Hepatit B &Hepatit C Enfeksiyonları

Öz

Hepatit B ve Hepatit C enfeksiyonları ülkemizde ve tüm dünyada en yaygın görülen enfeksiyon hastalıkları arasında hala yerini korumaktadır. HBV endemisitesinin yüksek olduğu bölgelerde perinatal bulaş, bulaşmanın ana yoluyken; düşük HBV endemisite bölgelerinde yüksek riskli erişkinler arasındaki cinsel temas ve damar içi ilaç kullanıcılarında ortak iğne kullanımı, bulaşmanın ana yoludur. Hepatit C ise esas olarak kan ve kan ürünlerinin transfüzyonu ve kontamine iğnelerin kullanılması ile parenteral yolla bulaşır. Günümüzde gelişmiş ülkelerde en önemli bulaş yolu intravenöz ilaç kullanımıdır. Hepatit B enfeksiyonundan aşı ile yüksek oranda korunabilirken, Hepatit C için aynı durum söz konusu değildir. Bilhassa sağlık çalışanları bulaş tehlikesiyle devamlı karşı karşıyadır. Duyarlı sağlık çalışanlarına bu patojenlerin bulaşması, çoğunlukla enfekte hastanın kan ya da vücut sıvılarının perkütan veya mukozal yolla teması sonucu gerçekleşmektedir. Bulaşma yolları arasında, kesici ve delici alet yaralanmaları ile virüsün deri yüzeyindeki sıyrıklar, çatlaklar ve lezyonlar yoluyla girmesi ya da ağız, burun, göz gibi mukozal yüzeylere sıçraması yoluyla direkt inokülasyonu örnek gösterilebilir. HBV için çalışanlara temas olmadan önlemler alınmalı, kurumsal tarama ve aşılama programları uygulanmalıdır. HBV’ye duyarlı sağlık çalışanlarına riskli bir temas olmuşsa, sonrası profilakside Hepatit B hiperimmünoglobulini (HBIG) ile Hepatit B aşısı birlikte uygulanmalıdır. HCV için ise temas öncesi aşı ile korunma olmadığı için sağlık çalışanları işlerinde çok dikkatli olmalıdır. Eğer şüpheli bir HCV bulaşması gerçekleşmiş ise vakit kaybetmeden antiviral tedaviye başlanmalıdır. Kan ve vücut sıvıları ile bulaşan bu tür enfeksiyonlarla mücadelede sağlık kurumlarının mesleki maruziyeti izleyen bir planı olmalıdır. Daha da önemlisi tüm sağlık çalışanları bu enfeksiyonlardan korunma stratejilerini öğrenmeli ve dikkatli olmalıdır.

Anahtar Kelimeler

• Hepatit B-C

Hepatitis B & Hepatitis C Infections

Abstract

Hepatitis B and Hepatitis C infections are still among the most common infectious diseases in our country and the World. Perinatal transmission is the main route of transmission in areas with high HBV endemicity; sexual contact between high-risk adults in low-HBV endemic areas and common needle use in intravenous drug users is the main route of transmission. Hepatitis C is transmitted parenterally mainly by transfusion of blood and blood products and the use of contaminated needles. Today, the most important route of transmission in developed countries is the use of intravenous drugs. While hepatitis B can be highly protected from infection by vaccine, the same is not the case for hepatitis C. .Especially, health care professionals are constantly at risk of transmission. Transmission of these pathogens to susceptible healthcare workers is often caused by percutaneous or mucosal contact of the infected patient's blood or body fluids. Routes of transmission may include, for example, injuries to the incisor and perforator, and direct inoculation of the virus through abrasions, cracks and lesions on the surface of the skin or splashing into mucosal surfaces such as the mouth, nose or eye. For HBV, measures should be taken without contact with employees and institutional screening and vaccination programs should be implemented. If there is a risky contact of HBV-sensitive health care professionals, hepatitis B hyperimmunoglobulin and hepatitis B vaccine should be administered together. For HCV, health care professionals be very careful in their work because HCV is not vaccinated. If a suspected HCV infection has occurred, should be antiviral treatment started immediately. Health institutions should have a plan to monitor occupational exposure in the fight against such infections transmitted by blood and body fluids. More importantly, all health care professionals should learn and be careful about their prevention strategies.

