THE RELATIONSHIP BETWEEN NURSING STUDENTS’ DIGITAL LITERACY LEVELS AND LEARNING MOTIVATIONS

Öz

Digital literacy is accessing information over the internet with technological devices, understanding, evaluating and using information when necessary. It is reported that digital resources increase learning motivation. The aim of this study is to examine the relationship between students' digital literacy levels and their motivation to learn. This descriptive and correlational study was conducted with 280 students studying in the nursing department of a university between 01 July - 01 November 2024. Descriptive Characteristics Form, Digital Literacy Scale (DLS) and Motivation to Learn Scale in Higher Education(MLSHE) were used to collect the data. The data were evaluated with descriptive statistics, independent groups t test, one-way variance (ANOVA), post hoc and correlation analyses. It was determined that the mean age of the nursing students was 21.59±2.52, their mean DLS score was 68.13±11.05, their Learning Goals were 20.14±4.22, their Avoidance Goals were 12.68±4.48, and their Approach Goals were 18.56±4.80. It was found that the digital literacy level of students with high income, who used computers frequently and had high usage skills, and who used different digital tools was statistically higher (p<0.05). In addition, it was determined that the performance approach goals of those with high computer usage skills were higher than those with medium DLS scores and the relationship between them was significant (p<0.05). It was determined that there was a low positive correlation between the DLS and the learning goal sub-dimension of MLSHE(r=.118, p<0.05), a low negative correlation between the avoidance sub-goal dimension (r=-.148, p<0.05) and a low positive correlation between the approach goal sub-dimension (r=.234, p<0.05) (p<0.01). In the study, it was determined that the digital literacy levels of nursing students were moderate and there was a relationship between them and learning motivation. It is recommended to organise learning environments that increase students' digital literacy skills and willingness in nursing education.

Anahtar Kelimeler

• Digital literacy
• Nursing Student
• Motivation
• Learning

HEMŞİRELİK ÖĞRENCİLERİNİN DİJİTAL OKURYAZARLIK DÜZEYLERİ İLE ÖĞRENME MOTİVASYONLARI ARASINDAKİ İLİŞKİ

Öz

Dijital okuryazarlık teknolojik cihazlarla internet üzerinden bilgiye ulaşmak, bilgiyi anlamak, değerlendirmek ve gerektiğinde kullanmaktır. Dijital kaynakların öğrenme motivasyonunu artırdığı bildirilmektedir. Bu çalışmanın amacı, öğrencilerin dijital okuryazarlık düzeyleri ile öğrenme motivasyonları arasındaki ilişkiyi incelemektir. Tanımlayıcı ve ilişki arayıcı türdeki bu çalışma 01 Temmuz - 01 Kasım 2024 tarihleri arasında bir üniversitenin hemşirelik bölümünde öğrenim gören 280 öğrenci ile yürütülmüştür. Verilerin toplanmasında Tanıtıcı Özellikler Formu, Dijital Okuryazarlık Ölçeği(DOYÖ) ve Yükseköğretimde Öğrenme Motivasyonu Ölçeği(YÖMÖ) kullanılmıştır. Veriler tanımlayıcı istatistikler, bağımsız gruplar t testi, tek yönlü varyans(ANOVA), post hoc ve korelasyon analizleri ile değerlendirilmiştir. Hemşirelik öğrencilerinin yaş ortalamalarının 21.59±2.52, DOYÖ puan ortalamalarının 68.13±11.05, Öğrenme Hedeflerinin 20.14±4.22, Kaçınma Hedeflerinin 12.68±4.48, Yaklaşma Hedeflerinin ise 18.56±4.80 puan olduğu saptanmıştır. Gelir düzeyi yüksek, bilgisayarı sık kullanan ve kullanım becerisi yüksek düzeyde olan, farklı dijital araç kullanan öğrencilerin dijital okuryazarlık düzeyinin istatistiksel olarak daha yüksek olduğu bulunmuştur (p<0.05). Ayrıca, bilgisayar kullanım becerisi yüksek olanların performans yaklaşımı hedeflerinin dijital okuryazarlık puanı orta düzeyde olanlara göre daha yüksek olduğu ve aralarındaki ilişkinin anlamlı olduğu saptanmıştır(p<0.05). DOYÖ ile YÖMÖ'nin öğrenme hedefi alt boyutu arasında düşük pozitif korelasyon (r=.118, p<0.05), kaçınma alt hedefi boyutu arasında düşük negatif korelasyon (r=-.148, p<0.05) ve yaklaşma hedefi alt boyutu arasında düşük pozitif korelasyon (r=.234, p<0.05) olduğu belirlenmiştir(p<0.01). Çalışmada hemşirelik öğrencilerinin dijital okuryazarlık düzeylerinin orta düzeyde olduğu ve öğrenme motivasyonu ile aralarında ilişki olduğu belirlenmiştir. Hemşirelik eğitiminde öğrencilerin dijital okuryazarlık becerilerini ve istekliliklerini artırıcı öğrenme ortamlarının düzenlenmesi önerilmektedir.

