Araştırma Makalesi
BibTex RIS Kaynak Göster

Analysis of the Challenges and Legal Needs Faced by Physically Disabled National Paralympic Athletes

Yıl 2026, Cilt: 15 Sayı: 2 , 279 - 290 , 30.04.2026
https://doi.org/10.22282/tojras.1907508
https://izlik.org/JA22SP29CS

Öz

In this study, the challenges and legal needs faced by nationally recognized Paralympic athletes with physical disabilities were examined. The research employed a phenomenological design, with the population consisting of 57 athletes who competed in the 2020 Tokyo Paralympic Games. A purposive sampling method was used to select 40 athletes, with whom semi structured interviews were conducted via the Zoom platform. The data collected were analyzed through content analysis using the MAXQDA 24 software, resulting in the identification of 8 main themes, 11 sub themes, and 168 codes. The findings indicate that athletes face significant challenges both prior to and after obtaining national status, particularly in areas such as transportation, access to equipment, financial support, facility accessibility, psychological support, sponsorship, and athlete management. In addition, needs were identified regarding retirement rights, contractual arrangements, insurance coverage, teaching appointments, administrative procedures, and award regulations. Within the scope of social rights, the necessity for increased support for wheelchairs and prosthetics, improved accessibility to transportation, tax reductions, and expanded employment opportunities was also highlighted. In conclusion, the study reveals that Paralympic athletes encounter multifaceted challenges in physical, social, economic, and legal domains. It is further assessed that implementing improvements in line with athletes’ needs and expectations will enhance their motivation and athletic performance.

Etik Beyan

This study was produced from the doctoral thesis prepared by Engin Vural under the supervision of Assoc. Prof. Dr. Tuba Fatma Karadağ. Ethical approval for conducting the research was obtained from the Scientific Research and Publication Ethics Committee of Muş Alparslan University (Document Date and Number: 11.12.2023 120941).

