Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

Eski Uygurca Budist Metinlere Göre Buddha’nın Fiziki Betimlemesi

Yıl 2025, Sayı: 54, 753 - 776, 29.11.2025

Öz

Bir şehzade olarak dünyaya gelen Śākyamuni Buddha, manevi arayışla dünyevi hayatı terk ederek aydınlığa erişmiştir. Buddha, gün geçtikçe diğer insanlardan farklı ve üstün olduğunu vurgulayan insanüstü vasıflar ile donatılmış ve sonuç olarak dinî kimliği tarihsel kimliğinin önüne geçmiştir. Ancak kendisine yüklenen özellikler mitolojik anlatımlarla yorumlandığı için gerçekçi bir betimlemeden uzaklaşılmıştır. Buddha anlatılarıyla şekillenen Budist sanat abartılı ve ihtişamlı bir görselliğe sahiptir. Bütün olağanüstü anlatımlardan arındırarak gerçekçi bir Buddha portresi ortaya koymak ise oldukça zordur. Ancak bütün zorluklara rağmen bu çalışmada eski Uygurca Budist metinlerden hareketle gerçekçi bir Buddha portresi ortaya konmaya çalışılmıştır. Bu betimlemelerde doğadan insana aktarımlar ön plana çıkmaktadır.

Etik Beyan

Bu makalenin hazırlanma sürecinde bilimsel ve etik ilkelere uyulduğu ve yararlanılan tüm çalışmaların kaynakçada belirtildiği beyan olunur.

Kaynakça

  • BARUTÇU ÖZÖNDER, Sema, “Eski Türkçede Buddha’nın 32 Lakşanası”, Türk Dil Kurumu Yıllığı. Türk Dili Araştırmaları – Belleten, Ankara 1987.
  • ELİADE, Mircea, Dinin Anlamı ve Sosyal Fonksiyonu Menşe’lerin Özlemi, Çev.: Mehmet Aydın, Literatürk acedemia, 5.baskı, Konya 2021.
  • ELİADE, Mircea, Dinler Tarihine Giriş, Çev.: Lale Arslan Özcan, 4. Baskı, Alfa Yayımları, İstanbul 2022.
  • ELİADE, Mircea, Dinsel İnançlar ve Düşünceler Tarihi: Gotama Budha’dan Hıristiyanlığın Doğuşuna, Çev.: Ali Berktay, Alfa Yayınevi, 4.Baskı, İstanbul 2024.
  • ERGÜVEN, İsmail Hakkı, Hsüan-Tsang’ın Seyahatnamesi (7. Yüzyıl) (Metin Çevirisi ve Değerlendirme), Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Anabilim Dalı, Çanakkale 2011.
  • GAKKAİ, Soka, Dictionari of Buddhism, Nichiren Buddhism Library, https://www.nichirenlibrary.org, (Erişim Tarihi: 06.02.2025).
  • KEİTH, Arthur Berriedale, Hint Mitolojisi Efsaneler ve İnançlar Diyarı, Çev.: İnönü Korkmaz, Maya Kitap, İstanbul 2021.
  • NAKAMURA, Hajime, Budha, Çev.: Zeynep Seyhan, 2. Basım, Türkiye İş Bankası Kültür yayınları, İstanbul 2017.
  • PATTANAİK, Devdutt, Mit ve Mitya Hint Mitolojisine Giriş, Çev.: Çiğdem Erkal, Doğu Batı Yayınları, Ankara 2006.
  • SANGHARAKSHİTA, Buda Kimdir?, Çev.: Berna Biçen, Hermes Yayınları, İstanbul 2012.
  • SEVİM, Serap, Eski Uygurca Metinlerden Buddha’ya Bakmak, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul 2025.
  • SOOTHİLL, William E., Hodous Lewis, A Dictionary of Chinese Buddhist Terms with Sanskrit and English Equivalents and a Sanskrit-Pali Index, Kegan Paul, Trench, Trubner & Co., Ltd., London 1975.
  • STÖRİG, H.J., İlk Çağ Felsefesi Hint-Çin-Yunan, 4. Baskı, Çev.: Ömer Cemal Güngören, Yol Yayınları, İstanbul 2020.
  • ŞEN, Serkan, Eski Uygur Türkçesi Dersleri, Kesit Yayınları, İstanbul 2016.
  • ÖLMEZ, Mehmet, Altun Yaruk III. Kitap (= 5. Bölüm), Türk Dilleri Araştırmaları Dizisi:1, Ankara 1991.
  • WİLKENS, Jens, Handwörterbuch des Altuigurischen Altuigurisch – Deutsch- Türkisch, Akademie der Wissenschaften zu Göttingen 2021.

