Araştırma Makalesi

The causal relationship between environmental taxes for sustainable development and greenhouse gas emissions (CO2): a case study of Türkiye

Cilt: 13 Sayı: 1 30 Haziran 2024
PDF İndir
EN TR

The causal relationship between environmental taxes for sustainable development and greenhouse gas emissions (CO2): a case study of Türkiye

Öz

Enerji üretimi, ulaşım ve endüstriyel süreçler için kullanılan fosil yakıtlar ve tarım faaliyetleri atmosfere salınan zararlı gazları sürekli olarak arttırmaktadır. Bu gazlar atmosferde sera benzeri bir etkiye neden olarak Dünya’nın ortalama sıcaklığını, küresel ısınmaya ve iklim değişikliğine neden olacak kadar yükseltmektedir. İnsan kaynaklı seragazı emisyonlarının azaltılması, sürdürülebilir kalkınmanın sağlanmasında büyük önem taşımaktadır. Bu amaçla uygulanacak politika araçlarından biri de çevre kirliliğini doğrudan ve dolaylı olarak azaltmayı hedefleyen vergilerdir. Sera gazı emisyonları ile bu tür vergiler arasındaki ilişkinin ölçülmesi, iklim değişikliği ile mücadelede izlenen ve gelecekte karbon vergisi gibi doğrudan çevre kirliliğinin azaltılmasına yönelik uygulanacak vergi politikalarının ve araçların başarısı için önemlidir. Bu bağlamda Türkiye için çevre kirliliğini önleyici nitelikteki vergiler olarak kabul edilen enerji vergileri ve ulaştırma vergilerinin CO2 emisyonu ile arasındaki nedensellik ilişkisinin araştırılması bu çalışmanın amacını oluşturmaktadır. Hatemi-J Nedensellik analizi sonuçlarına göre CO2 emisyonundan gerek toplam çevre vergileri gerekse de enerji ve ulaştırma vergileri yönlü nedensel ilişkiler bulunmuştur.

Anahtar Kelimeler

Environmental Taxes, CO2 Emissions, Sustainable Development

Kaynakça

  1. Ağan, B., & Aydın, Ü. (2018). Kripto para birimlerinin küresel etkileri: Asimetrik nedensellik analizi In T. Korkmaz, M. İ. Yağcı, İ. Ege, & T. T. Turaboğlu (Ed.), Uluslararası Katılımlı 22. Finans Sempozyumu Bildiriler Kitabı, Ekin Yayınevi, 797-816, Mersin.
  2. Akbelen, M. M. (2019). Karbon vergileri ve emisyon ticareti sistemleri, Avrupa Birliği ve Amerika Birleşik Devletleri örneklerinden hareketle Türkiye`de uygulanabilirliği (Unpublished master’s thesis). Süleyman Demirel Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Isparta.
  3. Akçay, F., Yavuz, E., & Kılıç, E. (2023). Karbon emisyonu ile vergileme arasındaki ilişkinin cumhuriyetten günümüze analizi: Kantil eşbütünleşme yaklaşımından kanıtlar. Anadolu Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 23(Özel Sayı), 59-78.
  4. Akkaya, S., & Hepsag, A. (2021). Does fuel tax decrease carbon dioxide emissions in Turkey? Evidence from an asymmetric nonlinear cointegration test and error correction model. Environmental Science and Pollution Research, 28, 35094–35101. doi: 10.1007/s11356-021-12907-9
  5. Akyol, H., & Gül, K. (2021). Çevresel vergi politikalari sürdürülebilir kalkınmayı desteklemede ne kadar etkilidir: OECD ülkeleri örneği. Balıkesir Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi, 24(46), 977-997. doi: 10.31795/baunsobed.896534
  6. Alper, F. Ö., & Alper, A. E. (2017). Karbondioksit emisyonu, ekonomik büyüme, enerji tüketimi ilişkisi: Türkiye için bir ARDL sınır testi yaklaşımı. Sosyoekonomi, 25(33), 145-156.
  7. Artan, S., Hayaloğlu, P., & Seyhan, B. (2015). Türkiye'de çevre kirliliği, dışa açıklık ve ekonomik büyüme ilişkisi. Yönetim ve Ekonomi Araştırmaları Dergisi, 13(1), 308-326.
  8. Atay Polat, M., & Ergün, S. (2021). Kirlilik emisyonlarının azaltılmasında çevre vergilerinin rolü: AB ülkeleri örneği. İzmir İktisat Dergisi, 36(2), 379-397. doi: 10.24988/ije.202136209
  9. Ateş, E., & Şanlısoy, S. (2024). The impact of global value chains on climate change. Journal of Social and Economic Development. doi: 10.1007/s40847-023-00320-6
  10. Atıcı, C., & Kurt, F. (2007). Türkiye’nin dış ticareti ve çevre kirliliği: Çevresel kuznets eğrisi yaklaşımı. Tarım Ekonomisi Dergisi, 13(2), 61-69.

