TÜRK MİSAFİRPERVERLİĞİ: KLASİK TÜRK ŞİİRİNDE MİHMAN

Sayı: 46 30 Kasım 2021
  • Ramazan Arı
Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi Kapak
Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi
PDF İndir
TR EN

TÜRK MİSAFİRPERVERLİĞİ: KLASİK TÜRK ŞİİRİNDE MİHMAN

Öz

Klasik Türk şiiri, geleneğin belirlediği kurallar çerçevesinde dikey yönde gelişen bir edebiyattır. Geleneğin belirlediği hususlar ve genel kavramlar, yüzey yapıyı oluşturur. Yüzeysel bir bakışla, bu yapıda sürekli tekrar eden imgeler, aynılıklar görülür. Farklılıklar ise derin yapıda yer alır. Klasik Türk şairlerinin özgünlüğü, bu düzeye inmekle, daha derinlemesine bakışla anlaşılabilir.Aşk anlayışı itibariyle, bu şiir geleneğinde sevgiliden gelen her şey kıymetlidir. O, âşığa karşı her daim kayıtsızdır. Bunlar, geleneğin belirlediği düşünce ve tavırlardır. Şairler, bu konuları işlerken, farklı kelime ve kavramlarla kurdukları ilişkiler yoluyla özgünlüğü yakalar. Bu anlamda, şairlerin kullandıkları kavramlardan biri de, “mihmân”dır. Sevgilinin hayali; ondan gelen tîr, peykân; aşk, bela, gam, keder, hicran gibi unsurlar misafir olarak kabul edilir. Âşığın gözü, gönlü, canı, sinesi buna bağlı misafirhane tahayyül edilir. Göz ve gönül hanesi gözyaşı suyuyla yıkanır, gül suyuyla hoş kokulu hale getirilir, ah mumuyla süslenir. Misafirlere, başta can kuzusu olmak üzere, gözyaşı suyu, gözyaşı şarabı, ciğer kebabı ikram edilir. Misafir geleceği zaman kapıda karşılanır, yer gösterilir, başköşeye oturtulur, giderken kapıya kadar uğurlanır.Türk misafirperverliğinin; karşılama, ağırlama, uğurlama, adap, misafirlik süresi gibi hemen tüm adet ve geleneklerini şiirlerine konu edinen şairler, şiirlerini özgün kılmak ve estetik hale getirmek için bu kavramı kullanmışladır. Çalışmada, şairlerin mihman kavramı ve etrafında oluşan kültür malzemesinden ne derece ve nasıl istifade ettikleri ortaya konulmuştur. Ayrıca bu kavram çerçevesinde, klasik Türk şiirinin dikey gelişimine işaret edilmiştir.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. AÇIKGÖZ, Nâmık, “Klasik Türk Şiirinde Edebî Gerilim Yaratma Tekniği”, Prof. Dr. Abdülkadir Karahan Anısına Divan Edebiyatı Sempozyumu Bil- dirileri 27-28 Mayıs 2008, Beykoz Belediyesi, İstanbul 2008, s. 193-196.
  2. AKKAYA, Hüseyin, Nevres-i Kadîm ve Türkçe Divanı, Doktora Tezi, Marmara Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Türk Dili ve Edebiyatı ABD Eski Türk Edebiyatı Bilim Dalı, İstanbul 1994.
  3. AKSOY, Ömer Asım, Atasözleri ve Deyimler Sözlüğü, 2 Cilt İnkılap Kitabevi, İstanbul 2016.
  4. AKSOYAK, İ. Hakkı Haz. , Gelibolulu Mustafa Âlî Dîvânı, KTB, Ankara 2018, https://ekitap.ktb.gov.tr/TR-208602/gelibolulu-mustafa-ali- divani.html. Erişim Tarihi: 26.02.2021.
  5. AKÜN, Ömer Faruk, “Divan Edebiyatı”, DİA, İstanbul 1994, IX, 389- 427.
  6. AKYÜZ, Kenan, Süheyl Beken, Sedit Yüksel ve Müjgân Cunbur, Fuzûlî Türkçe Divan, Türk Tarih Kurumu, Ankara 1958.
  7. ALTUNBAY, Müzeyyen, “Temel Bir Değer Olarak Dede Korkut’ta Misafir- perverlik ve İzzeti İkram”, Akademik Bakış Dergisi, S. 56, 2016, s. 359- 371.
  8. AMBROS, Edith, Candid Penstrokes The Lyrics of Meâlî, an Ottoman Poet of the 16 th. Century, K. Schwarz, Berlin 2016. Metin Bankası