Yıl 2025, Sayı: 54, 753 - 776, 29.11.2025

Öz

Etik Beyan

It is declared that scientific and ethical principles were followed during the preparation of this article and all studies utilized were mentioned in the references.

Kaynakça

  • BARUTÇU ÖZÖNDER, Sema, “Eski Türkçede Buddha’nın 32 Lakşanası”, Türk Dil Kurumu Yıllığı. Türk Dili Araştırmaları – Belleten, Ankara 1987.
  • ELİADE, Mircea, Dinin Anlamı ve Sosyal Fonksiyonu Menşe’lerin Özlemi, Çev.: Mehmet Aydın, Literatürk acedemia, 5.baskı, Konya 2021.
  • ELİADE, Mircea, Dinler Tarihine Giriş, Çev.: Lale Arslan Özcan, 4. Baskı, Alfa Yayımları, İstanbul 2022.
  • ELİADE, Mircea, Dinsel İnançlar ve Düşünceler Tarihi: Gotama Budha’dan Hıristiyanlığın Doğuşuna, Çev.: Ali Berktay, Alfa Yayınevi, 4.Baskı, İstanbul 2024.
  • ERGÜVEN, İsmail Hakkı, Hsüan-Tsang’ın Seyahatnamesi (7. Yüzyıl) (Metin Çevirisi ve Değerlendirme), Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Anabilim Dalı, Çanakkale 2011.
  • GAKKAİ, Soka, Dictionari of Buddhism, Nichiren Buddhism Library, https://www.nichirenlibrary.org, (Erişim Tarihi: 06.02.2025).
  • KEİTH, Arthur Berriedale, Hint Mitolojisi Efsaneler ve İnançlar Diyarı, Çev.: İnönü Korkmaz, Maya Kitap, İstanbul 2021.
  • NAKAMURA, Hajime, Budha, Çev.: Zeynep Seyhan, 2. Basım, Türkiye İş Bankası Kültür yayınları, İstanbul 2017.
  • PATTANAİK, Devdutt, Mit ve Mitya Hint Mitolojisine Giriş, Çev.: Çiğdem Erkal, Doğu Batı Yayınları, Ankara 2006.
  • SANGHARAKSHİTA, Buda Kimdir?, Çev.: Berna Biçen, Hermes Yayınları, İstanbul 2012.
  • SEVİM, Serap, Eski Uygurca Metinlerden Buddha’ya Bakmak, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul 2025.
  • SOOTHİLL, William E., Hodous Lewis, A Dictionary of Chinese Buddhist Terms with Sanskrit and English Equivalents and a Sanskrit-Pali Index, Kegan Paul, Trench, Trubner & Co., Ltd., London 1975.
  • STÖRİG, H.J., İlk Çağ Felsefesi Hint-Çin-Yunan, 4. Baskı, Çev.: Ömer Cemal Güngören, Yol Yayınları, İstanbul 2020.
  • ŞEN, Serkan, Eski Uygur Türkçesi Dersleri, Kesit Yayınları, İstanbul 2016.
  • ÖLMEZ, Mehmet, Altun Yaruk III. Kitap (= 5. Bölüm), Türk Dilleri Araştırmaları Dizisi:1, Ankara 1991.
  • WİLKENS, Jens, Handwörterbuch des Altuigurischen Altuigurisch – Deutsch- Türkisch, Akademie der Wissenschaften zu Göttingen 2021.

