Ergenlerin Sosyal Medya Bağımlılıkları ve Kitap Okuma Alışkanlıkları ile İlişkili Faktörler

Enver Durualp; Lügen Ceren Güneş; Ender Durualp

TR EN

Ergenlerin Sosyal Medya Bağımlılıkları ve Kitap Okuma Alışkanlıkları ile İlişkili Faktörler

Öz

Amaç: Bu araştırmada, ortaokula devam eden ergenlerin sosyal medya bağımlılıkları ve kitap okuma alışkanlıklarıyla ilişkili faktörler incelenmektedir. Yöntem: Bu araştırmada, nicel araştırma yöntemlerinden betimsel ve ilişkisel tarama modellerinden yararlanılmıştır. Araştırmanın örneklemini, uygun örnekleme yöntemiyle seçilen 215’i kız ve 172’si erkek olmak üzere toplam 387 ergen oluşturmaktadır. Veriler, “Genel Bilgi Formu”, “Ergenler İçin Sosyal Medya Bağımlılığı Ölçeği” ve “Ortaokul Kitap Okuma Alışkanlığı Ölçeği” aracılığıyla çevrim içi ortamda toplanmıştır. Elde edilen veriler, frekans, yüzde, ortalama, çarpıklık ve basıklık gibi betimsel istatistiklerin yanı sıra; tek yönlü varyans analizi, LSD ve Tamhane testleri kullanılarak analiz edilmiştir. Bulgular: Araştırma bulguları, ergenlerin sosyal medya bağımlılığı ve kitap okuma alışkanlıklarının; günlük sosyal medya kullanım süresi, kullanılan sosyal medya türü, sosyal medya kullanım amacı, sahip olunan sosyal medya hesap sayısı ve akademik başarı düzeyine göre anlamlı biçimde farklılaştığını göstermektedir. Günde daha fazla süreyle sosyal medya kullanan, TikTok’u tercih eden, sosyal medyaya tanışma ve paylaşım amacıyla giren, birden fazla sosyal medya hesabına sahip olan ve akademik başarısı düşük olan ergenlerin sosyal medya bağımlılık puanlarının yüksek olduğu bulunmuştur. Buna karşılık, sosyal medyada günde 1–2 saat geçiren, TikTok dışı platformları kullanan, gündemi takip etme amacı güden, yalnızca bir sosyal medya hesabı bulunan ve akademik olarak başarılı olan ergenlerin kitap okuma alışkanlığı puanlarının daha yüksek olduğu saptanmıştır. Sonuç: Sosyal medya bağımlılığı ile kitap okuma alışkanlığı arasında orta düzeyde, negatif ve anlamlı bir ilişki bulunmuştur. Bu sonuç, ergenlerin sosyal medya platformlarına yönelik yoğun ve sürekli kullanım eğilimlerinin, geleneksel kitap okuma davranışlarını olumsuz yönde etkileyebileceğine işaret etmektedir. Özgünlük: Bu araştırma, sosyal medya bağımlılığı ile kitap okuma alışkanlığı arasındaki ilişkiyi sistematik biçimde ele alarak literatürdeki sınırlı araştırmalara katkı sunmaktadır. Araştırma, yalnızca sosyal medya kullanımının kitap okuma alışkanlığı üzerindeki etkisini ortaya koymakla kalmayıp, aynı zamanda bu bulguların eğitim politikalarına, müfredat geliştirme süreçlerine ve koruyucu müdahale stratejilerine katkı sunabilecek potansiyele sahip olması açısından da bilimsel olarak özgün bir nitelik taşımaktadır.

Anahtar Kelimeler

Ergen, kitap okuma alışkanlığı, sosyal medya, sosyal medya bağımlılığı, ortaokul öğrencileri

Destekleyen Kurum

Yoktur.

Etik Beyan

Araştırmanın yapılabilmesi için Bartın Üniversitesi Etik Kurulu Başkanlığı’ndan etik onay alınmıştır (28.06.2021/125).

Teşekkür

Çalışmaya katılan ergenlere, veri toplama sırasında anlayışlı davranışlarıyla bize yardımcı olan tüm ebeveynlere ve öğretmenlere teşekkür ederiz.

