
MLA
Ulu Türümen, Yağmur, ve İsmail Karaca. “Farklı Besin ve Uçucu Yağların Bombus terrestris’in Yönelimine Etkisi”. Turkish Journal of Science and Engineering, c. 2, sy 1, Haziran 2020, ss. 6-11, https://izlik.org/JA57KC93PU.
Vancouver
1.Yağmur Ulu Türümen, İsmail Karaca. Farklı Besin ve Uçucu Yağların Bombus terrestris’in Yönelimine Etkisi. TJSE [Internet]. 01 Haziran 2020;2(1):6-11. Erişim adresi: https://izlik.org/JA57KC93PU