TÜRK DERS KİTAPLARINDA GÖRÜNÜŞ NİÇİN YOK?

Öz

Zaman, görünüş ve kip işlevlerinin anlatımı Türkçede genelde yükleme eklenen eklerle gösterilir. Sayısı oldukça fazla olan bu eklerin anlatımları da çoktur. Bu konuda pek az çalışma yapılmıştır. Makalede bir hâdisenin zaman akışıyla olan ilişkisini gösteren görünüş konusu ele alınmakta, değişik anlayışlardan hareketle bu konunun neden ders kitaplarında yer alması gerektiği tartışılmaktadır.

Anahtar Kelimeler

• Görünüş, zaman, kip

WHY IS ASPECT NOT INCLUDED IN TURKISH TEXTBOOKS?

Öz

Tense, aspect, and modality are expressed as functions in the suffixes added to the verbs in Turkish. These suffixes which exist in guite a large number have also various expressions. A few research has been done in this field. This article deals with “aspect” indicating the relationship of an event with its temporal axis. The reason why this topic should be included in textbooks is discussed with reference to a number of acpects.

Anahtar Kelimeler

• Aspect, tense, modality

Kaynakça

1. AKSAN, Doğan, Her Yönüyle Dil Ana Çizgileriyle Dilbilim, 2. Baskı, TDK yayınları, Ankara 1998.
2. AKSAN, Doğan; ATABAY, Neşe; KUTLUK, İbrahim; ÖZEL, Sevgi, Sözcük Türleri, İstanbul Üniversitesi yayınları, Ankara 1983.
3. ÁRPÁD, Berta, “Aspekt”, Acta Orientalia Academiae Scientiarum Hungaricae, Budapest 1994, 45/ 451.
4. BARTSCH, Werner, Tempus, Modus, Aspekt [=Zaman, Kip, Görünüş], a. M. Diesterweg yayınevi, Frankfurt 1980.
5. BUSSMANN, Hadumad, Lexikon der Sprachwissenschaft [=Dil bilimi Sözlüğü], Kröner yay. Stuttgart 1983.
6. DİLÂÇAR, A., “Gramer: tanımı, adı, kapsamı, türleri, yöntemi, eğitim- deki yeri ve tarihçesi”, Türk Dili Araştırmaları Yıllığı Belleten 1971, TDK yayınları, Ankara 1971.
7. ERGİN, Muharrem, Türk Dil Bilgisi, İstanbul Üniversitesi yayınları, İs- tanbul 1972.
8. ERKMAN-AKERSON, Fatma-OZİL, Şeyda, Türkçede Niteleme, Simurg yayınevi, İstanbul 1998.

9. ERKMAN-AKERSON, Fatma, Dile Genel Bir Bakış, Multilingual yay- ınevi, İstanbul 2000.
10. GENCAN, Tahir Nejat, Dilbilgisi: 4. Baskı, TDK yayınları, Ankara 1979.
11. HAARMANN, Harald, Die indirekte Erlebnisform als grammatische Katego- rie [=Dil bilgisi Sınıflandırması Olarak Dolaylı Anlatım Biçimi], Wiesbaden 1970, Soziatas Uralo-Altaica 2.
12. JOHANSON, Lars, Aspekt im Türkischen [=Türkçede Görünüş], Uppsala 1971.
13. KORKMAZ, Zeynep, Gramer Terimleri Sözlüğü, TDK yayınları, Ankara 1992.
14. LEWANDOWSKI, Theodor, Linguistisches Wörterbuch [=Dil bilimi Sözlüğü], c. 1, Quelle und Meyer yayınevi, Heidelberg 1984.
15. Linguistische Grundbegriffe, 3. yeni bs., Hirt yayınevi, Kiel 1981.
16. TÜRKYILMAZ, Fatma, Tasarlama Kiplerinin İşlevleri, TDK yayınları, Ankara 1999.
17. UZUN, Engin, Dilbilgisinin Temel Kavramları Türkçe Üzerine Tartışmalar, Ankara 1998.
18. VARDAR, Berke, Açıklamalı Dilbilim Terimleri Sözlüğü, ABC yayınevi, İs- tanbul 1988.
19. VARDAR, Berke, Dilbilim ve Dilbilgisi Terimleri Sözlüğü, TDK yayınları, Ankara 1980.
20. YAMAN, Ertuğrul, Türkiye Türkçesinde Zaman Kaymaları, TDK yayın- ları, Ankara 1999.