Yıl 2019, Cilt , Sayı , Sayfalar 107 - 114 2019-12-24

Havza Bazlı Bitkisel Üretim ve Sulama Suyu Optimizasyon Çalışmaları ve Önemi
Watershed-Based Crop Production and Irrigation Water Optimization Studies and Importance

Gonca KARACA BİLGEN [1] , Süleyman KODAL [2] , Yusuf Ersoy YILDIRIM [3]


Etkin bir sulamanın önündeki sorunların tespit edilmesinin yanı sıra Türkiye’de tarımın yoğun olarak yapıldığı havzalarda çiftçi gelirinin maksimizasyonu için, o işletmede hangi ürünün yetiştirilmesi gerektiği, o ürünün hangi ekiliş oranında yetiştirileceği ve ne kadar sulama suyu uygulanacağı belirlenerek o havzada yetiştirilmesi gereken bitkilerin optimizasyonu yapılmalıdır. Söz konusu bu çalışmada bitki deseni optimizasyonu çalışmaları yapılırken temel veri olarak bitki su tüketimleri ve bitkilerin üretim maliyet ve net gelirleri kullanılmıştır. Bitkilerin su tüketimleri Penman Monteith yöntemiyle hesaplanmıştır. Bitkilerin su tüketimleri 10’ar günlük dönemler için hesaplanmış ve toplamları alınarak aylık ve mevsimlik su tüketimleri elde edilmiştir. Bitkilerin tam sulama (%100 su) ve kısıntılı sulamalar (%80, %60 ve %40 su) için sulama zaman planlarının (sulama programlarının) elde edilmesinde IRSIS yazılımı kullanılmıştır. Her bitki için sulama suyu miktarları ve verim değerlerinden yararlanılarak sulama suyu-verim ilişkisi elde edilmiştir. Daha sonra doğrusal olmayan programlama tekniği ile her havza için farklı su kaynağı kapasitelerinde maksimum işletme gelirini sağlayacak optimum bitki deseni belirlenmiştir. Sonuç olarak çalışmaların yürütüldüğü havzalarda 100 da büyüklüğündeki bir tarım işletmesi için toplam sulama suyu ihtiyacı ve net gelir değerleri elde edilmiştir. Sulama politikaları ve sulama etkinliği konusunda çalışan kamu-kurum ve özel sektör uzmanlarının ve karar vericilerin sulama yatırımı ve işletilmesi konularında politika geliştirmede kullanabileceği bilgiler elde edilmiştir.

In addition to detecting problems with an effective irrigation, for the maximization of farmer income

in the basins where agriculture is concentrated in Turkey, it is necessary to optimize the crops in that

basin by determining the crops that should be grown, the area at which the crops will be grown and

how much irrigation water will be applied. In this study plant water consumption and production

costs and net income of plants were used as basic data in crop pattern optimization studies. The water

consumption of plants is calculated by Penman Monteith method. The water consumption of the plants

was calculated for 10-day periods and the monthly and seasonal water consumption was obtained by

taking the totals. IRSIS software was used to obtain irrigation programs for full irrigation (100% water)

and deficit irrigations (80%, 60% and 40% water). Irrigation water-yield relationship was obtained by using irrigation water quantities and yield values for each plant. The non-linear programming technique

was then used to determine the optimal crop pattern for each basin to provide maximum operating

revenue for different water resource capacities. As a result, total irrigation water needs and net income

values were obtained for a farm in the size of 10 ha in the basins where the studies were carried out.

Information on the use of irrigation policies and irrigation efficiency by public-private and private sector

experts and decision-makers on irrigation investment and management issues has been obtained.

  • Anonim (2016). Seyhan Havzası sektörel su tahsis planı. Su Yönetimi Genel Müdürlüğü, Ankara. Anonim (2017). Türkiye ’de sulanan bitkilerin bitki su tüketimleri. Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü, Ankara. Güngör Y, Erözel AZ, Yıldırım O (2004). Sulama. Ankara Üniversitesi Ziraat Fakültesi Yayın No: 1540, Ders Kitabı, p. 493, Ankara. Kodal S (2011). Sulama programlaması ve optimum bitki deseni tayini. Uluslararası Tarımsal Eğitim Merkezi Müdürlüğü (Basılmamış Ders Notu), Ankara Kodal S, Yıldırım YE, Yıldız D, Bingöl Ü, Aksu S, Karaca Bilgen G (2016). Tarımsal sulama politikaları sulama yönetimi ve sulama etkinliğinin değerlendirilmesi. Gıda Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı Tarımsal Araştırmalar ve Politikalar Genel Müdürlüğü, Araştırma - Geliştirme Destekleri Proje Sonuç Raporu, Ankara.
Birincil Dil tr
Konular Fen
Bölüm Makaleler
Yazarlar