Yıl 2025, Sayı: 54, 753 - 776, 29.11.2025

Öz

Kaynakça

  • BARUTÇU ÖZÖNDER, Sema, “Eski Türkçede Buddha’nın 32 Lakşanası”, Türk Dil Kurumu Yıllığı. Türk Dili Araştırmaları – Belleten, Ankara 1987.
  • ELİADE, Mircea, Dinin Anlamı ve Sosyal Fonksiyonu Menşe’lerin Özlemi, Çev.: Mehmet Aydın, Literatürk acedemia, 5.baskı, Konya 2021.
  • ELİADE, Mircea, Dinler Tarihine Giriş, Çev.: Lale Arslan Özcan, 4. Baskı, Alfa Yayımları, İstanbul 2022.
  • ELİADE, Mircea, Dinsel İnançlar ve Düşünceler Tarihi: Gotama Budha’dan Hıristiyanlığın Doğuşuna, Çev.: Ali Berktay, Alfa Yayınevi, 4.Baskı, İstanbul 2024.
  • ERGÜVEN, İsmail Hakkı, Hsüan-Tsang’ın Seyahatnamesi (7. Yüzyıl) (Metin Çevirisi ve Değerlendirme), Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Anabilim Dalı, Çanakkale 2011.
  • GAKKAİ, Soka, Dictionari of Buddhism, Nichiren Buddhism Library, https://www.nichirenlibrary.org, (Erişim Tarihi: 06.02.2025).
  • KEİTH, Arthur Berriedale, Hint Mitolojisi Efsaneler ve İnançlar Diyarı, Çev.: İnönü Korkmaz, Maya Kitap, İstanbul 2021.
  • NAKAMURA, Hajime, Budha, Çev.: Zeynep Seyhan, 2. Basım, Türkiye İş Bankası Kültür yayınları, İstanbul 2017.
  • PATTANAİK, Devdutt, Mit ve Mitya Hint Mitolojisine Giriş, Çev.: Çiğdem Erkal, Doğu Batı Yayınları, Ankara 2006.
  • SANGHARAKSHİTA, Buda Kimdir?, Çev.: Berna Biçen, Hermes Yayınları, İstanbul 2012.
  • SEVİM, Serap, Eski Uygurca Metinlerden Buddha’ya Bakmak, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul 2025.
  • SOOTHİLL, William E., Hodous Lewis, A Dictionary of Chinese Buddhist Terms with Sanskrit and English Equivalents and a Sanskrit-Pali Index, Kegan Paul, Trench, Trubner & Co., Ltd., London 1975.
  • STÖRİG, H.J., İlk Çağ Felsefesi Hint-Çin-Yunan, 4. Baskı, Çev.: Ömer Cemal Güngören, Yol Yayınları, İstanbul 2020.
  • ŞEN, Serkan, Eski Uygur Türkçesi Dersleri, Kesit Yayınları, İstanbul 2016.
  • ÖLMEZ, Mehmet, Altun Yaruk III. Kitap (= 5. Bölüm), Türk Dilleri Araştırmaları Dizisi:1, Ankara 1991.
  • WİLKENS, Jens, Handwörterbuch des Altuigurischen Altuigurisch – Deutsch- Türkisch, Akademie der Wissenschaften zu Göttingen 2021.