Kaynakça

  • Anatça, V., & Yılmaz, C. (2019). Ucube bedenden paralimpik bedene. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 46, 136–157.
  • Argan, M., Gürbüz, B., Koçak, F., & Atıcı, M. (2021). Engelli sporcuların objektifinden spor deneyimini görmek: Engelleyici faktörlerin sosyo ekolojik model perspektifinden analizi. Spor Bilimleri Dergisi, 32(2), 75–97.
  • Bakanlar Kurulu. (2013). Spor hizmet ve faaliyetlerinde üstün başarı gösterenlerin ödüllendirilmesi hakkında yönetmelikte değişiklik yapılmasına dair yönetmelik (Yönetmelik No. 2013/5628). Resmî Gazete (28775). https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2013/12/20131216-9-1.pdf
  • Baltacı, A. (2019). Nitel araştırma süreci: Nitel bir araştırma nasıl yapılır? Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(2), 368–388.
  • Batu, S. (2000). Kaynaştırma, destek hizmetler ve kaynaştırmaya hazırlık etkinlikleri. Özel Eğitim Dergisi, 2(24), 35–45.
  • Bekçi, B. (2012). Fiziksel engelli kullanıcılar için en uygun ulaşım akslarının erişebilirlik açısından irdelenmesi: Bartın kenti örneği. Bartın Orman Fakültesi Dergisi, 14(1), 26–36.
  • Blandford, S., & Sarı, H. (2018). Policy for special educational needs and difficulties in England in comparison with Turkey between 1995–2011. Turkish Special Education Journal: International TSPED, 1, 22–30.
  • Crawford, J. L., & Stodolska, M. (2008). Constraints experienced by elite athletes with disabilities in Kenya, with implications for the development of a new hierarchical model of constraints at the societal level. Journal of Leisure Research, 40(1), 128–155.
  • Creswell, J. W. (2013). Nitel araştırma yöntemleri (M. Bütün & S. B. Demir, Çev.). Ankara: Siyasal Yayın Dağıtım.
  • Çınarlı, S., & Ersöz, G. (2010). Engellilere yönelik spor hizmetlerinin gelişimi açısından sponsorluk ve vergisel düzenlemelere ilişkin öneriler. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12, 141–156.
  • Duyan, V., Sayar, Ö. Ö., & Özbulut, M. (2008). Sosyal hizmeti tanımak ve anlamak: Sosyal hizmet uzmanları ve sosyal hizmet alanında çalışanlar için bir rehber. Ankara: Öncü Basımevi.
  • Ergin, M. (2021). Paralimpik sporcuların spor yaparken karşılaştıkları sorunlara ilişkin görüşleri. Uluslararası Bozok Spor Bilimleri Dergisi, 2(2), 189–202.
  • Guba, E. G., & Lincoln, Y. S. (1982). Epistemological and methodological bases of naturalistic inquiry. Educational Communication and Technology Journal, 30(4), 233–252.
  • Güngör, F., & Güneş, G. (2013). Dünyadaki gelişmeler paralelinde Türkiye’de değişen özürlülük politikaları. Yalova Sosyal Bilimler Dergisi, 3, 25–44.
  • Karadaş, B., & Çetiner, H. (2022). Engelli spor politikaları kapsamında paralimpik oyunlara bakış (The overview of Paralympic Games in the scope of disabled sports policies). Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 10(1), 135–155.
  • Kaya, Ç. S. (2019). Üniversitede öğrenim gören engelli öğrencilerin karşılaştıkları sorunlar ve sorun çözme becerileri [Yüksek lisans tezi, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü].
  • Kızar, O. (2018). Türkiye’deki spor tesislerinin engelliler için yeterlilik düzeylerinin kullanıcılar açısından araştırılması [Doktora tezi, Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü].
  • Kocabıyık, O. O. (2015). Olgubilim ve gömülü kuram: Bazı özellikler açısından karşılaştırma. Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(1), 55–66.
  • Konya Büyükşehir Belediyesi. (2023). 2023 yılı faaliyet raporu. https://sepet.konya.bel.tr/kbb/kbb/dosya/birim_icerik/717/9USkLF2bRdmBu5MymrikfrlkGqw1SskOZDyjfL2D.pdf
  • Kuyulu, İ., & Beltekin, E. (2020). Spor ortamında empati. In M. Ilkım & E. Beltekin (Eds.), Sporda yeni akademik çalışmalar–5 (ss. 247–258). Ankara: Akademisyen Kitabevi.
  • Madhushani, A. A. L., & Burnett, C. (2020). Let me win… but if I cannot win, let me be courageous in the attempt: Challenges of Paralympic athletes in Sri Lanka. Olimpianos: Journal of Olympic Studies, 4, 113–121.
  • Mageau, G. A., & Vallerand, R. J. (2003). The coach–athlete relationship: A motivational model. Journal of Sports Sciences, 21, 883–904.
  • McHugh, M. L. (2012). Interrater reliability: The Kappa statistic. Biochemia Medica, 22(3), 276–282.
  • McLoughlin, G., Fecske, C. W., Castaneda, Y., Gwin, C., & Graber, K. (2017). Sport participation for elite athletes with physical disabilities: Motivations, barriers, and facilitators. Adapted Physical Activity Quarterly, 34(4), 421–441.
  • Mellalieu, S. D., Neil, R., & Hanton, S. (2009). Competition stress in sport performers: Stressors experienced in the competition environment. Journal of Sports Sciences, 27, 729–744.
  • Robert, A. D., & Boullaguet, A. (1997). Analyse de contenu. Paris: P.U.F.
  • Saldaña, J. (2019). Nitel araştırmacılar için el kitabı (A. Tüfekçi & S. N. Şad, Çev.). Ankara: Pegem Akademi.
  • Shenton, A. K. (2004). Strategies for ensuring trustworthiness in qualitative research projects. Education for Information, 22(2), 63–75.
  • Shields, N., Synnot, A. J., & Barr, M. (2012). Perceived barriers and facilitators to physical activity for children with disability: A systematic review. British Journal of Sports Medicine, 46, 989–997.
  • Topuz, R., & Çağlayan, H. S. (2019). Duygusal zeka ve spor. In Sporda yeni akademik çalışmalar 1 (ss. 179–194). Ankara: Akademisyen Kitabevi.
  • Tow, S., Gober, J., & Nelson, M. R. (2019). Adaptive sports, arts, recreation, and community engagement. Physical Medicine and Rehabilitation Clinics of North America, 31(1), 143–158.
  • Türkiye Büyük Millet Meclisi. (2008). Başarılı sporculara aylık bağlanması ile devlet sporcusu unvanı verilmesi hakkında kanun (Kanun No: 5774). Resmî Gazete. https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.5774.pdf
  • Wilson, N. C., & Khoo, S. (2013). Benefits and barriers to sports participation for athletes with disabilities: The case of Malaysia. Disability & Society, 28(8), 1132–1145.
  • Yayman, D., & Çımat, A. (2012). Türk vergi hukukunda yer alan sakat ve özürlülere yönelik vergisel ayrıcalıklar. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 16(3), 297–322.
  • Yılmaz, G. (2021). Paralimpik sporcuların spora katılım motivasyonlarının, engellerinin, kolaylaştırıcılarının ve sportif sorunlarla başa çıkma becerilerinin incelenmesi [Doktora tezi, Mersin Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü].

