ANNEMARIE SCHIMMEL’İN TASAVVUF ANLAYIŞI VE YUNUS EMRE’YE BAKIŞI

Sayı: 45 31 Mayıs 2021
  • Sine Demirkıvıran
PDF İndir
TR EN

ANNEMARIE SCHIMMEL’İN TASAVVUF ANLAYIŞI VE YUNUS EMRE’YE BAKIŞI

Öz

Annemarie Schimmel, şarkiyatçı, ilahiyatçı ve çevirmen kimliğiyle dünyaca tanınan bir Alman yazardı. Schimmel, “dervişlik yolunda” ilerleyen bir mutasavvıf olarak Yunus’un şiirlerinin lirik çevirisini Alman edebiyatına kazandırmıştır. Schimmel, çevirilerini sadece bilişsel değil duyuşsal temelde de gerçekleştirebilen ve derin mana dünyasına vakıf bir çevirmendi. Onu sadece Yunus’un çevirmeni olarak görmek yanlış olur; zira kendisi, Yunus’un şiirlerinde teselli bulan ve dünyaya Yunus’un gözünden bakmayı tercih eden bir âlimdi. Schimmel’in “Yunus Emre Seçme Şiirler” isimli eseri, bilginin ve şiirin iç içe geçmiş bir bütünü temsil eden örneklerdendir. Bu eser Schimmel’in yalnızca bir mutasavvıf, çevirmen ve yazar olarak yeteneklerinin değil, Alman okurunu ne kadar önemsediğinin de örnekleridir. Söz konusu eseri değerli kılan nitelikler, Yunus’un şiirlerinin manası korunarak ve biçemi bozulmaksızın lirik çeviri yapılması ve tıpkı Yunus gibi sade bir dil kullanılmasıdır. Alman kültüründen ve Hıristiyanlıktan uzak olan Yunus’un şiirlerinin anlaşılması ve anlamlanıdırlması Schimmel tarafından esas alınmıştır. Bu nedenle İslami ve tarihi bilgilerin aktarımını da sağlayan Schimmel, “hakiki” tasavvufu Yunus Emre vasıtasıyla Alman okurlarına iletir. Schimmel’in bu yöntemi, Yunus’u Alman okurlara sevdirmenin en somut örneği olarak gösterilebilir. Bu makalede önce tasavvufi şiirlerin Batı genelinde çeviri yoluyla nasıl alımlandığı özetlenecek ardından bu çeviriler arasında Schimmel’in Yunus Emre’nin şiirlerini Almancaya nasıl aktardığı irdelenerek onun çevirilerinin önemi ve farklılığı ortaya konulacaktır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. ARI, Sevinç, Çeviri ve Kültürel Semboller, Değişim Yayınları, İstanbul 2016.
  2. COŞAN, Leyla, “Alman Dilinde ‘Türk’ Sözcüğünün Kullanım Alanlarına Geçmişten Günümüze Bir Bakış”, Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, 22, 2010, 167-192.
  3. ÇELEPİ, Mehmet Surur, “Türk Mistisizm Geleneğinde Yunus Emre’nin Sırra Ermesi”, Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırmaları Dergisi, Güz, Cilt 17, Sayı 38, 2016, 111-134.
  4. ELSEN, Hilke, “Lautsymbolik in lyrischen Texten – Grenzen und Möglichkeiten”, Zeitschrift für Literaturwissenschaft und Linguistik, 47, 2017, 549–561; https://epub.ub.unimuenchen.de/70410/1/Elsen_Lautsymbolik%20lyrische%20Texte.p df; 10.03.2021
  5. ERNST, Carl W., The Shambala Guide to Sufism, Shambhala Publications, Boston 1997.
  6. GÖKTEPE, Fayıka, Yabancı Fenomenolojisi ve Çeviribilimde Yabancılaştırma Sorunsalı, Doktora Tezi, Sakarya Üniversitesi, 2019.
  7. GÖKTEPE, Fayıka, “Annemarie Schimmel: „Die Menschen schlafen, und wenn sie sterben, erwachen sie“ – Das Erwachen einer Übersetzerin für türkische Poesie”, Übersetzerforschung I, Berlin: Logos Verlag, 2020, 165-182.
  8. GUNDERT, Wilhelm, Annemarie SCHIMMEL ve Walther SCHUBRING, Lyrik des Ostens, Carl Hanser Verlag, München 1952.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

