MATEMATIK EĞITIMI LISANSÜSTÜ ARAŞTIRMALARDAN YANSIMALAR

Öz

ÖZ: Araştırmanın amacı, matematik eğitimi alanında Türkiye’de yayımlanan lisansüstü tez çalışmalarının genel eğilimini betimlemek için gerçekleştirilmiştir. Ulusal tez merkezi veri tabanı aracılığıyla matematik eğitimi anabilim dalında eğitim konulu 102 adet lisansüstü tez yayımlanma yılına, türlerüne, yöntemsel özelliklerine ve anahtar kelimelerine göre betimsel içerik analizi yapılmıştır. Yapılan analizler neticesinde, matematik eğitimi anabilim dalında eğitim konulu ilk tezin 2003 yılında yayımlanan bir doktora tezi olduğu; yıllar içerisinde yayımlanan tezlerin büyük oranda yüksek lisans tezi olduğu tespit edilmiştir. Bunun yanında tezlerde tercih edilen araştırma yaklaşımlarına göre dağılımlar incelendiğinde, yüksek lisans ve doktora tezlerinin her ikisinde de nitel yaklaşımın çoğunlukla tercih edildiği; tezlerde tercih edilen araştırma deseni bağlamında ise deneysel desenin tercih edildiği görülmüştür. Matematik eğitiminde yayımlanan tezlerde en fazla araştırma yaklaşımına dair anahtar kelimelerin kullanıldığı ve bunu sırasıyla öğrenme alanı, genel, bilişsel beceriler, yöntemle ilgili nadiren de ölçme ve değerlendirme, matematiksel dil, duyuşsal beceriler, etnomatematik, matematik okuryazarlığı ve öğretmen yetiştirmeye dair anahtar kelimelerin kullanıldığı ifade edilebilir. Araştırma kapsamında incelenen bazı tezlerde araştırma yaklaşımı, deseni, çalışma grubu türü, büyüklüğü ve veri toplama aracına ilişkin bilgiye rastlanılmamıştır. Tezlerde özellikle yöntem bölümünde olan eksiklikler okuyucunun araştırma sürecini tam anlamıyla zihninde tasavvur etmesi zorlaşmaktadır. Bu bağlamda tez yazarlarının araştırmalarını raporlaştırırken bu hususlarda dikkatli olması önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Lisansüstü tez
• matematik eğitimi
• betimsel içerik analizi

REFLECTIONS FROM GRADUATE RESEARCH IN MATHEMATICS EDUCATION

Öz

The study was conducted to understand the general trend of postgraduate thesis studies published in the field of mathematics education in Turkey. 102 postgraduate theses were accessed through the national thesis center database. Descriptive content analysis was used to analyze these theses in terms of their publication years, types, methodological features and keywords. Considering the analyzes made, it was concluded that the first thesis on education in the department of mathematics education is a doctoral thesis published in 2003 and most published theses are master's theses. Moreover, in the distributions of research approaches and designs in the theses, qualitative approach and experimental design were mostly preferred. In the theses published in mathematics education, the keywords related to the research approach are used the most. It is followed by learning domain, general, cognitive skills, methodology. Some examined theses don’t have information about the research approach, design, type of study group, size and data collection tool. In this context, it is recommended that thesis authors be careful about these issues while reporting their research.

Anahtar Kelimeler

• Postgraduate thesis
• mathematics education
• descriptive content analysis

Kaynakça

1. Arı, A. A., & Demir, B. (2020). Analysis of thesis in Turkey between the years 2008-2020 on mathematics literacy. Sakarya University Journal of Education, 10(3), 667-685. https://doi.org/10.19126/suje.796422
2. Ceylan, Ö., & Karahan, E. (2021). STEM odaklı matematik uygulamalarının 11. sınıf öğrencilerinin matematik tutum ve bilgileri üzerine etkisi. Anadolu Journal of Educational Sciences International, 11(2), 660-683. https://doi.org/10.18039/ajesi.793601
3. Çalık, M., &Sözbilir, M. (2014). İçerik analizinin parametreleri. Eğitim ve Bilim, 39(174), 33-38. https://doi.org/10.15390/EB.2014.3412
4. Biber, A. Ç., & Çetinkaya, S. (2017). 7e öğrenme halkası modelinin çarpanlar ve katlar konusunun öğretiminde akademik başarıya etkisi. Uluslararası Eğitim Bilimleri Dergisi, (10), 292-311. https://dergipark.org.tr/en/download/article-file/563275
5. Er, G., & Biber, A. (2020). Matematik eğitimi alanındaki deneysel desenli tezlerde tematik ve metodolojik eğilimler. Trakya Eğitim Dergisi, 10(3), 995-1006. https://doi.org/10.24315/tred.708202
6. Güven, B., & Özçelik, Ç. (2017). İlkokul matematik dersine yönelik gerçekleştirilen lisansüstü eğitim tez çalışmalarına ilişkin bir inceleme. Eğitimde kuram ve uygulama, 13(4), 693-714. https://doi.org/10.17244/eku.347800
7. Karadem, Z. G., & Yakıt Ongun, M. (2021). Tez başlığında “matematik öğretmenleri” bulunan lisansüstü tezlerin incelenmesi (1998-2020). OPUS International Journal of Society Researches, 18 (43), 6918-6941. https://doi.org/10.26466/opus.837822
8. Kedikli, D., & Katrancı, Y. (2021). Geometrik düşünme düzeyleri ile ilgili tezlerin betimsel içerik analizi. Kocaeli Üniversitesi Eğitim Dergisi, 4(2), 251-273. https://doi.org/10.33400/kuje.950983

