Göç Eden ve Etmeyen Depremzedelerde Depresyon ve Travma Sonrası Büyüme

Öz

Amaç: 6 Şubat Kahramanmaraş depremi sonrası, deprem bölgesinde kalanlar ile bölgeden göç edenlerin ruh sağlığı durumları ve travma sonrası büyüme düzeyleri karşılaştırılmıştır. Yöntem: Kesitsel nitelikteki araştırmaya, Hatay’daki çadırkentte yaşayan 142 kişi ve Ankara’daki yurtlarda kalan 126 kişi olmak üzere toplam 268 katılımcı dahil edilmiştir. Dahil edilme kriterleri; belirtilen bölgelerde yaşayan depremzede olmak, 18 yaş üstü olmak ve çalışmayı katılmayı kabul etmektir. Sosyodemografik sorular ile Beck Depresyon Envanteri II ve Travma Sonrası Büyüme Envanteri’ni içeren anket formu kullanıldı. Depremzedelerin sosyodemografik özellikleri Ki-kare testi ile değerlendirilmiştir. Bağımsız gruplar ile Travma Sonrası Büyüme Envanteri puan ortalamalarını karşılaştırmak için Independent T Test ve One Way ANOVA kullanılmıştır. Ölçekler arasındaki ilişkiye Pearson Testi ile bakılmıştır. p<0.05 anlamlı kabul edilmiştir. Bulgular: Hatay’da çadırkentte yaşayanların yaş ortalaması 41.14±13.10, kadın oranı %55.6 iken; Ankara’daki yurtlarda kalanların yaş ortalaması 40.91±16.22, kadın oranı %66.7’dir. Deprem bölgesinde kalan grubun %62.7’si, göç eden grubun ise %73.0’ı hafif, orta veya şiddetli depresif olarak bulunmuştur. Göç eden ve etmeyen depremzedelerde travma sonrası büyüme puan ortalamalarına bakıldığında cinsiyete, medeni duruma ve Beck Depresyon puanlarına göre anlamlı bir fark bulunmamıştır. Tartışma: Deprem sonrası göç eden ve etmeyen her iki grupta da yüksek düzeyde depresif belirtiler gözlendiği görülmüştür. Literatüre göre deprem sonrası dönemde yakın akraba ve arkadaş kayıpları, barınma ve istihdam sorunları nedeniyle kişilerde depresif belirtilerin artabileceği gösterilmiştir. Göç eden depremzedelerde çocuğu olanlarda travma sonrası büyümenin yüksek olmasında; yeni bir şehirde yakınları ve arkadaşlarından ayrı kalması ile çocukların ebeveynlerine olan ihtiyaçlarının artması neden olmuş olabilir.

Anahtar Kelimeler

• Beck Depresyon Envanteri II
• Depremzede
• Göç etme
• Travma Sonrası Büyüme Envanteri

Psychopathology and Post-Traumatic Growth in Displaced and Non-Displaced Disaster Survivors

Öz

Objective,: Following the February 6 Kahramanmaraş earthquake, the mental health status and post-traumatic growth levels of individuals who remained in the earthquake zone and those who migrated from the region were compared. Methods: A total of 268 participants, comprising 142 individuals residing in tent cities in Hatay and 126 individuals living in dormitories in Ankara, were included in this cross-sectional study. Inclusion criteria were being an earthquake survivor residing in the specified regions, being over 18 years of age, and consenting to participate in the study. Data were collected using a questionnaire that incorporated sociodemographic questions, the Beck Depression Inventory II, and the Posttraumatic Growth Inventory. The sociodemographic characteristics of earthquake survivors were analyzed using the Chi-square test. The Independent T-Test and One-Way ANOVA were employed to compare the mean scores of the Posttraumatic Growth Inventory among independent groups. The relationship between the scales was assessed using the Pearson test, with p<0.05 considered statistically significant. Results: The mean age of participants residing in tent cities in Hatay was 41.14±13.10 years, with 55.6% being female, while the mean age of those living in dormitories in Ankara was 40.91±16.22 years, with 66.7% being female. Mild, moderate, or severe depressive states were observed in 62.7% of individuals who remained in the earthquake zone and in 73.0% of those who migrated. When the mean post-traumatic growth scores of migrated and non-migrated earthquake survivors were examined, no significant differences were observed concerning gender, marital status, or Beck Depression Inventory scores. Discussion: High levels of depressive symptoms were observed in both the groups that migrated after the earthquake and those that did not. According to the literature, depressive symptoms in individuals may increase in the post-earthquake period due to the loss of close relatives and friends, as well as issues related to housing and employment. The high rate of post-traumatic growth in families with children among migrated earthquake survivors may be due to the increased need of children for their parents, resulting from being separated from relatives and friends in a new city.

