INGRESS VE KAMUSAL HEYKELİN BAŞKALAŞIMI

Yıl 2026, Cilt: 16 Sayı: 1, 387 - 400, 01.01.2026

Fırat Engin , Gülay Karakuş

https://doi.org/10.7456/tojdac.1797794

https://izlik.org/JA76AK45XU

Öz

Bu çalışma, kamusal alanda konumlanan heykellerin tarihsel, estetik ve toplumsal işlevlerinden yola çıkarak, dijital çağda bu işlevlerin nasıl dönüştüğünü tartışmaktadır. Çalışmada, heykelin klasik dönemden itibaren kolektif hafızayı ve egemen ideolojileri temsil ettiği, modern dönemde ise sanatçının bireysel öznesine dayalı estetik bir ifade aracına dönüştüğü gösterilmektedir. Çalışma ayrıca, GPS tabanlı dijital oyunlardan biri olan Ingress üzerinden kamusal heykelin çağdaş dijital ortamda nasıl yeniden konumlandığını tartışmaktadır. Ingress, fiziksel mekândaki heykelleri ve anıtları portal olarak tanımlayıp, onları veri tabanlı, işlevsel düğümlere dönüştürerek, bu eserlerin tarihsel bağlamlarından koparılıp simülasyonel bir düzlemde yeniden işlev kazanmasını sağlamaktadır. Bu çalışmada, kamusal heykelin günümüzde yalnızca fiziksel bir temsil değil, dijital sistem içinde çözülmeye ve yeniden kurulmaya açık, çoğul bir gösterge ve ağsal bir veri varlığı olarak konumlandığı; çağdaş kültürde deneyim odaklı, etkileşimli ve oyunlaştırılmış bir algı mekanizmasının parçası hâline geldiği ortaya koyulmaktadır.

Anahtar Kelimeler

Ingress , Kamusal Alan , Heykel , Dijital , Sanat

INGRESS AND THE TRANSFORMATION OF PUBLIC SCULPTURE

https://izlik.org/JA76AK45XU

Öz

This study discusses how the historical, aesthetic, and social functions of public sculptures have transformed in the digital age. The study demonstrates that sculptures, from the classical period onward, represented collective memory and dominant ideologies, while in the modern period, they became aesthetic tools emphasizing the artist's individual subjectivity. Furthermore, the study examines how public sculptures are repositioned in contemporary digital environments through Ingress, a GPS-based digital game. Ingress defines physical sculptures and monuments as portals, converting them into functional, data-based nodes, thus detaching these artworks from their historical contexts and assigning them new roles within a simulated plane. The study asserts that today's public sculptures are not merely physical representations; instead, they exist as plural indicators and networked data entities capable of dissolving and reconstituting within digital systems, becoming components of an experience-oriented, interactive, and gamified perception mechanism in contemporary culture.

