BibTex RIS Kaynak Göster

Batılılaşmanın Sosyo-Kültürel Parodisi: ARABA SEVDASI

Yıl 2018, Sayı: 39, 291 - 306, 30.11.2018

Öz

Ortaçağ karnaval yaşamından günümüze kadar parodi önemli bir halk mi- zah biçimi ve yazınsal yöntem olarak kullanılır. Parodi, sosyal ve yazınsal alanlarda görülen aksaklıkların giderilmesine mizah ve eleştiri yoluyla katkı sağlar. Araba Sevdası’nda Batılılaşma çerçevesinde ortaya çıkan sosyal ve kültürel değişimler parodik bir biçimde ele alınır. Recaizade Mahmut Ekrem, içinde bulunduğu topluma eleştirel gözle bakarak, Bihruz Bey’in şahsında ironik biçimde dönemin aydın tipi ve batılılaşmanın yüzeyselliğiyle alay eder. Diğer taraftan kültürel alanda yazarların Batı medeniyeti karşısındaki durum- larının parodisini yaparak romanını metin, tür ve üslup parodisine dönüştürür. Bu nedenle Araba Sevdası parodik bir roman olma niteliği taşır.

Kaynakça

  • ROSE, Margeret A., Parody: Ancient, Modern and Post-modern, Cambridge Uni. Press, New York 1995.
  • ARİSTOTELES, Poetika, Çev. İsmail Tunalı, Remzi Kitabevi, İstanbul Mayıs 2004.
  • AKTULUM, Kubilay, Parçalılık Metinlerarsılık, Öteki Yayınevi, Ankara 2004.
  • BAKHTIN, Mikhail, Karnavaldan Romana, Ayrıntı Yayınları, İstanbul 2001.
  • HUTCHEON, Linda, A Theory of Parody The Teaching of Twentieth-Century Art Forms, University of Illinois Pres, New York 2000.
  • DENTITH, Simon, Parody, Routledge, London and New York 2000.
  • CEBECİ, Oğuz, Komik Edebi Türler Parodi, Satir ve İroni, İthaki Yay., İstanbul 2008.
  • KERMAN, Zeynep, Yeni Türk Edebiyatı İncelemeleri, Dergâh Yayınları, İstanbul 2009.
  • TANPINAR, Ahmet Hamdi, XIX. Asır Türk Edebiyatı Tarihi, YKY, İstanbul 2007.
  • AKÇAM, Alper, Türk Romanında Karnaval, Ürün Yay., Ankara 2010.
  • MORAN, Berna, Türk Romanına Eleştirel Bir Bakış 1, İletişim Yay., İstanbul 2009.
  • PARLA, Jale, Babalar ve Oğullar Tanzimat Romanının Epistemolojik Temelleri, İle- tişim Yay., İstanbul 2012.
  • RECAİZADE MAHMUT EKREM, Araba Sevdası, Haz.; Fatih Altuğ, İletişim Yay., İstanbul 2014.
  • ALTUĞ, Fatih, “Araba Sevdasını’na ve Bihruz’un Zihnine Sızan Fransız Edebiyatı”, Hece Dergisi, Türk Romanı Özel Sayısı, İstanbul 2002, s. 895- 905.
  • MARDİN, Şerif, Türk Modernleşmesi Makaleler IV, İletişim Yay., İstanbul 1991.

THE SOCIO-CULTURAL PARODY OF WESTERNIZATION: ARABA SEVDASI

Yıl 2018, Sayı: 39, 291 - 306, 30.11.2018

Öz

Parody has been used as an important type of folk humor and a literary method since the times of medieval carnival life. It contributes to solving the problems in social and literary fields through humor and criticism. In Araba Sevdası, the social and cultural changes emerging during Westernization are dealt with in a parodic way. With a critical approach to the society of his time, Recaizade Mahmud Ekrem ironically makes sarcasm of the intellectual model of the period and the superficiality of westernization through Behruz Bey - the main character of the novel. In other respects, by parody of the situation of the authors in cultural field in the face of the western civilization, he turns his novel into a text, type and style parody. Therefore, Araba Sevdası has the characteristics of a parodic novel.