Yıl 2025, Sayı: 54, 753 - 776, 29.11.2025

Öz

Kaynakça

  • BARUTÇU ÖZÖNDER, Sema, “Eski Türkçede Buddha’nın 32 Lakşanası”, Türk Dil Kurumu Yıllığı. Türk Dili Araştırmaları – Belleten, Ankara 1987.
  • ELİADE, Mircea, Dinin Anlamı ve Sosyal Fonksiyonu Menşe’lerin Özlemi, Çev.: Mehmet Aydın, Literatürk acedemia, 5.baskı, Konya 2021.
  • ELİADE, Mircea, Dinler Tarihine Giriş, Çev.: Lale Arslan Özcan, 4. Baskı, Alfa Yayımları, İstanbul 2022.
  • ELİADE, Mircea, Dinsel İnançlar ve Düşünceler Tarihi: Gotama Budha’dan Hıristiyanlığın Doğuşuna, Çev.: Ali Berktay, Alfa Yayınevi, 4.Baskı, İstanbul 2024.
  • ERGÜVEN, İsmail Hakkı, Hsüan-Tsang’ın Seyahatnamesi (7. Yüzyıl) (Metin Çevirisi ve Değerlendirme), Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Anabilim Dalı, Çanakkale 2011.
  • GAKKAİ, Soka, Dictionari of Buddhism, Nichiren Buddhism Library, https://www.nichirenlibrary.org, (Erişim Tarihi: 06.02.2025).
  • KEİTH, Arthur Berriedale, Hint Mitolojisi Efsaneler ve İnançlar Diyarı, Çev.: İnönü Korkmaz, Maya Kitap, İstanbul 2021.
  • NAKAMURA, Hajime, Budha, Çev.: Zeynep Seyhan, 2. Basım, Türkiye İş Bankası Kültür yayınları, İstanbul 2017.
  • PATTANAİK, Devdutt, Mit ve Mitya Hint Mitolojisine Giriş, Çev.: Çiğdem Erkal, Doğu Batı Yayınları, Ankara 2006.
  • SANGHARAKSHİTA, Buda Kimdir?, Çev.: Berna Biçen, Hermes Yayınları, İstanbul 2012.
  • SEVİM, Serap, Eski Uygurca Metinlerden Buddha’ya Bakmak, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul 2025.
  • SOOTHİLL, William E., Hodous Lewis, A Dictionary of Chinese Buddhist Terms with Sanskrit and English Equivalents and a Sanskrit-Pali Index, Kegan Paul, Trench, Trubner & Co., Ltd., London 1975.
  • STÖRİG, H.J., İlk Çağ Felsefesi Hint-Çin-Yunan, 4. Baskı, Çev.: Ömer Cemal Güngören, Yol Yayınları, İstanbul 2020.
  • ŞEN, Serkan, Eski Uygur Türkçesi Dersleri, Kesit Yayınları, İstanbul 2016.
  • ÖLMEZ, Mehmet, Altun Yaruk III. Kitap (= 5. Bölüm), Türk Dilleri Araştırmaları Dizisi:1, Ankara 1991.
  • WİLKENS, Jens, Handwörterbuch des Altuigurischen Altuigurisch – Deutsch- Türkisch, Akademie der Wissenschaften zu Göttingen 2021.

Yıl 2025, Sayı: 54, 753 - 776, 29.11.2025

Öz

Kaynakça

  • BARUTÇU ÖZÖNDER, Sema, “Eski Türkçede Buddha’nın 32 Lakşanası”, Türk Dil Kurumu Yıllığı. Türk Dili Araştırmaları – Belleten, Ankara 1987.
  • ELİADE, Mircea, Dinin Anlamı ve Sosyal Fonksiyonu Menşe’lerin Özlemi, Çev.: Mehmet Aydın, Literatürk acedemia, 5.baskı, Konya 2021.
  • ELİADE, Mircea, Dinler Tarihine Giriş, Çev.: Lale Arslan Özcan, 4. Baskı, Alfa Yayımları, İstanbul 2022.
  • ELİADE, Mircea, Dinsel İnançlar ve Düşünceler Tarihi: Gotama Budha’dan Hıristiyanlığın Doğuşuna, Çev.: Ali Berktay, Alfa Yayınevi, 4.Baskı, İstanbul 2024.
  • ERGÜVEN, İsmail Hakkı, Hsüan-Tsang’ın Seyahatnamesi (7. Yüzyıl) (Metin Çevirisi ve Değerlendirme), Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Anabilim Dalı, Çanakkale 2011.
  • GAKKAİ, Soka, Dictionari of Buddhism, Nichiren Buddhism Library, https://www.nichirenlibrary.org, (Erişim Tarihi: 06.02.2025).
  • KEİTH, Arthur Berriedale, Hint Mitolojisi Efsaneler ve İnançlar Diyarı, Çev.: İnönü Korkmaz, Maya Kitap, İstanbul 2021.
  • NAKAMURA, Hajime, Budha, Çev.: Zeynep Seyhan, 2. Basım, Türkiye İş Bankası Kültür yayınları, İstanbul 2017.
  • PATTANAİK, Devdutt, Mit ve Mitya Hint Mitolojisine Giriş, Çev.: Çiğdem Erkal, Doğu Batı Yayınları, Ankara 2006.
  • SANGHARAKSHİTA, Buda Kimdir?, Çev.: Berna Biçen, Hermes Yayınları, İstanbul 2012.
  • SEVİM, Serap, Eski Uygurca Metinlerden Buddha’ya Bakmak, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul 2025.
  • SOOTHİLL, William E., Hodous Lewis, A Dictionary of Chinese Buddhist Terms with Sanskrit and English Equivalents and a Sanskrit-Pali Index, Kegan Paul, Trench, Trubner & Co., Ltd., London 1975.
  • STÖRİG, H.J., İlk Çağ Felsefesi Hint-Çin-Yunan, 4. Baskı, Çev.: Ömer Cemal Güngören, Yol Yayınları, İstanbul 2020.
  • ŞEN, Serkan, Eski Uygur Türkçesi Dersleri, Kesit Yayınları, İstanbul 2016.
  • ÖLMEZ, Mehmet, Altun Yaruk III. Kitap (= 5. Bölüm), Türk Dilleri Araştırmaları Dizisi:1, Ankara 1991.
  • WİLKENS, Jens, Handwörterbuch des Altuigurischen Altuigurisch – Deutsch- Türkisch, Akademie der Wissenschaften zu Göttingen 2021.