Anahtar Kelimeler

• Beck Depression Inventory II
• Earthquake victim
• Forced Migration
• Post-Traumatic Growth Inventory

Kaynakça

1. Afet, T. İ. B., & Başkanlığı, A. D. Y. Kahramanmaraş’ta Meydana Gelen Depremler Hk.Basın Bülteni-36. [Erişim Tarihi: 5 Mart 2023]. Erişim Linki: https://www. afad. gov. tr/kahramanmarastameydana-gelen-depremler-hk-36.
2. Beaglehole, B., Bell, C., Mulder, R., & Boden, J. (2023). Pathways to post-traumatic growth and post-traumatic stress following the Canterbury earthquakes in a cohort of 40-year-olds. Australian & New Zealand Journal of Psychiatry, 57(7), 975-982.
3. Beaglehole, B., Mulder, R. T., Frampton, C. M., Boden, J. M., Newton-Howes, G., & Bell, C. J. (2018). Psychological distress and psychiatric disorder after natural disasters: systematic review and meta-analysis. The British Journal of sychiatry, 213(6), 716-722.
4. Bernard, A., Bell, M., & Charles-Edwards, E. (2016). Internal migration age patterns and the transition to adulthood: Australia and Great Britain compared. Journal of Population Research, 33, 123-146.
5. Bernard, A., & Kalemba, S. (2022). Internal migration and the de-standardization of the life course. Demographic Research, 46, 337-354.
6. Detang‐Dessendre, C., & Molho, I. (1999). Migration and changing employment status: a hazard function analysis. Journal of Regional Science, 39(1), 103-123.
7. Dikmen, M. (2020). Beck Depresyon Envanteri II’nin Öğretmen Adayları Üzerinde Güvenirlik ve Geçerliğinin İncelenmesi. Turkish Studies-Educational Sciences, 15(6).
8. Fanfan, D., Rodríguez, C. S., Groer, M., Weaver, M., & Stacciarini, J. M. R. (2020). Stress and depression in the context of migration among Haitians in the United States. Health & Social Care in the Community, 28(5), 1795-1806.

