Cox, A. ve Thelwall, M. (2025). Bilgi İçin Yapay Zekâ. CRC Press. ISBN: 978-103-2874-24-1
Öz
“AI for Knowledge/Bilgi için Yapay Zekâ” adlı kitap, yapay zekânın bilgiye erişim ve bilginin üretimi üzerindeki etkilerini kapsamlı bir şekilde incelemektedir. Bu kitabın ele aldığı temel soru, yapay zekânın bilgiye erişim ve bilgi üretimini önemli ölçüde olumlu, adil, kapsayıcı ve sürdürülebilir bir şekilde dönüştürüp dönüştürmediğidir. Yapay zekâ destekli arama motorları, öneri sistemleri, özetleme ve çeviri araçlarının bilgiye erişimi hızlandırdığı; üretken yapay zekânın ise hem akademik hem de günlük yaşamda bilgi üretim biçimlerini dönüştürdüğü ortaya konulmaktadır. Kitapta, yapay zekânın sosyal bilimler ve beşerî bilimlerde araştırma süreçlerini nasıl değiştirdiği; literatür taraması, veri analizi ve akademik yazım gibi alanlara etkisi değerlendirilmekte ve kütüphane ile arşivlerin bu dönüşümdeki rolü ele alınmaktadır. Ayrıca hükümetlerin düzenleyici politikalar geliştirmesi ve bireylerin eleştirel yapay zekâ okuryazarlığı kazanması gerektiği vurgulanmaktadır. Kitap, yapay zekâya dair abartılı beklentileri sorgulayarak daha dengeli bir perspektif sunmakta; özellikle çevresel sürdürülebilirlik, büyük teknoloji şirketlerinin gücü ve dijital eşitsizlikler gibi konulara dikkat çekmektedir. Böylece kitap, yapay zekânın bilgi üretimi ve kullanımı üzerindeki etkilerini hem fırsatlar hem de riskler açısından bütüncül bir bakışla değerlendirmektedir.
Anahtar Kelimeler
Yapay zekâ, bilgiye erişim, yapay zekâ okuryazarlığı, bilgi üretimi
Kaynakça
- Ali, M. Y. ve Richardson, J. (2025). AI literacy guidelines and policies for academic libraries: A scoping review. IFLA Journal, 51(3), 588-599. https://doi.org/10.1177/03400352251321192
- Alkatheiri, M. S. (2022). Artificial intelligence assisted improved human-computer interactions for computer systems. Computers and Electrical Engineering, 101, 107950. https://doi.org/10.1016/j.compeleceng.2022.107950
- Ayinde, L., Ebiefung, R. ve Oladokun, B. D. (2026). Adoption of artificial intelligence in academic libraries: A systematic review of current practices, challenges, and research opportunities. The Journal of Academic Librarianship, 52(1), 103185. https://doi.org/10.1016/j.acalib.2025.103185
- Balnaves, E., Bultrini, L., Cox, A. ve Uzwyshyn, R. (2024). New horizons in artificial intelligence in libraries. Berlin, Boston: De Gruyter Saur.
- Chauhan, C. ve Currie, G. (2024). The impact of generative artificial intelligence on the external review of scientific manuscripts and editorial peer review processes. American Journal of Pathology, 194(10), 1802-1806. https:// doi.org/ 10.1016/ j.ajp ath.2024.08.002
- Cox, A. ve Thelwall, M. (2025). AI for knowledge (1st edition). CRC Press.
- Cox, A. M. ve Mazumdar, S. (2022). Defining artificial intelligence for librarians. Journal of Librarianship and Information Science, 56(2), 330– 340.
- Cox, A. M., Pinfield, S. ve Rutter, S. (2019). The intelligent library: Thought leaders’ views on the likely impact of artificial intelligence on academic libraries. Library Hi Tech, 37(3), 418-435. doi:10.1108/LHT-08-2018-0105
- Çakmak, T. ve Eroğlu, Ş. (2023). Kütüphanelerde yapay zekâ, makine öğrenimi ve derin öğrenme yaklaşımlarına yönelik bir literatür değerlendirmesi. B. Küçükcan ve B. Fulya Yıldırım (Ed.). Yapay Zekâ: Disiplinlerarası Yaklaşımlar içinde (s.233-260). Vakıfbank Kültür Yayınları.
- Hervieux, S. ve Wheatley, A. (2022). The rise of AI: Implications and applications of artificial intelligence in academic libraries. Chicago, IL: Association of College and Research Libraries.