9. Lee, M. H., Wu, Y. T., & Tsai, C. C. (2009). Research trends in science education from 2003 to 2007: A content analysis of publications in selected journal: International Journal of Science Education, 31(15), 1999–2020. https://doi.org/10.1080/09500690802314876
10. Özdevecioğlu, B. & Hark Söylemez, N. (2021). Akıl ve zekâ oyunları ile ilgili olarak yapılan lisansüstü çalışmaların değerlendirilmesi. Iğdır Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi (28), 17-53. https://dergipark.org.tr/tr/pub/igdirsosbilder/issue/65608/977735
11. Sevencan, A. (2019). Türkiye'de matematik eğitimi alanında yapılmış lisansüstü tezlerin ıncelenmesi (Yayınlanma numarası: 28676348) Yüksek Lisans tezi, Necmettin Erbakan University . https://www.proquest.com/openview/06766afe776d82c7c96e464b34f2ad6f/1?pq-origsite=gscholar&cbl=2026366&diss=y
12. Tabuk, M., Aydogdu, A.A., Kalyoncu, A., Erten, D.I., Arslan, K., Kara, N., & Arslan, T. (2018). Türkiye'deki bilgisayar destekli matematik öğretimi araştırmaları: yüksek lisans ve doktora tezlerinin içerik analizi. Akdeniz Eğitim Araştırmaları Dergisi, 12(25), 16-38.
13. Tabuk, M. (2019). lisansüstü tezlerde bilgisayar destekli matematik öğretimi uygulamaları: meta-sentez çalışması. Journal of Theoretical Educational Science, 12 (2) , 656-677. https://doi.org/10.30831/akukeg.433539
14. Tereci, A., & Bindak, R. (2019). 2010-2017 yılları arasında Türkiye'de matematik eğitimi alanında yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi. Muğla Sıtkı Koçman Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 6(1) , 40-55. https://doi.org/10.21666/muefd.485737
15. Tosun, C., ve Yaşar, M. D. (2015) Descriptive content analysis of problem-based learning researches in science education in Turkey. Kastamonu Üniversitesi Kastamonu Eğitim Dergisi, 23(1), 293-310. https://app.trdizin.gov.tr/publication/paper/detail/TVRZMk1qVTFOUT09
16. Toptaş, V., ve Gözel, E. (2018). Türkiye’de matematik kaygısı ile ilgili yapılan lisansüstü tezlerin içerik analizi. Eğitim Kuram ve Uygulama Araştırmaları Dergisi, 4(3), 136-146. https://dergipark.org.tr/en/pub/ekuad/issue/41379/500235
17. Toptaş, B., & Kuşdemir, Y. (2021). Türkiye’de matematik öğretimi alanında yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi. International Primary Education Research Journal , 5(2) , 171-179. https://dergipark.org.tr/en/pub/iperj/issue/64344/913213
18. Yaşar, Ş., & Papatğa, E. (2015). İlkokul matematik derslerine yönelik yapılan lisansüstü tezlerin incelenmesi. Trakya Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 5(2). https://dergipark.org.tr/en/pub/trkefd/issue/21482/230218
19. Yıldırım, A., & Şimşek, H. (2016). Sosyal bilimlerde nitel araştırma yöntemleri. Seçkin Yayıncılık.
20. Yıldırım, C. (2004). Matematiksel Düşünme (4.Baskı) Remzi Kitabevi.
21. Yenilmez, K., & Yıldız, Ş. (2019). Matematiksel modelleme ile ilgili lisansüstü tezlerin tematik içerik analizi. Eskişehir Osmangazi Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 20, 1-22. https://doi.org/10.17494/ogusbd.548180