-

Yazarlar

Sine Demirkıvıran Bu kişi benim

Yayımlanma Tarihi

31 Mayıs 2021

Gönderilme Tarihi

-

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Sayı: 45

Kaynak Göster

APA
Demirkıvıran, S. (2021). ANNEMARIE SCHIMMEL’İN TASAVVUF ANLAYIŞI VE YUNUS EMRE’YE BAKIŞI. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, 45, 259-294. https://izlik.org/JA25MD38YP
AMA
1.Demirkıvıran S. ANNEMARIE SCHIMMEL’İN TASAVVUF ANLAYIŞI VE YUNUS EMRE’YE BAKIŞI. TKİD. 2021;(45):259-294. https://izlik.org/JA25MD38YP
Chicago
Demirkıvıran, Sine. 2021. “ANNEMARIE SCHIMMEL’İN TASAVVUF ANLAYIŞI VE YUNUS EMRE’YE BAKIŞI”. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, sy 45: 259-94. https://izlik.org/JA25MD38YP.
EndNote
Demirkıvıran S (01 Mayıs 2021) ANNEMARIE SCHIMMEL’İN TASAVVUF ANLAYIŞI VE YUNUS EMRE’YE BAKIŞI. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi 45 259–294.
IEEE
[1]S. Demirkıvıran, “ANNEMARIE SCHIMMEL’İN TASAVVUF ANLAYIŞI VE YUNUS EMRE’YE BAKIŞI”, TKİD, sy 45, ss. 259–294, May. 2021, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA25MD38YP
ISNAD
Demirkıvıran, Sine. “ANNEMARIE SCHIMMEL’İN TASAVVUF ANLAYIŞI VE YUNUS EMRE’YE BAKIŞI”. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi. 45 (01 Mayıs 2021): 259-294. https://izlik.org/JA25MD38YP.
JAMA
1.Demirkıvıran S. ANNEMARIE SCHIMMEL’İN TASAVVUF ANLAYIŞI VE YUNUS EMRE’YE BAKIŞI. TKİD. 2021;:259–294.
MLA
Demirkıvıran, Sine. “ANNEMARIE SCHIMMEL’İN TASAVVUF ANLAYIŞI VE YUNUS EMRE’YE BAKIŞI”. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, sy 45, Mayıs 2021, ss. 259-94, https://izlik.org/JA25MD38YP.
Vancouver
1.Sine Demirkıvıran. ANNEMARIE SCHIMMEL’İN TASAVVUF ANLAYIŞI VE YUNUS EMRE’YE BAKIŞI. TKİD [Internet]. 01 Mayıs 2021;(45):259-94. Erişim adresi: https://izlik.org/JA25MD38YP

