Araştırma Makalesi

TÜRKİYE‘DE COVID-19 İLE ENFEKTE OLAN SOLİD ORGAN NAKİLLİ HASTALARIN ACİL SERVİS VE HASTANE BAŞVURULARININ İNCELENMESİ

Sayı: 18 30 Aralık 2021
PDF İndir
EN TR

TÜRKİYE‘DE COVID-19 İLE ENFEKTE OLAN SOLİD ORGAN NAKİLLİ HASTALARIN ACİL SERVİS VE HASTANE BAŞVURULARININ İNCELENMESİ

Öz

Giriş: COVID-19 pandemisinde hastalık, insandan insana bulaşma özelliği nedeniyle aile ve toplum yaşamını olumsuz etkilemiş, hızla yayılarak Acil Servis başvurularında aşırı bir artış oluşturmuştur. Transplantasyon yapılan hastalar gibi hassas hastaların bakımı da zor bir hal almıştır. Hem aile içindeki bulaş hem de toplum içindeki bulaş nedeniyle Acil Servislerde bu hassas hastaların bakımı, değerlendirilmesi, acil tanısı ve yatış kararı kritik öneme haizdir. Bu çalışmada amacımız; Acil servis başvurularının arttığı Covid-19 enfeksiyonu sürecinde Türkiye’de Solid organ nakilli hastaların başvuru sonuçlarının incelenmesidir. Metod: Girişimsel olmayan retrospektif gözlemsel dizayn edilen bu çalışmada; Mart 2020-Ocak 2021 tarihleri arasında Türkiye’de Covid-19 şüphesiyle hastaneye başvuran solid organ nakilli kişiler dahil edilmiştir. 14.463 olgunun Sağlık Bakanlığı bilgi sistemlerine kaydedilmiş klinik ve radyolojik parametreleri, servis ve yoğun bakım yatış ihtiyacı, yatış süreleri ve ölüm oranları incelenmiştir. Bulgular: Olguların %70,39’u (10.180) böbrek nakilli kişiler, %22’si (3245) karaciğer nakilli kişiler, %4,98’i (721) kalp nakli olmuş kişiler, %1,85’i (262) akciğer nakilliler, %0,21’ü (30) ince barsak nakilliler, %0,17’si (25) pankreas nakli olmuş kişilerden oluşuyordu. Tüm solid organ nakilli hastaların ortalama yatış oranı %86,7 idi. Solid organ nakilli hastalar değerlendirildiğinde COVID-19 tanısı konan 4307 hastanın %40,9’unda (1765) pnömoni saptandı, 1691’i (%39,2) hastaneye yatırılırken bu süre ortalama 10,08 gün idi. Yaş ortalamaları ise 48,83 ‘dü. Yoğun bakıma 448 (%10,4) vaka yatırıldı ve kalış süreleri 8,41 gün, ortalama yaşlarının da 57,4 ‘dü. COVID-19 tanısı alıp entübe olan solid organ nakilli hasta oranı %4,3 olup yatış süresi ortalama 7,6 gündü. Solid organ nakli olan tüm vakalarda toplam ölüm sayısı 318 (%2,19), ölenlerin yaş ortalaması 59,64 ‘du. COVID-19 tanısı almış tüm solid organ nakilli hastalarda ölüm oranı ise %7,38 olarak bulundu. Sonuç: COVID-19 pandemisi tibbi sosyal hizmetleri zorlaştırdığı göz önüne alındığında; Acil servislerde Solid organ nakli olan hastalar gibi hassas grupları izole etmenin, hızlı bir şekilde tanı ve yatış-taburcu kararı vermenin önemini ortaya koymaktadır. . Bu kararın; hem COVID-19 enfeksiyonunun sosyal hayatta hassas gruplarda yayılmasını azaltmada hem de enfeksiyon sonrası gelişebilecek pnömoni ve ötesi mortalitenin azaltılmasına katkı sağladığını, acil servislerde sosyal hizmet uygulamasının daha etkin olması için yeni önerilere ihtiyaç olduğunu düşünüyoruz.

Anahtar Kelimeler

Destekleyen Kurum

yok

Proje Numarası

yok

Teşekkür

Kıymetli katkılarından dolayı Doku, Organ Nakli ve Diyaliz Hizmetleri Daire Başkanı Dr. Fatih KACIROĞLU ve Birim Sorumlusu Seher TAŞ ‘a sonsuz teşekkür eder, saygılar sunarız.

