FEDERİCO FELLİNİ SİNEMASINDA DRAMATURJİK YAPI: 8½ FİLM ÖRNEĞİ

Öz

Dramaturji, yazılı eserde kurulan dramatik yapının sahne sanatı ile görsel olarak anlatılmasıdır. Eserin iç dinamiklerinin tiyatronun görsel anlatım yapısında sergilenmesi, oyun ile izleyicisi arasındaki anlam bağını da oluşturur. Sahneleme şekline göre anlatının anlamı değişime uğrar. Dramaturji, görsel sanat olarak sinema açısından ele alındığında ise sinematografik öğelerin devreye girmesi ile farklı bir boyut kazanır. Sinemada dramaturji analizi anlatının içerdiği derinde yatan manaya yönelirken, yönetmenin hikayeyi görselleştirme tarzının ve kullandığı göstergelerin okunması gerekliliğini de doğurur. Bu noktadan hareketle, yönetmen Federico Fellini’nin 8½ filmi (1963) üzerinden bir okuma yapılması amaçlanmaktadır. Bu amaçla filmin sinematografik ve tematik yapısından hareketle toplumsal boyutu ve dramatik inşası üzerinde bir çözümleme yapılacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Federico Fellini
• 8½ filmi
• Sinemasal Dramaturji
• İtalyan Yeni Gerçekçilik Akımı
• Film Çözümlemesi

THE DRAMATURGICAL STRUCTURE IN THE CINEMA OF FEDERICO FELLINI: AN EXAMPLE OF 8½ FILM

Öz

Dramaturgy is the visual description of the dramatic structure established in the written work by means of stage art. The exposition of the internal dynamics of the work in the visual decision structure of the theater also creates a semantic connection between the play and its audience. According to the way of staging, the meaning of the narrative changes. When dramaturgy is considered from the point of view of cinema as a visual art, it acquires a different dimension with the introduction of cinematographic elements. While the analysis of dramaturgy in cinema tends towards the deep-lying meaning contained in the narrative, it also leads to the need to read the director's style of visualizing the story and the indicators he uses. Based on this point, it is aimed to make a reading of 8½ film (1963) by director Federico Fellini. For this purpose, an analysis will be made on the social dimension and dramatic construction of the film based on the cinematographic and thematic structure.

Anahtar Kelimeler

• Federico Fellini
• 8½ film
• Cinematic Dramaturgy
• Italian Neo-realism
• Film Analysis

Kaynakça

1. Andrew, D. J. (2018). Büyük Sinema Kuramları. (Z. Atam, Çev.) İstanbul: Doruk.
2. Aristoteles. (2013). Poetika: Şiir Sanatı Üzerine. (S. Rifat, Çev.) İstanbul: Can Sanat Yayınları.
3. Aslanyürek, S. (2004). Senaryo Kuramı. İstanbul: Pan Yayıncılık.
4. Bachmann, G. (2017). Yeni-Gerçekliğin Ötesindeki Yol: Federico Fellini'yle Bir Söyleşi. P. Akman içinde, Sinema İçin
5. Doğmuşum- Federico Fellini (s. 10-20). İstanbul: Agora Kitaplığı.
6. Çağrı, E. (1996). "Avrupa 'nın intiharı" ve İkinci Dünya Savaşı Sonrasında Temel Sorunlar. Ankara Üniversitesi SBF Dergisi,
7. 51(01), 259-273. doi:https://doi.org/10.1501/SBFder_0000001889
8. Çamurdan , E. (1996). Çağdaş Tiyatro ve Dramaturgi. İstanbul: Mitos-Boyut Yayınları.

9. Çelikçi , A. S., & Kakışım, C. (2013). İtalyan Faşizmi ve Tarihsel Gelişimi.
10. Muş Alparslan Üni̇versi̇tesi̇ Sosyal Bi̇li̇mler Dergisi, 1(2), 83-99.
11. Dmytryk, E., & Porter Dmytryk, J. (2015). Sinemada Yönetmenlik,
12. Oyunculuk,Kurgu. İstanbul: Doruk Yayınları.
13. Esen, Ş. (2016). Sinemada Auteur Kuramı. Z. Özarslan (Dü.) içinde,
14. Sinema Kuramları 2 Beyazperdeyi Aydınlatan Kuramlar (s. 33-50). İstanbul: Su Yayınevi.
15. Levine, I. R. (2017). ''Ben Sinema İçin Doğmuşum'': Federico Fellini'yle
16. Bir Konuşma. P. Akman içinde, Sinema İçin Doğmuşum- Federico Fellini (s. 21-36). İstanbul: Agora Kitaplığı.
17. Monaco, J. (2021). Bir Film Nasıl Okunur? (T. Göbekçin, Çev.) İstanbul: Alfa.
18. Muzzarelli, A. (2017). Fellini'yle Sohbet. P. Akman içinde, Sinema İçin Doğmuşum-
19. Federico Fellini (s. 171-179). İstanbul: Agora Kitaplığı.
20. Nutku, H. (2001). Dramaturgi: Oyun Sanat Bilimi. İstanbul: Mitos&Boyut Yayınları.
21. Özakman , T. (2012). Oyun ve Senaryo Yazma Tekniği -tiyatro,radyo, televizyon ve sinema-. Ankara: Bilgi Yayınevi .
22. Özer, K. A. (2018). ''Ben'' Değeri Tiryakiliği. İstanbul: Aura Kitapları.
23. Sivas, A. (2020). Fellini’nin Yüzüncü Yaşında “Cabiria’nın Geceleri”
24. Filmi Üzerine Okuma. Journal of Current Research on Social Sciences (JoCReSS), 10(4), 727-736.
25. http://www.jocress.com/DergiTamDetay.aspx?ID=402&Detay=Ozet adresinden alındı
26. Sözen, M. (2013). Sinemasal Dramaturgi ve Örnek Bir Çözümleme. Süleyman
27. Demirel Üniversitesi Güzel Sanatlar Fakültesi Hakemli Dergisi ART-E, 100-119.
28. Sözen, M. (2017). Sinemasal Anlatılarda Dramatik İnşa ve Dramaturgi. The Journal of Academic Social Science, 22-45.
29. Toprak , M. (2013). Filmin Dili Kurgu. İstanbul: Kalkedon Yayınları.
30. Ulusoy Önbayrak, N. (2008). Sanatta Gerçeklik İçerisinde İtalyan Yeni Gerçekçiliği.
31. Türkiye İletişim Araştırmaları Dergisi, 13(13), 187-203.
32. Wollen, P. (2004). Sinemada Göstergeler ve Anlam. İstanbul: Metis Yayıncılık.
33. Yavaş, G. (2017). İkinci Dünya Savaşı Sonrası İtalya'nın Dış Politikası (1948-1990):
34. Atlantikçilik ve Avrupalılık. Ege Stratejik Araştırmalar Dergisi, 8(2), 111-130.