Çevrimiçi Müşteri Deneyiminin Satın Alma Niyetine Etkisinde Marka Güvenilirliğinin Aracılık Rolü
Öz
Geleneksel pazaryerlerinin yerini giderek çevrimiçi pazaryerlerinin alması, tüketicilerin alışveriş deneyimini dijital ortama taşımış ve bu süreçte güven unsuru daha önemli hale gelmiştir. Çevrimiçi ortamlarda yaşanan risk ve belirsizlik algısı, tüketicilerin satın alma kararlarında marka güvenilirliğini önemli bir faktör haline getirmektedir. Bu bağlamda çalışmanın amacı, çevrimiçi müşteri deneyiminin satın alma niyeti üzerindeki etkisini incelemek ve bu ilişkide marka güvenilirliğinin aracılık rolünü belirlemektir. Araştırmada nicel araştırma yaklaşımı uygulanmış ve nedensel tarama deseni kullanılmıştır. Veriler, çevrimiçi alışveriş deneyimine sahip 386 katılımcıdan çevrimiçi anket yöntemi ile elde edilmiştir. Araştırma modelinin test edilmesinde regresyon analizi kullanılmış, marka güvenilirliğinin aracılık rolü ise hiyerarşik regresyon analizi ile incelenmiştir. Analiz sonuçları, çevrimiçi müşteri deneyiminin marka güvenilirliği üzerinde pozitif ve anlamlı bir etkiye sahip olduğunu göstermektedir (β>0; p<,05). Benzer şekilde marka güvenilirliğinin satın alma niyeti üzerinde pozitif ve anlamlı bir etkisi bulunmaktadır (β>0; p<,05). Ayrıca çevrimiçi müşteri deneyiminin satın alma niyetini doğrudan da pozitif ve anlamlı biçimde etkilediği belirlenmiştir (β>0; p<,05). Hiyerarşik regresyon analizi sonuçları, marka güvenilirliğinin çevrimiçi müşteri deneyimi ile satın alma niyeti arasındaki ilişkide kısmi aracılık rolü oynadığını ortaya koymaktadır. Elde edilen bulgular, çevrimiçi müşteri deneyiminin geliştirilmesi ve marka güvenilirliğinin artırılmasının tüketicilerin satın alma niyetini güçlendirmede önemli olduğunu göstermektedir. Bu yönüyle çalışma, işletmelerin çevrimiçi pazarlama stratejilerinin geliştirilmesine katkı sağlarken, müşteri deneyimi, marka güvenilirliği ve satın alma niyeti arasındaki ilişkileri açıklayarak literatüre katkı sunmaktadır.
Anahtar Kelimeler
Müşteri Deneyimi, Satın Alma Niyeti, Marka Güvenilirliği, Deneyim, Aracılık
Etik Beyan
Kaynakça
- Allport, G. W. (1935). Attitudes. C. Murchison (Ed.), Handbook of Social Psychology içinde (C. 798, ss. 798-844). Worchester, MA: Clark University Press.
- Alsaggaf, M. A. ve Althonayan, A. (2018). An empirical investigation of customer intentions influenced by service quality using the mediation of emotional and cognitive responses. Journal of Enterprise Information Management, 31(1), 194-223.
- Baron, R. M. ve Kenny, D. A. (1986). The moderator–mediator variable distinction in social psychological research: Conceptual, strategic, and statistical considerations. Journal of Personality and Social Psychology, 51(6), 1173-1182.
- Baymard Institute. (2025, 10 Mart). 49 Cart Abandonment Rate Statistics 2025. Cart Abandonment Stats. 10 Mart 2025 tarihinde erişildi.
- Becker, L. (2018). Methodological proposals for the study of consumer experience. Qualitative Market Research: An International Journal, 21(4), 465-490.
- Boyer, K. K. ve Hult, G. T. M. (2006). Customer behavioral intentions for online purchases: An examination of fulfillment method and customer experience level. Journal of Operations Management, 24(2), 124-147. Brakus, J. J., Schmitt, B. H. ve Zarantonello, L. (2009). Brand Experience: What is It? How is it Measured? Does it Affect Loyalty? Journal of Marketing, 73(3), 52-68.
- Cleff, T., Walter, N. ve Xie, J. (2018). The Effect of Online Brand Experience on Brand Loyalty: A Web of Emotions. IUP Journal of Brand Management, 15(1).
- Cohen, J. (1988). Statistical Power Analysis for the Behavioral Sciences. Lawrence Erlbaum Associates. [CrossRef] Cole, C. (2015). Information Need and the Beginning of Information Search. In M. Khosrow-Pour, D.B.A. (Ed.), Encyclopedia of Information Science and Technology, Third Edition (pp. 4117-4128). IGI Global Scientific Publishing.
- Delgado-Ballester, E. ve Fernandez Sabiote, E. (2015). Brand experimental value versus brand functional value: which matters more for the brand? European Journal of Marketing, 49(11/12), 1857-1879.
- Delgado‐Ballester, E. ve Luis Munuera‐Alemán, J. (2005). Does brand trust matter to brand equity? Journal of Product & Brand Management, 14(3), 187-196.