ORTA ASYA GÖÇEBE KAVİMLERİNDE DEVLET KURMA SÜRECİ

Öz

Bu makale Orta Asya göçebe kavimlerinde devlet kurma sürecinin, temelde Çin kaynaklarına dayanılarak, sosyolojik açıdan tetkikine matuftur. Makalede göçebe kavimlerin sosyal yapıları incelenmekte ve en küçük siyasî birlik olan boy Stamm kavramından hareket edilerek şu iki soruya cevap aranmaktadır: Küçük kabileler hâlinde kendi yurtlarında huzurlu bir şekilde yaşayan göçebe boylar, nasıl olmuş da birkaç yıllık bir süre zarfında birden bire büyük bir kitle hâlinde bir araya toplanmışlar ve yerleşik kültürleri top yekûn değiştirebilecek bir güç oluşturabilmişlerdir? Göçebeler, nasıl olmuş da yerleşik bir coğrafyayı fethettikten sonra, tâbilerin ciddî bir başkaldırısı ile karşılaşmaksızın, orada kendi hâkimiyetlerini bir müddet devam ettirmiş, ancak daha sonra bütün gücü yitirerek ve neredeyse savaşsız bir şekilde tekrar sahneden çekilmişlerdir?

Anahtar Kelimeler

• Türkler, Moğollar, Orta Asya tarihi, göçebeler, devlet yapısı

THE ESTABLISHMENT OF NOMADIC STATES IN CENTRAL ASIA

Öz

This article deals, from a sociological perspective, with the process of state formation bythe nomadic peoples of Central Asia, according to Chinese sources. It investigates thesocial structure of the nomadic people and –proceeding from the smallest political entity tribe – seeks to answer the following questions: How did it come about that nomadicpeoples, peacefully living in small tribes with their cattle, suddenly –over a period of onlya few years– gather in big crowds and form a power, easily capable of overthrowingfirmly established sedentary cultures? How does it come about that the nomads –aftersubjecting a sedentary culture– are able to maintain their rule for a certain time withoutseriously being threatened by an uprising of the subjected people, and yet suddenly loseall their power and very often leave the field without a fight?

Anahtar Kelimeler

• Turks, Mongols, History of Central Asia, nomads, State concept