Anahtar Kelimeler

• Dijital Okuryazarlık
• Hemşirelik Öğrencisi
• Motivasyon
• Öğrenme

Kaynakça

1. Akgün, İ. H. & Akgün, M. (2020). Sosyal bilgiler öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık düzeylerinin incelenmesi. Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 21(2), 1006-1024. https://doi.org/10.5281/zenodo.13744909
2. Alımlı, F., & Atilla, S. (2025). Sosyal medyanın öğrencilerin akademik, sosyal, kültürel ve psikolojik gelişimleri üzerindeki etkileri. Ulusal Eğitim Dergisi, 5(9), 20277-20277. https://doi.org/10.5281/zenodo.17217881
3. Alhazza, T. C. & Lucking, R. (2017). An examination of preservice teachers’ view of multiliteracies: habits, perceptions, demographics and slippery slopes. Reading Improvement, 54(1), 32-43.
4. Altıntaş, S. & Dinçer, A. T. (2024). Meslek yüksekokulu öğrencilerinin dijital okuryazarlık düzeylerinin belirlenmesi: Lüleburgaz Meslek Yüksekokulu Örneği. Trakya Eğitim Dergisi, 14(2), 880-895. https://doi.org//10.24315/tred.1398589
5. Baydullaev, A., Tayrov, K., Narzullaev, D., Shadmanov, K. K. & Yomgirov, O. (2023). The effectiveness of digital technologies use in higher education: a modern approach to training. International Conference on Digital 6, 27 April 2023, Uzbekistan. Transformation: Informatics, Economics and Education (DTIEE 2023), pp.1-6,27 April 2023, Uzbekistan.
6. Brown, J., Morgan, A., Mason, J., Pope, N. & Bosco, A. M. (2020). Student nurses' digital literacy levels lessons for curricula. Comput Inform Nurs, 38(9), 451–458. https://doi.org/10.1097/cin.0000000000000615
7. Chemsi, G., Sadiq, M., Radid, M. & Talbi, M. (2019). Formative e-assessment and behavioral commitment of students: case of the faculty of science. International Journal of Emerging Technologies in Learning, 14(12), 4. https://doi.org/10.3991/ijet.v14i12.10389
8. Erbir, M. (2021). Hemşirelik mesleğinde dijital okuryazarlık: Kayseri ili örneği. Ekonomi İşletme Siyaset ve Uluslararası İlişkiler Dergisi, 7(2), 336-352.