Kaynakça

  • ROSE, Margeret A., Parody: Ancient, Modern and Post-modern, Cambridge Uni. Press, New York 1995.
  • ARİSTOTELES, Poetika, Çev. İsmail Tunalı, Remzi Kitabevi, İstanbul Mayıs 2004.
  • AKTULUM, Kubilay, Parçalılık Metinlerarsılık, Öteki Yayınevi, Ankara 2004.
  • BAKHTIN, Mikhail, Karnavaldan Romana, Ayrıntı Yayınları, İstanbul 2001.
  • HUTCHEON, Linda, A Theory of Parody The Teaching of Twentieth-Century Art Forms, University of Illinois Pres, New York 2000.
  • DENTITH, Simon, Parody, Routledge, London and New York 2000.
  • CEBECİ, Oğuz, Komik Edebi Türler Parodi, Satir ve İroni, İthaki Yay., İstanbul 2008.
  • KERMAN, Zeynep, Yeni Türk Edebiyatı İncelemeleri, Dergâh Yayınları, İstanbul 2009.
  • TANPINAR, Ahmet Hamdi, XIX. Asır Türk Edebiyatı Tarihi, YKY, İstanbul 2007.
  • AKÇAM, Alper, Türk Romanında Karnaval, Ürün Yay., Ankara 2010.
  • MORAN, Berna, Türk Romanına Eleştirel Bir Bakış 1, İletişim Yay., İstanbul 2009.
  • PARLA, Jale, Babalar ve Oğullar Tanzimat Romanının Epistemolojik Temelleri, İle- tişim Yay., İstanbul 2012.
  • RECAİZADE MAHMUT EKREM, Araba Sevdası, Haz.; Fatih Altuğ, İletişim Yay., İstanbul 2014.
  • ALTUĞ, Fatih, “Araba Sevdasını’na ve Bihruz’un Zihnine Sızan Fransız Edebiyatı”, Hece Dergisi, Türk Romanı Özel Sayısı, İstanbul 2002, s. 895- 905.
  • MARDİN, Şerif, Türk Modernleşmesi Makaleler IV, İletişim Yay., İstanbul 1991.
Toplam 15 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Yazarlar

Serkan Özdemir Bu kişi benim

Yayımlanma Tarihi 30 Kasım 2018
Yayımlandığı Sayı Yıl 2018 Sayı: 39

Kaynak Göster

MLA Özdemir, Serkan. “Batılılaşmanın Sosyo-Kültürel Parodisi: ARABA SEVDASI”. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, sy. 39, 2018, ss. 291-06.

Türk Kültürü İncelemeleri – Haziran 2026 Sözlü Çeviri Özel Sayısı
Çağrı Metni



Sözlü çeviri, gündelik karşılaşmalardan kurumsal etkileşimlere kadar uzanan çeşitli bağlamlarda, iki dilli ve kültürlerarası iletişimin merkezinde yer alır. Türkiye’deki sözlü çeviri ortamlarında, dillerden biri büyük ölçüde Türkçedir ve bu uygulamalar, Türkçenin diğer dillerle etkileşiminde ortaya çıkan iletişimsel, kültürel ve toplumsal dinamikleri yansıtır.
Haziran 2026 sayımız için hazırlamakta olduğumuz bu özel sayıyla, Türkiye’deki sözlü çeviri uygulamalarını farklı tür ve bağlamlarda inceleyen özgün araştırmaları bir araya getirmeyi amaçlıyoruz. Bu çalışmalar, sözlü çevirinin dilsel, kültürel, toplumsal ve göstergebilimsel boyutlarına disiplinlerarası bir bakış sunarak, yalnızca çeviribilim alanına değil; Türk dili, kültürü ve toplumu üzerine yapılan araştırmalara da değerli katkılar sağlayacaktır.
Bu doğrultuda, sözlü çeviri üzerine çalışan ulusal ve uluslararası akademisyenleri, araştırmacıları ve alanda aktif profesyonelleri, Haziran 2026 sayımıza katkıda bulunmaya davet ediyoruz. Özel sayıya, Türkiye’deki sözlü çeviri ortamlarında iletişim süreçlerinin, rollerin ve çeviri uygulamalarının nasıl şekillendiğini tartışan kuramsal veya uygulamalı çalışmalarla katkı sunabilirsiniz.
Araştırma konularının, aşağıdaki temalar çerçevesinde tasarlanması önerilmektedir; ancak farklı yaklaşımlar ve konular da değerlendirmeye alınacaktır.

