SOSYAL HİZMET UZMANLARININ STRESLE BAŞA ÇIKMA YÖNTEMLERİ
Öz
Sosyal
hizmet uzmanları (SHU) psikolojik, ekonomik ve sosyal yönden sorunlar yaşayan birey
ve gruplara hizmet sunarken birçok zorluk ve engelle karşılaşmaktadır. Bu durum
onların ruhsal, sosyal, davranışsal ve işteki performanslarını olumsuz yönde
etkileyebilecek stresin ortaya çıkmasına neden olmaktadır. SHU gün boyu bu
stresörlerle mücadele ederken kullandıkları başa çıkma yöntemleri onların başarılı
ya da başarısız olmalarında önemli bir yer tutmaktadır.
Bu
araştırma, Ankara'da Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı [ASPB] ve bağlı
kurumlarda çalışan SHU'nın başa çıkma yöntemlerini belirlemeyi amaçlamaktadır.
Araştırma toplam 142 SHU üzerinde gerçekleştirilmiştir. Çalışmada Görüşme Formu
ve Stresle Başa Çıkma Tarzları Ölçeği (SBÖ) kullanılmıştır. Tarama modeliyle
gerçekleştirilen bu çalışmada tam sayım yöntemi uygulandığından örnekleme
yapılmamıştır. Analizler Sosyal Bilimler İçin İstatistik Paketi, (SPSS)
programı 22.0 sürümü kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Verilerin analizi için
parametrik testler tercih edilmiştir. Değişkenlerin niteliğine göre t testi, One
way ANOVA ve Pearson Çarpım Momentleri Korelasyonu (r) kullanılmıştır.
Sonuçlar,
stresle başa çıkarken SHU’nın çoğunlukla kendine güvenli yaklaşımını (x̄: 2,33)
ve en az çaresiz yaklaşımı (x̄: 0,60) [Ranj: 0-3] kullandığını göstermektedir. Medeni
durum, yaş, eğitim durumu, çalışılan alan ve iş doyumu kendine güvenli yaklaşım
alt ölçeğiyle; cinsiyet ve çalışılan alan boyun eğici yaklaşım alt ölçeğiyle ve
cinsiyet ve işten elde edilen doyumun sosyal destek alt ölçeğiyle ilişkili olduğu
bulunmuştur (p<0,05).
Araştırma,
sosyal hizmet alanında stresden kaçınmanın neredeyse imkânsız olduğunu
göstermiştir. Yöneticiler, nitelikli personelin sayısını ve ücretlerini artıracak,
çalışma koşullarını iyileştirecek, iş yükünü azaltacak, SHU’na esnek zaman
yönetimi için fırsatlar sunacak stres yönetim program ve uygulamalarını hayata
geçirebilmelidir.
Anahtar Kelimeler
Kaynakça
- Acker, G.M. (1999). The impact of clients’ mental illness on social workers’ job satisfaction and burnout. Health Soc Work. 24, 112-119.
- Arches, J. (1991). Social structure, burnout, and job satisfaction. Social Work. 36, 202-206.
- Barber, G. (1986). Correlates of job satisfaction among human service workers. Administration in Social Work. 10, 25-38.
- Bennett, P., Evans, R. ve Tattersall, A. (1993). Stress and coping in social workers: a preliminary investigation. British Journal of Social Work. 23, 31-44.
- Caplan, R.D. (1979). Social support, person-environment fit and coping. İçinde Mental Health and the Economy. Ed. Louis, A. Ferman ve Jeannne, P. Gordus (Kalamazoo, Mich: Upjohn Institute). 89-138.
- Carrilio, T., ve Eisenberg, D. (1984). Using peer support to prevent worker burnout. Social Work. 65, 307-310.
- Corcoran, K.J. (1987). The association of burnout in social work practitioners' impression of their clients: Empirical evidence. İçinde: D. F. Gillespie (Ed.), Burnout among Social Workers (57-66). New York: Haworth Press.
- Cournoyer, B.R. (1988). Personal and professional distress among social caseworkers. Social Casework: the Journal of Contemporary Social Work. May, 259-64.
Ayrıntılar
Birincil Dil
Türkçe
Konular
-
Bölüm
Araştırma Makalesi
Yazarlar
Vedat Işıkhan
*
Türkiye
Yayımlanma Tarihi
12 Ekim 2018
Gönderilme Tarihi
20 Şubat 2017
Kabul Tarihi
3 Ekim 2018
Yayımlandığı Sayı
Yıl 2018 Cilt: 29 Sayı: 2