Factors Related to Adolescents’ Social Media Addiction and Book Reading Habits

Öz

Purpose: This study examines factors associated with middle school students’ social media addiction and reading habits. Method: This study utilised descriptive and correlational survey models within a quantitative research framework. The study sample comprised of a total of 387 adolescents (215 female and 172 male) and was selected using convenience sampling methods. Data were collected online using a ‘General Information Form,’ the ‘Social Media Addiction Scale for Adolescents,’ and the ‘Middle School Book Reading Habit Scale.’ The resulting data were analysed using descriptive statistics, such as frequency, percentage, mean, skewness, and kurtosis, and one-way analysis of variance, LSD, and Tamhane tests. Findings: The research findings indicate that adolescents’ social media addiction and book reading habits differ significantly based on daily social media usage time, the type of social media used, the purpose of social media usage, the number of social media accounts owned, and academic achievement levels. Adolescents who spent more time on social media daily, preferred TikTok, used social media for socialising and sharing, had multiple social media accounts, and had lower academic achievement demonstrated higher social media addiction scores. In contrast, adolescents who spent 1–2 hours per day on social media, utilised platforms other than TikTok, used social media to follow current events, maintained only one social media account, and demonstrated higher academic success exhibited higher book reading habit scores. Implications: A moderate, negative, and significant relationship was found between social media addiction and book reading habits. This result indicates that adolescents’ intense and continuous use of social media platforms may negatively affect traditional book-reading behaviour. Originality: This study contributes to the limited literature by systematically addressing the relationship between social media addiction and book reading habits. The study reveals the effect of social media use on book-reading habits and possesses scientific originality regarding its potential to inform educational policies, curriculum development processes, and protective intervention strategies.

Anahtar Kelimeler

Adolescents, reading habits, social media, social media addiction, middle school students

Kaynakça

Akande, S. O., & Oyepado, R. O. (2018). Effects of social media use on the reading habits of selected high school students in Nigeria. Journal of Information and Knowledge Management, 9(1), 46-58. https://dx.doi.org/10.4314/iijikm.v9i1.5
Akın, M. (2017). A research on the impacts of the young people’s internet addiction levels and their social media preferences. International Review of Management and Marketing, 7(2), 256-262.
Anderson, M., & Jiang, J. (2018). Teens, social media and technology 2018. https://www.pewresearch.org/internet/2018/05/31/teens-social-media-technology-2018/?gad_source=1&gad_campaignid=22378837192&gbraid=0AAAAA-ddO9FgJEop5eKsk6VaUiBPv3evH&gclid=Cj0KCQiA9t3KBhCQARIsAJOcR7xbtTC8GUZ61gDU6FA_LZF2b1RJY1n8DrpuhD_oqvEVUi3_Rj4f5mMaApdpEALw_wcB (Erişim tarihi: 15.01.2025).
Andreassen, C. S. (2015). Online social network site addiction: a comprehensive review. Current Addiction Reports, 2, 175-184. https://doi.org/10.1007/s40429-015-0056-9
Andreassen, C. S., Pallesen, S., & Griffiths, M. D. (2017). The relationship between addictive use of social media, narcissism, and self-esteem: Findings from a large national survey. Addictive Behaviors, 64, 287–293. https://doi.org/10.1016/j.addbeh.2016.03.006
Anyaegbu, M. I., Aghauche, E. E., & Nnamani, E. (2016). Poor reading habit and the academic performance of junior secondary school students in Enugu South Local Government Area of Enugu State. Education Research Journal, 6(8), 112-121.
Anyira, I. E., & Udem, O. K. (2020). Effect of social media addiction on reading culture: A study of Nigerian students. https://digitalcommons.unl.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=7797&context=libphilprac (Erişim tarihi:04.01.2025).
Anyira, I. E. (2023). Influence of social media on reading culture among Nigerian polytechnic students. Asian Journal of Advanced Research and Reports, 17(10), 224-235. https://doi.org/10.9734/AJARR/2023/v17i10547
Arslan, Y., Çelik, Z., & Çelik, E. (2009). Üniversite öğrencilerinin okuma alışkanlığına yönelik tutumlarının belirlenmesi. Pamukkale Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, (26), 113-124.
Aydoğdu, H. (2020). An evaluation on the effects of reading habits and school libraries on individual development. Journal of National Education, 49(225), 201-226.

