OSMANLI HAVACILIK TEŞKİLATININ KURULUŞUNA DAİR NİZAMNAMELER

Öz

İnsanoğlu en eski zamanlardan beri uçmayı hayal etmiş ve bu yönden birçokgirişimde bulunmuştur. Ancak uçma hayallerini yüzyıllar sonra gerçekleştirmiştir.Makalede, Osmanlı Devleti’nde kuruluş aşamasında olan askerihavacılık faaliyetleri ve bu yöndeki düzenlemeler ele alınmıştır. Bu cümledenolarak askeri havacılığa bir düzen getirilmesine yönelik çabalara değinilerek,yürürlüğe giren üç ve bir de yürürlüğe girmeyen nizamname ele alınmıştır. Bunizamnameler Osmanlı havacılığının kurumsallaşmasını sağlamıştır. Özellikleyürürlüğe girmeyen 1914 Kasım tarihli Ordu-yı Osmânî TayyarecilikTeşkilatına Ait Nizamname ile 17 Ocak 1917’de yürürlüğe giren Umur-ıHavaiyye Müfettişliği ile Umur-ı Havaiyye Şubesinin Teşkilât ve VezaifineDair Nizamnameler ayrıntılı olarak incelenmiştir.

Anahtar Kelimeler

• Osmanlı Devleti, Havacılık, Nizâmnâme, Tayyare, Pilot, Balon, Balkan Savaşı

REGULATION ON THE ESTABLISHMENT OF THE OTTOMAN AVITATION ORGANIZATION

Öz

Mankind dreamt of flying since ancient times and made numerous attempts forthat, but those dreams came true only centuries later. This article discusses themilitary aviation activities and the relevant regulations in the Ottoman Empire. Inthis respect, efforts towards achieving an order in military aviation are examined andfour regulations are scrutinized. These four regulations, three of which were put intoeffect, helped the institutionalization of Ottoman aviation. This article examines indetail the ”Charter of the Ottoman Military Aviation Organization“, which wasprepared in November 1914, yet was not put into effect, and the ”Regulationsregarding the Avilation Affairs Inspectorate and the Branch of the Avilation Affairs“which became valid on 17 January 1917.

Anahtar Kelimeler

• Ottoman Empire, Aviation, Regulation, Plane, Pilot, Balloon, Balkan War