Anahtar Kelimeler

Ingress , Public Space , Sculpture , Digital , Art

Kaynakça

• Bartholdi, A., F., & Hunt, M.,R. (1984). Özgürlük Anıtı [Bronz Anıt]. Wikipedia. https://tr.wikipedia.org/wiki/%C3%96zg%C3%BCrl%C3%BCk_Heykeli’de görülebilir. (bkz. Şekil 7).
• Baudrillard, J. (2005). Simülakrlar ve Simülasyon (Oğuz Adanır, çev). Ankara: Doğu Batı Yayınları.
• Benjamin, W. (2002). Pasajlar (Ahmet Cemal, çev). İstanbul: Yapı Kredi Yayınları.
• Bingöl, B. (2017). Günebakan [Enstalasyon]. BantMag.
• Bourriaud, N. (2018). İlişkisel Estetik (Saadet Özen, çev). İstanbul: Bağlam Yayınları.
• Danto, A. (2010). Sanatın Sonundan Sonra (Zeynep Demirsü, çev). İstanbul : Ayrıntı Yayınları.
• Debord, G. (2006). Gösteri Toplumu (Ayşen Ekmekçi & Okşan Taşkent, çev). İstanbul: Ayrıntı Yayınları.
• Derrida, J. (2020). Yazı ve Fark (P. Burcu Yalım, çev). İstanbul: Metis Yayınları.
• Gombrich, E. H. (1999). Sanatın Öyküsü (Erol Erduran & Ömer Erduran, çev). İstanbul: Remzi Kitabevi.
• GPS. (2025, 8 Temmuz). Wikipedia içinde. https://tr.wikipedia.org/wiki/GPS
• Ingress. (“n.d./t.y.”). [Intel ingress]. https://intel.ingress.com/ adresinden alındı. (bkz. Şekil 9).
• Ingress. (2024, 21 Mayıs). Wikipedia içinde. https://tr.wikipedia.org/wiki/Ingress
• IngressPrime. (“n.d./t.y.”). [Mission Days]. https://staging.ingress.com/events/event-details adresinden alındı. (bkz. Şekil 11).
• Krauss, R. E. (2021). Modern Heykelin Dehlizleri (Sibel Erduman, çev). İstanbul: Everest Yayınları.
• Krippel, H.. (1927). Zafer Anıtı, Ankara, [Bronz Anıt]. Wikipedia. https://tr.wikipedia.org/wiki/Zafer_Anıtı_(Ankara)’de görülebilir. (bkz. Şekil 2).
• Metaverse. (2025, 13 Temmuz). Wikipedia içinde. https://tr.wikipedia.org/wiki/Metaverse
• Niantic. (2025, 3 Ağustons). Wikipedia içinde. https://en.wikipedia.org/wiki/Niantic,_Inc.
• Nora, P. (2022). Hafıza Mekanları (Mehmet Emin Özcan, çev). Ankara: Doğu - Batı Yayınları.
• Öztürk, G. (2019, Eylül). Phoneur Kavramıyla Kenti Deneyimleme Önerisi. Arredamento Mimarlık, s. 106-110.
• Praksiteles (M.Ö. 4.yy). Hermes vs Çocuk Dionysos. Praksiteles [Mermer ]. Wikipedia. https://en.wikipedia.org/wiki/Hermes_and_the_Infant_Dionysus’de görülebilir. (bkz. Şekil 1).
• Quinn, M. (2005). Alison Lapper Pregnant [Mermer]. Marc Quinn. http://marcquinn.com/artworks/alison-lapper’de görülebilir. (Şekil 5).
• Reddit. (“n.d./t.y.”). [r/Ingress]. https://www.reddit.com/r/Ingress/comments/1lrrexw/liberty_enlightens_the_world_i_captured_the/ adresinden alındı. (bkz. Şekil 8).
• Rodin, A. (1892-1897.). Monument to Balzac [Bronz Anıt]. Wikipedia. https://en.wikipedia.org/wiki/Monument_to_Balzac#/media/File:2018_Balzac_(1898)_1.jpg’de görülebilir. (bkz. Şekil 3).
• Techspot. (2014). Gaming. Google's augmented reality game Ingress is now available on iOS. Techspot. https://www.techspot.com/news/57402-googles-augmented-reality-game-ingress-is-now-available-on-ios.html’de görülebilir. (bkz. Şekil 4).
• Timuçin, A. (2008). Estetik. İstanbul: Bulut Yayınları.
• Tokgöz, C. (2017, 24 Kasım). Oyunlar ve Mekân Algısı: Ingress Üzerine Etnografik Bir Araştırma. ilef dergisi, s.7-36.
• Verge. (2015). Gaming. Company behind augmented reality game Ingress is leaving Google. https://www.theverge.com/2015/8/12/9145693/niantic-labs-leaves-google-independent-ingress’de görülebilir. (bkz. Şekil 10).
• Weiwei, A. (2012). Salvaged Temple Wood Installations [Enstalasyon]. Trend Hunter. https://www.trendhunter.com/trends/fragments-by-ai-weiwei’de görülebilir. (bkz. Şekil 6).
• Yaman, Z. Y. (2011, 10 Haziran). “Siyasi/Estetik Gösterge” Olarak Kamusal Alanda Anıt Ve Heykel. METU Journal of the Faculty of Architecture, s.72.