Kaynakça

  1. 1. World Health Organization Coronavirus disease (COVID-19) pandemic. Access date 01 Jan 2021, https://www.who.int/emergencies/diseases/novel-coronavirus-2019
  2. 2. Caillard, S., Chavarot, N., Francois, H., Matignon, M., Greze, C., Kamar, N., ... & French SOT COVID Registry. (2021). Is Covid‐19 infection more severe in kidney transplant recipients?. American Journal of Transplantation, 21(3), 1295-1303. Doi: 10.1111/ajt.16424.
  3. 3. Lubetzky, M., Aull, M. J., Craig-Schapiro, R., Lee, J. R., Marku-Podvorica, J., Salinas, T., ... & Dadhania, D. M. (2020). Kidney allograft recipients, immunosuppression, and coronavirus disease-2019: a report of consecutive cases from a New York City transplant center. Nephrology Dialysis Transplantation, 35(7), 1250-1261. doi: 10.1093/ndt/gfaa154.
  4. 4. Banerjee, D., Popoola, J., Shah, S., Ster, I. C., Quan, V., & Phanish, M. (2020). COVID-19 infection in kidney transplant recipients. Kidney international, 97(6), 1076-1082.. doi: 10.1016/j.kint.2020.03.018.
  5. 5. Chen, T. Y., Farghaly, S., Cham, S., Tatem, L. L., Sin, J. H., Rauda, R., ... & Sumrani, N. (2020). COVID‐19 pneumonia in kidney transplant recipients: Focus on immunosuppression management. Transplant Infectious Disease, 22(5), e13378. doi: 10.1111/tid.13378.
  6. 6. Shingare, A., Bahadur, M. M., & Raina, S. (2020). COVID‐19 in recent kidney transplant recipients. American Journal of Transplantation, 20(11), 3206-3209. doi: 10.1111/ajt.16120.
  7. 7. Chaudhry, Z. S., Williams, J. D., Vahia, A., Fadel, R., Parraga Acosta, T., Prashar, R., ... & Alangaden, G. J. (2020). Clinical characteristics and outcomes of COVID‐19 in solid organ transplant recipients: a cohort study. American Journal of Transplantation, 20(11), 3051-3060. doi: 10.1111/ajt.16188.
  8. 8. Sağlık Bakanlığı Doku, Organ Nakli ve Diyaliz Hizmetleri Dairesi Başkanlığı TTDİS Sistemleri Kamuoyu Aydınlatma Platformu. Erişim tarihi 01 Temmuz 2021, https://organkds.saglik.gov.tr/dss/Default.aspx

Ayrıntılar

Birincil Dil

Türkçe

Konular

Sosyoloji (Diğer)

Bölüm

Araştırma Makalesi

Yayımlanma Tarihi

30 Aralık 2021

Gönderilme Tarihi

9 Kasım 2021

Kabul Tarihi

7 Aralık 2021

Yayımlandığı Sayı

Yıl 2021 Sayı: 18

Kaynak Göster

APA
Canbaz, H., Beştemir, A., Surel, A., Aydınlı, B., Yekeler, E., Eldegez, U., & Aykut Aka, S. (2021). TÜRKİYE‘DE COVID-19 İLE ENFEKTE OLAN SOLİD ORGAN NAKİLLİ HASTALARIN ACİL SERVİS VE HASTANE BAŞVURULARININ İNCELENMESİ. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi, 18, 67-81. https://doi.org/10.46218/tshd.1020720
AMA
1.Canbaz H, Beştemir A, Surel A, vd. TÜRKİYE‘DE COVID-19 İLE ENFEKTE OLAN SOLİD ORGAN NAKİLLİ HASTALARIN ACİL SERVİS VE HASTANE BAŞVURULARININ İNCELENMESİ. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi. 2021;(18):67-81. doi:10.46218/tshd.1020720
Chicago
Canbaz, Hayri, Attila Beştemir, Aziz Surel, vd. 2021. “TÜRKİYE‘DE COVID-19 İLE ENFEKTE OLAN SOLİD ORGAN NAKİLLİ HASTALARIN ACİL SERVİS VE HASTANE BAŞVURULARININ İNCELENMESİ”. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi, sy 18: 67-81. https://doi.org/10.46218/tshd.1020720.
EndNote
Canbaz H, Beştemir A, Surel A, Aydınlı B, Yekeler E, Eldegez U, Aykut Aka S (01 Aralık 2021) TÜRKİYE‘DE COVID-19 İLE ENFEKTE OLAN SOLİD ORGAN NAKİLLİ HASTALARIN ACİL SERVİS VE HASTANE BAŞVURULARININ İNCELENMESİ. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi 18 67–81.
IEEE
[1]H. Canbaz vd., “TÜRKİYE‘DE COVID-19 İLE ENFEKTE OLAN SOLİD ORGAN NAKİLLİ HASTALARIN ACİL SERVİS VE HASTANE BAŞVURULARININ İNCELENMESİ”, Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi, sy 18, ss. 67–81, Ara. 2021, doi: 10.46218/tshd.1020720.
ISNAD
Canbaz, Hayri - Beştemir, Attila - Surel, Aziz - Aydınlı, Bülent - Yekeler, Erdal - Eldegez, Uluğ - Aykut Aka, Serap. “TÜRKİYE‘DE COVID-19 İLE ENFEKTE OLAN SOLİD ORGAN NAKİLLİ HASTALARIN ACİL SERVİS VE HASTANE BAŞVURULARININ İNCELENMESİ”. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi. 18 (01 Aralık 2021): 67-81. https://doi.org/10.46218/tshd.1020720.
JAMA
1.Canbaz H, Beştemir A, Surel A, Aydınlı B, Yekeler E, Eldegez U, Aykut Aka S. TÜRKİYE‘DE COVID-19 İLE ENFEKTE OLAN SOLİD ORGAN NAKİLLİ HASTALARIN ACİL SERVİS VE HASTANE BAŞVURULARININ İNCELENMESİ. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi. 2021;:67–81.
MLA
Canbaz, Hayri, vd. “TÜRKİYE‘DE COVID-19 İLE ENFEKTE OLAN SOLİD ORGAN NAKİLLİ HASTALARIN ACİL SERVİS VE HASTANE BAŞVURULARININ İNCELENMESİ”. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi, sy 18, Aralık 2021, ss. 67-81, doi:10.46218/tshd.1020720.
Vancouver
1.Hayri Canbaz, Attila Beştemir, Aziz Surel, Bülent Aydınlı, Erdal Yekeler, Uluğ Eldegez, Serap Aykut Aka. TÜRKİYE‘DE COVID-19 İLE ENFEKTE OLAN SOLİD ORGAN NAKİLLİ HASTALARIN ACİL SERVİS VE HASTANE BAŞVURULARININ İNCELENMESİ. Tıbbi Sosyal Hizmet Dergisi. 01 Aralık 2021;(18):67-81. doi:10.46218/tshd.1020720

Cited By