Azizi, S. M., Soroush, A., & Khatony, A. (2019). The relationship between social networking addiction and academic performance in Iranian students of medical sciences: A cross-sectional study. BMC Psychology, 7(28), 1-8. https://doi.org/10.1186/s40359-019-0305-0
Babarinde, E. T., & Babarinde, O. ve Dike, V. (2018). Reading habit and use of electronic media by junior secondary school students in Nsukka Local Government of Nigeria, Journal of Children and Media, 12(1), 16-32. https://doi.org/10.1080/17482798.2017.1403938
Balcı, Ş., & Baloğlu, E. (2018). Sosyal medya bağımlılığı ile depresyon arasındaki ilişki: “Üniversite gençliği üzerine bir saha araştırması”. Galatasaray Üniversitesi İletişim Dergisi, (29), 209-234. https://doi.org/10.16878/gsuilet.500860
Boniel-Nissim, M., Marino, C., Galeotti, T., Blinka, L., Ozoliņa, K., Craig, W., Lahti, H., Wong, S. L., Brown, J., Wilson, M., Inchley J., & van den Eijnden, R. (2024). A focus on adolescent social media use and gaming in Europe, central Asia and Canada health behaviour in school-aged children international report from the 2021/2022 survey Volume 6. World Health Organization European Region.
Borak, N., & Beki, A. (2021). Sosyal medya bağımlılığının lise öğrencilerinin akademik başarıları üzerindeki etkisi. Toplumsal Politika Dergisi, 2(1), 61-76.
Boahene, K.O., Fang, J., & Sampong, F. (2019). Social media usage and tertiary students’ academic performance: Examining the influences of academic self-efficacy and innovation characteristics. Sustainability, 11(8), 2431. https://doi.org/10.3390/su11082431
Busalim, A. H., Masrom, M., & Zakaria, W. N. B. W. (2019). The impact of Facebook addiction and self-esteem on students’ academic performance: A multi-group analysis. Computers & Education, 142, 103651. https://doi.org/10.1016/j.compedu.2019.103651
Büyüköztürk, Ş. (2020). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. Pegem Akademi.
Büyüköztürk, Ş., Kılıç Çakmak, E., Akgün, Ö.E., Karadeniz, Ş., & Demirel, F. (2020). Bilimsel araştırma yöntemleri. Pegem Akademi.
Caratiquit, K. D., & Caratiquit, L. J. C. (2023). Influence of social media addiction on academic achievement in distance learning: Intervenıng role of academic procrastination. Turkish Online Journal of Distance Education, 24(1), 1-19. https://doi.org/10.17718/tojde.1060563
Chen, H. T., & Kim, Y. (2013). Problematic use of social network sites: The interactive relationship between gratifications sought and privacy concerns. Cyberpsychology, Behavior, and Social Networking, 16(11), 1-7. https://doi.org/10.1089/cyber.2011.0608
Cheng, C., Lau, Y. C., Chan, L., & Luk, J. W. (2021). Prevalence of social media addiction across 32 nations: Meta-analysis with subgroup analysis of classification schemes and cultural values. Addictive behaviors, 117, 106845. https://doi.org/10.1016/j.addbeh.2021.106845
Chiossi, F., Haliburton, L., Ou, C., Butz, A., & Schmidt, A. (2023). Short-Form Videos Degrade Our Capacity to Retain Intentions: Effect of Context Switching On Prospective Memory. https://arxiv.org/abs/2302.03714 (Erişim tarihi: 04.08.2025).
Chiweta-Oduah, P. O. (2020). The impact of social media on the reading habit of Nigerian undergraduates. Researchjournali’s Journal of Media Studies, 6(2), 1-9.
Clark, C., Picton, I., & Galway, M. (2023). Children and young people’s reading in 2023. National Literacy Trust.
Cole, A., Brown, A., Clark, C., & Picton, I. (2022). Children and young people’s reading engagement in 2022: Continuing insight into the impact of the Covid-19 pandemic on reading. National Literacy Trust.
Cronbach, L. J. (1951). Coefficient alpha and the internal structure of tests. Psychometrika, 16(3), 297-334. https://doi.org/10.1007/BF02310555
Demirci, İ., Usta, F., Yıldız, B., & Demirtaş, A. (2020). Ergenlerde okul tükenmişliği ve okul bağlılığı: Facebook bağımlılığının aracı ve farklılaştırıcı rolü. Eğitim ve Bilim, 45(204). 91-109. http://dx.doi.org/10.15390/EB.2020.8377
