The effect of iron deficiency anemia on plasma thyroid hormone levels in childhood

Abstract

Aim: Studies concerning thyroid functions in iron deficiency anemia which is frequently seen in childhood are limited So the present study was planned to investigate the effects of iron deficiency anemia on thyroid hormone metabolism

Keywords

• -

Çocukluk çağında demir eksikliği anemisinin plazma tiroid hormonları üzerine etkisi

Öz

Amaç: Çocuklarda s›k görülen demir eksikli¤i anemisinde, tiroid ifllevleri hakk›ndaki çal›flmalar s›n›rl› olup, bu çal›flmada demir eksikli¤i anemisinin tiroid hormon metabolizmas› üzerine etkilerinin araflt›r›lmas› planlanm›flt›r.

Gereç ve Yöntem: Çal›flma etik kurul onay› (no:77, 04.11.2008) al›narak, demir eksikli¤i anemisi tan›s› konulan 1-14 yafl aras› 90 hasta ile kontrol grubunu oluflturan 38 çocuk üzerinde ileriye dönük olarak gerçeklefltirildi. Tüm hastalardan tam kan say›m›, serum demir, total demir ba¤lama kapasitesi, ferritin, TSH, TT4, TT3, fT4, fT3 düzeylerine bak›ld›. Elde edilen veriler SPSS (Social Package for Social Sciences) 15,0 program› kullan›larak analiz edildi.

Bulgular: Çal›flma ve kontrol grubu aras›nda cinsiyet ve yafl da¤›l›m› aç›s›ndan fark yokken, kilo ve boy ortalamalar› çal›flma grubunda anlaml› olarak düflük saptand› (p<0,001). Hasta grubunun TT3 ve TT4 de¤erleri kontrol grubuna göre anlaml› derecede düflük bulundu (s›ras›yla p=0,002, p<0,001). Her iki grup aras›nda fT3 ve fT4 de¤erleri aç›s›ndan anlaml› fark yoktu. Hematolojik de¤iflkenler ile tiroid hormon de¤erleri aras›ndaki iliflkiye bak›ld›¤›nda, TT3 ile ferritin ve transferrin doygunlu¤u aras›nda pozitif iliflki saptand›.

Çıkarımlar: Demir eksikli¤i anemisinde total tiroid hormon düzeyleri etkilense de biyolojik olarak etkin serbest hormon düzeyleri normal s›n›rlarda kalmaktad›r. Bu etkinin hangi mekanizmalarla olabilece¤ini, geri dönüflümlü olup olmad›¤›n› ve klinikteki yans›mas›n› ayd›nlatmak için daha kapsaml› çal›flmalara ihtiyaç vard›r. 

Anahtar Kelimeler

• Anemi
• demir eksikliği
• tiroid hormonu

Kaynakça

1. Dillman E, Gale C, Gren W, Johnson DG, Mackler B, Finch C. Hypothermia in iron deficiency due to altered triiodothyronine metabolism. Am J Physiol 1980; 239: 377-81.
2. Tang F, Wong TM, Loh TT. Effects of cold exposure or TRH on the serum TSH levels in the iron deficient rat. Horm Metab Res 1988; 20: 616-9.
3. Galton VA. Some effects of altitude on thyroid function. Endocrinology 1972; 91: 1393-403.
4. Beard JL, Brigham DE, Kelley SK, Gren MH. Plasma thyroid hormone kinetics are altered in iron-deficient rats. J Nutr 1998; 128: 1401-8.
5. Smith SM, Finley J, Johnson LK, Lukaski HC. Indices of in vivo and in vitro thyroid hormone metabolism in iron-deficient rats. Nutr Res 1994; 14: 729-39.
6. Martinez-Torres C, Cubeddu L, Dillmann, et al. Effect of exposure to low temperature on normal and iron deficient subjects. Am J Physiol 1984; 246: 380-3.
7. Tienboon P, Unachak K. Iron deficiency anemia in childhood and thyroid function. Asia Pac J Clin Nutr 2003; 12: 198-202.
8. Azizi F, Mirmiran P, Sheikholeslam R, Hedayati M, Rastmanesh R. The relation between serum ferritin and goitre, urinary iodine and thyroid hormone. Int J Vitam Nutr Res 2002; 72: 296-9.

9. Gündüz Z, Kumandaş S, Kurtoğlu S, Üzüm K. Demir eksikliği anemisinin tiroid hormonları üzerine olan etkileri. Türk Tıp Araştırma 1992; 10: 205-9.
10. Gökdeniz E, Dilek İ, Demir C. Demir tedavisinin tiroid fonksiyonları üzerine etkisi. Turk J Haematol 2004;21 (Suppl 3):80.
11. Hess SY, Zimmermann MB, Arnold M, Langhans W, Hurrell RF. Iron deficiency anemia reduces thyroid peroxidase activity in rats. J Nutr 2002; 132: 1951-5.
12. Hurrell RF. Bioavailability of iodine. Eur J Clin Nutr 1997; 51: 9-12.