9. Erduran Tekin, Ö. (2023). Yükseköğretimde Öğrenme Motivasyonu Ölçeği'nin (YÖMÖ-Ü) Türkçeye Uyarlanması. E-International Journal of Educational Research, 14(3)., 34-51. https://doi.org/10.19160/e-ijer.1252283
10. Fraenkel, J. R., Wallen, N. E., & Hyun, H. H. (2012). How to design and evaluate research in education (7th Ed.). New York: McGraw-Hill.
11. Gökbulut, B. (2021). Öğretmenlerin dijital okuryazarlık düzeyleri ile hayat boyu öğrenme eğilimlerinin incelenmesi. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi, 11(3), 469-479. https://doi.org/10.5961/jhes.2021.466
12. Göldağ, B. (2021). Üniversite öğrencilerinin dijital okuryazarlık düzeyleri ile dijital veri güvenliği farkındalık düzeyleri arasındaki ilişkinin incelenmesi. e- Uluslararası Eğitim Araştırmaları Dergisi, 12(3), 82-100. http://doi.org/10.19160/e-ijer.950635
13. Greenhow, C., & Lewin, C. (2016). Social media and education: Reconceptualizing the boundaries of formal and informal learning. Learning, Media and Technology, 41(1), 6–30. https://doi.org/10.1080/17439884.2015.1064954
14. Gültekin, V. & Özel, N. (2024). Üniversite öğrencilerinin dijital okuryazarlık becerileri. Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih-Coğrafya Fakültesi Dergisi, 64(1), 384-420. https://doi.org/10.33171/dtcfjournal.2024.64.1.16
15. Gürtekin, A. (2019). Üniversite öğrencilerinin boş zaman tutumları ile sosyalleşme taktikleri ve dijital okuryazarlık düzeylerinin incelenmesi. Ağrı İbrahim Çeçen Üniversitesi, Sosyal Bilimler Enstitüsü Yüksek lisans tezi, Ağrı. Hamutoğlu, N. B. , Güngören, Ö. C. , Kaya Uyanık, G. & Gür Erdoğan, D. (2021). Dijital Okuryazarlık Ölçeği: Türkçe’ye uyarlama çalışması. Ege Eğitim Dergisi, 22(2) , 132-133. https://doi.org/10.12984/egeefd.1037452
16. Harerimana, A., Duma, S. E., Mtshali & N. G. (2023). First-year nursing students ’ digital literacy: A cross-sectional study. Journal of Nursing Education and Practice, 13(1), 31–37. https://doi.org/10.5430/jnep.v13n1p31
17. Hasanah, U., Rahayu, S. & Anggraini, A. I. (2022). Improving prospective basic education teachers’ capabilities on digital literacy: a systematic literature review. Al Ibtida Jurnal Pendidikan Guru Mi, 9(2), 417-429. http://dx.doi.org/10.24235/al.ibtida.snj.v9i2.10339
18. Jeon, J., & Kim, S. (2022). The mediating effects of digital literacy and self-efficacy on the relationship between learning attitudes and Ehealth literacy in nursing students: a cross-sectional study. Nurse Education Today, 113, 105378. https://doi.org/10.1016/j.nedt.2022.105378
19. Karasar, N. (2005). Bilimsel araştırma yöntemi: Kavramlar ilkeler teknikler. Ankara: Nobel Yayıncılık.
20. Karadaş, A., Kaynak, S., Ergün, S. & Karaca, P. P. (2021). Hemşirelik ve ebelik öğrencilerinin 21. yüzyıl becerilerinin bazı değişkenlere göre incelenmesi. Ordu Üniversitesi Hemşirelik Çalışmaları Dergisi, 4, 232–239. https://doi.org/10.38108/ouhcd.906190
21. Kaya, H. İ. & Korucuk, M. (2022). Examination of digital literacy levels of university students. Dinamika Ilmu, 22(1), 167-186. http://doi.org/10.21093/di.v22i1.4523
22. Kaya, B., & Üstüner Top, F. (2024). Hemşirelik öğrencilerinin dijital okuryazarlık, siberkondria düzeyleri ve ilişkili faktörlerin değerlendirilmesi. Gümüşhane Üniversitesi Sağlık Bilimleri Dergisi, 13(1), 243-252. https://doi.org/10.37989/gumussagbil.1366898
23. Kozan, M. & Bulut Özek, M. (2019). Böte bölümü öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık düzeyleri ve siber zorbalığa ilişkin duyarlılıklarının incelenmesi. Fırat Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi, 29(1), 107-120. http://dx.doi.org/10.18069/firatsbed.538657
24. Kim, H. J., Hong, A. J. & Song, H.-D. (2018). The relationships of family, perceived digital competence and attitude, and learning agility in sustainable student engagement in higher education. Sustainability, 10(12), 4635. https://doi.org/10.3390/su10124635
25. Kim, D., & Ryoo, D. (2023). Learning Techniques Using Study with Me: Focus on motivational orientations, learning competency and digital literacy. IEEE Access, 99, 1-1. http://dx.doi.org/10.1109/ACCESS.2023.3312555