Doğan-Laçin, B. G., Yılmaz, Y., & İşgör, İ. Y. (2023). Sosyal desteğin mutluluk, yaşam doyumu ve sosyal medya bağımlılığı üzerindeki etkisinin araştırılması. Uluslararası Avrasya Sosyal Bilimler Dergisi, 14(51), 13-26.
Doğrusever, C. (2021). Ergenlerin sosyal medya bağımlılık düzeylerinin bazı sosyo demografik değişkenler açısından incelenmesi. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 21(1), 23-42. https://doi.org/10.18037/ausbd.902542
Ellison, N. B., Steinfield, C., & Lampe, C. (2007). The benefits of Facebook “friends:” Social capital and college students’ use of online social network sites. Journal of Computer‐Mediated Communication, 12(4), 1143-1168. https://doi.org/10.1111/j.1083-6101.2007.00367.x
Erdem, A. (2015). A research on reading habits of university students: (Sample of Ankara University and Erciyes University). Procedia-Social and Behavioral Sciences, 174, 3983-3990. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2015.01.1145
Erdemir, N., & Ayas, T. (2023). Ortaokul öğrencilerinin sosyal medya bağımlılığı, yalnızlık ve iyi oluş arasındaki ilişkinin incelenmesi. Erzincan Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 25(4), 708-721. https://doi.org/10.17556/erziefd.1231203
Erduran, T. (2008). Yaşam boyu öğrenme kapsamında Bartın ilinde okuma kültürü: Bir durum çalışması [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi]. Bartın Üniversitesi.
Estévez, I., Rodrigez-Llorente, C., Pinero, I., Gonzales-Suarez, R., & Valle, A. (2021). School engagement, academic achievement, and self-regulated learning. Sustainability, 13(6), 3011. https://doi.org/10.3390/su13063011
Floros, G., & Siomos, K. (2013). The relationship between optimal parenting, internet addiction and motives for social networking in adolescence. Psychiatry Research, 209(3), 529-534. https://doi.org/10.1016/j.psychres.2013.01.010
Gezgin, D. M. (2021). Lise öğrencierinin sosyal medya kullanım davranışları ile okuma alışkanlıkları üzerine bir inceleme. Trakya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 23(2), 789-806. https://doi.org/10.26468/trakyasobed.809823
Giunchiglia, F., Zeni, M., Gobbi, E., Bignotti, E., & Bison, I. (2018). Mobile social media usage and academic performance. Computers in Human Behavior, 82, 177-185. https://doi.org/10.1016/j.chb.2017.12.041
Göksu, H., & Gültekin, M. (2023). Ergenlerin sosyal medya bağımlılığının akademik başarılarıyla ilişkisi ve çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Milli Eğitim Dergisi, 52(239), 1897-1912. https://doi.org/10.37669/milliegitim.1193416
Griffiths, M. (2005). A ‘components’ model of addiction within a biopsychosocial framework. Journal of Substance Use, 10(4), 191-197. https://doi.org/10.1080/14659890500114359
Hou, Y., Xiong, D., Jiang, T., Song, L., & Wang, Q. (2019). Social media addiction: Its impact, mediation, and intervention. Cyberpsychology: Journal of Psychosocial Research on Cyberspace, 13(1), Article 4. https://doi.org/10.5817/CP2019-1-4
Hussain, M., Kubravi, S. U., & Loan, F. A. (2021). Use and impact of social networking sites on reading habits of college students. https://digitalcommons.unl.edu/libphilprac/5131/ (Erişim tarihi: 29.03.2025).
Igbokwe, J. C., Obidike, N. A., & Ezeji, E. C. (2012). Effect of electronic media on reading ability of school children. http://digitalcommons.unl.edu/cgi/viewcontent.cgi?article=1818&context=libphilprac (Erişim tarihi: 10.04.2025).
Ito, M., Baumer, S., Bittani, M., Boyd, D., Cody, R., Herr-Stephenson, B., Horst, H. A., Lange, P. G., Mahendran, D., Martinez, K. Z., Pascoe, C. J., Perkel, D., Robinson, L., Sims, C., & Tripp, L. (2009). Hanging out, messing around, and geeking out: Kids living and learning with new media. MIT.
Jaradat, M. I. ve Atyeh, A. J. (2017). Do personality traits play a role in social media addiction? Key considerations for successful optimized model to avoid social networking sites addiction: A developing country perspective. International Journal of Computer Science and Network Security, 17(8), 120-131.