Bedensel Engelli Milli Paralimpik Sporcuların Karşılaştığı Zorluklar ve Yasal İhtiyaçların Analizi

Yıl 2026, Cilt: 15 Sayı: 2 , 279 - 290 , 30.04.2026
https://doi.org/10.22282/tojras.1907508
https://izlik.org/JA22SP29CS

Öz

Bu çalışmada, ulusal düzeyde tanınan fiziksel engelli Paralimpik sporcuların karşılaştığı zorluklar ve hukuki ihtiyaçlar incelenmiştir. Araştırma, fenomenolojik bir tasarım kullanılarak, 2020 Tokyo Paralimpik Oyunları'nda yarışan 57 sporcudan oluşan bir popülasyon üzerinde gerçekleştirilmiştir. Amaçlı örnekleme yöntemi kullanılarak 40 sporcu seçilmiş ve Zoom platformu aracılığıyla yarı yapılandırılmış görüşmeler yapılmıştır. Toplanan veriler, MAXQDA 24 yazılımı kullanılarak içerik analizi yoluyla analiz edildi ve 8 ana tema, 11 alt tema ve 168 kod belirlendi. Bulgular, sporcuların ulusal statü kazanmadan önce ve sonra, özellikle ulaşım, ekipmana erişim, mali destek, tesis erişilebilirliği, psikolojik destek, sponsorluk ve sporcu yönetimi gibi alanlarda önemli zorluklarla karşılaştıklarını göstermektedir. Ayrıca, emeklilik hakları, sözleşme düzenlemeleri, sigorta kapsamı, öğretim görevleri, idari prosedürler ve ödül düzenlemeleri ile ilgili ihtiyaçlar da tespit edilmiştir. Sosyal haklar kapsamında, tekerlekli sandalye ve protezler için daha fazla destek, ulaşıma erişilebilirliğin iyileştirilmesi, vergi indirimleri ve istihdam fırsatlarının genişletilmesi gerekliliği de vurgulanmıştır. Sonuç olarak, bu çalışma Paralimpik sporcuların fiziksel, sosyal, ekonomik ve hukuki alanlarda çok yönlü zorluklarla karşılaştıklarını ortaya koymaktadır. Sporcuların ihtiyaç ve beklentilerine uygun iyileştirmelerin hayata geçirilmesinin, onların motivasyonlarını ve atletik performanslarını artıracağı değerlendirilmektedir.

Etik Beyan

Bu çalışma, Doç. Dr. Tuba Fatma Karadağ'ın danışmanlığında Engin Vural tarafından hazırlanan doktora tezinden üretilmiştir. Araştırmanın gerçekleştirilmesi için Muş Alparslan Üniversitesi Bilimsel Araştırma ve Yayın Etik Kurulu'ndan etik onay alınmıştır (Belge Tarihi ve Numarası: 11.12.2023 120941).

