ÇOCUKLARIN ÇOKLU ZEKÂ ALANLARINI DEĞERLENDİRME ENVANTERİ’NİN GELİŞTİRİLMESİ: GEÇERLİK VE GÜVENİRLİK ÇALIŞMASI

Öz

Bu araştırmanın amacı ilkokul öğrencilerinin çoklu zekâ alanlarını değerlendirmeye yönelik bir envanter geliştirmektir. Araştırma nicel araştırma yöntemleri arasında yer alan tarama modeli kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın evrenini İstanbul ilindeki ilkokul öğrencileri oluşturmaktadır. Araştırma kapsamında evrenin tamamına ulaşmanın zorluğu göz önünde bulundurularak küme örnekleme yöntemiyle örneklemin seçilmesine karar verilmiştir. Küme örnekleme yöntemi doğrultusunda İstanbul ili Başakşehir ilçesindeki bir devlet ilkokulunda öğrenim görmekte olan toplam 385 öğrenci araştırmanın örneklemi olarak belirlenmiştir. Veri toplama aracının geliştirilmesi çalışmalarının ardından verilerin toplanması amacıyla uygulama çalışması gerçekleştirilmiştir. Araştırmada veriler, son hali verilen 80 maddelik envanterin tek oturumda örneklem grubuna uygulanması yoluyla elde edilmiştir. Araştırmada verilerin analizi kapsamında geliştirilen envanterin geçerliğinin belirlenmesi amacıyla açımlayıcı ve doğrulayıcı faktör analizleri, güvenirliğinin belirlenmesi amacıyla da Cronbach’s Alpha iç tutarlık katsayısı, analizleri gerçekleştirilmiştir. Elde edilen bulgular doğrultusunda Çocukların Çoklu Zekâ Alanlarını Değerlendirme Envanteri’nin ilkokul çocuklarının çoklu zekâ alanlarını belirleme ve değerlendirme amacıyla kullanılabilecek geçerli ve güvenilir bir ölçme aracı olduğu, bu doğrultuda bilimsel araştırmalar kapsamında kullanılabilir ve uygulanabilir olduğu sonucuna ulaşılmıştır. Bu doğrultuda Çocukların Çoklu Zekâ Alanlarını Değerlendirme Envanteri’nin sınıflarda, ilkokul düzeyindeki öğrencilere uygulanmasının öğrencilerin çoklu zekâ alanlarının belirlenmesine katkı sağlayacağı ve bu doğrultuda çoklu zekâ kuramı bağlamında gerçekleştirilecek öğretim faaliyetlerine ışık tutacağı düşünülmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Çoklu zeka
• ilkokul öğrencileri
• envanter geliştirme

Development Of Children's Multiple Intelligence Domains Assessment Inventory: Validity and Reliability Studies

Öz

The aim of this research is to develop an inventory to assess the multiple intelligence of primary school students. The research was conducted using the survey model, which is among quantitative research methods. The universe of the research consists of primary school students in Istanbul. Considering the difficulty of reaching the entire universe within the scope of the research, it was decided to select the sample by cluster sampling method. In line with the cluster sampling method, a total of 385 students studying in a public primary school in Başakşehir district of Istanbul province were determined as the sample of the study. After the development of the data collection tool, an implementation study was carried out to collect the data. The data were obtained by applying the finalized 80-item inventory to the sample group in a single session. Exploratory and confirmatory factor analyses were conducted to determine the validity of the inventory developed within the scope of data analysis, and Cronbach's Alpha internal consistency coefficient was analyzed to determine its reliability. In line with the findings obtained, it was concluded that the Children's Multiple Intelligence Domains Assessment Inventory is a valid and reliable measurement tool that can be used to determine and evaluate the multiple intelligence areas of primary school children, and in this direction, it can be used and applied within the scope of scientific research. In this direction, it is thought that the application of the Children's Multiple Intelligence Domains Assessment Inventory to primary school students in classrooms will contribute to the determination of students' multiple intelligence areas and will shed light on the teaching activities to be carried out in the context of the theory of multiple intelligence.

Anahtar Kelimeler

• Multiple intelligence
• primary school students
• inventory development

Kaynakça

1. Adcock, P. K. (2014). The longevity of Multiple Intelligence Theory in education. Delta Kappa Gamma Bulletin, 80(4), 50–57.
2. Armstrong, T. (2020). Multiple intelligences. American Institute for Learning and Human Development.
3. Baykal, İ. A. (2005). Sosyal Bilgiler Dersinde Uygulanan Çoklu Zeka Kuramının Öğrencilerin Akademik Başarılarına Etkileri, Yüksek Lisans Tezi, Gazi Üniversitesi.
4. Bowser, J. M. (2021). Anxiety, Preconceived Negative Perceptions, and Self-Efficacy: Impact on Adult Learners’ Performance in Introductory Accounting Courses. Doktora Tezi. Saint Leo University.
5. Brown, T. A. (2006). Confirmatory factor analysis for applied research. New York, NY: Guilford Press.
6. Büyüköztürk, Ş. (2006). Sosyal bilimler için veri analizi el kitabı. İstatistik, araştırma deseni SPSS uygulamaları ve yorum. Pegem A Yayıncılık.
7. Büyüköztürk, Ş., Kılıç–Çakmak, E., Akgün, Ö. E., Karadeniz, Ş., ve Demirel, F. (2008). Bilimsel Araştırma Yöntemleri (2. baskı). Ankara: Pegem Akademi Yayıncılık.
8. Chiland, C. (2016). Pioneers in child and adolescent psychiatry: Jean Piaget (1896–1980). Neuropsychiatrie De L'enfance Et De L'adolescence, 64481-483.

9. Cohen, L., Manion, L., ve Morrison K. (2000). Research Methods in Education (5th Edition). London: Routledge Falmer.
10. Doğan, M. F. (2023). İlkokul Fen Bilimleri Dersinde Çoklu Zekâ Kuramı Uygulamaları: Bir Eylem Araştırması. Doktora Tezi. Eskişehir: Anadolu Üniversitesi Eğitim Bilimleri Enstitüsü.