Jerasa, S., & Boffone, T. (2021). BookTok 101: TikTok, digital literacies, and out-of-school reading practices. Journal of Adolescent & Adult Literacy, 65(3),219–226. https://doi.org/10.1002/jaal.1199
Junco, R. (2012). The relationship between frequency of Facebook use, participation in Facebook activities, and student engagement. Computers & Education, 58(1), 162-171. https://doi.org/10.1016/j.compedu.2011.08.004
Chettri, K., & Rout, S. K. (2013). Reading habits - an overview. IOSR Journal of Humanities and Social Science, 14(6), 13-17.
Kannan, V. D., Peters, K., & Chapman, B. P. (2023). The relationship between adolescent reading habits and older adult social engagement – A longitudinal cohort analysis. Social Science & Medicine, 334, 116174. https://doi.org/10.1016/j.socscimed.2023.116174
Karadeniz, A., & Can, R. (2015). A research on book reading habits and media literacy of students at the faculty of education. Procedia-Social and Behavioral Sciences, 174, 4058-4067. https://doi.org/10.1016/j.sbspro.2015.01.1155
Karasar, N. (2019). Bilimsel araştırma yöntemi. Nobel Yayın Dağıtım. Kirschner, P. A., & Karpinski, A. C. (2010). Facebook® and academic performance. Computers in Human Behavior, 26(6), 1237-1245. https://doi.org/10.1016/j.chb.2010.03.024
Kovalova, O., & Shalman, T. (2024). Reading culture of teenagers in social media: A study of reading habits and perception of online literary and educational content by teenagers. Studies in Media and Communication, 12(2), 26-36. https://doi.org/10.11114/smc.v12i2.6720
Kushwaha, R. (2024). A study on the adverse effects of social media on young people’s reading habits. International Journal of Research Publication and Reviews, 5(5), 3543-3546.
Kuss, D. J., & Griffiths, M. D. (2017). Social networking sites and addiction: Ten lessons learned. International Journal of Environmental Research and Public Health, 14(3), 311. https://doi.org/10.3390/ijerph14030311
Kumcağız, H., Özdemir, T. Y., & Demir, Y. (2019). Effects of social media use on academic achievement and peer relation in adolescence. International Journal of Social Science Research, 8(2), 1-17.
Leijse, M. M. L., Koning, I. M., & van den Eijnden, R. J. J. M. (2023). The influence of parents and peers on adolescents’ problematic social media use revealed. Computers in Human Behavior, 143, 1-8. https://doi.org/10.1016/j.chb.2023.107705
Lenhart, A., Purcell, K., Smith, A., & Zickuhr, K. (2010). Social media & mobile ınternet use among teens and young adults. http://www.pewinternet.org/Reports/2010/Social-Media-and-Young-Adults.aspx (Erişim tarihi: 19.05.2025). Leonard-Lamme, L. (1976). Are reading habits and abilities related?. International Literacy Association and Wiley, 30(1), 21-27.
Lepp, A., Barkley, J. E., & Karpinski, A. C. (2015). The relationship between cell phone use and academic performance in a sample of US college students. Sage Open, 5(1), 1-9. https://doi.org/10.1177/2158244015573169
Li, Y., Yao, C., Zeng, S., Wang, X., Lu, T., Li, C., Lan, J., & You, X. (2019). How social networking site addiction drives university students’ academic achievement: The mediating role of learning engagement. Journal of Pacific Rim Psychology, 13. https://doi.org/10.1017/prp.2019.12
Lu, L., Liu, M., Ge, B., Bai, Z., & Liu, Z. (2022). Adolescent addiction to short video applications in the mobile internet era. Frontiers in Psychology, 13, 1-13. https://doi.org/10.3389/fpsyg.2022.893599
Malak, M. Z., Shuhaiber, A. H., Al-amer, R. M., Abuadas, M. H., & Aburoomi, R. J. (2021). Correlation between psychological factors, academic performance and social media addiction: Model-based testing. Behaviour & Information Technology, 41(8), 1583–1595. https://doi.org/10.1080/0144929X.2021.1891460 M arengo, D., Longobardi, C., Fabris, M. A., & Settanni, M. (2018). Highly-visual social media and internalizing symptoms in adolescence: The mediating role of body image concerns. Computers in Human Behavior, 82, 63–69. https://doi.org/10.1016/j. chb.2018.01.003