Yıl 2025, Sayı: 54, 753 - 776, 29.11.2025

Öz

Kaynakça

  • BARUTÇU ÖZÖNDER, Sema, “Eski Türkçede Buddha’nın 32 Lakşanası”, Türk Dil Kurumu Yıllığı. Türk Dili Araştırmaları – Belleten, Ankara 1987.
  • ELİADE, Mircea, Dinin Anlamı ve Sosyal Fonksiyonu Menşe’lerin Özlemi, Çev.: Mehmet Aydın, Literatürk acedemia, 5.baskı, Konya 2021.
  • ELİADE, Mircea, Dinler Tarihine Giriş, Çev.: Lale Arslan Özcan, 4. Baskı, Alfa Yayımları, İstanbul 2022.
  • ELİADE, Mircea, Dinsel İnançlar ve Düşünceler Tarihi: Gotama Budha’dan Hıristiyanlığın Doğuşuna, Çev.: Ali Berktay, Alfa Yayınevi, 4.Baskı, İstanbul 2024.
  • ERGÜVEN, İsmail Hakkı, Hsüan-Tsang’ın Seyahatnamesi (7. Yüzyıl) (Metin Çevirisi ve Değerlendirme), Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Anabilim Dalı, Çanakkale 2011.
  • GAKKAİ, Soka, Dictionari of Buddhism, Nichiren Buddhism Library, https://www.nichirenlibrary.org, (Erişim Tarihi: 06.02.2025).
  • KEİTH, Arthur Berriedale, Hint Mitolojisi Efsaneler ve İnançlar Diyarı, Çev.: İnönü Korkmaz, Maya Kitap, İstanbul 2021.
  • NAKAMURA, Hajime, Budha, Çev.: Zeynep Seyhan, 2. Basım, Türkiye İş Bankası Kültür yayınları, İstanbul 2017.
  • PATTANAİK, Devdutt, Mit ve Mitya Hint Mitolojisine Giriş, Çev.: Çiğdem Erkal, Doğu Batı Yayınları, Ankara 2006.
  • SANGHARAKSHİTA, Buda Kimdir?, Çev.: Berna Biçen, Hermes Yayınları, İstanbul 2012.
  • SEVİM, Serap, Eski Uygurca Metinlerden Buddha’ya Bakmak, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul 2025.
  • SOOTHİLL, William E., Hodous Lewis, A Dictionary of Chinese Buddhist Terms with Sanskrit and English Equivalents and a Sanskrit-Pali Index, Kegan Paul, Trench, Trubner & Co., Ltd., London 1975.
  • STÖRİG, H.J., İlk Çağ Felsefesi Hint-Çin-Yunan, 4. Baskı, Çev.: Ömer Cemal Güngören, Yol Yayınları, İstanbul 2020.
  • ŞEN, Serkan, Eski Uygur Türkçesi Dersleri, Kesit Yayınları, İstanbul 2016.
  • ÖLMEZ, Mehmet, Altun Yaruk III. Kitap (= 5. Bölüm), Türk Dilleri Araştırmaları Dizisi:1, Ankara 1991.
  • WİLKENS, Jens, Handwörterbuch des Altuigurischen Altuigurisch – Deutsch- Türkisch, Akademie der Wissenschaften zu Göttingen 2021.