Kaynakça

  • Anatça, V., & Yılmaz, C. (2019). Ucube bedenden paralimpik bedene. Süleyman Demirel Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi, 46, 136–157.
  • Argan, M., Gürbüz, B., Koçak, F., & Atıcı, M. (2021). Engelli sporcuların objektifinden spor deneyimini görmek: Engelleyici faktörlerin sosyo ekolojik model perspektifinden analizi. Spor Bilimleri Dergisi, 32(2), 75–97.
  • Bakanlar Kurulu. (2013). Spor hizmet ve faaliyetlerinde üstün başarı gösterenlerin ödüllendirilmesi hakkında yönetmelikte değişiklik yapılmasına dair yönetmelik (Yönetmelik No. 2013/5628). Resmî Gazete (28775). https://www.resmigazete.gov.tr/eskiler/2013/12/20131216-9-1.pdf
  • Baltacı, A. (2019). Nitel araştırma süreci: Nitel bir araştırma nasıl yapılır? Ahi Evran Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 5(2), 368–388.
  • Batu, S. (2000). Kaynaştırma, destek hizmetler ve kaynaştırmaya hazırlık etkinlikleri. Özel Eğitim Dergisi, 2(24), 35–45.
  • Bekçi, B. (2012). Fiziksel engelli kullanıcılar için en uygun ulaşım akslarının erişebilirlik açısından irdelenmesi: Bartın kenti örneği. Bartın Orman Fakültesi Dergisi, 14(1), 26–36.
  • Blandford, S., & Sarı, H. (2018). Policy for special educational needs and difficulties in England in comparison with Turkey between 1995–2011. Turkish Special Education Journal: International TSPED, 1, 22–30.
  • Crawford, J. L., & Stodolska, M. (2008). Constraints experienced by elite athletes with disabilities in Kenya, with implications for the development of a new hierarchical model of constraints at the societal level. Journal of Leisure Research, 40(1), 128–155.
  • Creswell, J. W. (2013). Nitel araştırma yöntemleri (M. Bütün & S. B. Demir, Çev.). Ankara: Siyasal Yayın Dağıtım.
  • Çınarlı, S., & Ersöz, G. (2010). Engellilere yönelik spor hizmetlerinin gelişimi açısından sponsorluk ve vergisel düzenlemelere ilişkin öneriler. Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 12, 141–156.
  • Duyan, V., Sayar, Ö. Ö., & Özbulut, M. (2008). Sosyal hizmeti tanımak ve anlamak: Sosyal hizmet uzmanları ve sosyal hizmet alanında çalışanlar için bir rehber. Ankara: Öncü Basımevi.
  • Ergin, M. (2021). Paralimpik sporcuların spor yaparken karşılaştıkları sorunlara ilişkin görüşleri. Uluslararası Bozok Spor Bilimleri Dergisi, 2(2), 189–202.
  • Guba, E. G., & Lincoln, Y. S. (1982). Epistemological and methodological bases of naturalistic inquiry. Educational Communication and Technology Journal, 30(4), 233–252.
  • Güngör, F., & Güneş, G. (2013). Dünyadaki gelişmeler paralelinde Türkiye’de değişen özürlülük politikaları. Yalova Sosyal Bilimler Dergisi, 3, 25–44.
  • Karadaş, B., & Çetiner, H. (2022). Engelli spor politikaları kapsamında paralimpik oyunlara bakış (The overview of Paralympic Games in the scope of disabled sports policies). Journal of Tourism and Gastronomy Studies, 10(1), 135–155.
  • Kaya, Ç. S. (2019). Üniversitede öğrenim gören engelli öğrencilerin karşılaştıkları sorunlar ve sorun çözme becerileri [Yüksek lisans tezi, Selçuk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü].
  • Kızar, O. (2018). Türkiye’deki spor tesislerinin engelliler için yeterlilik düzeylerinin kullanıcılar açısından araştırılması [Doktora tezi, Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü].
  • Kocabıyık, O. O. (2015). Olgubilim ve gömülü kuram: Bazı özellikler açısından karşılaştırma. Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(1), 55–66.
  • Konya Büyükşehir Belediyesi. (2023). 2023 yılı faaliyet raporu. https://sepet.konya.bel.tr/kbb/kbb/dosya/birim_icerik/717/9USkLF2bRdmBu5MymrikfrlkGqw1SskOZDyjfL2D.pdf