Marengo, D., Fabris, M. A., Longobardi, C., & Settanni, M. (2022). Smartphone and social media use contributed to individual tendencies towards social media addiction in Italian adolescents during the COVID-19 pandemic. Addictive Behaviors, 126, 1-5. https://doi.org/10.1016/j.addbeh.2021.107204
Miech, R. A., Johnston, L. D., Bachman, J. G., O’Malley, P. M., Schulenberg, J. E., & Patrick, M. E. (2022). Monitoring the future: A continuing study of american youth (8th– and 10th grade surveys), 2021. https://www.icpsr.umich.edu/web/NAHDAP/studies/38502/versions/V1 (Erişim tarihi: 23.04.2025).
Nkomo, S. (2022). Social networking sites in cultivating the reading habits of secondary school learners in Bulawayo, Zimbabwe. South African Journal of Libraries and Information Science, 88(1), 1-11.
Ofcom (2023). Children and parents: media use and attitudes 2023. https://www.ofcom.org.uk/__data/assets/pdf_file/0027/ (Erişim tarihi: 19.05.2025).
Ofcom. (2024). Children’s media lives 2024 ten years of longitudinal research a report for ofcom. https://www.ofcom.org.uk/siteassets/resources/documents/research-and-data/media-literacy-research/children/children-media-use-and-attitudes-2024/childrens-media-lives-2024-summary-report.pdf?v=367549 (Erişim tarihi: 07.07.2025).
Olvera, C., Stebbins, G. T., Goetz, C. G., & Kompoliti, K. (2021). TikTok tics: A pandemic within a pandemic. Movement Disorders Clinical Practice, 8(8), 1200-1205. https://doi.org/10.1002/mdc3.13316
Ortaş, İ. (2014). Türkiye ve dünyada kitap okuma değerlerinin karşılaştırması ve sosyal yaşamımıza etkileri. Türk Kütüphaneciliği, 28(3), 323-337.
Owusu-Acheaw, M., & Larson, A.G. (2015). Use of social media and its impact on academic performance of tertiary institution students: a study of students of Koforidua Polytechnic, Ghana. Journal of Education and Practice, 6(6), 94-101.
Owusu-Acheaw, M. (2016). Social media usage and its impact on reading habits: A study of Koforidua Polytechnic students. International Journal of Social Media and Interactive Learning Environments, 4(3), 211-222.
Özgenel, M., Canpolat, Ö., & Ekşi, H. (2019). Ergenler için sosyal medya bağımlılığı ölçeği (ESMBÖ): Geçerlik ve güvenirlik çalışması. Addicta: The Turkish Journal on Addictions, 6(3), 629-662. http://dx.doi.org/10.15805/addicta.2019.6.3.0086
Paul, L. L., & Lee, S. N. (2012). Impact of internet literacy, internet addiction symptoms, and internet activities on academic performance. Social Science Computer Review, 30(4), 403- 418.
Pickhardt, C. E. (2012). Adolescence and the development of habits. https://www.psychologytoday.com/us/blog/surviving-your-childs adolescence/201201/adolescence-and-the-development-habits (Erişim tarihi: 04.04.2025).
Punyanunt-Carter, N. M., De La Cruz, J. J., & Wrench, J. S. (2017). Investigating the relationships among college students' satisfaction, addiction, needs, communication apprehension, motives, and uses & gratifications with Snapchat. Computers in Human Behavior, 75, 870-875.
Rafiq, M., Asim, A., Khan, M. T., & Arif, M. (2019). The effects of social media on reading habits. Pakistan Journal of Information Management and Libraries, 21, 46-65.
Rothwell, J. (2023). How parenting and self-control mediate the link between social media use and youth mental health. https://ifstudies.org/ifs-admin/resources/briefs/ifs-gallup-parentingsocialmediascreentime-october2023-1.pdf (Erişim tarihi: 18.05.2025).
Ryan, T., Chester, A., Reece, J., & Xenos, S. (2014). The uses and abuses of Facebook: A review of Facebook addiction. Journal of Behavioral Addictions, 3(3), 133-148.
Scholastic. (2019). 2019 kids & family Reading report. https://www.scholastic.com/content/dam/KFRR/Downloads/KFRReport_Finding%20Their%20Story.pdf (Erişim tarihi: 17.05.2025).
Scott, H., Biello, S. M., & Cleland Woods, H. (2019). Social media use and adolescent sleep patterns: cross-sectional findings from the UK millennium cohort study. BMJ Open, 9(9), 1–9. https://doi.org/10.1136/bmjopen-2019-031161
