KIRIM HANLIĞI KADI SİCİLLERİ HAKKINDA NOTLAR

Öz

Kırım Hanlığı kadı sicillerinden bugüne intikal eden 120 kadar defter bugün St. Petersburg'dadır. Ayrıca bu defterlerden 61'inin mikrofilm-leri/fotoğrafları Kırım-Simferopol'deki İsmail Gaspıralı Kütüphanesindedir. Defterlerin Kırım'dan Rusya'ya yolculuğu, yolculuk öncesi alelacele taranıp ilk tedkiklerin ortaya çıkışı ve 1990'ların başında yeniden keşfedilişi başlı başına ilginçtir. Diğer taraftan Hanlık şer’iyye sicilleri hem özellikle ait oldukları 1608-1751 tarihleri arası Kırım Hanlığı tarihi hem de Osmanlı Devleti-Kırım Hanlığı ilişkileri için birincil kaynaktır. Bunlar üzerine yapılacak incelemelerle nüfus, demografi, sosyal-iktisadî hayat, idarî-askerî teşkilât, saray ve hanedan ve daha pek çok konu aydınlanmış olacaktır.

Anahtar Kelimeler

• Kırım, Kırım Hanlığı, Şer’iyye Sicilleri, Kadı, Kadıasker, Bahçesaray, Gözleve, Karasu

NOTES ON THE KADI'S RECORDS IN THE CRIMEAN KHANATE

Öz

There exist around one hundred twenty notebooks of the Kadi records in St. Petersburg dating back to the Crimean Khanate. The microfilms/photos of some sixty one of these notebooks are also kept in the Ismail Gaspirali Library in Simferepol/Crimea. It is also interesting how these notebooks traveled from Crimea to Russia, the first appeareance of their early research report, and in the early years of the 19th Century the rediscovery of these notebooks. On the other hand, these documents are so valuable as primary sources to shed light upon history of the Crimean Khanate between 1608 and 1751, and also that of the mutual relationship between the Ottoman State and the Crimean Khanate. The analysis of these documents will bring demographic situation, social-economic life, administrative-military system, palace and hanedan, and many other subjects into the light.

Anahtar Kelimeler

• Crimea, Crimean Khanate, Ser’iyye records, Bahcesaray, Gozleve, Karasu