Kaynak Göster

APA
Karşıyakalı, B., Aydın, Ü., & Şanlısoy, S. (2024). The causal relationship between environmental taxes for sustainable development and greenhouse gas emissions (CO2): a case study of Türkiye. Trakya Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi E-Dergi, 13(1), 82-100. https://doi.org/10.47934/tife.13.01.06
AMA
1.Karşıyakalı B, Aydın Ü, Şanlısoy S. The causal relationship between environmental taxes for sustainable development and greenhouse gas emissions (CO2): a case study of Türkiye. TİFE. 2024;13(1):82-100. doi:10.47934/tife.13.01.06
Chicago
Karşıyakalı, Başak, Üzeyir Aydın, ve Selim Şanlısoy. 2024. “The causal relationship between environmental taxes for sustainable development and greenhouse gas emissions (CO2): a case study of Türkiye”. Trakya Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi E-Dergi 13 (1): 82-100. https://doi.org/10.47934/tife.13.01.06.
EndNote
Karşıyakalı B, Aydın Ü, Şanlısoy S (01 Haziran 2024) The causal relationship between environmental taxes for sustainable development and greenhouse gas emissions (CO2): a case study of Türkiye. Trakya Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi E-Dergi 13 1 82–100.
IEEE
[1]B. Karşıyakalı, Ü. Aydın, ve S. Şanlısoy, “The causal relationship between environmental taxes for sustainable development and greenhouse gas emissions (CO2): a case study of Türkiye”, TİFE, c. 13, sy 1, ss. 82–100, Haz. 2024, doi: 10.47934/tife.13.01.06.
ISNAD
Karşıyakalı, Başak - Aydın, Üzeyir - Şanlısoy, Selim. “The causal relationship between environmental taxes for sustainable development and greenhouse gas emissions (CO2): a case study of Türkiye”. Trakya Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi E-Dergi 13/1 (01 Haziran 2024): 82-100. https://doi.org/10.47934/tife.13.01.06.
JAMA
1.Karşıyakalı B, Aydın Ü, Şanlısoy S. The causal relationship between environmental taxes for sustainable development and greenhouse gas emissions (CO2): a case study of Türkiye. TİFE. 2024;13:82–100.
MLA
Karşıyakalı, Başak, vd. “The causal relationship between environmental taxes for sustainable development and greenhouse gas emissions (CO2): a case study of Türkiye”. Trakya Üniversitesi İktisadi ve İdari Bilimler Fakültesi E-Dergi, c. 13, sy 1, Haziran 2024, ss. 82-100, doi:10.47934/tife.13.01.06.
Vancouver
1.Başak Karşıyakalı, Üzeyir Aydın, Selim Şanlısoy. The causal relationship between environmental taxes for sustainable development and greenhouse gas emissions (CO2): a case study of Türkiye. TİFE. 01 Haziran 2024;13(1):82-100. doi:10.47934/tife.13.01.06