Sheikh, Z. A., Iqbal, J., & Naz, A. (2023). Impact of reading habits on the academic achievement of university students in Azad Jammu and Kashmir. Journal of Development and Social Sciences, 4(2), 940-949. https://doi.org/10.47205/jdss.2023(4-II)82
Sofiah, S. Z. S., Omar, S. Z., Bolong, J., & Osman, M. N. (2011). Facebook addiction among female university students. Revista De Administratie Publica Si Politici Sociale, 3(7), 95.
Şen, A. F., & Taş, H. (2021). Gençlerin dijital kamusal alan pratikleri: “Gri bölge” gençlik inisiyatifi örneği. Global Media Journal TR Edition, 12(23), 58-88.
Tabachnick, B. G., & Fidell, L. S. (2019). Using multivariate statistics. Boston, MA: Pearson.
Tavşancıl, E. (2019). Tutumların ölçülmesi ve SPSS ile veri analizi. Ankara: Nobel Akademik Yayıncılık.
Tok, M., Küçük, B., & Kırmacı, Ö. (2015). Ortaokul kitap okuma alışkanlığı ölçeği: Geçerlik güvenirlik çalışması. Eğitimde Kuram ve Uygulama, 11(2), 694-716.
Tutal, Ö., Erensoy, H., & Luş, M. G. (2021). Relationship between psychological symptoms, impulsivity and social media use problems. Journal of Dependence, 22(1), 43-52. https://doi.org/10.51982/bagimli.793837
Türkoğlu Mutlu, Z., & Yüksel, G. (2024). Ergen Ruh Sağlığı Okuryazarlığı Ölçeği: Geliştirme ve iki ülkede doğrulama. Çocuk ve Gençlik Ruh Sağlığı Dergisi, 31(1), 84-90. https://doi.org/10.4274/tjcamh.galenos.2022.08860
Twenge, J. M., Martin, G. N., & Spitzberg, B. H. (2019) Trends in US adolescents' media use, 1976–2016: The rise of digital media, the decline of TV, and the (near) demise of print. Psychology of Popular Media Culture, 8(4), 329–345. https://doi.org/10.1037/ppm0000203
UNICEF (United Nations Children’s Fund). (2011). The state of the world’s children 2011: Adolescence – An age of opportunity. https://www.unicef.org/china/media/10571/file/THE%20STATE%20OF%20THE%20WORLD%E2%80%98S%20CHILDREN%202011.pdf?utm_source=chatgpt.com (Erişim Tarihi: 02.01.2026).
Ülbay-Aytuna, N. (2021). Gençlerin yeni kamusal alanı youtube. peki, kaygılanmalı mıyız?. https://fikirturu.com/toplum/genclerin-yeni-kamusal-alani-youtube-peki-kaygilanmali-miyiz/ (Erişim tarihi: 16.06.2025).
van Staalduine, H. (2020). Dutch reading habits according to social media. https://studenttheses.uu.nl/handle/20.500.12932/37648 (Erişim tarihi: 10.05.2025).
Vashishtha, S., Ahuja, S., & Sharma, M. (2017). Impact of facebook addiction disorder (fad) on study habits and academic achievement of adolescents. MIER Journal of Educational Studies Trends and Practices, 7(2), 195–207. https://doi.org/10.52634/mier/2017/v7/i2/1422
Vogels, E. A., Gelles-Watnick, R., & Massarat, N. (2022). Teens, social media and technology 2022. https://www.pewresearch.org/internet/2022/08/10/teens-social-media-and-technology-2022/ (Erişim tarihi: 28.04.2025).
Wagner, S. (2002). The reading habits of teams. Journal of Reading Today, 46, 3-4.
Wilhelm, J. D. (2016). Recognising the power of pleasure: What engaged adolescent readers get from their free-choice reading, and how teachers can leverage this for all. Australian Journal of Language and Literacy, 39(1), 30–41.
Yıldız, M., Ketenoğlu-Kayabaşı, Z. E., Ayaz, E., & Aklar, S. (2017). Bazı çocukların kitap okumayı sevmeme nedenleri. International Journal of Social Science, (55), 507-524. http://dx.doi.org/10.9761/JASSS6909
Zendle, D., & Bowden-Jones, H. (2019). Is excessive use of social media an addiction?. BMJ (Clinical research ed.), 365, l2171. https://doi.org/10.1136/bmj.l2171
Zhao, L. (2023). Social media addiction and its impact on college students’ academic performance: The mediating role of stress. Asia-Pacific Edu Res, 32(1), 81–90. https://doi.org/10.1007/s40299-021-00635-0
WHO (World Health Organization). (2014). Health for the world’s adolescents: A second chance in the second decade. https://www.who.int/publications/i/item/WHO-FWC-MCA-14.05 (Erişim tarihi: 02.01.2026).

