HALKLA İLİŞKİLERİN GELİŞEN ROLÜ VE ÖNEMİ: İNTERNET TABANLI MEDYA ARAÇLARI İLE HALKLA İLİŞKİLERİN PAZARLAMADAN AYRIŞMASI
Öz
İnternet çağı ile yepyeni bir anlam ve önem kazanan halkla ilişkiler, işletmeler için zorunlu bir işletme fonksiyonu halini almış ancak literatürde pazarlama fonksiyonundan ayırmak kolay olmamıştır. Bu ayrımı yapmayı kolaylaştırmak amacıyla bu çalışmada, çevrim içi medya araçlarının kullanım amaçları ele alınarak halkla ilişkiler fonksiyonunun ayırt edici özellikleri ve önemi tartışılmıştır. Bu doğrultuda, internet tabanlı iletişim araçlarından web siteleri, sosyal medya platformları, bloglar (çevrim içi günlükler) ile podcastlar (sesli bloglar) ve mobil uygulamalar, marka/işletme odaklı kurumsal halkla ilişkiler ve ürün odaklı tüketici halkla ilişkileri açısından ayrı ayrı değerlendirilmiştir. Yapılan incelemeler sonucunda her iki halkla ilişkiler faaliyetleri için çevrim içi medya araçlarının kullanımının pazarlama faaliyetlerindeki kullanımlarından farklı olarak, satışları desteklemek veya artırmak amaçlı olmadığı görülmüştür. Sonuçlar, incelenen medya araçları arasında çevrim içi halkla ilişkiler faaliyetleri için ideal aracın sosyal medya platformları olduğunu ortaya koymuştur. Öte yandan, işletmeleri hedef kitlelerine yakınlaştıran ve onlar ile niş ölçekte iletişim kurabilme imkânı sunan internet temelli medya araçlarının aynı zamanda önemli bazı sorunlar da doğurduğu görülmüştür. Son olarak literatürde yer alan bilgiler ışığında, yalnızca halkla ilişkiler uygulamaları ele alınarak pazarlama fonksiyonunun temel amacına kıyasla nasıl farklılaştıklarının tartışılması ile sosyal medya platformlarının tek başlık altında ele alınmış olması bu çalışmanın kısıtlarını oluşturmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Tüketici Halkla İlişkileri, Kurumsal Halkla İlişkiler, Pazarlama, İnternet Tabanlı Medya Araçları
Etik Beyan
Bu çalışma etik kurul izni gerektirmemektedir. Çalışmanın tüm hazırlanma süreçlerinde etik kurallara uyulduğunu beyan ederim.
Teşekkür
Değerli yorumlarından dolayı Sayın Prof. Dr. Doğan Yaşar AYHAN’a teşekkür ederim.
Kaynakça
- Akter, T. (2009, 7-9 Ekim). Merkeziyetsiz medya: internet ve etik. Medya ve Etik Sempozyumu, Elazığ, Fırat Üniversitesi.
- Broom, G. M. & Sha, B. Y. (2012). Cutlip and Center’s Effective Public Relations (11th International Edition). Pearson Education Limited.
- Bülbül, A. R. (2004). Halkla İlişkiler. Nobel Yayın Dağıtım.
- Duhé, S. (2015). An overview of new media research in public relations journals from 1981 to 2014. Public Relations Review, 41 (2), 153-169.
- Evans, A., Twomey, J. & Talan, S. (2011). Twitter as a public relations tool. Public Relations Journal, 5 (1), 1-20.
- Fidan, M. (2008). Halkla ilişkiler aracı olarak internet ve markaya katkısı. Selçuk Üniversitesi İletişim Fakültesi Dergisi, 5 (3), 154-160.
- Freberg, K. & Sutherland, K. (2023). Social media in public relations: Future directions and analysis of social media literature from 2007 to 2020. In The Routledge Companion to Public Relations. Routledge.
- Gesualdi, M. (2019). Revisiting the relationship between public relations and marketing: Encroachment and social media. Public Relations Review, 45, 372-382.
- Grunig, J. E. (2009). Paradigms of global public relations in an age of digitalisation. PRism, 6 (2), 1-19.
- Grunig, J. E. & Grunig, L. A. (1992). Models of public relations and communication. In Excellence in Public Relations and Communication Management. Lawrence Erlbaum Associates.