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

-

Bölüm

-

Yazarlar

Ramazan Arı Bu kişi benim

Yayımlanma Tarihi

30 Kasım 2021

Gönderilme Tarihi

-

Kabul Tarihi

-

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Sayı: 46

IZ

https://izlik.org/JA62HY43WX

Kaynak Göster

RIS / Bibtex
APA
Arı, R. (2021). TÜRK MİSAFİRPERVERLİĞİ: KLASİK TÜRK ŞİİRİNDE MİHMAN. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, 46, 213-252. https://izlik.org/JA62HY43WX
AMA
1.Arı R. TÜRK MİSAFİRPERVERLİĞİ: KLASİK TÜRK ŞİİRİNDE MİHMAN. TKİD. 2021;(46):213-252. https://izlik.org/JA62HY43WX
Chicago
Arı, Ramazan. 2021. “TÜRK MİSAFİRPERVERLİĞİ: KLASİK TÜRK ŞİİRİNDE MİHMAN”. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, sy 46: 213-52. https://izlik.org/JA62HY43WX.
EndNote
Arı R (01 Kasım 2021) TÜRK MİSAFİRPERVERLİĞİ: KLASİK TÜRK ŞİİRİNDE MİHMAN. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi 46 213–252.
IEEE
[1]R. Arı, “TÜRK MİSAFİRPERVERLİĞİ: KLASİK TÜRK ŞİİRİNDE MİHMAN”, TKİD, sy 46, ss. 213–252, Kas. 2021, [çevrimiçi]. Erişim adresi: https://izlik.org/JA62HY43WX
ISNAD
Arı, Ramazan. “TÜRK MİSAFİRPERVERLİĞİ: KLASİK TÜRK ŞİİRİNDE MİHMAN”. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi. 46 (01 Kasım 2021): 213-252. https://izlik.org/JA62HY43WX.
JAMA
1.Arı R. TÜRK MİSAFİRPERVERLİĞİ: KLASİK TÜRK ŞİİRİNDE MİHMAN. TKİD. 2021;:213–252.
MLA
Arı, Ramazan. “TÜRK MİSAFİRPERVERLİĞİ: KLASİK TÜRK ŞİİRİNDE MİHMAN”. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, sy 46, Kasım 2021, ss. 213-52, https://izlik.org/JA62HY43WX.
Vancouver
1.Ramazan Arı. TÜRK MİSAFİRPERVERLİĞİ: KLASİK TÜRK ŞİİRİNDE MİHMAN. TKİD [Internet]. 01 Kasım 2021;(46):213-52. Erişim adresi: https://izlik.org/JA62HY43WX