Türk Kültürü İncelemeleri – Haziran 2026 Sözlü Çeviri Özel Sayısı
Çağrı Metni



Sözlü çeviri, gündelik karşılaşmalardan kurumsal etkileşimlere kadar uzanan çeşitli bağlamlarda, iki dilli ve kültürlerarası iletişimin merkezinde yer alır. Türkiye’deki sözlü çeviri ortamlarında, dillerden biri büyük ölçüde Türkçedir ve bu uygulamalar, Türkçenin diğer dillerle etkileşiminde ortaya çıkan iletişimsel, kültürel ve toplumsal dinamikleri yansıtır.
Haziran 2026 sayımız için hazırlamakta olduğumuz bu özel sayıyla, Türkiye’deki sözlü çeviri uygulamalarını farklı tür ve bağlamlarda inceleyen özgün araştırmaları bir araya getirmeyi amaçlıyoruz. Bu çalışmalar, sözlü çevirinin dilsel, kültürel, toplumsal ve göstergebilimsel boyutlarına disiplinlerarası bir bakış sunarak, yalnızca çeviribilim alanına değil; Türk dili, kültürü ve toplumu üzerine yapılan araştırmalara da değerli katkılar sağlayacaktır.
Bu doğrultuda, sözlü çeviri üzerine çalışan ulusal ve uluslararası akademisyenleri, araştırmacıları ve alanda aktif profesyonelleri, Haziran 2026 sayımıza katkıda bulunmaya davet ediyoruz. Özel sayıya, Türkiye’deki sözlü çeviri ortamlarında iletişim süreçlerinin, rollerin ve çeviri uygulamalarının nasıl şekillendiğini tartışan kuramsal veya uygulamalı çalışmalarla katkı sunabilirsiniz.
Araştırma konularının, aşağıdaki temalar çerçevesinde tasarlanması önerilmektedir; ancak farklı yaklaşımlar ve konular da değerlendirmeye alınacaktır.

-Sözlü çeviri ortamlarında Türkçenin söylem yapıları ve etkileşimsel stratejileri,

-Mahkeme, hastane, okul gibi kamusal hizmet alanlarında yürütülen sözlü çeviri pratikleri,

-Andaş ve ardıl çeviride, Türkçeye özgü zorluklar ve stratejiler,

-Göç, azınlıklar ve çokdillilik bağlamında sözlü çeviri uygulamaları,

-Sözlü çeviri eğitimi ve öğretiminde dilsel ve kültürel boyutlar,

- Çeviri etiği ve profesyonel normların Türkiye’deki sözlü çeviri uygulamalarına etkisi,

-Teknoloji destekli sözlü çeviri araçlarının kullanımı,

-Toplumsal kriz, afet ve acil durumlarda sözlü çevirmenin rolü.


Önemli Notlar:
Özel sayıya gönderilecek makaleler için son teslim tarihi 15 Mart 2026 olarak belirlenmiştir.
Yazıların künye bilgileri, dipnot sistemi ve kaynakça gösterim şekli internet sayfamızda bulunan makale yazım şablonuna göre hazırlanacaktır.





Call for Papers
Turkish Cultural Studies – June 2026 Special Issue on Interpreting Studies

Interpreting occupies a central position in bilingual and intercultural communication across a wide range of contexts, from everyday encounters to institutional interactions. In interpreting settings in Turkey, one of the working languages is predominantly Turkish, and these practices reflect the communicative, cultural, and social dynamics that emerge through the interaction of Turkish with other languages.
With this special issue, scheduled for publication in June 2026, we aim to bring together original studies that explore interpreting practices in Turkey across diverse genres and contexts. Adopting an interdisciplinary perspective on the linguistic, cultural, social, and semiotic dimensions of interpreting, these contributions will provide valuable insights not only for the field of Translation and Interpreting Studies but also for research on Turkish language, culture, and society.
In this regard, we invite national and international scholars, researchers, and professionals working in the field of interpreting to contribute to our June 2026 issue. Submissions may include theoretical or applied studies that examine how communicative processes, roles, and interpreting practices are shaped within interpreting settings in Turkey.
Suggested, though not exclusive, areas of research include the following themes; alternative approaches and topics will also be considered.

-Discourse structures and interactional strategies of Turkish in interpreting settings,

-Interpreting practices in public service domains such as courts, hospitals, and schools,

-Turkish-specific challenges and strategies in simultaneous and consecutive interpreting,

-Interpreting practices in the context of migration, minority communities, and multilingualism,

-Linguistic and cultural dimensions in interpreter training and education,

-Translation ethics and the impact of professional norms on interpreting practices in Turkey,

-Use of technology-assisted interpreting tools,

-The role of interpreters in social crises, disasters, and emergency situations.

Important Notes:
The deadline for submitting articles to the special issue is March 15, 2026.
The article's citation information, footnote system, and bibliography format will be prepared according to the article writing template available on our website.