26. Kingpen, T. (2015). Digital literacy 21st century competencies for our age: The building blocks of digital literacy from enhancement to transformation. Universitas Riau, 1-19.
27. Kurt Demircan, G. & Katısöz, Y. (2022). Ön lisans programı öğrencilerinin dijital okuryazarlık düzeyi. Sosyal ve Beşeri Bilimler Araştırmaları Dergisi, 23(51), 225-248.
28. Lafcı Tor, D., Demir Başaran, S. & Arık, E. (2022). Öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık düzeylerinin incelenmesi. Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi, 23(2), 2027-2064.
29. Lee, J., & Kim, S. O. (2023). The influence of e-learning digital literacy on cognitive flexibility and learning flow in nursing students. Journal of Korean Biological Nursing Science, 25(2), 87-94. http://dx.doi.org/10.7586/jkbns.23.0001
30. Limilia, P., Gelgel, R. A., & Rahmiaji, L. R. (2022). Digital Literacy Among Z Generation in Indonesia. European Proceedings of Social and Behavioural Sciences, 1-11. http://dx.doi.org/10.15405/epsbs.2022.01.02.1
31. Maden, S., Banaz, E. & Maden, A. (2018). Türkçe öğretmeni adaylarının dijital ortamlardaki yazma alışkanlıkları. Eğitim ve Öğretim Araştırmaları Dergisi, 7(1),103-112. https://doi.org/10.18026/cbayarsos.889022
32. Mather, B. C. & Almond, H. (2021). Developing digital capability: Transforming the nursing and midwifery workforce one byte at a time. Australian Nursing and Midwifery Journal, 27(5), 46.
33. Meedya, S., Moroney, T., Nielsen, W., & Bokat, I. N. (2019). Digital explanations and nursing students’ perception of learning science. Nurse Education in Practice, 41, 102636. https://doi.org/10.1016/j.nepr.2019.102636
34. Morgan, A., Sibson, R. & Jackson, D. (2022). Digital demand and digital deficit: Conceptualising digital literacy and gauging proficiency among higher education students. Journal of Higher Education Policy and Management, 44(3), 258-275. https://doi.org/10.1080/1360080X.2022.2030275
35. Najafpour Moghadam, P., Mohammadi, Z., & Raisifar, A. (2020). Structural modeling of the relationship between information literacy and academic achievement motivation with mediation of academic self-efficacy in undergraduate nursing students of Ilam University of Medical Sciences. Journal of studies in Library and Information Science, 12(3), 1-16. https://doi.org/10.22055/slis.2020.32552.1697
36. Nes, A.A.G, Steindal, S.A, Larsen M.H, et al. (2021). “Technological Literacy in Nursing Education: A Scoping Review”. Journal of Professional Nursing, 37 (2), 320-34. https://doi.org/10.1016/j.profnurs
37. Ng, W. (2012). Can we teach digital natives digital literacy? Computers & Education, 59(3), 1065-1078. https://doi.org/10.1016/j.compedu.2012.04.016
38. Nguyen, L. A. T., & Habók, A. (2022). Digital literacy of EFL students: An empirical study in Vietnamese universities. Libri, 72(1), 53-66. https://doi.org/10.1515/libri-2020-0165
39. O’Connor, S., Daly, C. S., MacArthur, J., Borglin, G. & Booth, R. G. (2020). Podcasting in nursing and midwifery education: An integrative review. Nurse Education in Practice, 47, 102827. https://doi.org/10.1016/j.nepr.2020.102827
40. O’Connor, S. O. & Larue, E. (2021). Integrating informatics into undergraduate nursing education : a case study using a spiral learning approach. Nurse Education in Practice, 50, 102934. https://doi.org/10.1016/j.nepr.2020.102934
41. Özcan, A., Özcan, B., Demir, G., Çelik, N., & Aydoğdu, S. (2025). Eğitimde dijitalleşmenin öğrenciler üzerindeki motivasyon ve dikkat süresi üzerindeki etkileri. International QMX Journal, 4(5), 734-746. https://doi.org/10.5281/zenodo.15560980
42. Peacock, A., Slade, C. & Brown, C. (2022). Nursing and midwifery students ’ perspectives of using digital systems on placement: A qualitative study. J Adv Nurs, 79, 1128–1139. https://doi.org/10.1111/jan.15091
43. Sarıkaya, B. (2019). Türkçe öğretmeni adaylarının dijital okuryazarlık durumlarının çeşitli değişkenler açısından değerlendirilmesi. Uluslararası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 12(62), 1098-1107. http://dx.doi.org/10.17719/jisr.2019.3122
