Derleme

Ruh Sağlığı Alanında Sosyal Hizmeti Yeniden Konumlandırmak: Eleştirel Bir Değerlendirme

Cilt: 36 Sayı: 1 29 Ocak 2025
PDF İndir
EN TR

Ruh Sağlığı Alanında Sosyal Hizmeti Yeniden Konumlandırmak: Eleştirel Bir Değerlendirme

Öz

Medikal modele dayalı olarak kurumsallaşan modern tıbbın, disiplinlerarası teori ve yaklaşımlara ihtiyaç duyduğu en önemli ihtisas alanlarından biri psikiyatri ve ruh sağlığıdır. Ancak modern psikiyatri disiplini, uzun yıllar boyunca ruhsal sorunların tanı ve tedavisinde medikal modele dayanmış ve bu alanın egemenliğini tek başına üstlenmiştir. 1960'larda başlayan anti-psikiyatri hareketiyle birlikte, ruh sağlığı alanının tıp disiplini tarafından hakimiyet altına alınması eleştirilmiştir. Bu dönemdeki düşünürler, bireylerin bedenlerinde ve davranışlarında normalin ve patolojik olanın sınırlarını belirleme sürecinde modern tıbbın sahip olduğu iktidarı eleştirmiş ve alternatif yaklaşımlar ortaya koymuştur. Bu tartışmalar ekseninde; sosyoloji, psikoloji ve sosyal hizmet disiplinlerinin teori ve yaklaşımları ruh sağlığı alanının medikal modelden biyopsikososyal modele evrilmesine katkı sunmuştur. Günümüzde, psikiyatri ve ruh sağlığı sorunlarının tanı ve tedavi yöntemlerinde baskın gücü tıbbi bilgi oluştursa da bu alanda, bütüncül bir bakış açısına doğru meyleden bir paradigma değişiminden söz edilir. Ancak bu çalışma, ruh sağlığı alanındaki sosyal hizmet uygulamalarının medikal modelin ilkelerini eleştirmeden benimseme riski taşıdığını iddia etmektedir. Bu nedenle çalışmada, medikal modele yaslanan psikiyatri disiplininin ruh sağlığı alanındaki hâkim konumu tartışmaya açılmıştır. Ruh sağlığı alanında eleştirel ve baskı karşıtı sosyal hizmet yaklaşımlarına neden ihtiyaç duyulduğu gündeme getirilerek sosyal hizmet bu alanda yeniden konumlandırılmaya çalışılmıştır.

Anahtar Kelimeler

Kaynakça

  1. Akbaş, E. (2014). Sosyal çalışmada çağdaş eleştirel perspektifler. SABEV Yayınları.
  2. Akbaş, E. (2019). Sosyal hı̇zmetı̇n revı̇ze edı̇len küresel tanımının gösterdı̇klerı̇: Paradı̇gma değı̇şı̇mı̇. Turkish Studies-Social Sciences, 14(5), 1945-1956.
  3. Albayrak, H. (2020). Toplum ruh sağlığında sosyal hizmet uygulamaları. Toplum ve Hekim, 35(4), 282-292.
  4. Arnfjord, S., & Hounsgaard, L. (2015). Problems of professional disempowerment: An initial study of social work conditions in Greenland. Intersectionalities: A Global Journal of Social Work Analysis, Research, Polity, and Practice, 4(1), 40–58-40–58.
  5. Ashcroft, R., & Van Katwyk, T. (2016). An examination of the biomedical paradigm: A view of social work. Social Work in Public Health, 31(3), 140-152.
  6. Atasü Topçuoğlu, R. (2016). Kadın hareketleri ve feminist bilgi birikiminin sosyal hizmetlere ve sosyal çalışmaya getirdiği açılımlar üstüne düşünceler. Sosyal politikanın cinsiyet halleri: Toplumsal cinsiyet ve sosyal hizmet, 9-27.

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Klinik Sosyal Hizmet Uygulaması

Bölüm

Derleme

Yayımlanma Tarihi

29 Ocak 2025

Gönderilme Tarihi

1 Temmuz 2024

Kabul Tarihi

16 Kasım 2024

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2025 Cilt: 36 Sayı: 1

Kaynak Göster

APA
Takak, Ö. (2025). Ruh Sağlığı Alanında Sosyal Hizmeti Yeniden Konumlandırmak: Eleştirel Bir Değerlendirme. Toplum ve Sosyal Hizmet, 36(1), 89-110. https://doi.org/10.33417/tsh.1508468
AMA
1.Takak Ö. Ruh Sağlığı Alanında Sosyal Hizmeti Yeniden Konumlandırmak: Eleştirel Bir Değerlendirme. Toplum ve Sosyal Hizmet. 2025;36(1):89-110. doi:10.33417/tsh.1508468
Chicago
Takak, Ömer. 2025. “Ruh Sağlığı Alanında Sosyal Hizmeti Yeniden Konumlandırmak: Eleştirel Bir Değerlendirme”. Toplum ve Sosyal Hizmet 36 (1): 89-110. https://doi.org/10.33417/tsh.1508468.
EndNote
Takak Ö (01 Ocak 2025) Ruh Sağlığı Alanında Sosyal Hizmeti Yeniden Konumlandırmak: Eleştirel Bir Değerlendirme. Toplum ve Sosyal Hizmet 36 1 89–110.
IEEE
[1]Ö. Takak, “Ruh Sağlığı Alanında Sosyal Hizmeti Yeniden Konumlandırmak: Eleştirel Bir Değerlendirme”, Toplum ve Sosyal Hizmet, c. 36, sy 1, ss. 89–110, Oca. 2025, doi: 10.33417/tsh.1508468.
ISNAD
Takak, Ömer. “Ruh Sağlığı Alanında Sosyal Hizmeti Yeniden Konumlandırmak: Eleştirel Bir Değerlendirme”. Toplum ve Sosyal Hizmet 36/1 (01 Ocak 2025): 89-110. https://doi.org/10.33417/tsh.1508468.
JAMA
1.Takak Ö. Ruh Sağlığı Alanında Sosyal Hizmeti Yeniden Konumlandırmak: Eleştirel Bir Değerlendirme. Toplum ve Sosyal Hizmet. 2025;36:89–110.
MLA
Takak, Ömer. “Ruh Sağlığı Alanında Sosyal Hizmeti Yeniden Konumlandırmak: Eleştirel Bir Değerlendirme”. Toplum ve Sosyal Hizmet, c. 36, sy 1, Ocak 2025, ss. 89-110, doi:10.33417/tsh.1508468.
Vancouver
1.Ömer Takak. Ruh Sağlığı Alanında Sosyal Hizmeti Yeniden Konumlandırmak: Eleştirel Bir Değerlendirme. Toplum ve Sosyal Hizmet. 01 Ocak 2025;36(1):89-110. doi:10.33417/tsh.1508468