  • Kuyulu, İ., & Beltekin, E. (2020). Spor ortamında empati. In M. Ilkım & E. Beltekin (Eds.), Sporda yeni akademik çalışmalar–5 (ss. 247–258). Ankara: Akademisyen Kitabevi.
  • Madhushani, A. A. L., & Burnett, C. (2020). Let me win… but if I cannot win, let me be courageous in the attempt: Challenges of Paralympic athletes in Sri Lanka. Olimpianos: Journal of Olympic Studies, 4, 113–121.
  • Mageau, G. A., & Vallerand, R. J. (2003). The coach–athlete relationship: A motivational model. Journal of Sports Sciences, 21, 883–904.
  • McHugh, M. L. (2012). Interrater reliability: The Kappa statistic. Biochemia Medica, 22(3), 276–282.
  • McLoughlin, G., Fecske, C. W., Castaneda, Y., Gwin, C., & Graber, K. (2017). Sport participation for elite athletes with physical disabilities: Motivations, barriers, and facilitators. Adapted Physical Activity Quarterly, 34(4), 421–441.
  • Mellalieu, S. D., Neil, R., & Hanton, S. (2009). Competition stress in sport performers: Stressors experienced in the competition environment. Journal of Sports Sciences, 27, 729–744.
  • Robert, A. D., & Boullaguet, A. (1997). Analyse de contenu. Paris: P.U.F.
  • Saldaña, J. (2019). Nitel araştırmacılar için el kitabı (A. Tüfekçi & S. N. Şad, Çev.). Ankara: Pegem Akademi.
  • Shenton, A. K. (2004). Strategies for ensuring trustworthiness in qualitative research projects. Education for Information, 22(2), 63–75.
  • Shields, N., Synnot, A. J., & Barr, M. (2012). Perceived barriers and facilitators to physical activity for children with disability: A systematic review. British Journal of Sports Medicine, 46, 989–997.
  • Topuz, R., & Çağlayan, H. S. (2019). Duygusal zeka ve spor. In Sporda yeni akademik çalışmalar 1 (ss. 179–194). Ankara: Akademisyen Kitabevi.
  • Tow, S., Gober, J., & Nelson, M. R. (2019). Adaptive sports, arts, recreation, and community engagement. Physical Medicine and Rehabilitation Clinics of North America, 31(1), 143–158.
  • Türkiye Büyük Millet Meclisi. (2008). Başarılı sporculara aylık bağlanması ile devlet sporcusu unvanı verilmesi hakkında kanun (Kanun No: 5774). Resmî Gazete. https://www.mevzuat.gov.tr/MevzuatMetin/1.5.5774.pdf
  • Wilson, N. C., & Khoo, S. (2013). Benefits and barriers to sports participation for athletes with disabilities: The case of Malaysia. Disability & Society, 28(8), 1132–1145.
  • Yayman, D., & Çımat, A. (2012). Türk vergi hukukunda yer alan sakat ve özürlülere yönelik vergisel ayrıcalıklar. Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Hukuk Fakültesi Dergisi, 16(3), 297–322.
  • Yılmaz, G. (2021). Paralimpik sporcuların spora katılım motivasyonlarının, engellerinin, kolaylaştırıcılarının ve sportif sorunlarla başa çıkma becerilerinin incelenmesi [Doktora tezi, Mersin Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü].
Toplam 35 adet kaynakça vardır.

Ayrıntılar

Birincil Dil İngilizce
Konular Engelliler için Beden Eğitimi, Spor ve Fiziksel Aktivite
Bölüm Araştırma Makalesi
Yazarlar

Engin Vural 0000-0002-7717-4928

Tuba Fatma Karadağ 0000-0003-4720-2657

Gönderilme Tarihi 11 Mart 2026
Kabul Tarihi 30 Nisan 2026
Yayımlanma Tarihi 30 Nisan 2026
DOI https://doi.org/10.22282/tojras.1907508
IZ https://izlik.org/JA22SP29CS
Yayımlandığı Sayı Yıl 2026 Cilt: 15 Sayı: 2

Kaynak Göster

Vancouver 1.Engin Vural, Tuba Fatma Karadağ. Analysis of the Challenges and Legal Needs Faced by Physically Disabled National Paralympic Athletes. TOJRAS. 01 Nisan 2026;15(2):279-90. doi:10.22282/tojras.1907508