Türk Kültürü İncelemeleri – Haziran 2026 Sözlü Çeviri Özel Sayısı
Çağrı Metni



Sözlü çeviri, gündelik karşılaşmalardan kurumsal etkileşimlere kadar uzanan çeşitli bağlamlarda, iki dilli ve kültürlerarası iletişimin merkezinde yer alır. Türkiye’deki sözlü çeviri ortamlarında, dillerden biri büyük ölçüde Türkçedir ve bu uygulamalar, Türkçenin diğer dillerle etkileşiminde ortaya çıkan iletişimsel, kültürel ve toplumsal dinamikleri yansıtır.
Haziran 2026 sayımız için hazırlamakta olduğumuz bu özel sayıyla, Türkiye’deki sözlü çeviri uygulamalarını farklı tür ve bağlamlarda inceleyen özgün araştırmaları bir araya getirmeyi amaçlıyoruz. Bu çalışmalar, sözlü çevirinin dilsel, kültürel, toplumsal ve göstergebilimsel boyutlarına disiplinlerarası bir bakış sunarak, yalnızca çeviribilim alanına değil; Türk dili, kültürü ve toplumu üzerine yapılan araştırmalara da değerli katkılar sağlayacaktır.
Bu doğrultuda, sözlü çeviri üzerine çalışan ulusal ve uluslararası akademisyenleri, araştırmacıları ve alanda aktif profesyonelleri, Haziran 2026 sayımıza katkıda bulunmaya davet ediyoruz. Özel sayıya, Türkiye’deki sözlü çeviri ortamlarında iletişim süreçlerinin, rollerin ve çeviri uygulamalarının nasıl şekillendiğini tartışan kuramsal veya uygulamalı çalışmalarla katkı sunabilirsiniz.
Araştırma konularının, aşağıdaki temalar çerçevesinde tasarlanması önerilmektedir; ancak farklı yaklaşımlar ve konular da değerlendirmeye alınacaktır.

-Sözlü çeviri ortamlarında Türkçenin söylem yapıları ve etkileşimsel stratejileri,

-Mahkeme, hastane, okul gibi kamusal hizmet alanlarında yürütülen sözlü çeviri pratikleri,

-Andaş ve ardıl çeviride, Türkçeye özgü zorluklar ve stratejiler,

-Göç, azınlıklar ve çokdillilik bağlamında sözlü çeviri uygulamaları,

-Sözlü çeviri eğitimi ve öğretiminde dilsel ve kültürel boyutlar,

- Çeviri etiği ve profesyonel normların Türkiye’deki sözlü çeviri uygulamalarına etkisi,

-Teknoloji destekli sözlü çeviri araçlarının kullanımı,

-Toplumsal kriz, afet ve acil durumlarda sözlü çevirmenin rolü.


Önemli Notlar:
Özel sayıya gönderilecek makaleler için son teslim tarihi 15 Mart 2026 olarak belirlenmiştir.
Yazıların künye bilgileri, dipnot sistemi ve kaynakça gösterim şekli internet sayfamızda bulunan makale yazım şablonuna göre hazırlanacaktır.





Call for Papers
Turkish Cultural Studies – June 2026 Special Issue on Interpreting Studies

Interpreting occupies a central position in bilingual and intercultural communication across a wide range of contexts, from everyday encounters to institutional interactions. In interpreting settings in Turkey, one of the working languages is predominantly Turkish, and these practices reflect the communicative, cultural, and social dynamics that emerge through the interaction of Turkish with other languages.
With this special issue, scheduled for publication in June 2026, we aim to bring together original studies that explore interpreting practices in Turkey across diverse genres and contexts. Adopting an interdisciplinary perspective on the linguistic, cultural, social, and semiotic dimensions of interpreting, these contributions will provide valuable insights not only for the field of Translation and Interpreting Studies but also for research on Turkish language, culture, and society.
In this regard, we invite national and international scholars, researchers, and professionals working in the field of interpreting to contribute to our June 2026 issue. Submissions may include theoretical or applied studies that examine how communicative processes, roles, and interpreting practices are shaped within interpreting settings in Turkey.
Suggested, though not exclusive, areas of research include the following themes; alternative approaches and topics will also be considered.

-Discourse structures and interactional strategies of Turkish in interpreting settings,

-Interpreting practices in public service domains such as courts, hospitals, and schools,

-Turkish-specific challenges and strategies in simultaneous and consecutive interpreting,

-Interpreting practices in the context of migration, minority communities, and multilingualism,

-Linguistic and cultural dimensions in interpreter training and education,

-Translation ethics and the impact of professional norms on interpreting practices in Turkey,

-Use of technology-assisted interpreting tools,

-The role of interpreters in social crises, disasters, and emergency situations.

Important Notes:
The deadline for submitting articles to the special issue is March 15, 2026.
The article's citation information, footnote system, and bibliography format will be prepared according to the article writing template available on our website.