Keywords

• Hepatitis B-C,Health care professionals

Kaynakça

1. 1. Murray, PR, Rosenthal KS, Kobayashi GS, Pfaller MA. Medical microbiology 6th ed. St. Louis: Mosby. 2010;648-663
2. 2. Global hepatit raporu. Cenevre: Dünya Sağlık Örgütü. Erişim: http://www.who.int/hepatitis/publications/global-hepatitis-report2017/en/ [alıntı 2017 Jun 19]
3. 3. ’’Türkiye Viral Hepatit Önleme ve Kontrol Programı’’ Sağlık Bakanlığı, Yayın no:1102, Ankara, 2018
4. 4. Hepatitis B Virus. In Mandell GL, Bennet JE, Dolin R, ed. Mandell Douglas and Bennet’s Principles and Practice of Infectious Diseases. 5.th ed. New York, Churchill Livingstone; 135, 2000
5. 5. Badur S: Hepatit B virusu (HBV) Moleküler viroloji ve serolojik tanı. In Kaya Kılıçturgay ed. Viral Hepatit’94, İstanbul, Viral Hepatitler Savaşma Derneği, 65,1994
6. 6. Smith DB, Bukh J, Kuiken C, et al. Expanded classification of hepatitis C virus into 7 genotypes and 67 subtypes: updated criteria and genotype assignment web resource. Hepatology. 2014;59:318-27.
7. 7. Tabak F, HepatitC virüsü. In:Topçu AW, Söyletir G. Enfeksiyon hastalıkları ve mikrobiyolojisi; Ocak 2017, İstanbul, 4.baskı, Nobel Tıp Kitabevi
8. 8. Us T, Kaşifoğlu N, Aslan FG, Aslan M, Akgün Y, Durmaz G, Journal of Clinical Virology 2016;82,70

9. 9. Thomas DL, Leman SM: Hepatitis C, In Mandell GL, Bennet JE, Dolin R, ed. Priciples and Practise of Infectious Diseases, 5th ed. New York, 2000
10. 10. Strader DB, Wright T, Thomas DL, Seeff LB. Diagnosis, Management, and Treatment of Hepatitis C. AASLD 2004 guideline.
11. 11. Thomas DL, Ray SC, Lemon SM. Hepatitis C. In: Mandell GL, Bennett JE, Dolin R (eds). Principlesand Practice of Infectious Diseases. 6 th ed. Philadelphia: Churchill Livingstone, 2005;1950-81.
12. 12. Aydın K. Hepatit B virüs aşıları. ANKEM Derg. 2007;21:121-4.
13. 13. Chevaliez S, Pawlotsky JM. Hepatitis C virus serologic and virologic tests and clinical diagnosis ofHCV-related liver disease. Int J Med Sci 2006;3:35-40.
14. 14. Aydın M, Dülger AC, Kronik hepatit C genotip 1’de güncel tedavi, Van Tıp Dergisi, 2018;25:548-50
15. 15. Özaçar T. Hepatit B virüsü. In: Willke Topçu A, Söyletir G, Doğanay M, editors. İnfeksiyon Hastalıkları ve Mikrobiyolojisi. İstanbul: Nobel Tıp Kitabevleri; 2008:1882-904
16. 16. Centers for Disease Control and Prevention. A comprehensive immunization strategy to eliminatetransmission of hepatitis B virus infection in the United States. Recommendations of the AdvisoryCommittee on Immunization Practices (ACIP) Part II: Immunization of adults. MMWR 2006;55:1-25