MATEMATİKSEL DÜŞÜNME STİLLERİ VE PROBLEM ÇÖZMEYE YÖNELİK İNANÇLAR

Yıl 2026, Cilt: 16 Sayı: 1, 219 - 261, 31.01.2026

Figen Uysal , Dilek Kırbaş

https://doi.org/10.24315/tred.1579021

Öz

Bu araştırmada, lise öğrencilerinin problem çözme sürecinde tercih ettikleri matematiksel düşünme stillerinin ve problem çözmeye yönelik inançlarının cinsiyet ve sınıf düzeyi değişkenleri açısından incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma, nicel araştırma yöntemlerinden tarama ve ilişkisel tarama modelleri ile yürütülmüştür. Araştırmaya, Bursa iline bağlı iki ilçede yer alan ve üç farklı lisede öğrenim gören dokuz, on ve onbirinci sınıfta bulunan toplam 462 öğrenci katılmıştır. Araştırma verileri Matematik İşlem Testi ve Matematiksel Problem Çözmeye İlişkin İnanç Ölçeği ile toplanmıştır.Elde edilen verilerin analizinde Tek Yönlü Varyans Analizi, Bağımsız Gruplar için t testi ve Korelasyon Analizi kullanılmıştır. Araştırma sonuçları, öğrencilerin çoğunlukla harmonik düşünme stiline sahip olduğunu göstermektedir. Öğrencilerin düşünme stillerinin dağılımlarında sınıf düzeyi ve cinsiyet değişkenleri açısından anlamlı bir fark olmadığı görülmüştür. Öğrencilerin matematiksel problem çözmeye ilişkin inanç düzeyleri orta düzey olarak belirlenmiştir. Öğrencilerin inanç puanları cinsiyet ve sınıf düzeyi değişkenlerine göre de istatistiksel olarak anlamlı farklılaşmamaktadır. Son olarak, öğrencilerin matematiksel düşünme stilleri ile problem çözmeye yönelik inançlarının sadece problem çözme becerisi alt boyutu arasında pozitif yönde ve zayıf düzeyde bir ilişki olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Matematiksel Düşünme Stilleri , Problem Çözmeye Yönelik İnançlar , Lise Matematik Eğitimi

Kaynakça

• Akar, M., & Şahinler, S. (1997). İstatistik. Adana: Ç. Ü. Ziraat Fakültesi Genel Yayın No: 74, Ders Kitapları Yayın No: 17.
• Akçakın, V. & Kaya, G. (2020). Ortaöğretim öğrencilerinin matematiksel düşünme stillerinin belirlenmesi: Örtük sınıf analizi. Eğitim ve Bilim Dergisi, 45(201), 39-54.
• Altun, M. (2008). Eğitim fakülteleri ve ilköğretim öğretmenleri için matematik öğretimi. Alfa Yayınları.
• Arcavi, A. (2003). The role of visual representations in the learning of mathematics. Educational Studies in Mathematics, 52, 215-241.
• Baki, A. (2006). Kuramdan uygulamaya matematik eğitimi, Derya Kitabevi, Trabzon.
• Baki, A. (2018). Matematiği öğretme bilgisi. Pegem Akademi, Ankara.
• Baki, A., Güven, B., & Karataş, İ. (2002, Eylül). Dinamik geometri yazılımı cabri ile keşfederek öğrenme. V. Ulusal Fen Bilimleri ve Matematik Eğitimi Kongresi’nde sunulan bildiri. Orta Doğu Teknik Üniversitesi.
• Ball, D. (1998). Research on teacher learning: Studying how teachers’ knowledge changes. Action in Teacher Education, 10(2), 7-24.
• Başpınar, K. (2015). Sınıf öğretmeni adaylarının matematiksel inançları ve matematik öğretme kaygıları üzerine bir araştırma. [Yayınlanmamış yüksek lisans tezi]. Afyon Kocatepe Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü, Afyon.
• Baykul, Y. (2009). İlköğretimde matematik öğretimi (6-8. Sınıflar). Pegem Akademi, Ankara.