Yıl 2025, Sayı: 54, 753 - 776, 29.11.2025

Öz

Kaynakça

  • BARUTÇU ÖZÖNDER, Sema, “Eski Türkçede Buddha’nın 32 Lakşanası”, Türk Dil Kurumu Yıllığı. Türk Dili Araştırmaları – Belleten, Ankara 1987.
  • ELİADE, Mircea, Dinin Anlamı ve Sosyal Fonksiyonu Menşe’lerin Özlemi, Çev.: Mehmet Aydın, Literatürk acedemia, 5.baskı, Konya 2021.
  • ELİADE, Mircea, Dinler Tarihine Giriş, Çev.: Lale Arslan Özcan, 4. Baskı, Alfa Yayımları, İstanbul 2022.
  • ELİADE, Mircea, Dinsel İnançlar ve Düşünceler Tarihi: Gotama Budha’dan Hıristiyanlığın Doğuşuna, Çev.: Ali Berktay, Alfa Yayınevi, 4.Baskı, İstanbul 2024.
  • ERGÜVEN, İsmail Hakkı, Hsüan-Tsang’ın Seyahatnamesi (7. Yüzyıl) (Metin Çevirisi ve Değerlendirme), Yayımlanmamış Yüksek Lisans Tezi, Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Tarih Anabilim Dalı, Çanakkale 2011.
  • GAKKAİ, Soka, Dictionari of Buddhism, Nichiren Buddhism Library, https://www.nichirenlibrary.org, (Erişim Tarihi: 06.02.2025).
  • KEİTH, Arthur Berriedale, Hint Mitolojisi Efsaneler ve İnançlar Diyarı, Çev.: İnönü Korkmaz, Maya Kitap, İstanbul 2021.
  • NAKAMURA, Hajime, Budha, Çev.: Zeynep Seyhan, 2. Basım, Türkiye İş Bankası Kültür yayınları, İstanbul 2017.
  • PATTANAİK, Devdutt, Mit ve Mitya Hint Mitolojisine Giriş, Çev.: Çiğdem Erkal, Doğu Batı Yayınları, Ankara 2006.
  • SANGHARAKSHİTA, Buda Kimdir?, Çev.: Berna Biçen, Hermes Yayınları, İstanbul 2012.
  • SEVİM, Serap, Eski Uygurca Metinlerden Buddha’ya Bakmak, İstanbul Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, İstanbul 2025.
  • SOOTHİLL, William E., Hodous Lewis, A Dictionary of Chinese Buddhist Terms with Sanskrit and English Equivalents and a Sanskrit-Pali Index, Kegan Paul, Trench, Trubner & Co., Ltd., London 1975.
  • STÖRİG, H.J., İlk Çağ Felsefesi Hint-Çin-Yunan, 4. Baskı, Çev.: Ömer Cemal Güngören, Yol Yayınları, İstanbul 2020.
  • ŞEN, Serkan, Eski Uygur Türkçesi Dersleri, Kesit Yayınları, İstanbul 2016.
  • ÖLMEZ, Mehmet, Altun Yaruk III. Kitap (= 5. Bölüm), Türk Dilleri Araştırmaları Dizisi:1, Ankara 1991.
  • WİLKENS, Jens, Handwörterbuch des Altuigurischen Altuigurisch – Deutsch- Türkisch, Akademie der Wissenschaften zu Göttingen 2021.
Toplam 16 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil Türkçe
Konular Eski Türk Dili (Orhun, Uygur, Karahanlı)
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Serap Sevim 0000-0001-7959-7345

Gönderilme Tarihi 16 Haziran 2025
Kabul Tarihi 8 Kasım 2025
Yayımlanma Tarihi 29 Kasım 2025
Yayımlandığı Sayı Yıl 2025 Sayı: 54

Kaynak Göster

MLA Sevim, Serap. “Eski Uygurca Budist Metinlere Göre Buddha’nın Fiziki Betimlemesi”. Türk Kültürü İncelemeleri Dergisi, sy. 54, 2025, ss. 753-76.