44. Sever, S., & Çatı, K. (2021). The mediating role of attitude towards distance education in the effect of digital literacy level on satisfaction with distance education. Yükseköğretim ve Bilim Dergisi, 11(3), 559-574. https://doi.org/10.5961/jhes.2021.466
45. Shamsaee, M., Shahrbabaki, P.M., Ahmadian, L., Farokhzadian, J., & Fatehi, F. (2021). Assessing the effect of virtual education on information literacy competency for evidence-based practice among the undergraduate nursing students. BMC Medical Informatics and Decision Making, 21(1), 48. https://doi.org/10.1186/s12911-021-01418-9 Sheela, J. (2022). Attitude of nursing students toward artificial intelligence. Int J Sci Healthc Res, 7(2):344–7.
46. Siswanto, J., J Harjanta, A. T., Suminar, I. & Suyidno, S. (2022). Digital learning ıntegrated with local wisdom to ımprove students’ physics problem-solving skills and digital literacy. Journal of Physics Conference Series, 2392(1), 012025.
47. Štemberger, T. & Konrad, S. Č. (2021). Attitudes towards using digital technologies in education as an important factor in developing digital competence: the case of Slovenian student teachers. International Journal of Emerging Technologies in Learning, 16(14), 83. http://dx.doi.org/10.3991/ijet.v16i14.22649
48. Talib, S. (2018). Social media pedagogy: applying an ınterdisciplinary approach to teach multimodal critical digital literacy. E-Learning and Digital Media, 15(2), 55-66. http://dx.doi.org/10.1177/2042753018756904
49. Terry, J., Davies, A., Williams, C., Tait, S., & Condon, L. (2019). Improving the digital literacy competence of nursing and midwifery students: A qualitative study of the experiences of NICE student champions. Nurse Education in Practice, 34, 192–198. https://doi.org/10.1016/j.nepr.2018.11.016
50. Tuamsuk, K. & Subramaniam, M. (2017). The current state and ınfluential factors in the development of digital literacy in Thailand’s higher education. Information and Learning Sciences, 118(5/6), 235-251. http://dx.doi.org/10.1108/ILS-11-2016-0076
51. Türkben, T. & Satılmış, S. (2022). Öğretmen adaylarının akademik okuryazarlık, dijital okuryazarlık ve eleştirel okuryazarlık becerilerinin çeşitli değişkenler açısından incelenmesi. Türkiye Eğitim Dergisi, 7(2), 345-364. https://doi.org/10.54979/turkegitimdergisi.1159184
52. Utli, H. & Filoğlu Ersü, N. (2023). Hemşirelik ve ebelik öğrencilerinin dijital okuryazarlık becerilerinin çeşitli değişkenlere göre incelenmesi. Ege Hemşirelik Fakültesi Dergisi, 39(3), 298-313. https://doi.org/10.53490/egehemsire.1179606
53. Uyar, A. (2021). Meslek yüksekokulu öğrencilerinin dijital okuryazarlık düzeyleri. Uluslararası Güncel Eğitim Araştırmaları Dergisi, 7(1), 198-211.
54. World Health Organisation (WHO) (2020). State of the World's nursing 2020: investing in education, jobs and leadership. Erişim adresi: (15.12.2024): https://www.who.int/publications/i/item/9789240003279
55. Wu, P. J., Hou, H. Y., & Huang, C. C. (2021). Applying talent quality-management system (TTQS) to enhance information literacy, learning motivation, and computational thinking competency of nursing undergraduates. Sustainability, 13(12), 6528. http://dx.doi.org/10.3390/su13126528
56. Yağcı Özen, M. (2025). Sağlık Bilimleri Fakültesi Öğrencilerinde E-Sağlık Okuryazarlığı ve Siberkondri: Birinci ve Son Sınıf Öğrencileri Arasında Karşılaştırmalı Bir Analiz. Journal of University Research, 8(2), 230-239. https://doi.org/10.32329/uad.1636602
57. Yazıcıoğlu, A., Yaylak, E. & Genç, G. (2020). Okul öncesi ve sınıf öğretmen adaylarının dijital okuryazarlık düzeyleri. ODÜ Sosyal Bilimler Araştırmaları Dergisi, 10(2), 274-286.
58. Yeşildağ, M. (2018). Yetişkin bireylerde dijital okuryazarlık ve sağlık okuryazarlığı arasındaki ilişki: Konya Örneği. Necmettin Erbakan Üniversitesi, Sağlık Bilimleri Enstitüsü Yüksek Lisans Tezi, Konya.
59. Zenorini, R. D. P. C., & dos Santos, A. A. A. (2010). Escala de metas de realização como medida da motivação para aprendizagem. Revista Interamericana de Psicología, 44(2), 291–298.