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sosyal ve Topluluk Bilişimi

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yazarlar

Enver Durualp ^*
0000-0002-9979-5506
Türkiye

Lügen Ceren Güneş
0000-0003-1923-4491
Türkiye

Ender Durualp
0000-0002-6645-6815
Türkiye

Yayımlanma Tarihi

30 Eylül 2026

Gönderilme Tarihi

5 Ağustos 2025

Kabul Tarihi

15 Ocak 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 40 Sayı: 3

IZ

https://izlik.org/JA22WN55KS

APA

Durualp, E., Güneş, L. C., & Durualp, E. (2026). Ergenlerin Sosyal Medya Bağımlılıkları ve Kitap Okuma Alışkanlıkları ile İlişkili Faktörler. Türk Kütüphaneciliği, 40(3), 378-403. https://izlik.org/JA22WN55KS

AMA

1.Durualp E, Güneş LC, Durualp E. Ergenlerin Sosyal Medya Bağımlılıkları ve Kitap Okuma Alışkanlıkları ile İlişkili Faktörler. TK. 2026;40(3):378-403. https://izlik.org/JA22WN55KS

Chicago

Durualp, Enver, Lügen Ceren Güneş, ve Ender Durualp. 2026. “Ergenlerin Sosyal Medya Bağımlılıkları ve Kitap Okuma Alışkanlıkları ile İlişkili Faktörler”. Türk Kütüphaneciliği 40 (3): 378-403. https://izlik.org/JA22WN55KS.

EndNote

Durualp E, Güneş LC, Durualp E (01 Eylül 2026) Ergenlerin Sosyal Medya Bağımlılıkları ve Kitap Okuma Alışkanlıkları ile İlişkili Faktörler. Türk Kütüphaneciliği 40 3 378–403.

IEEE

[1]E. Durualp, L. C. Güneş, ve E. Durualp, “Ergenlerin Sosyal Medya Bağımlılıkları ve Kitap Okuma Alışkanlıkları ile İlişkili Faktörler”, TK, c. 40, sy 3, ss. 378–403, Eyl. 2026, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA22WN55KS

ISNAD

Durualp, Enver - Güneş, Lügen Ceren - Durualp, Ender. “Ergenlerin Sosyal Medya Bağımlılıkları ve Kitap Okuma Alışkanlıkları ile İlişkili Faktörler”. Türk Kütüphaneciliği 40/3 (01 Eylül 2026): 378-403. https://izlik.org/JA22WN55KS.

JAMA

1.Durualp E, Güneş LC, Durualp E. Ergenlerin Sosyal Medya Bağımlılıkları ve Kitap Okuma Alışkanlıkları ile İlişkili Faktörler. TK. 2026;40:378–403.

MLA

Durualp, Enver, vd. “Ergenlerin Sosyal Medya Bağımlılıkları ve Kitap Okuma Alışkanlıkları ile İlişkili Faktörler”. Türk Kütüphaneciliği, c. 40, sy 3, Eylül 2026, ss. 378-03, https://izlik.org/JA22WN55KS.

Vancouver

1.Enver Durualp, Lügen Ceren Güneş, Ender Durualp. Ergenlerin Sosyal Medya Bağımlılıkları ve Kitap Okuma Alışkanlıkları ile İlişkili Faktörler. TK [Internet]. 01 Eylül 2026;40(3):378-403. Erişim adresi: https://izlik.org/JA22WN55KS

Bu dergi içeriği CC BY 4.0 cc.svg?ref=chooser-v1 by.svg?ref=chooser-v1 ile lisanslanmaktadır.

Ergenlerin Sosyal Medya Bağımlılıkları ve Kitap Okuma Alışkanlıkları ile İlişkili Faktörler

Öz

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

Etik Beyan

Teşekkür

Factors Related to Adolescents’ Social Media Addiction and Book Reading Habits

Öz

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

Ayrıntılar

Birincil Dil

Konular

Bölüm

Yazarlar

Yayımlanma Tarihi

Gönderilme Tarihi

Kabul Tarihi

Yayımlandığı Sayı

IZ

Kaynak Göster