9. Faul, F., Erdfelder, E., Buchner, A., & Lang, A.-G. (2009). Statistical power analyses using G* Power 3.1: Tests for correlation and regression analyses. Behavior research methods, 41(4), 1149-1160.
10. Kağan, M., Güleç, M., Boysan, M., & Çavuş, H. (2012). Travma Sonrası Büyüme Envanteri’nin Türkçe Versiyonunun Normal Toplumda Hiyerarşik Faktör Yapısı. TAF Preventive Medicine Bulletin, 11(5).
11. Kardaş, F., & Tanhan, F. (2018). Van depremini yaşayan üniversite öğrencilerinin travma sonrası stres, travma sonrası büyüme ve umutsuzluk düzeylerinin incelenmesi. Van Yüzüncü Yıl Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 15(1), 1-36.
12. Kukihara, H., Yamawaki, N., Uchiyama, K., Arai, S., & Horikawa, E. (2014). Trauma, depression, and resilience of earthquake/tsunami/nuclear disaster survivors of H irono, F ukushima, J apan. Psychiatry and clinical neurosciences, 68(7), 524-533.
13. LaRocca, M. A., & Avery, T. J. (2020). Combat Experiences Link With Posttraumatic Growth Among Veterans Across Conflicts: The Influence of PTSD and Depression. J Nerv Ment Dis, 208(6), 445-451. https://doi.org/10.1097/nmd.0000000000001147
14. Lau, B. H. P., Chan, C. L. W., & Ng, S. M. (2021). Post-traumatic growth in the first COVID outbreak in Hong Kong. Frontiers in psychology, 12, 675132.
15. Lee, E., & Lee, H. (2019). Disaster awareness and coping: Impact on stress, anxiety, and depression. Perspectives in psychiatric care, 55(2), 311-318.
16. Leppold, C., Gibbs, L., Block, K., Reifels, L., & Quinn, P. (2022). Public health implications of multiple disaster exposures. Lancet Public Health, 7(3), e274-e286. https://doi.org/10.1016/s2468-2667(21)00255-3
17. Makwana, N. (2019). Disaster and its impact on mental health: A narrative review. Journal of family medicine and primary care, 8(10), 3090-3095.
18. Medeni, İ., İlhan, M. N., & Medeni, V. (2020). Bir ilçede yaşayan 15 yaş ve üzeri kişilerde depresyon sıklığı ve ilişkili risk etmenleri. Kriz Dergisi, 28(3), 125-134.
19. Paksoy Erbaydar, N., & Güleç, C. (2015). Halk Sağlığı Temel Bilgiler. In (3 ed., pp. 1822). Hacettepe Üniversitesi Yayınları.
20. Sangalang, C. C., Becerra, D., Mitchell, F. M., Lechuga-Peña, S., Lopez, K., & Kim, I. (2019). Trauma, post-migration stress, and mental health: A comparative analysis of refugees and immigrants in the United States. Journal of immigrant and minority health, 21, 909-919.
21. Senol-Durak, E., Di Tella, M., & Romeo, A. (2023). Post-traumatic growth. Frontiers in psychology, 14, 1227892.
22. Soykan, N. Y. (2024). Doğal Afet Sonrası Travma, Yas ve Dini Başa Çıkma: Kahramanmaraş Depremi Üzerine Nitel Bir Araştırma. Gümüşhane Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi, 13(26), 511-552.
23. Spring, A., Gillespie, B. J., & Mulder, C. H. (2024). Internal migration following adverse life events: Assessing the likelihood of return migration and migration toward family. Population, space and place, 30(3), e2711.
24. Strateji, T. C., & Başkanlığı, B. (2023). Kahramanmaraş ve Hatay depremleri raporu. Strateji ve Bütçe Başkanlığı.
25. Sun, X., Li, X., Huang, J., & An, Y. (2020). Prevalence and predictors of PTSD, depression and posttraumatic growth among Chinese firefighters. Arch Psychiatr Nurs, 34(1), 14-18. https://doi.org/10.1016/j.apnu.2019.12.007
26. Tedeschi, R. G., & Calhoun, L. G. (1996). The Posttraumatic Growth Inventory: Measuring the positive legacy of trauma. Journal of traumatic stress, 9, 455-471.
27. Warner, K., Ehrhart, C., Sherbinin, A. d., Adamo, S., & Chai-Onn, T. (2009). In search of shelter: mapping the effects of climate change on human migration and displacement. In search of shelter: mapping the effects of climate change on human migration and displacement.
28. WHO, (2023). Disasters and emergencies. Retrieved 22.11.2023 from https://www.who.int/teams/integrated-health-services/clinical-services-and-systems/surgical-care/disasters-andemergencies.
29. Yıldız, N. G., Aydın, K., Aydın, H. Z., Phiri, Y. V., & Yıldız, H. (2024). Türkiye’de Depresyonun Yaygınlığı ile İlişkili Faktörler: Nüfusa Dayalı Bir Çalışma.
30. Zhang, Z., Shi, Z., Wang, L., & Liu, M. (2011). One year later: Mental health problems among survivors in hard-hit areas of the Wenchuan earthquake. Public health, 125(5), 293-300.