Orcid: 0000-0002-5915-873X
Yazar: Gonca KARACA BİLGEN
Kurum: TARIMSAL ARAŞTIRMALAR VE POLİTİKALAR GENEL MÜDÜRLÜĞÜ
Ülke: Turkey


Orcid: 0000-0001-9636-4703
Yazar: Süleyman KODAL
Kurum: ANKARA ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Orcid: 0000-0002-4300-7574
Yazar: Yusuf Ersoy YILDIRIM
Kurum: ANKARA ÜNİVERSİTESİ
Ülke: Turkey


Tarihler

Yayımlanma Tarihi : 24 Aralık 2019

Bibtex @araştırma makalesi { topraksu655499, journal = {Toprak Su Dergisi}, issn = {2146-7072}, eissn = {2148-5534}, address = {}, publisher = {Toprak Gübre ve Su Kaynakları Merkez Araştırma Enstitüsü}, year = {2019}, volume = {}, pages = {107 - 114}, doi = {10.21657/topraksu.655499}, title = {Havza Bazlı Bitkisel Üretim ve Sulama Suyu Optimizasyon Çalışmaları ve Önemi}, key = {cite}, author = {Karaca Bilgen, Gonca and Kodal, Süleyman and Yıldırım, Yusuf Ersoy} }
APA Karaca Bilgen, G , Kodal, S , Yıldırım, Y . (2019). Havza Bazlı Bitkisel Üretim ve Sulama Suyu Optimizasyon Çalışmaları ve Önemi . Toprak Su Dergisi , Özel Sayı , 107-114 . DOI: 10.21657/topraksu.655499
MLA Karaca Bilgen, G , Kodal, S , Yıldırım, Y . "Havza Bazlı Bitkisel Üretim ve Sulama Suyu Optimizasyon Çalışmaları ve Önemi" . Toprak Su Dergisi (2019 ): 107-114 <https://dergipark.org.tr/tr/pub/topraksu/issue/50450/655499>
Chicago Karaca Bilgen, G , Kodal, S , Yıldırım, Y . "Havza Bazlı Bitkisel Üretim ve Sulama Suyu Optimizasyon Çalışmaları ve Önemi". Toprak Su Dergisi (2019 ): 107-114
RIS TY - JOUR T1 - Havza Bazlı Bitkisel Üretim ve Sulama Suyu Optimizasyon Çalışmaları ve Önemi AU - Gonca Karaca Bilgen , Süleyman Kodal , Yusuf Ersoy Yıldırım Y1 - 2019 PY - 2019 N1 - doi: 10.21657/topraksu.655499 DO - 10.21657/topraksu.655499 T2 - Toprak Su Dergisi JF - Journal JO - JOR SP - 107 EP - 114 VL - IS - SN - 2146-7072-2148-5534 M3 - doi: 10.21657/topraksu.655499 UR - https://doi.org/10.21657/topraksu.655499 Y2 - 2019 ER -
EndNote %0 Toprak Su Dergisi Havza Bazlı Bitkisel Üretim ve Sulama Suyu Optimizasyon Çalışmaları ve Önemi %A Gonca Karaca Bilgen , Süleyman Kodal , Yusuf Ersoy Yıldırım %T Havza Bazlı Bitkisel Üretim ve Sulama Suyu Optimizasyon Çalışmaları ve Önemi %D 2019 %J Toprak Su Dergisi %P 2146-7072-2148-5534 %V %N %R doi: 10.21657/topraksu.655499 %U 10.21657/topraksu.655499
ISNAD Karaca Bilgen, Gonca , Kodal, Süleyman , Yıldırım, Yusuf Ersoy . "Havza Bazlı Bitkisel Üretim ve Sulama Suyu Optimizasyon Çalışmaları ve Önemi". Toprak Su Dergisi / (Aralık 2019): 107-114 . https://doi.org/10.21657/topraksu.655499
AMA Karaca Bilgen G , Kodal S , Yıldırım Y . Havza Bazlı Bitkisel Üretim ve Sulama Suyu Optimizasyon Çalışmaları ve Önemi. TSD. 2019; 107-114.
Vancouver Karaca Bilgen G , Kodal S , Yıldırım Y . Havza Bazlı Bitkisel Üretim ve Sulama Suyu Optimizasyon Çalışmaları ve Önemi. Toprak Su Dergisi. 2019; 107-114.
IEEE G. Karaca Bilgen , S. Kodal ve Y. Yıldırım , "Havza Bazlı Bitkisel Üretim ve Sulama Suyu Optimizasyon Çalışmaları ve Önemi", Toprak Su Dergisi, ss. 107-114, Ara. 2019, doi:10.21657/topraksu.655499