Derleme

Yaşlanma karşıtı yeni bir ufuk: karaciğerde klotho ve moleküler hedefler

Cilt: 7 Sayı: 2 31 Mayıs 2026
PDF İndir
EN TR

Yaşlanma karşıtı yeni bir ufuk: karaciğerde klotho ve moleküler hedefler

Öz

Yaşlanma, moleküler ve hücresel düzeyde biriken hasarın organizmanın homeostatik kapasitesini azaltmasıyla karakterize karmaşık bir süreçtir. Bu süreçte karaciğer, metabolizma, detoksifikasyon ve immün yanıtın düzenlenmesindeki merkezi rolü nedeniyle sistemik yaşlanmanın önemli bir belirleyicisi olarak öne çıkmaktadır. Karaciğer yaşlanması; hücresel yaşlanma kronik inflamasyon ve mitokondriyal disfonksiyon gibi birbiriyle ilişkili mekanizmalar aracılığıyla gelişmekte ve or-ganın fonksiyonel kapasitesinde azalmaya yol açmaktadır. Yaşlanmış hücrelerin salgıladığı pro-inflamatuvar faktörler sistemik dolaşıma katılarak çoklu organ yaşlanmasını hızlandırmaktadır. Son yıllarda klotho protein ailesi, yaşlanma biyolojisinde önemli bir düzenleyici olarak dikkat çekmek-tedir. α-Klotho’nun dolaşımdaki formu anti-inflamatuvar, antioksidan ve anti-fibrotik etkiler göste-rirken; β-Klotho karaciğerde FGF19 ve FGF21 aracılığıyla metabolik homeostazın düzenlenmesin-de kritik rol oynamaktadır. Klothonun TGF-β, NF-κB, IGF-1 ve Wnt/β-katenin gibi temel sinyal yolaklarını düzenleyerek yaşlanma ile ilişkili süreçleri baskıladığı gösterilmiştir. Bu derlemede, karaciğerin yaşlanma sürecindeki rolü ve klotho proteinlerinin bu süreçteki etkileri güncel literatür ışığında ele alınmış; klothonun karaciğer yaşlanması ve ilişkili metabolik hastalıklarda potansiyel bir terapötik hedef olabileceği vurgulanmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. 1. Guo J, Huang X, Dou L, et al. Aging and aging-related diseases: from molecular mechanisms to interventions and treatments. Signal Transduct Target Ther 2022;7:391. https://doi.org/10.1038/s41392-022-01251-0.
  2. 2. López-Otín C, Blasco MA, Partridge L, et al. Hallmarks of aging: An expanding universe. Cell 2023;186:243–78. https://doi.org/10.1016/j.cell.2022.11.001.
  3. 3. Hunt NJ, Kang SW (Sophie), Lockwood GP, et al. Hallmarks of Aging in the Liver. Comput Struct Bio-technol J 2019;17:1151–61. https://doi.org/10.1016/j.csbj.2019.07.021.
  4. 4. Prattichizzo F, Frigé C, Pellegrini V, et al. Organ-specific biological clocks: Ageotyping for personalized anti-aging medicine. Ageing Res Rev 2024;96:102253. https://doi.org/10.1016/j.arr.2024.102253.
  5. 5. Lu Y, Brommer B, Tian X, et al. Reprogramming to recover youthful epigenetic information and restore vision. Nature 2020;588:124–9. https://doi.org/10.1038/s41586-020-2975-4.
  6. 6. Schaum N, Lehallier B, Hahn O, et al. Ageing hallmarks exhibit organ-specific temporal signatures. Nature 2020;583:596–602. https://doi.org/10.1038/s41586-020-2499-y.
  7. 7. Tian YE, Cropley V, Maier AB, et al. Heteroge-neous aging across multiple organ systems and prediction of chronic disease and mortality. Nat Med 2023;29:1221–31. https://doi.org/10.1038/s41591-023-02296-6.
  8. 8. Radonjić T, Dukić M, Jovanović I, et al. Aging of Liver in Its Different Diseases. Int J Mol Sci 2022;23:13085. https://doi.org/10.3390/ijms232113085.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Gastroenteroloji ve Hepatoloji

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

31 Mayıs 2026

Gönderilme Tarihi

14 Nisan 2026

Kabul Tarihi

22 Mayıs 2026

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2026 Cilt: 7 Sayı: 2

Kaynak Göster

APA
Yavaş Durasıllı, T., & Edremitlioğlu, M. (2026). Yaşlanma karşıtı yeni bir ufuk: karaciğerde klotho ve moleküler hedefler. Troia Medical Journal, 7(2), 108-119. https://doi.org/10.55665/troiamedj.1930193
AMA
1.Yavaş Durasıllı T, Edremitlioğlu M. Yaşlanma karşıtı yeni bir ufuk: karaciğerde klotho ve moleküler hedefler. Troia Med J. 2026;7(2):108-119. doi:10.55665/troiamedj.1930193
Chicago
Yavaş Durasıllı, Tuğçe, ve Mustafa Edremitlioğlu. 2026. “Yaşlanma karşıtı yeni bir ufuk: karaciğerde klotho ve moleküler hedefler”. Troia Medical Journal 7 (2): 108-19. https://doi.org/10.55665/troiamedj.1930193.
EndNote
Yavaş Durasıllı T, Edremitlioğlu M (01 Mayıs 2026) Yaşlanma karşıtı yeni bir ufuk: karaciğerde klotho ve moleküler hedefler. Troia Medical Journal 7 2 108–119.
IEEE
[1]T. Yavaş Durasıllı ve M. Edremitlioğlu, “Yaşlanma karşıtı yeni bir ufuk: karaciğerde klotho ve moleküler hedefler”, Troia Med J, c. 7, sy 2, ss. 108–119, May. 2026, doi: 10.55665/troiamedj.1930193.
ISNAD
Yavaş Durasıllı, Tuğçe - Edremitlioğlu, Mustafa. “Yaşlanma karşıtı yeni bir ufuk: karaciğerde klotho ve moleküler hedefler”. Troia Medical Journal 7/2 (01 Mayıs 2026): 108-119. https://doi.org/10.55665/troiamedj.1930193.
JAMA
1.Yavaş Durasıllı T, Edremitlioğlu M. Yaşlanma karşıtı yeni bir ufuk: karaciğerde klotho ve moleküler hedefler. Troia Med J. 2026;7:108–119.
MLA
Yavaş Durasıllı, Tuğçe, ve Mustafa Edremitlioğlu. “Yaşlanma karşıtı yeni bir ufuk: karaciğerde klotho ve moleküler hedefler”. Troia Medical Journal, c. 7, sy 2, Mayıs 2026, ss. 108-19, doi:10.55665/troiamedj.1930193.
Vancouver
1.Tuğçe Yavaş Durasıllı, Mustafa Edremitlioğlu. Yaşlanma karşıtı yeni bir ufuk: karaciğerde klotho ve moleküler hedefler. Troia Med J. 01 Mayıs 2026;7(2):108-19. doi:10.55665/troiamedj.1930193