Araştırma Makalesi

Algoritmalar, Yapay Zeka ve Makine Öğrenimi Ekseninde Gazetecilik Etiği: Uluslararası Akademik Dergilere Yönelik Bir İnceleme

Cilt: 6 Sayı: 12 31 Mayıs 2021
PDF İndir
TR EN

Algoritmalar, Yapay Zeka ve Makine Öğrenimi Ekseninde Gazetecilik Etiği: Uluslararası Akademik Dergilere Yönelik Bir İnceleme

Öz

Algoritmalar pek çok alanda olduğu gibi gazetecilikte de kullanılır hâle gelmiştir. Ancak bu durum, etik sorunları da beraberinde getirmiştir. Ayrıca algoritmalar geliştikçe etik sorunlar artmaya devam etmektedir. Bu nedenle bu çalışmada algoritma etiği üzerine odaklanılmıştır. Bu kapsamda gazetecilik alanıyla ilgili önde gelen üç dergi olan Digital Journalism, Journalism Studies ve Journalism & Mass Communication Quarterly’de 2019 ve 2020 yıllarında yayımlanmış algoritmalarla ilgili çalışmalar nitel içerik analizi yöntemi ile incelenmiştir. Alanda önde gelen bu dergilerde algoritma etiğine ne şekilde değinildiğini açığa çıkarmak hedeflenmiştir. Bu doğrultuda, makalelerin odaklarına, araştırmada kullanılan kuram/kavramlara, çalışmaların yöntemlerine, örneklemlerine, çalışmaların gerçekleştirildiği ülke ya da ülkelere ve algoritma etiğine yönelik bulgularına odaklanılmıştır. Sonuç olarak, gazetecilik alanında önde gelen bu dergilerde algoritmalara ilişkin çalışmalara fazla yer verilmediği, ayrıca çalışmaların çok azında etik sorunlara değinildiği açığa çıkmıştır. Algoritma etiğini araştıran sınırlı sayıda çalışmada ise algoritmalara dayalı etik ihlallerin, insanların tehlike altında hissetmeleri ya da suçsuz yere yargılanmaları gibi çeşitli sorunlara neden olabileceği ifade edilmiştir. Ayrıca bu çalışmaların etik sorunların çözümüne yönelik çeşitli yasal düzenlemeleri, makine öğrenimi teknolojisinin kullanımını, gerektiğinde insan kontrolünü ve algoritma seçimleri hakkında kullanıcıların bilgilendirilmesini önerdiği anlaşılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Ananny, M. (2016). Toward an ethics of algorithms: Convening, observation, probability, and timeliness. Science, Technology, & Human Values, 41(1), 93-117.
  2. Ananny, M., & Crawford, K. (2018). Seeing without knowing: Limitations of the transparency ideal and its application to algorithmic accountability. New Media & Society, 20(3), 973–989.
  3. Anderson, C.W., Notas hacia un análisis del periodismo computacional (26 October, 2011). HIIG Discussion Paper Series No. 2012-1. Available at SSRN: https://ssrn.com/abstract=2009292 o http://dx.doi.org/10.2139/ssrn.2009292
  4. Binark, M. (2017). Algoritmaların yarattığı yankı odalarında siyasal katılımın olanaksızlığı. Varlık, 1317, 19-23.
  5. Bodó, B. (2019). Selling news to audiences–a qualitative inquiry into the emerging logics of algorithmic news personalization in European quality news media. Digital Journalism, 7(8), 1054-1075.
  6. Bodó, B., Helberger, N., Eskens, S., & Möller, J. (2019). Interested in diversity: The role of user attitudes, algorithmic feedback loops, and policy in news personalization. Digital Journalism, 7(2), 206-229.
  7. Bradshaw, P. (2014). “Data Journalism.” içinde Ethics for Digital Journalists: Emerging Best Practices, Lawrie Zion ve David Craig, Routledge, New York and London, 202-220.
  8. Burrell, J. (2016). How the machine “thinks”: Understanding opacity in machine learning algorithms. Big Data & Society, 3(1), 1–12.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

İletişim ve Medya Çalışmaları

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

31 Mayıs 2021

Gönderilme Tarihi

20 Mart 2021

Kabul Tarihi

24 Mayıs 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Cilt: 6 Sayı: 12

Kaynak Göster

APA
Kayıhan, B., Narin, B., Fırat, D., & Fırat, F. (2021). Algoritmalar, Yapay Zeka ve Makine Öğrenimi Ekseninde Gazetecilik Etiği: Uluslararası Akademik Dergilere Yönelik Bir İnceleme. TRT Akademi, 6(12), 296-327. https://doi.org/10.37679/trta.900086
AMA
1.Kayıhan B, Narin B, Fırat D, Fırat F. Algoritmalar, Yapay Zeka ve Makine Öğrenimi Ekseninde Gazetecilik Etiği: Uluslararası Akademik Dergilere Yönelik Bir İnceleme. trtakademi. 2021;6(12):296-327. doi:10.37679/trta.900086
Chicago
Kayıhan, Bahar, Bilge Narin, Demet Fırat, ve Feyyaz Fırat. 2021. “Algoritmalar, Yapay Zeka ve Makine Öğrenimi Ekseninde Gazetecilik Etiği: Uluslararası Akademik Dergilere Yönelik Bir İnceleme”. TRT Akademi 6 (12): 296-327. https://doi.org/10.37679/trta.900086.
EndNote
Kayıhan B, Narin B, Fırat D, Fırat F (01 Mayıs 2021) Algoritmalar, Yapay Zeka ve Makine Öğrenimi Ekseninde Gazetecilik Etiği: Uluslararası Akademik Dergilere Yönelik Bir İnceleme. TRT Akademi 6 12 296–327.
IEEE
[1]B. Kayıhan, B. Narin, D. Fırat, ve F. Fırat, “Algoritmalar, Yapay Zeka ve Makine Öğrenimi Ekseninde Gazetecilik Etiği: Uluslararası Akademik Dergilere Yönelik Bir İnceleme”, trtakademi, c. 6, sy 12, ss. 296–327, May. 2021, doi: 10.37679/trta.900086.
ISNAD
Kayıhan, Bahar - Narin, Bilge - Fırat, Demet - Fırat, Feyyaz. “Algoritmalar, Yapay Zeka ve Makine Öğrenimi Ekseninde Gazetecilik Etiği: Uluslararası Akademik Dergilere Yönelik Bir İnceleme”. TRT Akademi 6/12 (01 Mayıs 2021): 296-327. https://doi.org/10.37679/trta.900086.
JAMA
1.Kayıhan B, Narin B, Fırat D, Fırat F. Algoritmalar, Yapay Zeka ve Makine Öğrenimi Ekseninde Gazetecilik Etiği: Uluslararası Akademik Dergilere Yönelik Bir İnceleme. trtakademi. 2021;6:296–327.
MLA
Kayıhan, Bahar, vd. “Algoritmalar, Yapay Zeka ve Makine Öğrenimi Ekseninde Gazetecilik Etiği: Uluslararası Akademik Dergilere Yönelik Bir İnceleme”. TRT Akademi, c. 6, sy 12, Mayıs 2021, ss. 296-27, doi:10.37679/trta.900086.
Vancouver
1.Bahar Kayıhan, Bilge Narin, Demet Fırat, Feyyaz Fırat. Algoritmalar, Yapay Zeka ve Makine Öğrenimi Ekseninde Gazetecilik Etiği: Uluslararası Akademik Dergilere Yönelik Bir İnceleme. trtakademi. 01 Mayıs 2021;6(12):296-327. doi:10.37679/trta.900086

Cited By