Türk Kültürü İncelemeleri – Haziran 2026 Sözlü Çeviri Özel Sayısı
Çağrı Metni



Sözlü çeviri, gündelik karşılaşmalardan kurumsal etkileşimlere kadar uzanan çeşitli bağlamlarda, iki dilli ve kültürlerarası iletişimin merkezinde yer alır. Türkiye’deki sözlü çeviri ortamlarında, dillerden biri büyük ölçüde Türkçedir ve bu uygulamalar, Türkçenin diğer dillerle etkileşiminde ortaya çıkan iletişimsel, kültürel ve toplumsal dinamikleri yansıtır.
Haziran 2026 sayımız için hazırlamakta olduğumuz bu özel sayıyla, Türkiye’deki sözlü çeviri uygulamalarını farklı tür ve bağlamlarda inceleyen özgün araştırmaları bir araya getirmeyi amaçlıyoruz. Bu çalışmalar, sözlü çevirinin dilsel, kültürel, toplumsal ve göstergebilimsel boyutlarına disiplinlerarası bir bakış sunarak, yalnızca çeviribilim alanına değil; Türk dili, kültürü ve toplumu üzerine yapılan araştırmalara da değerli katkılar sağlayacaktır.
Bu doğrultuda, sözlü çeviri üzerine çalışan ulusal ve uluslararası akademisyenleri, araştırmacıları ve alanda aktif profesyonelleri, Haziran 2026 sayımıza katkıda bulunmaya davet ediyoruz. Özel sayıya, Türkiye’deki sözlü çeviri ortamlarında iletişim süreçlerinin, rollerin ve çeviri uygulamalarının nasıl şekillendiğini tartışan kuramsal veya uygulamalı çalışmalarla katkı sunabilirsiniz.
Araştırma konularının, aşağıdaki temalar çerçevesinde tasarlanması önerilmektedir; ancak farklı yaklaşımlar ve konular da değerlendirmeye alınacaktır.

-Sözlü çeviri ortamlarında Türkçenin söylem yapıları ve etkileşimsel stratejileri,

-Mahkeme, hastane, okul gibi kamusal hizmet alanlarında yürütülen sözlü çeviri pratikleri,

-Andaş ve ardıl çeviride, Türkçeye özgü zorluklar ve stratejiler,

-Göç, azınlıklar ve çokdillilik bağlamında sözlü çeviri uygulamaları,

-Sözlü çeviri eğitimi ve öğretiminde dilsel ve kültürel boyutlar,

- Çeviri etiği ve profesyonel normların Türkiye’deki sözlü çeviri uygulamalarına etkisi,

-Teknoloji destekli sözlü çeviri araçlarının kullanımı,

-Toplumsal kriz, afet ve acil durumlarda sözlü çevirmenin rolü.


Önemli Notlar:
Özel sayıya gönderilecek makaleler için son teslim tarihi 15 Mart 2026 olarak belirlenmiştir.
Yazıların künye bilgileri, dipnot sistemi ve kaynakça gösterim şekli internet sayfamızda bulunan makale yazım şablonuna göre hazırlanacaktır.





Call for Papers
Turkish Cultural Studies – June 2026 Special Issue on Interpreting Studies

Interpreting occupies a central position in bilingual and intercultural communication across a wide range of contexts, from everyday encounters to institutional interactions. In interpreting settings in Turkey, one of the working languages is predominantly Turkish, and these practices reflect the communicative, cultural, and social dynamics that emerge through the interaction of Turkish with other languages.
With this special issue, scheduled for publication in June 2026, we aim to bring together original studies that explore interpreting practices in Turkey across diverse genres and contexts. Adopting an interdisciplinary perspective on the linguistic, cultural, social, and semiotic dimensions of interpreting, these contributions will provide valuable insights not only for the field of Translation and Interpreting Studies but also for research on Turkish language, culture, and society.
In this regard, we invite national and international scholars, researchers, and professionals working in the field of interpreting to contribute to our June 2026 issue. Submissions may include theoretical or applied studies that examine how communicative processes, roles, and interpreting practices are shaped within interpreting settings in Turkey.
Suggested, though not exclusive, areas of research include the following themes; alternative approaches and topics will also be considered.

-Discourse structures and interactional strategies of Turkish in interpreting settings,

-Interpreting practices in public service domains such as courts, hospitals, and schools,

-Turkish-specific challenges and strategies in simultaneous and consecutive interpreting,

-Interpreting practices in the context of migration, minority communities, and multilingualism,

-Linguistic and cultural dimensions in interpreter training and education,

-Translation ethics and the impact of professional norms on interpreting practices in Turkey,

-Use of technology-assisted interpreting tools,

-The role of interpreters in social crises, disasters, and emergency situations.

Important Notes:
The deadline for submitting articles to the special issue is March 15, 2026.
The article's citation information, footnote system, and bibliography format will be prepared according to the article writing template available on our website.