YAPAY ZEKÂ VE DİJİTAL SANAT TEKNOLOJİLERİ BAĞLAMINDA GELENEKSEL SANAT EĞİTİMİ SAHNELERİNİN DÖNÜŞÜMÜ: MÜZİK EĞİTİMİ VE GÖRSEL SANATLAR EĞİTİMİ ÜZERİNE KARŞILAŞTIRMALI BİR GÖRSEL ANALİZ
Öz
Bu çalışma, müzik eğitimi ve görsel sanatlar eğitimi alanlarında geleneksel sanat eğitimi sahnelerinin yapay zekâ ve dijital sanat teknolojileri bağlamında nasıl yeniden temsil edildiğini incelemektedir. Araştırma, karşılaştırmalı görsel kültür analizi deseniyle yürütülmüştür. Veri korpusu, açık erişimli dört geleneksel sanat eseri ile bu sahnelerin çağdaş karşılıkları olarak araştırmacı tarafından üretilen dört yapay zekâ görselinden oluşmaktadır. Analizde ikonografik/ikonolojik çözümleme ile sosyal göstergebilimsel görsel analiz birlikte kullanılmıştır. Bulgular, her iki alanda da geleneksel pedagojik yapının öğretmen merkezli, yüz yüze ve beceri aktarımına dayalı olduğunu göstermektedir. Ancak yapay zekâ temsillerinde bu yapı, ekranlar, dijital arayüzler ve veri temelli sistemler aracılığıyla yeniden kurulmaktadır. Görsel sanatlar eğitiminde dönüşüm daha çok imge üretimi ve dijital yaratım üzerinden; müzik eğitiminde ise performansın izlenmesi, geri bildirim ve değerlendirme süreçleri üzerinden görünür olmaktadır. Sonuç olarak çalışma, yapay zekânın sanat eğitiminde pedagojik rolleri ve yaratıcı süreçleri yeniden biçimlendirdiğini ortaya koymaktadır.
Anahtar Kelimeler
sanat eğitimi, yapay zekâ, dijital sanat teknolojileri, müzik eğitimi, görsel sanatlar eğitimi
Kaynakça
- Albakry, N., Hashim, M., & Puadi, M. (2025). The Role of Artificial Intelligence in Creative Design for Advertising and Digital Content in Educational Contexts. Semarak International Journal of Creative Art and Design, 4, 12-23. https://doi.org/10.37934/sijcad.4.1.1223
- Anantrasirichai, N., & Bull, D. (2022). Artificial intelligence in the creative industries: a review. Artificial Intelligence Review, 55(1), 589-656. https://doi.org/10.1007/s10462-021-10039-7
- Ateş Aslan, I., & Sever, G. (2025). Fine arts high school students' experiences on the use of Tonic, an interactive instrument practice application. Journal of Educational Technology and Online Learning, 8(3), 330-350. https://doi.org/10.31681/jetol.1625903
- Au, C. K., Yoo, S., & Chiu, T. K. F. (2025). Student Engagement and Teacher Perceived Support in STEAM Education Using Generative AI: A Systematic Review and Direction for Future Research. School Science and Mathematics, n/a(n/a). https://doi.org/https://doi.org/10.1111/ssm.18413
- Basty, R., Kropczynski, J., & Halse, S. (2025). Exploring higher education faculty insights on generative AI in creative courses. Journal of Information Technology Education: Research, 24, 018.
- Card, E. B., Mauch, J. T., & Lin, I. C. (2021). Learner Drawing and Sculpting in Surgical Education: A Systematic Review. Journal of Surgical Research, 267, 577-585. https://doi.org/10.1016/j.jss.2021.05.036
- Cheng, L. (2025). The impact of generative AI on school music education: Challenges and recommendations. Arts Education Policy Review, 126(4), 255-262. https://doi.org/10.1080/10632913.2025.2451373
- Epstein, Z., Hertzmann, A., Creativity, I. o. H., Akten, M., Farid, H., Fjeld, J., Frank, M. R., Groh, M., Herman, L., & Leach, N. (2023). Art and the science of generative AI. Science, 380(6650), 1110-1111.
- García-López, I. M., & Trujillo-Liñán, L. (2025). Ethical and regulatory challenges of Generative AI in education: a systematic review [Systematic Review]. Frontiers in Education, Volume 10 - 2025. https://doi.org/10.3389/feduc.2025.1565938
- He, Y., & Zhang, S. (2025). Enhancing art creation through AI-based generative adversarial networks in educational auxiliary system. Scientific Reports, 15(1), 29202. https://doi.org/10.1038/s41598-025-14164-z