-Sözlü çeviri ortamlarında Türkçenin söylem yapıları ve etkileşimsel stratejileri,

-Mahkeme, hastane, okul gibi kamusal hizmet alanlarında yürütülen sözlü çeviri pratikleri,

-Andaş ve ardıl çeviride, Türkçeye özgü zorluklar ve stratejiler,

-Göç, azınlıklar ve çokdillilik bağlamında sözlü çeviri uygulamaları,

-Sözlü çeviri eğitimi ve öğretiminde dilsel ve kültürel boyutlar,

- Çeviri etiği ve profesyonel normların Türkiye’deki sözlü çeviri uygulamalarına etkisi,

-Teknoloji destekli sözlü çeviri araçlarının kullanımı,

-Toplumsal kriz, afet ve acil durumlarda sözlü çevirmenin rolü.


Önemli Notlar:
Özel sayıya gönderilecek makaleler için son teslim tarihi 15 Mart 2026 olarak belirlenmiştir.
Yazıların künye bilgileri, dipnot sistemi ve kaynakça gösterim şekli internet sayfamızda bulunan makale yazım şablonuna göre hazırlanacaktır.





Call for Papers
Turkish Cultural Studies – June 2026 Special Issue on Interpreting Studies

Interpreting occupies a central position in bilingual and intercultural communication across a wide range of contexts, from everyday encounters to institutional interactions. In interpreting settings in Turkey, one of the working languages is predominantly Turkish, and these practices reflect the communicative, cultural, and social dynamics that emerge through the interaction of Turkish with other languages.
With this special issue, scheduled for publication in June 2026, we aim to bring together original studies that explore interpreting practices in Turkey across diverse genres and contexts. Adopting an interdisciplinary perspective on the linguistic, cultural, social, and semiotic dimensions of interpreting, these contributions will provide valuable insights not only for the field of Translation and Interpreting Studies but also for research on Turkish language, culture, and society.
In this regard, we invite national and international scholars, researchers, and professionals working in the field of interpreting to contribute to our June 2026 issue. Submissions may include theoretical or applied studies that examine how communicative processes, roles, and interpreting practices are shaped within interpreting settings in Turkey.
Suggested, though not exclusive, areas of research include the following themes; alternative approaches and topics will also be considered.

-Discourse structures and interactional strategies of Turkish in interpreting settings,

-Interpreting practices in public service domains such as courts, hospitals, and schools,

-Turkish-specific challenges and strategies in simultaneous and consecutive interpreting,

-Interpreting practices in the context of migration, minority communities, and multilingualism,

-Linguistic and cultural dimensions in interpreter training and education,

-Translation ethics and the impact of professional norms on interpreting practices in Turkey,

-Use of technology-assisted interpreting tools,

-The role of interpreters in social crises, disasters, and emergency situations.

Important Notes:
The deadline for submitting articles to the special issue is March 15, 2026.
The article's citation information, footnote system, and bibliography format will be prepared according to the article writing template available on our website.