VAHŞETİN ÖZÜNE YOLCULUK: LADY MACBETH, CADILAR VE “GÜNAHSIZ MACBETH”
Öz
William Shakespeare’in en bilinen tragedyalarından Macbeth’le ilgili yapılan değerlendirmelerin çoğunda şeytani ve kötücül sıfatlar Macbeth karakterinden ziyade Lady Macbeth karakterine yakıştırılır. Öyle ki, Macbeth karakteri cinayet işlemek için kendi iradesine neredeyse hiç ihtiyaç duymaz, karısı ya da cadılar tarafından yönlendirilen soylu bir kahraman olarak seyirci karşısına çıkar. Hatta Macbeth’in çirkin yüzünü belirsizleştirmek için bazı dönemlerde pek çok sahne ya kesilir ya da değiştirilir. 17. yüzyılın sonunda başlayan bu yaklaşım yüzyıllar boyunca devam eder. Bu makalenin amacı Lady Macbeth ve cadıların neden bu vahşetin temelindeymiş gibi yargılandıklarını toplumsal cinsiyet rolleri bağlamında sorgulamaktır. Amaç Lady Macbeth’i temize çıkarmak değil, her karakterin şiddetle olan ilişkisini oyunda sunulan bilgiler ışığında değerlendirmektir. Bunun yanı sıra, oyundaki şiddet döngüsüne bakılarak hangi karakterin ne zaman ve ne şekilde yargılandığı ataerkil toplumun onayladığı hiyerarşi bağlamında değerlendirilecektir.
Anahtar Kelimeler
Lady Macbeth, Macbeth, Toplumsal cinsiyet, Performans tarihi
Kaynakça
- BIGGINS, Dennis (1976), “Sexuality, Witchcraft, and Violence in Macbeth”, Shakespeare Studies, 8, 255-277.
- BRADLEY, A. C. (1992), Shakespearean Tragedy, Macmillan Education, New York.
- BRAUNMULLER, A. R. (1997), “Introduction”, William Shakespeare, Macbeth, Cambridge UP, Cambridge.
- BLOOM, Harold (2010), “Introduction,” Ed. Harold Bloom, William Shakespeare’s Macbeth, Bloom’s Literary Criticism, New York.
- BURNETT, Thornton Mark (1993), “The ‘fiend-like Queen’: Rewriting Lady Macbeth”, Parergon, 11.1, 1-19.
- CALDERWOOD, James L. (2010), “Macbeth: Counter-Hamlet”, Ed. Harold BLOOM, William Shakespeare’s Macbeth, Bloom’s Literary Criticism, New York, 7-31.
- CALHOUN, Howell V. (1942), “James I and the Witch Scenes in ‘Macbeth’”, The Shakespeare Association Bulletin, 17, 184-189.
- COHEN, Derek (1993), Shakespeare’s Culture of Violence, St. Martin’s Press, New York.
- EAGLETON, Terry (2011), William Shakespeare, Çev. A. Cüneyt YALAZ, Boğaziçi Ünv. Yayınevi, İstanbul.
- GARBER, Marjorie (2010), Shakespeare’s Ghost Writers: Literature as Uncanny Causality, Routledge, New York & London.